Дар гулӯи байнамгар аз теғи шаҳодати шарбатӣ
در گلو بینم گر از تیغ شهادت شربتی
Як дам аз умр ба талхӣ рафта ёбам лиззатӣ
یک دم از عمر به تلخی رفته یابم لذّتی
Ҳамчуи мурғи ним бсмл дар миёни хоку хӯн
همچو مرغ نیم بسمل در میان خاک و خون
Ним ҷонӣ дорам ва аз вай надорам роҳатӣ
نیم جانی دارم و از وی ندارم راحتی
Чун ба ин осӯдагӣ дар умри худ кам бӯда анд
چون به این آسودگی در عمر خود کم بودهاند
Куштагони теғ ӯ доранд ҳар як ҳасратӣ
کشتگان تیغ او دارند هر یک حسرتی
Гоҳи қатлам аз ҳасад бигирифт душмани дасти дӯст
گاه قتلم از حسد بگرفت دشمن دست دوست
Боз дар сад меҳнатами афканд ва дорад миннатӣ
باز در صد محنتم افکند و دارد منّتی
Хешро ҳар лаҳзаи байнам дар муҳаббати гармтар
خویش را هر لحظه بینم در محبّت گرمتر
Бо вуҷӯди онкӣ ҳар дам пешам ояд меҳнатӣ
با وجود آنکه هر دم پیشم آید محنتی
Кас надорад ҷуръати побӯс ӯ аз бими ҷон
کس ندارد جرئت پابوس او از بیم جان
Даст мешавем зи ҷон ва май намоями ҷуръатӣ
دست میشویم ز جان و مینمایم جرئتی
Аз шикоят дар итоби оўрдмш , байнам кунун
از شکایت در عتاب آوردمش، بینم کنون
Ман азуи шарманда , ӯ ҳам дорад аз ман хиҷлатӣ
من ازو شرمنده، او هم دارد از من خجلتی
Дорам аз дасти ситамҳояши дили озурда Эй
دارم از دست ستمهایش دل آزردهای
Коши баҳри шиква дар базмаш биёбам фурсатӣ
کاش بهر شکوه در بزمش بیابم فرصتی
Аз вафои умрӣ ки сар бар остонаши доштам
از وفا عمری که سر بر آستانش داشتم
Ҳар замонам бо сегон кӯй ӯ буд улфатӣ
هر زمانم با سگان کوی او بود الفتی
Ин замон каз кӯй ӯ маҳрӯми гаштам , ҳар замон
این زمان کز کوی او محروم گشتم، هر زمان
Бар дилам аз ёд ҳар улфат фазояд кулуфтӣ
بر دلم از یاد هر الفت فزاید کلفتی
Бо кадомин дили рӯми сӯяш , ҳамон гирам ки боз
با کدامین دل روم سویش، همان گیرم که باز
Бо рақибаш дидам ва дар дил гиреҳ шуд ҳасратӣ
با رقیبش دیدم و در دل گره شد حسرتی
Чун зи бедоди ту май нолам , марои маъзӯри дор
چون ز بیداد تو مینالم، مرا معذور دار
Гар саги кӯии туро аз нола додам заҳматӣ
گر سگ کوی ترا از ناله دادم زحمتی
Баҳри як дидори дигар буд , на аз бими ҷон
بهر یک دیدار دیگر بود، نه از بیم جان
Вақти куштани хостамгар аз ту як дами муҳлатӣ
وقت کشتن خواستم گر از تو یک دم مهلتی
Истимоъи нолаи не ҳол мебахшад , вале
استماع نالهٔ نی حال میبخشد، ولی
Дорад овози неи тири ту дигари ҳолатӣ
دارد آواز نی تیر تو دیگر حالتی
Онкӣ дар базми ту бар васлами ҳасад барадӣ куҷост
آنکه در بزم تو بر وصلم حسد بردی کجاست
То бигирад аз ману маҳрӯмии ман ибратӣ
تا بگیرد از من و محرومی من عبرتی
Хаста ам дидӣ ва бар ришами нбстии марҳамӣ
خستهام دیدیّ و بر ریشم نبستی مرهمی
Заҳматам додӣ ва бар ҳолам накардӣ раҳматӣ
زحمتم دادیّ و بر حالم نکردی رحمتی
Он ситамҳо каз ту дидам кӣ зи дил берун равад
آن ستمها کز تو دیدم کی ز دل بیرون رود
Гар набинам рӯй хуршеди ҳумоюни талъатӣ
گر نبینم روی خورشید همایون طلعتی
Меҳри кайвони манзалат , нўрнги дарёдил ки чарх
مهر کیوان منزلت، نورنگ دریادل که چرخ
Бо улувва остон ӯ надорад рифъатӣ
با علوّ آستان او ندارد رفعتی
Он қадари қудрат ки бо сари панҷаи инсоф ӯ
آنقدر قدرت که با سر پنجهٔ انصاف او
Ҳалқаи бозуии гардунро набошад қудратӣ
حلقهٔ بازوی گردون را نباشد قدرتی
Ваон вале неъмат ки бар хон сахояши ҳирс ро
وان ولی نعمت که بر خوان سخایش حرص را
Ҳеҷ дар хотир намонад орзӯии неъматӣ
هیچ در خاطر نماند آرزوی نعمتی
Ҳар куҷои анъом омаш густард хон ато
هر کجا انعام عامش گسترد خوان عطا
Май барад дар хӯрд истеъдод , ҳар каси қисматӣ
میبرد در خورد استعداد، هر کس قسمتی
Бас ки дар айём ӯ дасти татовул кӯтаҳ аст
بس که در ایّام او دست تطاول کوته است
Зулфи хубонро ба дил бурдан набошад рағбатӣ
زلف خوبان را به دل بردن نباشد رغبتی
Аз ситам дар даври адлаши ваҳшу тайр осӯда анд
از ستم در دور عدلش وحش و طیر آسودهاند
Ҳамчуи бахти ошиқони ҳаряк ба хоби ғифлатӣ
همچو بخت عاشقان هریک به خواب غفلتی
Дар замони ҳимматаши гаштанд чун гавҳари азиз
در زمان همّتش گشتند چون گوهر عزیز
Пеши азин май буд агар аҳли тамаъро зиллатӣ
پیش ازین میبود اگر اهل طمع را ذلّتی
Ом шуд анъом то ҳаддӣ ки ҳайрат ме кунанд
عام شد انعام تا حدّی که حیرت میکنند
Дар вуҷӯд оядгар аз табъи хасисони хстӣ
در وجود آید گر از طبع خسیسان خسّتی
Дар гулӯии душманон , кори дам ханҷар кунад
در گلوی دشمنان، کار دم خنجر کند
Гар дар оби теғ ӯ мзмр шавад хосиятӣ
گر در آب تیغ او مضمر شود خاصیّتی
Бас ки дар аҳдаши даду доманди эмин аз газанд
بس که در عهدش دد و دامند ایمن از گزند
Дар каманд , оҳӯии ваҳширо набошад ваҳшатӣ
در کمند، آهوی وحشی را نباشد وحشتی
эй ки дар даври ту бар дилҳои маҳзун , аз нишот
ای که در دور تو بر دلهای محزون، از نشاط
Гӯшаи байт алҳзн гардид байти алъшртӣ
گوشهٔ بیتالحزن گردید بیتالعشرتی
Ҳеҷ касро нгслди теғи аҷали тори ҳаёт
هیچکس را نگسلد تیغ اجل تار حیات
То на аз теғи ҷҳонсўз ту гирад рухсатӣ
تا نه از تیغ جهانسوز تو گیرد رخصتی
Ҳосили дарё ва кон бошад турои як рӯзаи харҷ
حاصل دریا و کان باشد ترا یکروزه خرج
Балки он як рӯзи ҳам барнагзарад бе ъсртӣ
بلکه آن یک روز هم برنگذرد بیعسرتی
Шуд чунон дилҳо ба аҳдат аз газанди эмин ки мор
شد چنان دلها به عهدت از گزند ایمن که مار
Гар шавад ҳмхўобаҳ , дар хотир науфтад даҳшатӣ
گر شود همخوابه، در خاطر نیفتد دهشتی
Доўро ! бар ҳасби фармон аз хуросони сӯии ҳинд
داورا! بر حسب فرمان از خراسان سوی هند
Омадам , венаи қисса дар ҳар шаҳр дорад шӯҳратӣ
آمدم، وین قصهٔ در هر شهر دارد شهرتی
Аз дар арбоби давлат по кашидам , чун задам
از در ارباب دولت پا کشیدم، چون زدم
Даст дар домони ҷоҳ чун ту соҳиби давлатӣ
دست در دامان جاه چون تو صاحبدولتی
Рӯ ба ҳар сӯе наҳодӣ , дар қадам будам туро
رو به هر سویی نهادی، در قدم بودم ترا
Гар сазовори ту аз дастам наомад хидматӣ
گر سزاوار تو از دستم نیامد خدمتی
Дар хало ва дар мулло , ғоиб набудам лаҳза Эй
در خلا و در ملا، غایب نبودم لحظهای
Вази дуо ва аз сано фориғ набудам соъатӣ
وز دعا و از ثنا فارغ نبودم ساعتی
Ин замон каз остонат бо дили умедвор
این زمان کز آستانت با دل امّیدوار
Кардаам азми диёри хеши баъд аз муддатӣ
کردهام عزم دیار خویش بعد از مدّتی
Бетакаллуф , буд умедам ки аз даргоҳи ту
بیتکلّف، بود امّیدم که از درگاه تو
Гар парешони омадам , бо худ барам ҷамъиятӣ
گر پریشان آمدم، با خود برم جمعیّتی
Ҷузи ту мамнӯн касе дигар набошам дар ҷаҳон
جز تو ممنون کسی دیگر نباشم در جهان
Бо ту дар ҷамъиятами касро набошад ширкатӣ
با تو در جمعیّتم کس را نباشد شرکتی
Дар ба рӯй халқи бандам , по ба домон дар кашам
در به روی خلق بندم، پا به دامان در کشم
Бо дил осӯда биншинам ба кунҷи ъзлтӣ
با دل آسوده بنشینم به کنج عزلتی
Дам ба дам дар шарҳ авсофат кунам андеша Эй
دم به دم در شرح اوصافت کنم اندیشهای
Ҳар замон дар васфи ахлоқати намоями Фкртӣ
هر زمان در وصف اخلاقت نمایم فکرتی
Дар тасаввур кӣ гузар мекард ин маънии маро
در تصوّر کی گذر میکرد این معنی مرا
Каз ту охири кори ман ин ранг ёбад сӯратӣ
کز تو آخر کار من این رنگ یابد صورتی
Аз ту эҳсонӣ ки ман май хостами нисбат ба хеш
از تو احسانی که من میخواستم نسبت به خویش
Бо лақое кардае нисбат ба ҳар бе нисбатӣ
با لقایی کردهای نسبت به هر بینسبتی
Тирагӣ аз тираи бахтӣҳои ман кардӣ ба ман
تیرگی از تیرهبختیهای من کردی به من
Ҳамчуи он ойӣна каз зангии пазиради зулматӣ
همچو آن آیینه کز زنگی پذیرد ظلمتی
Чашми он май доштам каз фатҳи боби дасти ту
چشم آن میداشتم کز فتح باب دست تو
Зини дирами сӯй дар дигар науфтад ҳоҷатӣ
زین درم سوی در دیگر نیفتد حاجتی
Чун туро дидам дар ҳиммат ба рӯем бастҳои
چون ترا دیدم در همّت به رویم بستهای
Ҳимматии варзедам ва рафтам азин дар , ҳимматӣ !
همّتی ورزیدم و رفتم ازین در، همّتی!
Гавҳарӣ будам , маро аз даст додӣ ройгон
گوهری بودم، مرا از دست دادی رایگان
Гарчи гавҳари ин замони пеш ту дорад иззатӣ
گرچه گوهر این زمان پیش تو دارد عزّتی
Бо вуҷӯди онкии ҷои кулуфт ва озор ҳаст
با وجود آنکه جای کلفت و آزار هست
Не ба хотир дорам озорӣ , на дар дили кулуфтӣ
نی به خاطر دارم آزاری، نه در دل کلفتی
Гар сад ин миқдори ҳам байнам дар эҳсонати Фтўр
گر صد این مقدار هم بینم در احسانت فتور
Касе азон дар эътиқодам роҳ ёбад фатратӣ ?
کسی ازان در اعتقادم راه یابد فترتی؟
Ёрб андари умри худ ҳаргиз набошам бо ҳузур
یارب اندر عمر خود هرگز نباشم با حضور
Аз ту ҳаргиз бар забонам бугзарадгар ғайбатӣ
از تو هرگز بر زبانم بگذرد گر غیبتی
Ҳамчуи шоми ин моҷаро дорад кудурат , вақт шуд
همچو شام این ماجرا دارد کدورت، وقت شد
Каз дуо , чун субҳ , майлӣ бар фарозии роятӣ
کز دعا، چون صبح، میلی بر فرازی رایتی
То ғарибоне ки давр афтодаанд аз хону мон
تا غریبانی که دور افتادهاند از خان و مان
Ҷумларо сӯй ватан бошад хаёли раҷъатӣ
جمله را سوی وطن باشد خیال رجعتی
Марҷаъи иқболу давлати бод то рӯзи қиём
مرجع اقبال و دولت باد تا روز قیام
Остони боргоҳ чун ту олии ҳазратӣ
آستان بارگاه چون تو عالی حضرتی
Душмани ҷоҳи ту дшмнком то ҳангоми марг
دشمن جاه تو دشمنکام تا هنگام مرگ
Аз ватани овораи ҳаряк дар балои ғурбатӣ
از وطن آواره هریک در بلای غربتی