Пас эй ҷони бародар аз ин душман мутмаин машав ва гумон макун ки дилии аздсти он фориғаст , балки монанди хӯн дар бадани инсони ҷорӣу сайёл ,у ҳамаи онро , монанди ҳаво дар қадаҳи фурӯи гирифта ва агар хоҳии қадаҳиро аз ҳавои холии намое наме туоне то онро аз чизи дигар пар насозӣ , балки қадре ки аз оби Маслан пар гардад , аз ҳаво холӣ мешавад пас зарфи дил низ чунинаст агар онро машғӯл ба ёди худоу фикри амре аз умӯр динӣа кардӣ мумкинаст ки омад ва шуд шайтони лъин аз он кам шаваду ало ҳар лаҳза ки аз худо ғофил монад дар он дами шайтон бо васвасааш дар онҷо ҳозир мешавад , ҳамчунон ки худованди мутаъол дар китоби Карими тасреҳ ба он фармӯда ки « вмни иъши ани зикри алрҳмٰни нақизи ?лаи шитонои Фҳўи ?лаи қарин » яъне « ҳар ки аз ёди худованди рҳмн боз мемонад бронгизоними шайтонро ки қарин ва ҳамнишин ӯ бошад »у расӯли худои слии аллоҳи алайҳу ?ала ва силам фармуд « ани аллоҳи ибғзи алшоби алФорғ » яъне « худованд душман дорад ҷавониро ки бекор бошад » зеро ки касе ки машғӯли амал мубоҳӣ набошад ки дил ӯро машғӯл созад ломҳолаҳи шайтон фурсат намӯда дохили хона дилаш мегардад ва дар онҷо ошиёна месозаду тўолд ва таносул мекунад ва аз иҷтимои насл ӯ низ наслҳои дигари мутаваллид ва ҳамчунин إлии ғайри алнҳоиаҳ .

پس ای جان برادر از این دشمن مطمئن مشو و گمان مکن که دلی ازدست آن فارغ است، بلکه مانند خون در بدن انسان جاری و سیال، و همه آن را، مانند هوا در قدح فرو گرفته و اگر خواهی قدحی را از هوا خالی نمایی نمی توانی تا آن را از چیز دیگر پر نسازی، بلکه قدری که از آب مثلا پر گردد، از هوا خالی می شود پس ظرف دل نیز چنین است اگر آن را مشغول به یاد خدا و فکر امری از امور دینیه کردی ممکن است که آمد و شد شیطان لعین از آن کم شود و الا هر لحظه که از خدا غافل ماند در آن دم شیطان با وسوسه اش در آنجا حاضر می شود، همچنان که خداوند متعال در کتاب کریم تصریح به آن فرموده که « وَمَن يَعْشُ عَن ذِکْرِ الرَّحْمَٰنِ نُقَيِّضْ لَهُ شَيْطَانًا فَهُوَ لَهُ قَرِينٌ» یعنی «هر که از یاد خداوند رحمن باز می ماند برانگیزانیم شیطان را که قرین و همنشین او باشد» و رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم فرمود «ان الله یبغض الشاب الفارغ» یعنی «خداوند دشمن دارد جوانی را که بیکار باشد» زیرا که کسی که مشغول عمل مباحی نباشد که دل او را مشغول سازد لامحاله شیطان فرصت نموده داخل خانه دلش می گردد و در آنجا آشیانه می سازد و توالد و تناسل می کند و از اجتماع نسل او نیز نسلهای دیگر متولد و همچنین إلی غیر النهایه.

Пас алоҷ нест дар дафъи всоўси шайтонӣау хавотири нафсонӣаи магари қатъи ҳамаи алойиқи зоҳирӣау ботинӣа ,у тарки ҷоҳу молу аҳлу аёл ,у фирор аз ёру рафиқу дӯсту шафиқ , ва дар кунҷи тнҳоӣии нишастан ва дар ба рӯй ошноу бегона бастан ,у ҳамаи ҳамӯамро яке кардан ва ҳамин ҳам кифоят намекунад , то одамиро басиратӣ ҳосил набошаду қувваи фикр дар осори аҷоиби сунъи раб Алъоламин надошта бошад ва дар ботини сайр дар малакӯти осмону замин натавонад кард то инки ба иштиғол ба ин афкор , дилро аз дасти шайтони нобакор халос созад ва касе ки ин басирату қувва аз барои ӯ набошад бояд худро машғӯл созаду баъд аз қатъи алойиқу гӯшаи нишинӣ ба авроду азкору муноҷот бо парвардгору намозу дуоу ибодату таловати қуръон бо ҳузури қалб , зеро ки зоҳириро бе ҳузури қалб дар дил асарӣ нест .

پس علاج نیست در دفع وساوس شیطانیه و خواطر نفسانیه مگر قطع همه علایق ظاهریه و باطنیه، و ترک جاه و مال و اهل و عیال، و فرار از یار و رفیق و دوست و شفیق، و در کنج تنهائی نشستن و در به روی آشنا و بیگانه بستن، و همه هموم را یکی کردن و همین هم کفایت نمی کند، تا آدمی را بصیرتی حاصل نباشد و قوه فکر در آثار عجایب صنع رب العالمین نداشته باشد و در باطن سیر در ملکوت آسمان و زمین نتواند کرد تا اینکه به اشتغال به این افکار، دل را از دست شیطان نابکار خلاص سازد و کسی که این بصیرت و قوه از برای او نباشد باید خود را مشغول سازد و بعد از قطع علایق و گوشه نشینی به اوراد و اذکار و مناجات با پروردگار و نماز و دعا و عبادت و تلاوت قرآن با حضور قلب، زیرا که ظاهری را بی حضور قلب در دل اثری نیست.

Ва аз ончии мзкўршд зоҳир шуд ки агар алоҷи қатъи всоўсу хавотири болмраҳ мумкин бошад намешавад магар бо ба ҷо овардан се амр :

و از آنچه مذکورشد ظاهر شد که اگر علاج قطع وساوس و خواطر بالمره ممکن باشد نمی شود مگر با به جا آوردن سه امر:

Аввали онкии роҳҳои азимаи шайтонро дар дил ки рӣўси сифоти змимаҳ ,у усӯли маликот разилааст сад кунад , монанди шаҳвату ғазабу ҳирсу ҳасаду адовату аҷабу кибру тамаъу бухлу ҷубну муҳаббати дунёии дниаҳу бими фақру фоқау асабяту баддилӣ ба худоу халқу наҳви инҳо ки ҳар як аз инҳо дарӣ ҳаст васеъ аз барои шайтон ки чун онро мафтӯҳ дид дохил дил мешаваду машғӯл васваса мегардаду баъд аз сади онҳо роҳӣ нахоҳад ёфт магар гоҳе бар сиблати гузору убӯр , аз роҳҳои хФиаҳ дохил шавад .

اول آنکه راههای عظیمه شیطان را در دل که رئوس صفات ذمیمه، و اصول ملکات رذیله است سد کند، مانند شهوت و غضب و حرص و حسد و عداوت و عجب و کبر و طمع و بخل و جبن و محبت دنیای دنیه و بیم فقر و فاقه و عصبیت و بددلی به خدا و خلق و نحو اینها که هر یک از اینها دری هست وسیع از برای شیطان که چون آن را مفتوح دید داخل دل می شود و مشغول وسوسه می گردد و بعد از سد آنها راهی نخواهد یافت مگر گاهی بر سبیل گذار و عبور، از راههای خفیه داخل شود.

Дувум : гушӯдан дарҳои малик ки аздоди сифот мазкӯрааст , аз ахлоқи фозилау авсофи шарифа ,у мулозимати вараъу тоъату мувозибат бар тақвоу ибодат .

دوم: گشودن درهای ملک که اضداد صفات مذکوره است، از اخلاق فاضله و اوصاف شریفه، و ملازمت ورع و طاعت و مواظبت بر تقوی و عبادت.

Сеюм : иштиғол ба зикри худованди манон дар дилу забон чун ки баъд аз сади абвоби ъзмиаҳи шайтон , агар чаҳ салтанату тасарруфоти зоҳира аз мамлакати дил тамом мешаваду лекин аз роҳҳои пинҳонии гоҳи гоҳ бар сиблати гузору убӯр аз онҷо мегузараду чунончӣ ба ёди худои дафъи онро накунӣ гоҳ бошад ки ба тадриҷи роҳии васеъ ба ҷиҳати худ пайдо ва дар баъзе аз завоёии дили мأўӣ ва маскан кунад ва аз барои зикри худо дар дил ва худро бар он доштан агар чаҳ мадхалят бисёреаст дар дафъи хавотиру рафъи всоўс ,у лекини ҳаргоҳи сади роҳи шайтон нашуда бошаду ахлоқи змимаҳу алойиқи дунявӣаро аз худ дафъ накарда бошад чандон фоидае бар он мутараттиб намешавад , балки ҳар чаҳ ба ёди худои дафъ он мешавад зиёда аз он дохил мешавад , монанди ҳавзии азим ки аз наҳрҳои азими обии мутаъаффини дохил он шавад ва бо зарфӣ , оби онро беруни резӣ , зеро то сад роҳ накунӣ манъи обро натавонӣ карду ончӣ аз зарфии беруни резии азъоФи он аз наҳрҳо ворид мешавад то ҳавзро аз оби мутаъаффин мамлу созад .

سوم: اشتغال به ذکر خداوند منان در دل و زبان چون که بعد از سد ابواب عظمیه شیطان، اگر چه سلطنت و تصرفات ظاهره از مملکت دل تمام می شود و لیکن از راههای پنهانی گاه گاه بر سبیل گذار و عبور از آنجا می گذرد و چنانچه به یاد خدا دفع آن را نکنی گاه باشد که به تدریج راهی وسیع به جهت خود پیدا و در بعضی از زوایای دل مأوی و مسکن کند و از برای ذکر خدا در دل و خود را بر آن داشتن اگر چه مدخلیت بسیاری است در دفع خواطر و رفع وساوس، و لیکن هرگاه سد راه شیطان نشده باشد و اخلاق ذمیمه و علایق دنیویه را از خود دفع نکرده باشد چندان فایده ای بر آن مترتب نمی شود، بلکه هر چه به یاد خدا دفع آن می شود زیاده از آن داخل می شود، مانند حوضی عظیم که از نهرهای عظیم آبی متعفن داخل آن شود و با ظرفی، آب آن را بیرون ریزی، زیرا تا سد راه نکنی منع آب را نتوانی کرد و آنچه از ظرفی بیرون ریزی اضعاف آن از نهرها وارد می شود تا حوض را از آب متعفن مملو سازد.

Ва шайтонро ташбеҳ кардаанд ба сегӣ гурусна ,у сифоти змимаҳро ба ғизоҳои саг , аз гӯшту нону амсоли он ,у зикри худоро ба рондани саг аз дасту забон ва модоме ки ғизо ҳозираст саг аз дунболи ту даст бар намедорад ва агар ба рондани қадамӣ пас равад боз бар мегардад .

و شیطان را تشبیه کرده اند به سگی گرسنه، و صفات ذمیمه را به غذاهای سگ، از گوشت و نان و امثال آن، و ذکر خدا را به راندن سگ از دست و زبان و مادامی که غذا حاضر است سگ از دنبال تو دست بر نمی دارد و اگر به راندن قدمی پس رود باز بر می گردد.

Ва ҳамчунин шайтони шабоҳат ба мараз дорад ,у сифоти разила чун ахлоти фосида ,у зикр , монанди ғизоҳои муқаввӣааст ва ғизоҳои муқаввӣ вақте баданро нофеъу маразро дофеъаст ки аз ахлот пок бошад .

و همچنین شیطان شباهت به مرض دارد، و صفات رذیله چون اخلاط فاسده، و ذکر، مانند غذاهای مقویه است و غذاهای مقوی وقتی بدن را نافع و مرض را دافع است که از اخلاط پاک باشد.

Пас фоидаи зикри ҳангомӣ зоҳир мегардад ки дил аз шўоиби ҳавасу ҳавои пок ва аз анвори вараъу тақво тобнок бошад ҳамчунон ки худо мефармоед : « ин аллазӣнаи атқўои азои мсҳми тоӣФи ман алшитони тзкрўои Фозои ҳам мбсрўн » яъне « касоне ки муттақеу прҳизкорнд ҳаргоҳ бирасад эшонро васвасае аз шайтони ҳушёру мутазаккир худо мешаванд , пас ба воситаи тазаккур , дидаи басирати эшон бино ва аз чанги всоўс раҳо мегирданд » .

پس فایده ذکر هنگامی ظاهر می گردد که دل از شوایب هوس و هوا پاک و از انوار ورع و تقوی تابناک باشد همچنان که خدا می فرماید: «این الذین اتقوا اذا مسهم طائف من الشیطان تذکروا فاذا هم مبصرون» یعنی «کسانی که متقی و پرهیزکارند هرگاه برسد ایشان را وسوسه ای از شیطان هشیار و متذکر خدا می شوند، پس به واسطه تذکر، دیده بصیرت ایشان بینا و از چنگ وساوس رها می گردند».