Сӯй дунё бингару аҳволи он
سوی دنیا بنگر و احوال آن
Ваон ғаму андӯҳи моломоли он
وان غم و اندوه مالامال آن
Ҳам фалаки пайваста дар ранҷи даввор
هم فلک پیوسته در رنج دوار
Ҳам замини доими залилу хоксор
هم زمین دایم ذلیل و خاکسار
Оташаши пайваста дар сӯзу гудоз
آتشش پیوسته در سوز و گداز
Боди он дар изтироб ва дар ҳмоз
باد آن در اضطراب و در حماز
Обро то худ чаҳ бошад инчунин
آب را تا خود چه باشد کاینچنین
Нолад ва доим занад сар бар замин
نالد و دایم زند سر بر زمین
Абри гирёни барқи сӯзони субҳу шом
ابر گریان برق سوزان صبح و شام
Раъд дар афғону фарёди мудом
رعد در افغان و فریاد مدام
Офтобашро кусуфасту завол
آفتابش را کسوف است و زوال
Кавкабаши гуҳ дар ҳубуту гуҳи вабол
کوکبش گه در هبوط و گه وبال
Осмонгар пурситора равшан аст
آسمان گر پرستاره روشن است
Ҳар ситораи душман тироФкн аст
هر ستاره دشمن تیرافکن است
Моҳи онро ранҷ хсФасту муҳоқ
ماه آن را رنج خسف است و محاق
Ахтўроншро балои аҳтўроқ
اخترانش را بلای احتراق
Рӯзҳояшро зи паии шабҳои тор
روزهایش را ز پی شبهای تار
Шодяшро дар ақаби мотами ҳазор
شادیش را در عقب ماتم هزار
Дӯстонаши ҷумла бо ҳам дар нифоқ
دوستانش جمله با هم در نفاق
Ҳам занон бо шавҳарони андари шиқоқ
هم زنان با شوهران اندر شقاق
Гул дар он пажмурдаи лолаи доғдор
گل در آن پژمرده لاله داغدار
Ғунчаи дилтангу бунафшаи сӯгвор
غنچه دلتنگ و بنفشه سوگوار
Атрҳояши моя ӣ ранҷу зуком
عطرهایش مایهٔ رنج و زکام
Шаҳдҳояшро сдоъ аз пас мудом
شهدهایش را صداع از پس مدام
Шамъи он сӯзону гирён то саҳар
شمع آن سوزان و گریان تا سحر
Сӯхтаи парвонаро ҳам болу пар
سوخته پروانه را هم بال و پر
Рӯзи он ҳангоми ранҷ ва меҳнат аст
روز آن هنگام رنج و محنت است
Шаб дар он ҳангоми бим ва ваҳшат аст
شب در آن هنگام بیم و وحشت است
Офату меҳнат дар онҷои қаҳрамон
آفت و محنت در آنجا قهرمان
Марги султон ва маразҳо посбон
مرگ سلطان و مرضها پاسبان
Кӣнау зулму ситами онҷои шиор
کینه و ظلم و ستم آنجا شعار
Фитнау яғмоу ғорати ошкор
فتنه و یغما و غارت آشکار
Боғу бастонаши пар аз зоғу заған
باغ و بستانش پر از زاغ و زغن
Дар миёни ҷумлаи деву аҳриман
در بیابان جمله دیو و اهرمن
Кӯҳҳояши маскани гургу паланг
کوههایش مسکن گرگ و پلنگ
Бешаҳо пари шеру дарёи пари наҳанг
بیشهها پر شیر و دریا پر نهنگ
Аҳли ободии ҳамаи айёру дузд
اهل آبادی همه عیار و دزد
ё ситамгар ё дурӯ ё зани бмзд
یا ستمگر یا دو رو یا زن به مزد
Чун тбрхўни ашкро дони андарон
چون تبرخون اشک را دان اندران
Ҷумлаи трхонӣ шудаи трхўнён
جمله ترخانی شده ترخونیان
Бозии он чашми бозони дӯхта
بازی آن چشم بازان دوخته
Каркасони мурдорҳо андӯхта
کرکسان مردارها اندوخته
Шермардони андари он дар силсила
شیرمردان اندر آن در سلسله
Қҳбгони андари нишоту чилчила
قحبگان اندر نشاط و چلچله
Сокинонашро дамии ороми не
ساکنانش را دمی آرام نی
Ҳеҷ гомӣ бар муроду коми не
هیچ گامی بر مراد و کام نی
Соъатии холӣ на аз андӯҳу ғам
ساعتی خالی نه از اندوه و غم
Гоҳ дар ташвиш ва гоҳе дар надам
گاه در تشویش و گاهی در ندم
Гуҳи малул аз карда ӣ безори худ
گه ملول از کردهٔ بیزار خود
Гуҳи малолат аз ҷафои ёри худ
گه ملالت از جفای یار خود
Ман чаро кардам чунон гуфтам чунин
من چرا کردم چنان گفتم چنین
наменабӯд он кош ва будӣ коши ин
مینبود آن کاش و بودی کاش این
Рӯзу шабро сари барад дар коши кош
روز و شب را سر برد در کاش کاش
Коши коши рӯзу шаб ҳаргиз мабош
کاش کاش روز و شب هرگز مباش
Ҳаркиро бинии гирифтор ғамӣ аст
هرکه را بینی گرفتار غمی است
Рӯз дар андӯҳу шаб дар мотамӣ аст
روز در اندوه و شب در ماتمی است
Он яке дар фикри кишвари доштан
آن یکی در فکر کشور داشتن
Мамлакат бигрифтану бгзоштн
مملکت بگرفتن و بگذاشتن