Ва аммо илми ахлоқ ки илми офоти нафасу камолот он бошад пас воҷиб Айнӣаст бар ҳар касе ба қадари ҳавсилау истеъдодаш , зеро ки ҳалокати инсон дар вогузоштан нафасаст ,у растгорӣ ӯ дар тазҳиби он « қади аФлҳи ман зкиҳоу қади хоби ман дсиҳо » балки ғарази куллӣ аз беъсати набӣ , омухтани ин илмаст ҳамчунон ки фармуданд « анмои беъсати лأтмми макорими алохлоқ » яъне « ман мабъус шудаам ки ахлоқи ҳасанаро ба إтмоми расонам » пас бар ҳар касе лозимаст ки баъзе аз авқоти худро сарф шинохтани ғояти нафасу камолоти ону тариқаи муолиҷаи бемории он намояд ба василаи руҷӯъ ба кутуби ахлоқу ҳадис ё истимоъ аз арбоби ин фани шариф ва бояд дар тариқи муолиҷаи он ба ончӣ аз ахбору осору тариқи уламоу ахёр мстФод мешавад рафтори намояд ва аз баъзе бидъатҳо ки тайифае аз аҳли бдъу أҳўоء , ихтироъ намӯдаанд эҳтирози намояд .

و اما علم اخلاق که علم آفات نفس و کمالات آن باشد پس واجب عینی است بر هر کسی به قدر حوصله و استعدادش، زیرا که هلاکت انسان در واگذاشتن نفس است، و رستگاری او در تذهیب آن «قد افلح من زکیها و قد خاب من دسیها» بلکه غرض کلی از بعثت نبی، آموختن این علم است همچنان که فرمودند «انما بعثت لأتمم مکارم الاخلاق» یعنی «من مبعوث شده ام که اخلاق حسنه را به إتمام رسانم» پس بر هر کسی لازم است که بعضی از اوقات خود را صرف شناختن غایت نفس و کمالات آن و طریقه معالجه بیماری آن نماید به وسیله رجوع به کتب اخلاق و حدیث یا استماع از ارباب این فن شریف و باید در طریق معالجه آن به آنچه از اخبار و آثار و طریق علماء و اخیار مستفاد می شود رفتار نماید و از بعضی بدعتها که طایفه ای از اهل بدع و أهواء، اختراع نموده اند احتراز نماید.

Ва аммо илми фиқҳ , пас он низ ба қадари ҳоҷату зарурат ҳар кас дар ибодоту муомилоти худ воҷиб Айнӣаст бар ҳар касе ва зояд бар он воҷибаст кифоя , яъне бар баъзе лозимаст иктисоби он то рафъи эҳтиёҷи дигарон бишаваду тариқи иктисоби ин илм ба иҷтиҳоду истинботи он то рафъи эҳтиёҷи дигарон бишаваду тариқи иктисоби ин илм ба иҷтиҳоду истинбот аз махаз шаръӣааст ё ба тақлид аз муҷтаҳиди зиндау тораки ин ду тариқи осму гуноҳкор ,у узр ӯ ғайри мсмўъ дар назд парвардгор , ба тафсилӣ ки дар илми усӯли фиқҳи муҳаррир ва муқарараст .

و اما علم فقه، پس آن نیز به قدر حاجت و ضرورت هر کس در عبادات و معاملات خود واجب عینی است بر هر کسی و زاید بر آن واجب است کفایه، یعنی بر بعضی لازم است اکتساب آن تا رفع احتیاج دیگران بشود و طریق اکتساب این علم به اجتهاد و استنباط آن تا رفع احتیاج دیگران بشود و طریق اکتساب این علم به اجتهاد و استنباط از مأخذ شرعیه است یا به تقلید از مجتهد زنده و تارک این دو طریق آثم و گناهکار، و عذر او غیر مسموع در نزد پروردگار، به تفصیلی که در علم اصول فقه محرر و مقرر است.

Ва ба ҳар як аз ин ду тариқ агар чаҳ илм ба масоили ҳосилу омил ба онҳо мутӣъ ва ммтсласту лекини нӯронӣату таъсирӣ ки дар ахз ба тариқ иҷтиҳодаст ҳаргиз дар тақлид ёфт намешавад ,у такмилӣ ки аз амали муҷтаҳид ҳам мерасад муқаллидро даст намедиҳад , ва ҳар ки хоҳад ба иҷтиҳоди масоилро бафаҳмад бояд илм ба сиҳҳати иҷтиҳоди худ ҳосил кунаду фиреби нафасу шайтонро нахурд ва ба маҳзи ФрогрФтни масоилӣ чанд худро аз ҷумла муҷтаҳидин нишморад ва ҳар ки хоҳад ба тақлид ахз кунад бояд муҷтаҳидро бишносад ва ба сифоту адолат ӯ бархӯрд ба тариқӣ ки дар илми усӯл мубинаст .

و به هر یک از این دو طریق اگر چه علم به مسائل حاصل و عامل به آنها مطیع و ممتثل است و لیکن نورانیت و تأثیری که در اخذ به طریق اجتهاد است هرگز در تقلید یافت نمی شود، و تکمیلی که از عمل مجتهد هم می رسد مقلد را دست نمی دهد، و هر که خواهد به اجتهاد مسائل را بفهمد باید علم به صحت اجتهاد خود حاصل کند و فریب نفس و شیطان را نخورد و به محض فراگرفتن مسائلی چند خود را از جمله مجتهدین نشمارد و هر که خواهد به تقلید اخذ کند باید مجتهد را بشناسد و به صفات و عدالت او برخورد به طریقی که در علم اصول مبین است.