Диҳандае ки ба гули накҳат ва ба гул ҷон дод

دهنده‌ای که به گل نکهت و به گل جان داد

Ба ҳаркаси он чаҳ сазо буд ҳикматаш он дод

به هرکس آن چه سزا بود حکمتش آن داد

Ба арши пояи олӣ ба фарши пояи паст

به عرش پایه عالی به فرش پایهٔ پست

з рӯй маслиҳату рои маслиҳат дон дод

ز روی مصلحت و رای مصلحت‌دان داد

Ба даҳри зилли хиради он қадар ки буд зарур

به دهر ظل خرد آن قدر که بود ضرور

зи партави ҳаракоти сипеҳр гардон дод

ز پرتو حرکات سپهر گردان داد

Ба абри қатраи чкондн ба боди қурра задан

به ابر قطره چکاندن به باد قره زدن

Барои нузҳати дерини сарой даврон дод

برای نزهت دیرین سرای دوران داد

Ду киштии мутасовии асосро дар баҳр

دو کشتی متساوی اساس را در بحر

Яке расонад ба соҳили яке ба тӯфон дод

یکی رساند به ساحل یکی به طوفان داد

Ду солики муташобиҳи сулӯкро дар ишқ

دو سالک متشابه سلوک را در عشق

Яке зи васли бишорати яке з ҳиҷрон дод

یکی ز وصل بشارت یکی ز هجران داد

Ҳазор дояи талабро зи ҳасрати аФзоӣӣ

هزار دایه طلب را ز حسرت افزائی

Расонад бар сари ганҷ ва ба ком събон дод

رساند بر سر گنج و به کام ثعبان داد

Ҳазор хастаи ҷигарро зи сабри Фрмоӣӣ

هزار خسته جگر را ز صبر فرمائی

Гудохт ҷони зи ғам онгаҳ навид ҷонон дод

گداخت جان ز غم آنگه نوید جانان داد

Гадои кӯчау султони шаҳрро аз адл

گدای کوچه و سلطان شهر را از عدل

Ъдили вори ҳаёту мамот яксон дод

عدیل وار حیات و ممات یکسان داد

Дарин мқосмаҳаш низ буд маслиҳатӣ

درین مقاسمه‌اش نیز بود مصلحتی

Ки масканат ба гадои салтанат ба султон дод

که مسکنت به گدا سلطنت به سلطان داد

Забони баста ки бади ҳикматии наҳуфта дар он

زبان بسته که بد حکمتی نهفته در آن

Ба камтарини табақоти сунуф ҳайвон дод

به کمترین طبقات صنوف حیوان داد

Азиз карда забонӣ ки вақти қисмати файз

عزیز کرده زبانی که وقت قسمت فیض

Дареғ дошт зи ҷину малик ба инсон дод

دریغ داشت ز جن و ملک به انسان داد

Ба шаккарин даҳанон дод аз сухани намакӣ

به شکرین دهنان داد از سخن نمکی

Ки чошнӣ ба наботот шкрстон дод

که چاشنی به نباتات شکرستان داد

Ба қад сарвқадон кард ҷунбишии таълим

به قد سروقدان کرد جنبشی تعلیم

Ки хиҷлати қади раънои сарв бустон дод

که خجلت قد رعنای سرو بستان داد

Бар абрувони мқўси зиҳии зи қудрати баст

بر ابروان مقوس زهی ز قدرت بست

Ки саҳми чархи мқўси з тирпрон дод

که سهم چرخ مقوس ز تیرپران داد

зи боғи ҳасани сияҳи наргисӣ чу чашм ангехт

ز باغ حسن سیه نرگسی چو چشم انگیخت

Ба он балои сияҳи ханҷарӣ чу мижгон дод

به آن بلای سیه خنجری چو مژگان داد

Ба чашмҳои сияҳи шевае зи нози омухт

به چشمهای سیه شیوه‌ای ز ناز آموخت

Ки ҳар ки хост ба он шева дил диҳад ҷон дод

که هر که خواست به آن شیوه دل دهد جان داد

Ба ноз дод сукӯнӣ ки васф натавон кард

به ناز داد سکونی که وصف نتوان کرد

Ба ишваи таии лисонӣ ки шарҳ натавон дод

به عشوه طی لسانی که شرح نتوان داد

Ба ҳар ки лоиқи асбоби Комронӣ буд

به هر که لایق اسباب کامرانی بود

Сарвару маснаду хари гоҳи чатр ва чавгон дод

سرور و مسند و خر گاه چتر و چوگان داد

Баҳр ки дар талаби ганҷи лоязолӣ буд

بهر که در طلب گنج لایزالی بود

Гилӣми мухтасари фақру ганҷ вайрон дод

گلیم مختصر فقر و گنج ویران داد

Ба ҳар яке зи салотин ба сӯратии дигар

به هر یکی ز سلاطین به صورتی دیگر

Басити арсае андари бисот даврон дод

بسیط عرصه‌ای اندر بساط دوران داد

Чу подшоҳии иқлӣми сӯрату маънӣ

چو پادشاهی اقلیم صورت و معنی

Зиёда дид аз эшон бимир мейрон дод

زیاده دید از ایشان بمیر میران داد

Ғиоси миллату дайни коФтоби давлат ӯ

غیاث ملت و دین کافتاب دولت او

зи хоки язди зё то ба арш яздон дод

ز خاک یزد ضیا تا به عرش یزدان داد

Саммии волиди сомии Муҳамади арабӣ

سمی والد سامی محمد عربی

Ки дод равнақи дайну ривоҷ имон дод

که داد رونق دین و رواج ایمان داد

Хдоигони салотин ки чатри салтанаташ

خدایگان سلاطین که چتر سلطنتش

Ба сояи ҷои ҳазорон хдиў ва хоқон дод

به سایه جای هزاران خدیو و خاقان داد

Базраи тарбияташи кори офтоби омухт

بذرهٔ تربیتش کار آفتاب آموخت

Ба мӯри тақвияташи қудрат сулаймон дод

به مور تقویتش قدرت سلیمان داد

Қиёми рукни ҷалолаш ки қоим абадӣаст

قیام رکن جلالش که قایم ابدیست

Басии мадад ба қавоми чаҳор арқон дод

بسی مدد به قوام چهار ارکان داد

На абри рехт ба дашт ва на баҳр дод ба бар

نه ابر ریخت به دشت و نه بحر داد به بر

Ба соили он чаҳ кафши ошкор ва пинҳон дод

به سایل آن چه کفش آشکار و پنهان داد

Дилаши зи ҷавҳари эҳё тавон гирист Карим

دلش ز جوهر احیا توان گریست کریم

Ки ҳарчӣ марги з мардум гирифт товон дод

که هرچه مرگ ز مردم گرفت تاوان داد

Қазо зад оташи ғайрат ба меҳру моҳи он дам

قضا زد آتش غیرت به مهر و ماه آن دم

Ки посбонии айвон ӯ ба кайвон дод

که پاسبانی ایوان او به کیوان داد

Сипеҳр бар дар ӯ дар маротиби хизмат

سپهر بر در او در مراتب خدمت

Нахусти поя ба султони чаҳорум айвон дод

نخست پایه به سلطان چهارم ایوان داد

Чу гашти лашгаряши Форси замона ба ӯ

چو گشت لشگریش فارس زمانه به او

Қазои зи ҳафт фалаки ҳафт гӯна хуфтон дод

قضا ز هفت فلک هفت گونه خفتان داد

Пилос пӯш дараш халъати мурӣдии хеш

پلاس پوش درش خلعت مریدی خویش

Ба шоҳу хусраву хоқону хон ва султон дод

به شاه و خسرو و خاقان و خان و سلطان داد

Ба ту шимоли вай аз саҳни пари кавокиби чарх

به تو شمال وی از صحن پر کواکب چرخ

Фалаки фарохури шилон ӯ намакдон дод

فلک فراخور شیلان او نمکدان داد

Бигард рафт ҳазор издиҳоми ҳашари он ҷо

بگرد رفت هزار ازدحام حشر آن جا

Ки мизбони сахояши салоӣ меҳмон дод

که میزبان سخایش صلای مهمان داد

Ба шарқу ғарби ҷаҳони зинатӣ ки шоҳи рабиъ

به شرق و غرب جهان زینتی که شاه ربیع

Диҳад зи сабзау гул ӯ зи суфра ва хон дод

دهد ز سبزه و گل او ز سفره و خوان داد

Ба ҷои сабзаи забарҷади дамади зи хок агар

به جای سبزه زبرجد دمد ز خاک اگر

Тавон хавоси каф ӯ ба абр Нитсаон дод

توان خواص کف او به ابر نیسان داد

Карам бар ӯст мусаллам ки он чаҳ вақти савол

کرم بر اوست مسلم که آن چه وقت سؤال

Гузашт дар дили соили ҳазор чандон дод

گذشت در دل سایل هزار چندان داد

Барои он ки зи тӯл ҳаёт дод ҳузур

برای آن که ز طول حیات داد حضور

Тавонад он шаҳи хуррами дили тараб рон дод

تواند آن شه خرم دل طرب ران داد

Агар замона кунад кӯтаҳӣ қазо хоҳад

اگر زمانه کند کوتهی قضا خواهد

Ба бозгашти замони гузашта фармон дод

به بازگشت زمان گذشته فرمان داد

Сахоӣ ӯ ки зи эҳсон ба манъаму муфлис

سخای او که ز احسان به منعم و مفلس

Ҳар ончӣ дод барӣ аз Фтўр ва нуқсон дод

هر آنچه داد بری از فتور و نقصان داد

Ба ҷайби муҳташамони лаъл ва дар ба домони рехт

به جیب محتشمان لعل و در به دامان ریخت

Ба даст бе дармони симу зар ба миён дод

به دست بی درمان سیم و زر به میان داد

Чу пои ниҳоди зи дашти адам ба малики вуҷӯд

چو پا نهاد ز دشت عدم به ملک وجود

Ба ҷӯад даст баровард ва дод эҳсон дод

به جود دست برآورد و داد احسان داد

Фитод зилзила дар гӯри ҳотам аз ғайрат

فتاد زلزله در گور حاتم از غیرت

Чу шахси ҳиммат ӯ Рахши ҷӯад ҷавлон дод

چو شخص همت او رخش جود جولان داد

Лаби садафи пари тарҷеҳи даст ӯ бар абр

لب صدف پر ترجیح دست او بر ابر

Гушӯдаи гашту гувоҳии зи баҳр Аммон дод

گشوده گشت و گواهی ز بحر عمان داد

Ба малики Миср магар дода бошад аз Юсуф

به ملک مصر مگر داده باشد از یوسف

Азу ба хиттаи язди он шараф ки яздон дод

ازو به خطهٔ یزد آن شرف که یزدان داد

Аё баланди ҷанобӣ ки остони ту ро

ایا بلند جنابی که آستان تو را

Фалаки гаронии қадар аз ҷбоаҳ шоҳон дод

فلک گرانی قدر از جباه شاهان داد

Тўӣии зи муъаддилати он ксрӣӣ ки дар аҳдат

توئی ز معدلت آن کسرئی که در عهدت

Ривоҷи адл аз Эрони асар ба турон дод

رواج عدل از ایران اثر به توران داد

Ту дар мамолики қудси он шаҳӣ ки молики малик

تو در ممالک قدس آن شهی که مالک ملک

Вагар туро зи млоики ҳазор дарбон дод

و گر تو را ز ملایک هزار دربان داد

Нахусти робитаи ангезӣ аз влоӣ ту кард

نخست رابطه انگیزی از ولای تو کرد

Мҳимнӣ ки ба арвоҳи рабт абадон дод

مهیمنی که به ارواح ربط ابدان داد

Шикваи санҷи туро олами сақилу хафиф

شکوه سنج تو را عالم ثقیل و خفیف

зи сатҳҳои фалаки каффаҳои мизон дод

ز سطح‌های فلک کفه‌های میزان داد

Худои шинос ки модӯни зоти воҷиб ро

خدا شناس که مادون ذات واجب را

Ба мумкиноти қарор аз камол аиқон дод

به ممکنات قرار از کمال ایقان داد

Туро ба даври ту бар мумкинот Фоиқ дид

تو را به دور تو بر ممکنات فایق دید

Туро ба аҳди ту бар коинот руҷҳон дод

تو را به عهد تو بر کائنات رجحان داد

Агар азин фалаки тези рӯи сукӯни талабӣ

اگر ازین فلک تیز رو سکون طلبی

Чу хок боядат аз тўъи тан ба фармон дод

چو خاک بایدت از طوع تن به فرمان داد

Вагар барин кара орамида бонги занӣ

و گر برین کره آرمیده بانگ زنی

Ба ӯ қарору сукӯн то ба ҳашар натавон дод

به او قرار و سکون تا به حشر نتوان داد

Касе назир ту бошад ки вазъи пасту баланд

کسی نظیر تو باشد که وضع پست و بلند

Ба акс ёбад агар дар замона сомон дод

به عکس یابد اگر در زمانه سامان داد

Тавонад аз зибру зер кардани гетӣ

تواند از زبر و زیر کردن گیتی

Ба зери ҳафт замини ҷои ин на айвон дод

به زیر هفت زمین جای این نه ایوان داد

Касе ъдил ту бошад кигар ба навъ дигар

کسی عدیل تو باشد که گر به نوع دگر

Ба поидши нсқи гарму сард даврон дод

به پایدش نسق گرم و سرد دوران داد

зи файзи қурби ҷанобат ки кимиё асар аст

ز فیض قرب جنابت که کیمیا اثر است

Фалак ба олӣу соФли хавос чандон дод

فلک به عالی و سافل خواص چندان داد

Ки хоки раҳгузари камтарини манозили язд

که خاک رهگذر کمترین منازل یزد

Бидидаҳо асари серума сафоҳон дод

بدیده‌ها اثر سرمه صفاهان داد

зи хоки пои сегон дар ту як зарра

ز خاک پای سگان در تو یک ذره

Ба ҳосили ду ҷаҳон ҳар ки дод арзон дод

به حاصل دو جهان هر که داد ارزان داد

Ҳаётро ту агар поси дории андари даҳр

حیات را تو اگر پاس داری اندر دهر

Мамотро натавон эҳтимол имкон дод

ممات را نتوان احتمال امکان داد

Ба хасми ташнаи ҷигари ҳам расонади дасти ту файз

به خصم تشنه جگر هم رساند دست تو فیض

Ки обаш аз мтри қатраҳои борон дод

که آبش از مطر قطره‌های باران داد

Малики ҳашами маликои муҳташам ки қодири фард

ملک حشم ملکا محتشم که قادر فرد

зи лутф бар суханаши иқтидор сҳбон дод

ز لطف بر سخنش اقتدار سحبان داد

Намӯд сози зи ақсоми назми қонӯнӣ

نمود ساز ز اقسام نظم قانونی

Ки молаши ҳасану гӯшмол ҳисон дод

که مالش حسن و گوشمال حسان داد

Агарчӣ аз асари бахти вожгӯни аксар

اگرچه از اثر بخت واژگون اکثر

Муқаддамоти санояши натиҷа хусрон дод

مقدمات ثنایش نتیجهٔ خسران داد

Дили ту он маҳак омад ки аз маротиби фард

دل تو آن محک آمد که از مراتب فرد

зи махзани карамаши ротб намоён дод

ز مخزن کرمش راتب نمایان داد

Ба ҳоли ҷамъӣ агар барад аз сахои ту рашк

به حال جمعی اگر برد از سخای تو رشک

Вале ба неъмат ҳар солаи рашк эшон дод

ولی به نعمت هر ساله رشک ایشان داد

Чу буд айби гадои ту маҳзи гироӣӣ

چو بود عیب گدای تو محض گیرائی

зи илтифоти ту ҳам нон гирифт ва ҳам нон дод

ز التفات تو هم نان گرفت و هم نان داد

Ҳамеша то ба кафи рӯзгор дару гуҳар

همیشه تا به کف روزگار در و گهر

Тавон зи мавҳибати баҳру кон фаровон дод

توان ز موهبت بحر و کان فراوان داد

з иқтидор тавонад каф ба халқи ҷаҳон

ز اقتدار تواند کف به خلق جهان

Ътиаҳ беш зи баҳру зиёда аз кон дод

عطیه بیش ز بحر و زیاده از کان داد