Боди масъӯду ҳумоюни халъати шоҳи ҷаҳон

باد مسعود و همایون خلعت شاه جهان

Бар вазири ҷами сарири комкори Комрон

بر وزیر جم سریر کامکار کامران

Осифи аъзами маин дастури хоқони аҷам

آصف اعظم مهین دستور خاقان عجم

Марказ олам гузин меъёри паргори ҷаҳон

مرکز عالم گزین معیار پرگار جهان

Мирзои салмони сулаймони замони фахри замин

میرزا سلمان سلیمان زمان فخر زمین

Пояи дайну дували сармояи амну амон

پایهٔ دین و دول سرمایهٔ امن و امان

Он ки аз ҷўҳршносии рӯзи бозори азал

آن که از جوهرشناسی روز بازار ازل

Фахр кард аз ҷавҳари зотши замин бар осмон

فخر کرد از جوهر ذاتش زمین بر آسمان

Вонкаҳи ганҷур казу офариниши брнёФт

وانکه گنجور کزو آفرینش برنیافت

Гавҳарӣ монанди ӯ дар махзани охири замон

گوهری مانند او در مخزن آخر زمان

Ҳаст райши подшоҳӣ каз азал дорад лақаб

هست رایش پادشاهی کز ازل دارد لقب

Маи ливои фармонравои кшўргшои гетии ситон

مه‌لوا فرمانروا کشورگشا گیتی‌ستان

Бархе аз авсоф ӯ дар осифи бен брхёст

برخی از اوصاف او در آصف بن برخیاست

Зон ки аз курсӣ нишин фурқат то курсии нишон

زان که از کرسی نشین فرقت تا کرسی نشان

Бар сари таври зафар ӯ ронад Мӯсои вори Рахш

بر سر طور ظفر او راند موسی وار رخش

Дар тани даҳри сқим ӯ кард исои вори ҷон

در تن دهر سقیم او کرد عیسی‌وار جان

Буд даҳри перро табъи Зулайхо кин чунин

بود دهر پیر را طبع زلیخا کاین چنین

Шоҳиди Юсуфи ҷамоли аҳд ӯ кардаш ҷавон

شاهد یوسف جمال عهد او کردش جوان

Он чаҳ гардони тавоно дар ҷаҳонгирӣ кунанд

آن چه گردان توانا در جهانگیری کنند

Дар бенонаш метавонад кард калаки нотавон

در بنانش می‌تواند کرد کلک ناتوان

Халқи баҳри доварӣ бар остонаш саф зананд

خلق بهر داوری بر آستانش صف زنند

Офтоби ховарӣ чун сар занад аз ховарон

آفتاب خاوری چون سر زند از خاوران

Остинаши ҷабҳаи фарсояндаи мейру вазир

آستینش جبههٔ فرسایندهٔ میر و وزیر

Остонаши саҷдаи Фрмоиндаҳи султону хон

آستانش سجدهٔ فرمایندهٔ سلطان و خان

Даҳри маълул аз алоҷаши хастаи исои табиб

دهر معلول از علاجش خستهٔ عیسی طبیب

Халқи олам дар паноҳаши гилаи Мӯсои шубон

خلق عالم در پناهش گله موسی شبان

наметавонад кард тадбираш ба якдигар ба дил

می‌تواند کرد تدبیرش به یکدیگر به دل

Сиқл ва хуфт дар мизоҷи оҳану табъи духон

ثقل و خفت در مزاج آهن و طبع دخان

Мондаи пургории зи ҳифзаш каз барои поси мол

مانده پرگاری ز حفظش کز برای پاس مال

Дузд чун паргор мегардад ба гирди корвон

دزد چون پرگار می‌گردد به گرد کاروان

Аз наҳиф наҳй ӯ дар нимаи раҳи бози истад

از نهیب نهی او در نیمه ره باز ایستد

Тири пароне ки берун рафта бошад аз камон

تیر پرانی که بیرون رفته باشد از کمان

Гӯйро аз ҷо биҷунбанд ба неруии қазо

گوی را از جا بجنباند به نیروی قضا

Гар кунад эҳсоси манъ аз савлат ӯ сўлҷон

گر کند احساس منع از صولت او صولجان

Интиқомаш чун кунад дасти заъифони роқўӣ

انتقامش چون کند دست ضعیفان راقوی

Пашша дар дам барканд гӯш аз пели дмон

پشه در دم برکند گوش از پیل دمان

Муждаи Авнаш чу созад зери дастонро далер

مژدهٔ عونش چو سازد زیر دستان را دلیر

Аз талош рӯбаҳ уфтад дар зиёни шери жён

از تلاش روبه افتد در زیان شیر ژیان

Авн ӯ халқи ҷаҳон аз аз бади олами паноҳ

عون او خلق جهان از از بد عالم پناه

Аҳд ӯ аҳду амонро то дами маҳшари змон

عهد او عهد و امان را تا دم محشر ضمان

Гар бдндӣ дар замон ӯ ба ҷои ҷӯаду адл

گر بدندی در زمان او به جای جود و عدل

Шуҳраи гаштии бухлу зулм аз ҳотаму Нӯшервон

شهره گشتی بخل و ظلم از حاتم و نوشیروان

Баҳри бозии бозӣ аз дар ва гавҳар гардад тиҳӣ

بحر بازی بازی از در و گوهر گردد تهی

Чун кунад вақти гавҳари бахшеи қаламро имтиҳон

چون کند وقت گوهر بخشی قلم را امتحان

Ҳоиу ҳўӣу лашгару хайлу сипаҳ дар кор нест

های و هوی و لشگر و خیل و سپه در کار نیست

Олимиро кони ҷаҳон солор бошад посбон

عالمی را کان جهان سالار باشد پاسبان

Аз пай гунҷоиш бархест девори ҳиҷоб

از پی گنجایش برخاست دیوار حجاب

Аз миёни чори девори макону ломакон

از میان چار دیوار مکان و لامکان

Беталаб ҳозир шавад чун хӯрданӣҳои биҳишт

بی‌طلب حاضر شود چون خوردنیهای بهشت

Бар сар хон нўолш ҳарчӣ ояд дар гумон

بر سر خوان نوالش هرچه آید در گمان

Аршён оянд агар баҳри тавозуъ бар замин

عرشیان آیند اگر بهر تواضع بر زمین

Хусравонро остин бӯсанд ва ӯро остон

خسروان را آستین بوسند و او را آستان

Дар замини зоту хайри давлаташи рӯзӣ ки кард

در زمین ذات و خیر دولتش روزی که کرد

Нусрати истилои паии ради ҷилои ногаҳон

نصرت استیلا پی رد جلای ناگهان

Даҳри ҳам давлат яминаш гуфт ва ҳам нусрати ясор

دهر هم دولت یمینش گفت و هم نصرت یسار

Чархи ҳам шавкат қаринаш хонд ва ҳам соҳибқирон

چرخ هم شوکت قرینش خواند و هم صاحبقران

Хлътии коизд ба қади кибриёӣ ӯ бурид

خلعتی کایزد به قد کبریای او برید

Дар замони шоҳи олии ҳиммати ҳотами замон

در زمان شاه عالی همت حاتم زمان

Гар бирезанд аз дар ҷўӣӣ ба ҳомӯни оби баҳр

گر بریزند از در جوئی به هامون آب بحر

Вар ба безанд аз гавҳари хоҳӣ ба диққати хоки кон

ور به بیزند از گوهر خواهی به دقت خاک کان

Вари малик аз коргоҳи қудрати оради тору пуд

ور ملک از کارگاه قدرت آرد تار و پود

Вари фалак аз нақши банд ғайб гирад нқшдон

ور فلک از نقش بند غیب گیرد نقشدان

Нақши ташрифии чунон сӯрат наме бандади магар

نقش تشریفی چنان صورت نمی‌بندد مگر

Дар миёни дастии براردи нақши пардози ҷаҳон

در میان دستی برآرد نقش پرداز جهان

Ваа чаҳ ташрифи осмонӣ дар замини анҷуми намо

وه چه تشریف آسمانی در زمین انجم نما

Саҳв кардам офтобӣ бар замин ахтар фишон

سهو کردم آفتابی بر زمین اختر فشان

Бар сари ташреҳи тоҷии фарқи гавҳарҳои фард

بر سر تشریح تاجی فرق گوهرهای فرد

Бо камар дар ҷўҳрондўзиши даъвӣ дар миён

با کمر در جوهراندوزیش دعوی در میان

Дар хури он тоҷи тобони ҷқаҳ эй каз ҳамсарӣ

در خور آن تاج تابان جقه‌ای کز همسری

намезанад пар бар пари хуршед дар як ошён

می‌زند پر بر پر خورشید در یک آشیان

Аз шуъоъи чорқби рӯзу шаби андари шаш ҷиҳат

از شعاع چارقب روز و شب اندر شش جهت

Машъали хуршеди махфӣу саводи шаби ниҳон

مشعل خورشید مخفی و سواد شب نهان

Аз аломатҳои ташрифи шарифи Осифӣ

از علامت‌های تشریف شریف آصفی

Ҳмрҳши заррини дўотии сурбаи сари гўҳрншон

همرهش زرین دواتی سربه سر گوهرنشان

Аз паии ташрифи асбӣ дар сабки хезӣ чу бод

از پی تشریف اسبی در سبک خیزی چو باد

Зери зини осмони санг аз гавҳарҳои гарон

زیر زین آسمان سنگ از گوهرهای گران

Мураккабии кондм ки орамида ронад рокибаш

مرکبی کاندم که آرمیده راند راکبش

Шом бошад даҳрӣ хуфтан дар Озарбойҷон

شام باشد دهری خفتن در آذربایجان

Тавсанӣ каз рӯзи боди пўиаҳаш гӯии замин

توسنی کز روز باد پویه‌اش گوی زمین

Дар шитоб уфтад чу киштӣ каш дуанд бодбон

در شتاب افتد چو کشتی کش دواند بادبان

Аз дар мағриби барангезади сами сахташи ғубор

از در مغرب برانگیزد سم سختش غبار

Гар ба машриқ нарм ёбад дар кафи Форси Аннан

گر به مشرق نرم یابد در کف فارس عنان

Бурдани номашгар абкм бигузаранд дар замир

بردن نامش گر ابکم بگذراند در ضمیر

То абад дар хеш ёбад нашоҳ таии лисон

تا ابد در خویش یابد نشاه طی لسان

Ранги хинг осмон дорад зи сар то по ки ҳаст

رنگ خنگ آسمان دارد ز سر تا پا که هست

Офтобаши моҳи пешонии ҳилолаши доғи рон

آفتابش ماه پیشانی هلالش داغ ران

Баҳри ин ташриф аз пари калла то наъли Рахш

بهر این تشریف از پر کله تا نعل رخش

Таҳният фарзаст бар халқи замину осмон

تهنیت فرض است بر خلق زمین و آسمان

Ҳосил аз вай чун гарон шуд маснад аз ҳар боб кард

حاصل از وی چون گران شد مسند از هر باب کرد

Ақли торихии таҷассуси ҳам гарон ва ҳам равон

عقل تاریخی تجسس هم گران و هم روان

Аътмодолдўлтши бад чун дарин давлати лақаб

اعتمادالدولتش بد چون درین دولت لقب

Он лақабро дўхсон оварад табъи нуктаи дон

آن لقب را دوخسان آورد طبع نکته‌دان

Гар чу як сол омад афзӯн буд айни маслиҳат

گر چو یک سال آمد افزون بود عین مصلحت

То ба ин иллат масӯн монад зи чашми ҳосидон

تا به این علت مصون ماند ز چشم حاسدان

Қиссаи кӯтаҳ чун қадами дрўои фикрати ниҳод

قصه کوته چون قدم دروای فکرت نهاد

Ақли даври андеша дар андешаи ислоҳи он

عقل دور اندیشه در اندیشهٔ اصلاح آن

Табъи диққати пеша бар андеша сабқат кард ва гуфт

طبع دقت پیشه بر اندیشه سبقت کرد و گفت

Аътмодолдўлаҳи афсари бахши бодо дар ҷаҳон

اعتمادالدوله افسر بخش بادا در جهان

ОсФои олами мудорои бхтёрои доўро

آصفا عالم مدارا بختیارا داورا

эй ба зӯри бахти комили қудрату болиғи тавон

ای به زور بخت کامل قدرت و بالغ توان

Арза Эй дорам чаҳ қавли мардуми болиғи сухан

عرضه‌ای دارم چه قول مردم بالغ سخن

Ҳам тавили андари мазомини ҳам қсири андари баён

هم طویل اندر مضامین هم قصیر اندر بیان

Тӯтии ширини забони шкрстони Ироқ

طوطی شیرین زبان شکرستان عراق

Каз ҷафои қарзи хоҳон буд заҳраш дар даҳон

کز جفای قرض خواهان بود زهرش در دهان

Бо вуҷӯди ин ҳама бедасту поӣиҳо ки дошт

با وجود این همه بی‌دست و پائیها که داشت

Гашта буд аз тангдастии озими Ҳиндӯстон

گشته بود از تنگدستی عازم هندوستان

Ваон чаҳ беш аз ҷумлааш овора мекард аз ватан

وان چه بیش از جمله‌اش آواره می‌کرد از وطن

Қарзи пари шилтоқи девон буд он бори гарон

قرض پر شلتاق دیوان بود آن بار گران

То ки аз имдоди соҳиби мужда бахшиш расед

تا که از امداد صاحب مژده بخشش رسید

Бахшиши мақрун ба ташрифи шаҳи соҳибқирон

بخشش مقرون به تشریف شه صاحبقران

Ман ба ин подош бар чизе ки ҳолои қодирам

من به این پاداش بر چیزی که حالا قادرم

Ҳаст ирсоли саноҳо корвон дар корвон

هست ارسال ثناها کاروان در کاروان

Бетакаллуф соҳбо кардӣ зи вомии фориғам

بی‌تکلف صاحبا کردی ز وامی فارغم

Каз ҳаросаш буд беором дар тани мурғи ҷон

کز هراسش بود بی‌آرام در تن مرغ جان

Вази талаби гаштанд бар умеди дигари лутф ҳо

وز طلب گشتند بر امید دیگر لطف‌ها

Қарзи хоҳони дигари ҳам андакии кӯтаҳи забон

قرض خواهان دیگر هم اندکی کوته‌زبان

эй тамоми эҳсон агар дар аҳди шоҳии ин чунин

ای تمام احسان اگر در عهد شاهی این چنین

Каз зару гавҳари хзоинро тиҳӣ кард он чунон

کز زر و گوهر خزاین را تهی کرد آن چنان

Бандаро якборагӣ аз қарзи хоҳони вохрӣ

بنده را یکبارگی از قرض خواهان واخری

Суди пиндорами дарин савдо буд беш аз зиён

سود پندارم درین سودا بود بیش از زیان

Муҳташам эй дар фани худ аз таваққуъи барканор

محتشم ای در فن خود از توقع برکنار

Омадӣ охири дарин фани неки берун аз миён

آمدی آخر درین فن نیک بیرون از میان

Баҳри хоҳишро кароне нест пайдо лаб бабанд

بحر خواهش را کرانی نیست پیدا لب ببند

Пас забон бигушоӣ дар арзи дуои бекарон

پس زبان بگشای در عرض دعای بیکران

То дарин кохи азими алркни хуш бунён диҳанд

تا درین کاخ عظیم‌الرکن خوش بنیان دهند

Аз банноӣ бе заволи давлату миллати нишон

از بنای بی‌زوال دولت و ملت نشان

Пояи бунёни ин миллат ту бошӣ пойдор

پایهٔ بنیان این ملت تو باشی پایدار

Аъзами арқони ин давлат ту бошӣ ҷовдон

اعظم ارکان این دولت تو باشی جاودان