Сифати ҳафтуми аҷала ва штобкорӣаст , ки одамӣ ба муҷарради инки амре ба хотир ӯ хутур кунад иқдом бар он намояд бидӯни онкии атрофи онро мулоҳизаи намояд , ва дар оқибати он таъаммул кунад ва ин аз кам дилӣу заъф нафасаст ва аз роҳҳои бузург шайтонаст ва он лъин , бисёре аз фарзандони одамро бо ин сифат ба ҳалокати расонида .

صفت هفتم عجله و شتابکاری است، که آدمی به مجرد اینکه امری به خاطر او خطور کند اقدام بر آن نماید بدون آنکه اطراف آن را ملاحظه نماید، و در عاقبت آن تأمل کند و این از کم دلی و ضعف نفس است و از راههای بزرگ شیطان است و آن لعین، بسیاری از فرزندان آدم را با این صفت به هلاکت رسانیده.

Ва аз ҳазрати пайғамбари слии аллоҳи алайҳу ?алау силам Марвӣаст ки фармуданд : « штобкорӣ аз ҷониб шайтонаст ,у тааннӣ дар корҳо аз ҷониби худованди манон » ва дар ривоёт воридаст ки « чун исои бен Марями алайҳи ассалом мутаваллид шуд ҳамаи шаётин ба пеши Иблис ки раис эшонаст рафтанд ва гуфтанд имрӯзи ҳамаи бутҳо сарнигӯн шуда Иблис гуфт : албата ҳодисае воқеъ шуда аст боистед то тафаҳҳус кунем пас ба парвоз омаду машриқу мағрибро тўФ кард ва чизе наёфт , то расед ба музиъӣ ки исои мутаваллид шуда буд дид малоикаи давр ӯро гирифтаанд , пас баргашт ба назд лашкари худ ва гуфт : имшаби пайғамбарӣ ба дунё омадааст , ва ҳеҷ зании обистан нашудау вазъи ҳамл ӯ нигарадед магари инки ман дар назд ӯ ҳозир будам биҷузи ин шахс , ва умед баргиред аз инки баъд аз ин дигар касе бут парастӣ кунад ,у лекини роҳи фарзандони одамро ба штобкорӣу сабукӣ ва бевақъӣ бизанед »у ахбор дар мазаммати ин сифат аз ҳад мутаҷовизасту сар дар шиддати мазаммати он , онаст ки амал ҳар кас бояд ба басират ва биноӣӣ бошад ,у оқибати онро мулоҳиза кунад , ва ин мавқуфаст бар таъаммулу тааннӣ ва ин сифати монеъ таъаммуласт .

و از حضرت پیغمبر صلی الله علیه و آله و سلم مروی است که فرمودند: «شتابکاری از جانب شیطان است، و تأنی در کارها از جانب خداوند منان» و در روایات وارد است که «چون عیسی بن مریم علیه السلام متولد شد همه شیاطین به پیش ابلیس که رئیس ایشان است رفتند و گفتند امروز همه بتها سرنگون شده ابلیس گفت: البته حادثه ای واقع شده است بایستید تا تفحص کنیم پس به پرواز آمد و مشرق و مغرب را طوف کرد و چیزی نیافت، تا رسید به موضعی که عیسی متولد شده بود دید ملائکه دور او را گرفته اند، پس برگشت به نزد لشکر خود و گفت: امشب پیغمبری به دنیا آمده است، و هیچ زنی آبستن نشده و وضع حمل او نگردید مگر اینکه من در نزد او حاضر بودم بجز این شخص، و امید برگیرید از اینکه بعد از این دیگر کسی بت پرستی کند، و لیکن راه فرزندان آدم را به شتابکاری و سبکی و بی وقعی بزنید» و اخبار در مذمت این صفت از حد متجاوز است و سر در شدت مذمت آن، آن است که عمل هر کس باید به بصیرت و بینائی باشد، و عاقبت آن را ملاحظه کند، و این موقوف است بر تأمل و تأنی و این صفت مانع تأمل است.

Ва мукаррар ба таҷриба расидааст ки ҳар амре ки бетаъаммул аз одамии срзди боиси хусрону зиён ,у фоили он нодам ва пушаймон мешавад ва ҳар корӣ ки ба тсбт ва тааннӣ карда мешавад ҳеҷ пушаймонӣ дар он нест ва ҳамин дар мазаммати ин сифат басаст ки ҳар аҷули сабукӣ дар назарҳо хор ва дар дилҳо бевақъ ва беэътибораст ва касе ки андаки таъаммули намояд май фаҳмад ки боиси куллӣ , дар фурӯхтани дайн ба дунё ,у муовиза кардани Наими охирату подшоҳии абад ба музахрафоти ин орияти саро , штобкорӣ ва аҷалааст , зеро ки чун нафаси инсонӣ аз « олами амри бархеста ва дар силсилаи эҷод , ақрб махлуқотаст ба мавҷади кул , пас болотарин лаззот аз барои ӯ лиззати ғалабау бартарӣу истило ва сарварӣаст , ки аз сифоти камолӣаи ҳазрат офаридагораст ва ҳар касе пайвастаи толиби истеъло ва бузургӣаст ва чунин нест ки ин талаб аз ӯ нописандида ва мазмум бошад , балки ҳар банда бояд дар таҳсил подшоҳӣ бошад ки завол аз барои он несту саодатиро талабад ки охирӣ надошта бошад ва бқоӣӣ ҷӯяд ки Фноӣӣ ба он роҳи наёбад ва иззатӣ хоҳад ки дар ақабаш зиллат набошаду ғноӣӣ касб кунад ки ба фақри нинҷомд ва камолӣ ҷӯяд ки аз нақс орӣ бошад . .

و مکرر به تجربه رسیده است که هر امری که بی تأمل از آدمی سرزد باعث خسران و زیان، و فاعل آن نادم و پشیمان می شود و هر کاری که به تثبت و تأنی کرده می شود هیچ پشیمانی در آن نیست و همین در مذمت این صفت بس است که هر عجول سبکی در نظرها خوار و در دلها بی وقع و بی اعتبار است و کسی که اندک تأمل نماید می فهمد که باعث کلی، در فروختن دین به دنیا، و معاوضه کردن نعیم آخرت و پادشاهی ابد به مزخرفات این عاریت سرا، شتابکاری و عجله است، زیرا که چون نفس انسانی از «عالم امر برخاسته و در سلسله ایجاد، اقرب مخلوقات است به موجد کل، پس بالاترین لذات از برای او لذت غلبه و برتری و استیلا و سروری است، که از صفات کمالیه حضرت آفریدگار است و هر کسی پیوسته طالب استعلا و بزرگی است و چنین نیست که این طلب از او ناپسندیده و مذموم باشد، بلکه هر بنده باید در تحصیل پادشاهی باشد که زوال از برای آن نیست و سعادتی را طلبد که آخری نداشته باشد و بقائی جوید که فنائی به آن راه نیابد و عزتی خواهد که در عقبش ذلت نباشد و غنائی کسب کند که به فقر نینجامد و کمالی جوید که از نقص عاری باشد..

Ва ҳамаи инҳо аз сифоти хдоӣӣ ,у толиби он толиб улувва ва камоласт ва чигуна чунин талабӣ нописандида мебошад ? пас мазамматӣ ки дар талаби раёсату астилоء расидааст ба восита иштибоҳӣаст ки кардау ғалатӣ ки аз ӯ воқеъ шуда дар фаҳмидани раёсат ба фиреби шайтони лъин , зеро ки чун ба воситаи саҷда накардан бар одам , он лъини матруди даргоҳ , ва аз олами амр ронда шуд ҳасад ӯро бар ин дошт ки дар садади иғвои фарзандон ӯ барояд , ва эшонро низ ҳамчун худаш аз олами амр ,у боргоҳи қурб , даври афканд

و همه اینها از صفات خدائی، و طالب آن طالب علو و کمال است و چگونه چنین طلبی ناپسندیده می باشد؟ پس مذمتی که در طلب ریاست و استیلاء رسیده است به واسطه اشتباهی است که کرده و غلطی که از او واقع شده در فهمیدن ریاست به فریب شیطان لعین، زیرا که چون به واسطه سجده نکردن بر آدم، آن لعین مطرود درگاه، و از عالم امر رانده شد حسد او را بر این داشت که در صدد اغوای فرزندان او برآید، و ایشان را نیز همچون خودش از عالم امر، و بارگاه قرب، دور افکند

Пас эшонро ба штобкорӣ фиреб дода , ва дар назари эшон раёсати оҷилаи фонӣ ,у сарварӣу бузургӣ чанд рӯзаро ки ба анвоъи олом мшўбаст ҷилва дод ва эшонро аз салтанати абаду подшоҳии мухиллад ки аз ҳамаи кдўроти мусаффо , ва аз завол ва фано мубаррост маҳрӯми сохту мискину мхзўли фарзанди одам , чун аҷулу штобкори халқ шуда буд шайтони лъин аз ин роҳи баромад ва ба аҷала ки муқтазои табъи инсон буд , мутавассил шудау матоъи ҳозирро дар назар ӯ зинат дода ва дар боби охират ба умедворӣ аз худо ӯро мағрур кард ва он бенавои бечора низ фиреб ӯро хӯрда ба талаби дунёу музахрафоти он машғӯл гардиду салтанату подшоҳӣ безаволро аз даст доду мискини бахти баргашта фикр накард ки раёсати дунёу подшоҳии он , сарварӣ ва камол нест , балки айни нақс ва ваболасту фиреби душмани матруди деринаи худро хӯрд , субҳони аллоҳи таъолӣ .

پس ایشان را به شتابکاری فریب داده، و در نظر ایشان ریاست عاجله فانی، و سروری و بزرگی چند روزه را که به انواع آلام مشوب است جلوه داد و ایشان را از سلطنت ابد و پادشاهی مخلد که از همه کدورات مصفا، و از زوال و فنا مبراست محروم ساخت و مسکین و مخذول فرزند آدم، چون عجول و شتابکار خلق شده بود شیطان لعین از این راه برآمد و به عجله که مقتضای طبع انسان بود، متوسل شده و متاع حاضر را در نظر او زینت داده و در باب آخرت به امیدواری از خدا او را مغرور کرد و آن بینوای بیچاره نیز فریب او را خورده به طلب دنیا و مزخرفات آن مشغول گردید و سلطنت و پادشاهی بی زوال را از دست داد و مسکین بخت برگشته فکر نکرد که ریاست دنیا و پادشاهی آن، سروری و کمال نیست، بلکه عین نقص و وبال است و فریب دشمن مطرود دیرینه خود را خورد، سبحان الله تعالی.

Пас ҳар ки ба ҳақиқати амр , ҷоҳил , ва аз худъаи он мардӯд , ғофиласт ба всоўс ӯ фирефта мегардаду сарварӣу подшоҳии мӯбадро ба матоъи хасис чанд рӯзаи дунё май фурушад , ва чаҳ арзон май фурушади оре :

پس هر که به حقیقت امر، جاهل، و از خدعه آن مردود، غافل است به وساوس او فریفته می گردد و سروری و پادشاهی موبد را به متاع خسیس چند روزه دنیا می فروشد، و چه ارزان می فروشد آری:

Ва аммо касе ки аз ботини кори огоҳ ,у тавфиқи раббонӣ ӯро ҳамроҳаст , бо ресмони он малъун ба чоҳ намераваду пайравии онро намекунад ва чун он малъун аз афроди инсон ба як ва ду иктифо накарду доми макру ҳиларо дар роҳи ҳама кас густард , ба ин ҷиҳати худованди олами пайғамбарон ва расӯлон фиристод то эшонро аз худъаи он макори хабардори созанду дили эшонро аз ин хона маҷозӣ бипардозанд ва « салои даъвати парвардгорро дар диҳанду бандагонро ба ҷониби мамлакати ҳақиқӣу ватан аслӣ бихонанд .

و اما کسی که از باطن کار آگاه، و توفیق ربانی او را همراه است، با ریسمان آن ملعون به چاه نمی رود و پیروی آن را نمی کند و چون آن ملعون از افراد انسان به یک و دو اکتفا نکرد و دام مکر و حیله را در راه همه کس گسترد، به این جهت خداوند عالم پیغمبران و رسولان فرستاد تا ایشان را از خدعه آن مکار خبردار سازند و دل ایشان را از این خانه مجازی بپردازند و «صلای دعوت پروردگار را در دهند و بندگان را به جانب مملکت حقیقی و وطن اصلی بخوانند.

Пас пайғамбарон омаданду домани ҳиммат бар миён заданд ва як тана ба даъвати халқи бархестанд ва ба овози баланд ки ақтори оламро ФрогрФт Нидо карданд : « ё аиҳо аллазӣнаи омнўои мо лаками азои қили лаками анФрўои фии сиблати аллоҳи асоқлтми илои аларзи арзитми болҳиўаҳи алднёи ман алохраҳи Фмои матоъи алҳиўаҳи алднёи фии алохраҳи алои қалил » хулосаи маънии онкӣ « эй тайифае ки ба худоу пайғамбар ӯ гиравидаед чаҳ шудааст шуморо ки чун ба шумо амр мешавад ки кӯч кунед дар роҳи худо , сангин мешавед ва худро ба замин май чсбонид ? оё дил хуш кардаед ба зиндагонии дунё , ва аз охират гузаштаед ? пас бидонед ки матоъ чанд рӯзаи дунё дар пеш охират нест магари чиз кам ва бе қадре »у забон ба мазаммати дунёу аҳл он гушӯданду мардумро ваъда ва ваъид карданд ва ба забони ҳол бо ҳар як аз фарзандон одам гуфтанд :

پس پیغمبران آمدند و دامن همت بر میان زدند و یک تنه به دعوت خلق برخاستند و به آواز بلند که اقطار عالم را فراگرفت ندا کردند: «یا ایها الذین آمنوا ما لکم اذا قیل لکم انفروا فی سبیل الله اثاقلتم الی الارض ارضیتم بالحیوة الدنیا من الآخرة فما متاع الحیوة الدنیا فی الآخرة الا قلیل» خلاصه معنی آنکه «ای طایفه ای که به خدا و پیغمبر او گرویده اید چه شده است شما را که چون به شما امر می شود که کوچ کنید در راه خدا، سنگین می شوید و خود را به زمین می چسبانید؟ آیا دل خوش کرده اید به زندگانی دنیا، و از آخرت گذشته اید؟ پس بدانید که متاع چند روزه دنیا در پیش آخرت نیست مگر چیز کم و بی قدری» و زبان به مذمت دنیا و اهل آن گشودند و مردم را وعده و وعید کردند و به زبان حال با هر یک از فرزندان آدم گفتند:

Пас ғарази куллӣ аз беъсати анбиёи хондан халқаст ба мамлакат бепоён , то дар онҷо бар тахт подшоҳӣ нишинанду тоҷи сарварӣ бар сар ниҳанд ва ба зиндагӣ эй Фоиз гирданд ки марг надорад ва ба иззатӣ расанд ки зиллат дар қафояш несту шайтони эшонро ба шитоб меандозанд ва эшонро ба сарварӣ дунё мехонд ва чун медонад ки инро бқоӣӣ нест ва ин чанд рӯзии ҳам ки ҳаст аз ҳаму ғаму низоу кудурат холӣ нест то ба ин сабаб аз ёди охират ғофил шаванд , ва аз фикри таҳсили малики боқии беруни раванд балки аз зуҳду сбкборӣ дар дунё ки подшоҳӣ нақдаст боз монандиу бандаи ғазабу шаҳват худ гирданд ва ба парастиши шикаму фараҷи худ машғӯл шаванд пас чун чорпое шавад ки афсор ӯ дар дасти шикам ва фараҷаш бошад ва ӯро ба ҳар тавилау охурӣ ки хоҳанд банданд .

پس غرض کلی از بعثت انبیا خواندن خلق است به مملکت بی پایان، تا در آنجا بر تخت پادشاهی نشینند و تاج سروری بر سر نهند و به زندگی ای فایز گردند که مرگ ندارد و به عزتی رسند که ذلت در قفایش نیست و شیطان ایشان را به شتاب می اندازند و ایشان را به سروری دنیا می خواند و چون می داند که این را بقائی نیست و این چند روزی هم که هست از همّ و غمّ و نزاع و کدورت خالی نیست تا به این سبب از یاد آخرت غافل شوند، و از فکر تحصیل ملک باقی بیرون روند بلکه از زهد و سبکباری در دنیا که پادشاهی نقد است باز مانند و بنده غضب و شهوت خود گردند و به پرستش شکم و فرج خود مشغول شوند پس چون چارپایی شود که افسار او در دست شکم و فرجش باشد و او را به هر طویله و آخوری که خواهند بندند.

Пас чаҳ мағрур ва бе ақли фарзанди одам ки мамлуки шаҳват худ мешавад ва чунон пиндорад ки подшоҳасту бандаи хоҳиш нафас мегардад ва чунон гумон мекунад ки худовандаст маози аллоҳ ва аз ончӣ мазкӯр шуд маълум шуд ки маншаи хусрон дар дунёу охирати аҷала ва штобкорӣаст .

پس چه مغرور و بی عقل فرزند آدم که مملوک شهوت خود می شود و چنان پندارد که پادشاه است و بنده خواهش نفس می گردد و چنان گمان می کند که خداوند است معاذ الله و از آنچه مذکور شد معلوم شد که منشأ خسران در دنیا و آخرت عجله و شتابکاری است.

Ва чун бадии ин сифатро донистӣ пас бидон ки тариқи алоҷи он , онаст ки ёди фасоду сӯъи оқибат он кунӣу мутазаккири он шӯй ки боиси сабукӣ ва хуфт ва бе қадреу зиллат дар назар мардумонасту мӯҷиби надомат ва пушаймонӣаст пас мутазаккири шарофати зиди он , ки виқор ва тумаънинааст гардӣу бадоне ки ин сифати анбёء ва авлиёъаст пас бо худ қарори диҳӣ ки дигари ҳеҷ феълиро бетаъаммул накунӣу тумаънинау сукӯнро дар ботину зоҳир , дар ҷамеъи аҳвол , афъолу ҳаракоту саканот , шиори худсозӣ ва хоҳӣ нахоҳӣ худро чанде бар ин бидорӣ то одат ту шаваду сифати хабисаи аҷала аз ту дафъ шаваду виқору тумаънина аз барои ту ҳосил гардад .

و چون بدی این صفت را دانستی پس بدان که طریق علاج آن، آن است که یاد فساد و سوء عاقبت آن کنی و متذکر آن شوی که باعث سبکی و خفت و بی قدری و ذلت در نظر مردمان است و موجب ندامت و پشیمانی است پس متذکر شرافت ضد آن، که وقار و طمأنینه است گردی و بدانی که این صفت انبیاء و اولیاء است پس با خود قرار دهی که دیگر هیچ فعلی را بی تأمل نکنی و طمأنینه و سکون را در باطن و ظاهر، در جمیع احوال، افعال و حرکات و سکنات، شعار خود سازی و خواهی نخواهی خود را چندی بر این بداری تا عادت تو شود و صفت خبیثه عجله از تو دفع شود و وقار و طمأنینه از برای تو حاصل گردد.