Ба шоҳи шаҳи нишон то бошад арзонии ҷҳонбонӣ

به شاه شه نشان تا باشد ارزانی جهانبانی

Ба он дастури олӣашони вазорати боди арзонӣ

به آن دستور عالیشان وزارت باد ارزانی

Вазорат бо чаҳ бо шоҳонаи иқболӣ ки дар даврон

وزارت با چه با شاهانه اقبالی که در دوران

Муҳими Осифиро бигузаранд аз сулаймонӣ

مهم آصفی را بگذراند از سلیمانی

Агар ин Осифӣ май буд ин бар хёрои ҳам

اگر این آصفی می‌بود این بر خیارا هم

Сулаймон Осифӣ мекард ӯро балки дарбоне

سلیمان آصفی می‌کرد او را بلکه دربانی

Чароғи чашми бениши офтоби сармадии партав

چراغ چشم بینش آفتاب سرمدی پرتو

Тарози офариниши нусхаи алтофи раббонӣ

طراز آفرینش نسخهٔ الطاف ربانی

Саммии шоҳи айвони рисолати ояти раҳмат

سمی شاه ایوان رسالت آیت رحمت

Муҳамади муҳаррами хилвати сарои хоси субҳонӣ

محمد محرم خلوت سرای خاص سبحانی

Навиштӣ осифи бен брхёро даври баъд аз вай

نوشتی آصف بن برخیا را دور بعد از وی

Ба қадарашони бадигар дар маносиби аввалу сонӣ

به قدرشان بدی گر در مناصب اول و ثانی

Гуҳи тасхири олам дар бенон фоизи алФтҳш

گه تسخیر عالم در بنان فایض الفتحش

зи сад шмширронӣ кам мадони як хомаи ҷанбоне

ز صد شمشیررانی کم مدان یک خامه جنبانی

Чунон афканди аҳдаши тарҳи ҷамъият ки май тарсам

چنان افکند عهدش طرح جمعیت که می‌ترسم

зи зулфи мшгмўёни ҳам баради беруни парешоне

ز زلف مشگمویان هم برد بیرون پریشانی

Ҳануз аз кана зотш нест ва ҳам огоҳ ва ме гуяд

هنوز از کنه ذاتش نیست و هم آگاه و می‌گوید

Ки аксар гашта сарфи хилқат ӯ сунъи яздоне

که اکثر گشته صرف خلقت او صنع یزدانی

зи дасташи файзи зрбористи пайдо чун аломатҳо

ز دستش فیض زرباریست پیدا چون علامتها

Ки аз боридани борон буд дар абри боронӣ

که از باریدن باران بود در ابر بارانی

Тақозо мекунад даври абади пайванди давронаш

تقاضا می‌کند دور ابد پیوند دورانش

Ки чун зоти худо боқӣ бимонад олами фонӣ

که چون ذات خدا باقی بماند عالم فانی

Чу давлатро бар ӯ буд эътимоди кул ба ин нисбат

چو دولت را بر او بود اعتماد کل به این نسبت

зи алқоби аътмодолдўлтш ҳақ дошт арзонӣ

ز القاب اعتمادالدولتش حق داشت ارزانی

Қсиру ноқис ва кӯтаҳ хаёласту забуни фикрат

قصیر و ناقص و کوته خیالست و زبون فکرت

Барои фаҳми инсонияти ваии фаҳми инсонӣ

برای فهم انسانیت وی فهم انسانی

Чу зар аз тангнои остин май резади он ӣам дил

چو زر از تنگنای آستین می‌ریزد آن یم دل

Фалакро зарф чандин нест бо ин паҳни домоне

فلک را ظرف چندین نیست با این پهن دامانی

Ба гардун дода чандини чашм аз он рӯи холиқи анҷум

به گردون داده چندین چشم از آن رو خالق انجم

Ки дар назорааш як як ба феъли оранди ҳайронӣ

که در نظاره‌اش یک یک به فعل آرند حیرانی

Агар вақти ғуруби меҳри тобади кавкаби райш

اگر وقت غروب مهر تابد کوکب رایش

Чу субҳ аз нури кисват пӯш гардад шоми зулмоне

چو صبح از نور کسوت پوش گردد شام ظلمانی

Итобаши вақти гармӣ бо ҳаво гар ёбад омезиш

عتابش وقت گرمی با هوا گر یابد آمیزش

зи хоки оташи брўёнди мтрҳои зимистонӣ

ز خاک آتش برویاند مطرهای زمستانی

Буи зон пештари давлат қавӣ дастаст дар байъат

بوی زان پیشتر دولت قوی دستست در بیعت

Ки гардад гирди дасташи остини сусти паймонӣ

که گردد گرد دستش آستین سست پیمانی

Аё фармони даҳ якто ва ё дастур бе ҳамто

ایا فرمان ده یکتا و یا دستور بی‌همتا

Ки давлатро ба ҷамъияти савор фард майдонӣ

که دولت را به جمعیت سوار فرد میدانی

Вазирӣ чун ту май бояд каз истилои зоти худ

وزیری چون تو می‌باید کز استیلای ذات خود

Вазоратро кунад тоҷи сари султонӣу хонӣ

وزارت را کند تاج سر سلطانی و خانی

Шӯйгар моили меъмории вайронаи олам

شوی گر مایل معماری ویرانهٔ عالم

зи вайронӣ бурун оянд Эронӣу тӯроне

ز ویرانی برون آیند ایرانی و تورانی

Агар табдили таҳту фавқ олам бугзарад дар дил

اگر تبدیل تحت و فوق عالم بگذرد در دل

Заминҳо ҷумла фавқонӣ шаванд афлоки таҳтоне

زمین‌ها جمله فوقانی شوند افلاک تحتانی

Ба рӯз давлатат нозад ҷаҳон каз инбисот омад

به روز دولتت نازد جهان کز انبساط آمد

зи айём дигар мумтоз чун наврӯзи султонӣ

ز ایام دگر ممتاز چون نوروز سلطانی

Ҳасади Рахши тасаллут бар мулӯк назм ме тозад

حسد رخش تسلط بر ملوک نظم می‌تازد

Ту сарвар чун каммияти калакро дар наср меронӣ

تو سرور چون کمیت کلک را در نثر میرانی

зи табъат бар бенон ва аз бенон бар хома май резад

ز طبعت بر بنان و از بنان بر خامه می‌ریزد

Гавҳари чандон ки ҳасри он ту худ то ҳашар натавонӣ

گوهر چندان که حصر آن تو خود تا حشر نتوانی

Фидои нуқтаҳои ршҳаҳи калак ту ме гардад

فدای نقطه‌های رشحه کلک تو می‌گردد

Дар баҳрӣу сими маъданӣу гавҳари конӣ

در بحری و سیم معدنی و گوهر کانی

намехоҳам туро эй каъбаи ҳоҷот кам душман

نمی‌خواهم تو را ای کعبهٔ حاجات کم دشمن

Ки рӯзи давлатат идасту душмани гови қурбонӣ

که روز دولتت عید است و دشمن گاو قربانی

Фалакро нест чун ёро ки гардад мизбони ту

فلک را نیست چون یارا که گردد میزبان تو

Сгонтро ба хӯн дшмнонт карда меҳмонӣ

سگانت را به خون دشمنانت کرده مهمانی

Дилат баҳрӣаст оромидаҳ аммо дар ғазаб карда

دلت بحریست آرامیده اما در غضب کرده

Талотумҳояш силии кории дарёии тӯфонӣ

تلاطم‌هایش سیلی کاری دریای طوفانی

зи ршги дасти зари рези ту бар сари хок май безад

ز رشگ دست زر ریز تو بر سر خاک می‌بیزد

Ба ғрбили мтри безӣ ки дорад абри Нитсаоне

به غربیل مطر بیزی که دارد ابر نیسانی

Ту дар олам чунон гунҷидае каз мӯъҷизи иншо

تو در عالم چنان گنجیده‌ای کز معجز انشا

Ҳамон худ маънии сад фасл дар як сатри ганҷоне

همان خود معنی صد فصل در یک سطر گنجانی

Даранд аз ршг бар тани шоҳидони назми пероҳан

درند از رشگ بر تن شاهدان نظم پیراهن

Ту чун бар шоҳиди маънии либоси насри пӯшоне

تو چون بر شاهد معنی لباس نثر پوشانی

Ашорот ба нонети чархро даввор гирданд

اشارات به نانت چرخ را دوار گرداند

Агар даврон надорад дасти азин дулоби гирдоне

اگر دوران ندارد دست ازین دولاب گردانی

Паии забти ҷаҳони мансаби даҳони олами боло

پی ضبط جهان منصب دهان عالم بالا

Ҷҳонбонӣ ба рағбат медиҳандатгар ту бастоне

جهانبانی به رغبت می‌دهندت گر تو بستانی

Замингар зи осмони лоиқ ба шанати мнбсии пурсад

زمین گر ز آسمان لایق به شانت منبصی پرسد

Ба зоҳир Осифӣ гиряд ба зери лаби силмонӣ

به ظاهر آصفی گرید به زیر لب سیلمانی

Сулаймоняти ромъҷзи ҳамин бас каз ту ме ояд

سلیمانیت رامعجز همین بس کز تو می‌آید

Ки дар вақти сиёсати хотир мӯрӣ наранҷоне

که در وقت سیاست خاطر موری نرنجانی

намедонам аҷаб аз гармии бозори тадбират

نمی‌دانم عجب از گرمی بازار تدبیرت

Бабради змҳрири аъдои худро гар бисӯзоне

ببرد زمهریر اعدای خود را گر بسوزانی

Ту эй боди мурод ар бигузарӣ бар тарафи хорстон

تو ای باد مراد ار بگذری بر طرف خارستان

Фиристад гул ба шаҳр аз бутаҳо хор биёбоне

فرستد گل به شهر از بوته‌ها خار بیابانی

Вагар хасмат ба гулзории даройад гул шавад ғунча

و گر خصمت به گلزاری درآید گل شود غنچه

Ки дар чашмаш хуланд нӯки ҳайатҳои пайконе

که در چشمش خلاند نوک هیاتهای پیکانی

Чу абри хуши ҳаво бар боғ бигузар каз суҷуди ту

چو ابر خوش هوا بر باغ بگذر کز سجود تو

Хамади баҳри ҳайати қавсу қзҳи сарви гулистонӣ

خمد بهر هیات قوس و قزح سرو گلستانی

Фалак бе рухсатати як кор бетобона хоҳад кард

فلک بی‌رخصتت یک کار بی‌تابانه خواهد کرد

Агар дар қатли хасмат аз ту ёбад дайри фурмоне

اگر در قتل خصمت از تو یابد دیر فرمانی

Либоси хасми худ байнати қазо беҷайб май дузад

لباس خصم خود بینت قضا بی‌جیب می‌دوزد

Ки тавқи лаънат шайтон кунад онро гиребонӣ

که طوق لعنت شیطان کند آن را گریبانی

Барои мдҳтт дар кӣу ҳиссӣ орзӯ дорам

برای مدحتت در کی و حسی آرزو دارم

Фузун аз дараки сҳбонии зиёд аз ҳиси ҳисоне

فزون از درک سحبانی زیاد از حس حسانی

Туро маддоҳи ҷуз ман нест аммо мекунад ғайрат

تو را مداح جز من نیست اما می‌کند غیرت

Зҷоҷи сурхро хӯн дар дил аз дили ёқӯти румонӣ

زجاج سرخ را خون در دل از دل یاقوت رمانی

Ба табъи пасту назми сусту мазмуни фурӯмоя

به طبع پست و نظم سست و مضمون فرومایه

Муяссар нест бар гардун задани кӯси санохонӣ

میسر نیست بر گردون زدن کوس ثناخوانی

Араб то аҷам зад дар санояти барҳами он гуҳ шуд

عرب تا عجم زد در ثنایت برهم آن گه شد

Ба сҳбони алъҷми машҳури олами гири кошонӣ

به سحبان العجم مشهور عالم‌گیر کاشانی

Ту дар офоқи мумтозӣ ва мумтозаст мадҳати ҳам

تو در آفاق ممتازی و ممتاز است مدحت هم

зи дигари мадҳҳо эй хусрави малики схндонӣ

ز دیگر مدح‌ها ای خسرو ملک سخندانی

Ки аз дил бар забон нагузашта ва аз хома бар нома

که از دل بر زبان نگذشته و از خامه بر نامه

зи даст ба азл мамдуҳ мебинад зарафшонӣ

ز دست به اذل ممدوح می‌بیند زرافشانی

Ҷаҳони дорои маро ҳар сола аз назд ту марсумӣ

جهان‌دارا مرا هر ساله از نزد تو مرسومی

Муқарар буду ахзаш буд ҳам дар айни осонӣ

مقرر بود و اخذش بود هم در عین آسانی

Ба ман як дафъаи восили гашт ва буд умеди кони маблағ

به من یک دفعه واصل گشت و بود امید کان مبلغ

Музоъаф ҳам шавад чун давлатат дар дафъаи сонӣ

مضاعف هم شود چون دولتت در دفعه ثانی

Тамаъ чун дар шитоб афтод пои беруни ниҳод аз раҳ

طمع چون در شتاب افتاد پا بیرون نهاد از ره

Ба девораши нахуст аз лағзиш по хӯрд пешонӣ

به دیوارش نخست از لغزش پا خورد پیشانی

Сазои марди томъи баси зи даврони пушти по хӯрдан

سزای مرد طامع بس ز دوران پشت پا خوردن

Гузидани пушти дасти ёси онгоҳ аз пушаймонӣ

گزیدن پشت دست یاس آنگاه از پشیمانی

Ало эй подшоҳи муҳташами онҳо ки воқеъ шуд

الا ای پادشاه محتشم آنها که واقع شد

Ба ман чархи хусумат пеша кард аз кини пинҳонӣ

به من چرخ خصومت پیشه کرد از کین پنهانی

Ки дар вазъ ҷаҳон кард ихтироъӣ чанд гӯногӯн

که در وضع جهان کرد اختراعی چند گوناگون

Ба ойинӣ ки май бинӣ ба унвонӣ ки май доне

به آئینی که می‌بینی به عنوانی که می‌دانی

Ғараз каз ғабнҳои фоҳиш эй асли кифоятҳо

غرض کز غبن‌های فاحش ای اصل کفایتها

Шуданд аксари Фўоӣди зи офати айёми нақсоне

شدند اکثر فوائد ز آفت ایام نقصانی

Вале фоҳиштарин ғабнҳо ин буд доъӣ ро

ولی فاحش‌ترین غبن‌ها این بود داعی را

Ки аз васлат нашуд восил ба суҳбатҳои рӯҳонӣ

که از وصلت نشد واصل به صحبت‌های روحانی

Вале аз завқи гӯшӣ аз ашороти иёдати пар

ولی از ذوق گوشی از اشارات عیادت پر

Ду чашми андари раҳи ҳасани хирому домани афшонӣ

دو چشم اندر ره حسن خرام و دامن‌افشانی

Забони омодаи арзи саноу мадҳи хўониҳо

زبان آمادهٔ عرض ثنا و مدح خوانیها

Вале аз кори рафтаи бовуҷӯди он хуши алҳонӣ

ولی از کار رفته باوجود آن خوش الحانی

Ки ногуҳ хӯрд бар ҳам он бисоту гирди мавкибҳо

که ناگه خورد بر هم آن بساط و گرد موکبها

з Кошон шуд баҳами оғӯшии кӯҳли сафоҳонӣ

ز کاشان شد بهم آغوشی کحل صفاهانی

Ба меъмор қазо фармо кунун кандар замони ту

به معمار قضا فرما کنون کاندر زمان تو

Баннои хонаи айши маро аз нав шавад бонӣ

بنای خانهٔ عیش مرا از نو شود بانی

Сано чун бо дуои аўлисти хатмаши ҳам бар он беҳтар

ثنا چون با دعا اولیست ختمش هم بر آن بهتر

Хусусан ин сано каз арз ҳоҷотаст тӯлонӣ

خصوصا این ثنا کز عرض حاجاتست طولانی

Тафовут то буд бо ҳам ба қадари шани маносиб ро

تفاوت تا بود با هم به قدر شان مناصب را

Ало эй офтоби осмони муртафаъи шоне

الا ای آفتاب آسمان مرتفع شانی

Ҳумоюни мансаби пари равнақ бе интиқоли ту

همایون منصب پر رونق بی‌انتقال تو

зи султонӣу хонии боди афзӯни бали зи хоқонӣ

ز سلطانی و خانی باد افزون بل ز خاقانی