Сахт монад достонат эй амӯ

سخت ماند داستانت ای عمو

Қисса ӣ онро ки дар чаҳ шуд фурӯ

قصهٔ آن را که در چه شد فرو

Дар биёбони он яке мерафт фард

در بیابان آن یکی می‌رفت فرد

Шер мастӣ дид ӯро ҳамла кард

شیر مستی دید او را حمله کرد

Ҳарки ӯ танҳо сафар кард эй рафиқ

هرکه او تنها سفر کرد ای رفیق

Сад хатар пеш омад ӯро дар тариқ

صد خطر پیش آمد او را در طریق

Кӣ тавонад дид ӯ ҷузи як ҷиҳат

کی تواند دید او جز یک جهت

Аз ҷаҳон дигараш ояд самт

از جهان دیگرش آید سمت

Он ҷавон бигурехт аз шери ғурин

آن جوان بگریخت از شیر غرین

Бо дили сад бими ваҳшатро қарин

با دل صد بیم وحشت را قرین

Риштаи умед ӯ бгсихтаҳ

رشته امید او بگسیخته

Дид дар чоҳии расани овехта

دید در چاهی رسن آویخته

Он расан бигирифту андар чоҳ шуд

آن رسن بگرفت و اندر چاه شد

То лаб чаҳ шераш аз ҳамроҳ шуд

تا لب چه شیرش از همراه شد

Бар сар чаҳ шер нар бинишаст ва ӯ

بر سر چه شیر نر بنشست و او

Қатраи осои андари он чаҳ шуд фурӯ

قطره آسا اندر آن چه شد فرو

Ним роҳ чаҳ чу тай кард он писар

نیم راهِ چه چو طی کرد آن پسر

Бар нишеб чоҳ афтодаш назар

بر نشیب چاه افتادش نظر

Аждаҳое дид багушӯда даҳон

اژدهایی دید بگشوده دهان

Мунтазир то туъма созад он ҷавон

منتظر تا طعمه سازد آن جوان

Ҳушаш аз сар рафту ранг аз рух парид

هوشش از سر رفت و رنگ از رخ پرید

Хӯни дил аз дидааш бар рухи давид

خون دل از دیده‌اش بر رخ دوید

Ногаҳонаш омад овозӣ ба гӯш

ناگهانش آمد آوازی به گوش

Сӯй боло дид ва дид онҷои ду мӯш

سوی بالا دید و دید آنجا دو موش

Аз паии қатъи расани андари ҷадал

از پی قطع رسن اندر جدل

Тқтъони алҳбли ҷзаҳи болъҷл

تقطعان الحبل جذه بالعجل

Ресмонро мебуриданд эй вдўд

ریسمان را می‌بریدند ای ودود

Риштаи умраш ҳаме баранд зуд

رشته عمرش همی برند زود

Оҳ то бинии расани бгсихтаҳ

آه تا بینی رسن بگسیخته

Хӯни ин бечора дар чаҳ рехта

خون این بیچاره در چه ریخته

Оҳ то бинӣ фитад дар қаъри чоҳ

آه تا بینی فتد در قعر چاه

Туъма гардад аждаҳоро оҳи оҳ

طعمه گردد اژدها را آه آه

Чунки дид он моҷароро он ҷавон

چونکه دید آن ماجرا را آن جوان

Монад мискини зору ҳайрон дар миён

ماند مسکین زار و حیران در میان

Дод аз ҳайрат худоё дод дод

داد از حیرت خدایا داد داد

Ҳайратами занҷирҳо бар дили ниҳод

حیرتم زنجیرها بر دل نهاد

Ҳиртўсти он кӯи ҷигарҳо хӯн кунад

حیرتست آن کو جگرها خون کند

Ақлро ҳайрати зи сар берун кунад

عقل را حیرت ز سر بیرون کند

Онкӣ шуд то сӯии мақсад шод шуд

آنکه شد تا سوی مقصد شاد شد

Онкӣ шуд маъюси ҳам озод шуд

آنکه شد مأیوس هم آزاد شد

Он яке бемор ва ӯ раст аз мараз

آن یکی بیمار و او رست از مرض

Ҷон ӯ шуд шод ва ҳосил шуд ғараз

جان او شد شاد و حاصل شد غرض

Ваон дигар мардаши марӣз озод шуд

وآن دگر مردش مریض آزاد شد

Шуд ду рӯзии ҳам ғамаш аз ёд шуд

شد دو روزی هم غمش از یاد شد

Мотам он дорад ки андар ҳайрат аст

ماتم آن دارد که اندر حیرت است

Неи марӣзашро аҷали не сиҳҳат аст

نی مریضش را اجل نی صحت است

Зини сабаби бемори дорӣ эй писар

زین سبب بیمارداری ای پسر

Назд доно шуд зи бемории бтар

نزد دانا شد ز بیماری بتر

Ваон яке фаҳмид маъниро дуруст

وان یکی فهمید معنی را درست

Лолаҳои шодяш аз сина раст

لاله‌های شادیش از سینه رست

Ваон дигар маъюс аз фаҳмидан аст

وآن دگر مأیوس از فهمیدن است

Фориғаст ва дар пай хобидан аст

فارغ است و در پی خوابیدن است

Онкӣ не фаҳмиду не маъюс шуд

آنکه نی فهمید و نی مأیوس شد

Синааш зиндони сад мФрўс шуд

سینه‌اش زندان صد مفروس شد

Неи маза аз хоб бинад неи зи хур

نی مزه از خواب بیند نی ز خَور

Хӯн хӯрд аз аввали шаб то саҳар

خون خورد از اول شب تا سحر

Он яке бигирифт тахт ва шоҳ шуд

آن یکی بگرفت تخت و شاه شد

Бетаҳайюр бар фароз коҳ шуд

بی تحیر بر فراز گاه شد

Ваон дигар як тарки тоҷ ва тахт кард

وآن دگر یک ترک تاج و تخت کرد

Фикри кори обу нон ва рахт кард

فکر کار آب و نان و رخت کرد

Ҳарякиро баҳрае аз роҳат аст

هریکی را بهره‌ای از راحت است

Ваон он мискин ки андар ҳайрат аст

وای آن مسکین که اندر حیرت است

Зини сабаби он ифтихори оламин

زین سبب آن افتخار عالمین

Қоли ани алиأси аҳадии алроҳтин

قال ان الیأس احدی الراحتین

Ҳарки бошад дар миёни хавфу бим

هرکه باشد در میان خوف و بیم

Бошадаш пайвастаи дил аз ғам дунем

باشدش پیوسته دل از غم دو نیم

Ҳамчуи он мискин ки андар чоҳ шуд

همچو آن مسکین که اندر چاه شد

зи аждаҳо ва мӯшҳо огоҳ шуд

ز اژدها و موشها آگاه شد

Мондаи мискини волаи андари кори хеш

مانده مسکین واله اندر کار خویش

Бо дилии сад чоку ҷонии риши риш

با دلی صد چاک و جانی ریش ریش

Дар миён чаҳ нигуни овехта

در میان چه نگون آویخته

Ҷои ашк аз дидаҳо хӯни рехта

جای اشک از دیده‌ها خون ریخته

Дид ногуҳи хайли занбӯри асал

دید ناگه خیل زنبور عسل

Дар камаргоҳ чаҳ эшонро маҳал

در کمرگاه چه ایشان را محل