Чун фазилати сифати муҳаббату шарофати онро ёфтӣ пас ҳон , ҳон , саъй кун то ин гӯй аз майдони брбоиӣ ва ба ин афсари каромати макрами гардӣ .

چون فضیلت صفت محبت و شرافت آن را یافتی پس هان، هان، سعی کن تا این گوی از میدان بربایی و به این افسر کرامت مکرم گردی.

Бидон ки тариқи таҳсили муҳаббати худоу тақвияти он ду чизаст :

بدان که طریق تحصیل محبت خدا و تقویت آن دو چیز است:

Аввал : давоми фикру зикр ,у мудовимат бар ёди худо ,у тафаккур дар аҷоиби сунъу ғароиби малик ӯ ва дар сифоти камолӣау нъўти ҷмолиаҳу ҷалолӣа ва дар ончии омода ва муҳайё намӯдааст аз нъмои ғайри мутаноҳӣа дар дунёу охират ва дар ончӣ ато кардааст аз вуҷӯди ҷамеъи заруриёту лавозими ону муноҷот бо ӯ дар хилвату мувозибати намӯдан бар ибодоту тоъот ба шартӣ ки инҳо баъд аз кам кардани алойиқи дунявӣау поки сохтани хонаи дил аз машоғил бӯда бошаду саъй дар пардохтани дил аз муҳаббати ғайр ӯ , зери дил , ҳукм зарфӣ дораду зиёда аз як чиз дар он намегунҷад « мо ҷаъли аллоҳи лрҷли ман қалбин фии ҷўФаҳ » яъне « худо аз барои ҳеҷ кас дар андўрн ӯ ду дил қарор надодааст » « қул аллоҳи сами зарраам » яъне « бигӯ худо ,у ҳамаи касро тарк кун » .

اول: دوام فکر و ذکر، و مداومت بر یاد خدا، و تفکر در عجایب صنع و غرایب ملک او و در صفات کمالیه و نعوت جمالیه و جلالیه و در آنچه آماده و مهیا نموده است از نعمای غیر متناهیه در دنیا و آخرت و در آنچه عطا کرده است از وجود جمیع ضروریات و لوازم آن و مناجات با او در خلوت و مواظبت نمودن بر عبادات و طاعات به شرطی که اینها بعد از کم کردن علایق دنیویه و پاک ساختن خانه دل از مشاغل بوده باشد و سعی در پرداختن دل از محبت غیر او، زیر دل، حکم ظرفی دارد و زیاده از یک چیز در آن نمی گنجد «ما جعل الله لرجل من قلبین فی جوفه» یعنی «خدا از برای هیچ کس در اندورن او دو دل قرار نداده است» «قل الله ثم ذرهم» یعنی «بگو خدا، و همه کس را ترک کن».

Дувум : ба таҳсили маърифати худоу тақвияти ону мусаллати сохтани маърифати он бар хазонаи дил ,у таҳсили маърифат низ ба мувозибат бар тоъоту ибодату тазаррӯъу абтҳол ба даргоҳи худованд мутаъол мешавад .

دوم: به تحصیل معرفت خدا و تقویت آن و مسلط ساختن معرفت آن بر خزانه دل، و تحصیل معرفت نیز به مواظبت بر طاعات و عبادت و تضرع و ابتهال به درگاه خداوند متعال می شود.

«у аъбди рбк ҳатто иأтики алиқин » яъне « ибодати худоро кун то он сабаб шавад ки яқин аз барои ту ҳосил гардад » «у аллазӣнаи ҷоҳдўои Финои лнҳдинҳми сбно » яъне « ҳар гоҳ касе дар роҳи мо саъйу кӯшиши намояди мо роҳро ба ӯ менамоем » .

«و اعبد ربک حتی یأتیک الیقین» یعنی «عبادت خدا را کن تا آن سبب شود که یقین از برای تو حاصل گردد» «و الذین جاهدوا فینا لنهدینهم سبنا» یعنی «هر گاه کسی در راه ما سعی و کوشش نماید ما راه را به او می نماییم».

Ва тариқаи дигар аз барои ҳусӯли маърифат , паии бурдан аз маснӯъотаст ба ӯ ва ин тариқ дар ғояти вузӯҳу ниҳоят зуҳӯраст , зеро ҳеҷ зарра нест аз сурайё то срии магари инки муштамиласт бар баъзе аҷоиби оёту ғароиби байнот ки далолат мекунад бар вуҷӯди воҷиби алўҷўду камоли қудрату ғояти ҳикмату ниҳояти ҷалолу азимат ӯ ва ин дарёӣаст бепоён , зеро ки аҷоиби малакӯти самовот ва арзин ба қадреаст ки иҳотаи уқулу аФҳом ба он мумкин нест ва қадре ки уқули қосираи мо ба он мерасад ба ҳаддӣаст ки агар умрҳо дар баёни он сарф шавад ба анҷом намерасаду ҳоли инки он нисбатӣ надорад ба ончии илми уламоу фаҳми ҳукамо ба он расида ва онро низ нисбатӣ нест ба ончии илми анбиё ба он иҳота намӯдау ончиро илми ҷамеъи махлуқоти муҳӣт шуда мутлақан нисбатӣ надорад ба ончӣ аз улӯм ки махсӯс парвардгораст балки илми тамоми олам дар ҷанби илм ӯ мустаҳаққи ном илм нест « қул луи кони албҳри мдодои лклмоти рабии лнФди албҳр қабл ани тнФди калимоти рабӣу луи ҷӣнои бмслаҳи мддо » яъне бигӯ агар дарёҳо барои « навиштан » калимоти парвардгор мураккаб шаванд , дарёҳо поён мегиранд пеш аз онкии калимоти парвардгорам поён ёбад ҳар чанд ҳамонанди он « дарёҳо »ро ба он изофа кунем .

و طریقه دیگر از برای حصول معرفت، پی بردن از مصنوعات است به او و این طریق در غایت وضوح و نهایت ظهور است، زیرا هیچ ذره نیست از ثریا تا ثری مگر اینکه مشتمل است بر بعضی عجایب آیات و غرایب بینات که دلالت می کند بر وجود واجب الوجود و کمال قدرت و غایت حکمت و نهایت جلال و عظمت او و این دریایی است بی پایان، زیرا که عجایب ملکوت سماوات و ارضین به قدری است که احاطه عقول و افهام به آن ممکن نیست و قدری که عقول قاصره ما به آن می رسد به حدی است که اگر عمرها در بیان آن صرف شود به انجام نمی رسد و حال اینکه آن نسبتی ندارد به آنچه علم علما و فهم حکما به آن رسیده و آن را نیز نسبتی نیست به آنچه علم انبیا به آن احاطه نموده و آنچه را علم جمیع مخلوقات محیط شده مطلقا نسبتی ندارد به آنچه از علوم که مخصوص پروردگار است بلکه علم تمام عالم در جنب علم او مستحق نام علم نیست «قل لو کان البحر مدادا لکلمات ربی لنفد البحر قبل ان تنفد کلمات ربی و لو جئنا بمثله مددا» یعنی بگو اگر دریاها برای «نوشتن» کلمات پروردگار مرکب شوند، دریاها پایان می گیرند پیش از آنکه کلمات پروردگارم پایان یابد هر چند همانند آن «دریاها» را به آن اضافه کنیم.

Ва таҳсили маърифат ба ин тариқ аз барои ҳамаи кас мақдӯрасту нарасӣдани баъзе аФҳом ба он ба ҷиҳати кӯтоҳӣ дар тафаккуру тадаббуру иштиғол ба шаҳавоти дунёу лаззот нафсонӣааст .

و تحصیل معرفت به این طریق از برای همه کس مقدور است و نرسیدن بعضی افهام به آن به جهت کوتاهی در تفکر و تدبر و اشتغال به شهوات دنیا و لذات نفسانیه است.

Ва аҷабаст аз касоне ки дилҳои эшон аз маърифати илоҳӣ кӯр гаштау ҳоли онкӣ ӯ азҳари мавҷӯдоту возеҳтарин онҳосту ҳукми ақл ба вуҷӯди мавҷӯдӣ ки қоим ба зот ки сарф вуҷӯд бошад бадеҳӣ ва зарурӣаст ва агар чунин мавҷӯдӣ набӯдӣ ҳеҷ соҳиб вуҷӯдӣ ёфт нашудӣ ва чигуна вуҷӯд ӯ азҳар мавҷӯдот набошаду ҳоли инки ҳар мавҷӯдӣ ки ғайр аз ӯ аст ҳастӣ ӯ дониста намешавад магар ба қалилӣ аз осор , чунончии ҳаёти зайдро ба ҳаракат ӯу сухани гуфтан ӯу амсоли он аз осори худ ӯ мефаҳмем ,у мавҷӯдии дигари далолат бар вуҷӯд ӯ намекунад ва ҳамчунин вуҷӯди осмонро намедонем магар аз ҳаракат ӯу ҷисм ӯ .

و عجب است از کسانی که دلهای ایشان از معرفت الهی کور گشته و حال آنکه او اظهر موجودات و واضح ترین آنهاست و حکم عقل به وجود موجودی که قایم به ذات که صرف وجود باشد بدیهی و ضروری است و اگر چنین موجودی نبودی هیچ صاحب وجودی یافت نشدی و چگونه وجود او اظهر موجودات نباشد و حال اینکه هر موجودی که غیر از او است هستی او دانسته نمی شود مگر به قلیلی از آثار، چنانچه حیات زید را به حرکت او و سخن گفتن او و امثال آن از آثار خود او می فهمیم، و موجودی دیگر دلالت بر وجود او نمی کند و همچنین وجود آسمان را نمی دانیم مگر از حرکت او و جسم او.

Ва аммо вуҷӯди воҷиб , пас ҳар чизе далелӣаст возеҳ бар ҳастӣ ӯ ва ҳеҷ мавҷӯдӣ нест аз маҳсусоту маъқӯлоту ҳозиру ғоиби магари инки шоҳидӣаст сидқ дар вуҷӯд ӯ пас шиддати зуҳӯру ҷилоӣ ӯ сабаби хафоӣ аз баъзе дидаҳои заъифа гашта .

و اما وجود واجب، پس هر چیزی دلیلی است واضح بر هستی او و هیچ موجودی نیست از محسوسات و معقولات و حاضر و غایب مگر اینکه شاهدی است صدق در وجود او پس شدت ظهور و جلای او سبب خفای از بعضی دیده های ضعیفه گشته.

Чунон ки дидаи хафоаш ба ҷиҳати шиддати зуҳӯри офтоб аз дараки он оҷизасту биҷуз дар шаб чизе намебинад , зеро дидаи уқули мо заъифу ҷамоли ҳазрати илоҳӣа дар ниҳояти нӯронӣат ва ишроқаст балки аз шиддати зуҳӯр , ҳамаи чизро фурӯи гирифта , пас ба ин ҷиҳат аз баъзе уқули пинҳон шуда .

چنان که دیده خفاش به جهت شدت ظهور آفتاب از درک آن عاجز است و بجز در شب چیزی نمی بیند، زیرا دیده عقول ما ضعیف و جمال حضرت الهیه در نهایت نورانیت و اشراق است بلکه از شدت ظهور، همه چیز را فرو گرفته، پس به این جهت از بعضی عقول پنهان شده.

Илова бар инки ҳамчунон ки зоҳираст шинохтани ашё ба аздоди онҳосту чизе ки зиддиӣ аз барои он нест , идроки он мтъсраст пас агар ашёии мавҷӯда дар далолат бар вуҷӯди воҷиби мухталиф будӣ ва баъзе бар вуҷӯд ӯ далолат кардӣ ва баъзе накардӣ шинохтани вуҷӯд ӯ осон будӣ ҳамчунон ки агар офтоби ҳаргиз ғуруб накардӣ ва ҳамеша рӯз будӣ мо чунон медонистем ки ҳайати замини ин чунинасту офтобро ҷудогона намешинохтему лекин чун шамс ғуруб мекунаду зулмати оламро фурӯ мегирад донистем ки равшанӣ рӯй замин ба чизе дигараст ки дар вақти ғуруби бармеи хезад ва ба ин сабаби вуҷӯди офтобро фаҳмидем ва агар адами ин наме буд шинохтан он аз барои ҳамаи каси мушкил будӣ пас нури хуршед ки азҳари эъроз кўниаҳаст ва аз шиддати зуҳӯри боиси зуҳӯри соир маҳсусотаст бидӯни адами он шинохта намешавад ва ҳамчунин воҷиби алўҷўд ки азҳари ҳамаи ашё ,у сабаби вузӯҳ куласт агар аз барои ӯ нестӣ ё пинҳони шуданӣ май буд ҳар оинаи осмону замини харобу вайрони гаштӣу малику малакӯти яксара аз ҳам пошидӣ бар ҳамаи каси вуҷӯди воҷибӣ , зоҳиру равшан будӣ .

علاوه بر اینکه همچنان که ظاهر است شناختن اشیا به اضداد آنهاست و چیزی که ضدی از برای آن نیست، ادراک آن متعسر است پس اگر اشیای موجوده در دلالت بر وجود واجب مختلف بودی و بعضی بر وجود او دلالت کردی و بعضی نکردی شناختن وجود او آسان بودی همچنان که اگر آفتاب هرگز غروب نکردی و همیشه روز بودی ما چنان می دانستیم که هیئت زمین این چنین است و آفتاب را جداگانه نمی شناختیم و لیکن چون شمس غروب می کند و ظلمت عالم را فرو می گیرد دانستیم که روشنی روی زمین به چیزی دیگر است که در وقت غروب برمی خیزد و به این سبب وجود آفتاب را فهمیدیم و اگر عدم این نمی بود شناختن آن از برای همه کس مشکل بودی پس نور خورشید که اظهر اعراض کونیه است و از شدت ظهور باعث ظهور سایر محسوسات است بدون عدم آن شناخته نمی شود و همچنین واجب الوجود که اظهر همه اشیا، و سبب وضوح کل است اگر از برای او نیستی یا پنهان شدنی می بود هر آینه آسمان و زمین خراب و ویران گشتی و ملک و ملکوت یکسره از هم پاشیدی بر همه کس وجود واجبی، ظاهر و روشن بودی.