Чунки шаҳро буд бо тӯтии назар
چونکه شه را بود با طوطی نظر
Карда ху бо нутқ ӯ шому саҳар
کرده خو با نطق او شام و سحر
Хотири шаҳи бршгФт аз гуфт ӯ
خاطر شه بُد شگفت از گفت او
Гуфт ӯ орому хоб ва хуфт ӯ
گفتِ او آرامِ خواب و خفت او
Хост то аз ҳар забон доно шавад
خواست تا از هر زبان دانا شود
Ҳар забонро нутқ ӯ гуё шавад
هر زبان را نطق او گویا شود
Ҳиндӣу тозӣу туркӣу дарӣ
هندی و تازی و ترکی و دری
Зобулӣу кобулӣу барбарӣ
زابلی و کابلی و بربری
Ҷумларо омӯзад ва гуяд сухан
جمله را آموزد و گوید سخن
Пеши шоҳи мустатоби мؤтмн
پیش شاه مستطاب مؤتمن
Ҳар забониро навое дигар аст
هر زبانی را نوایی دیگر است
Ваон навой нави зкҳнаҳ беҳтар аст
وان نوای نو ز کهنه بهتر است
Тоза бошад лиззат ҳар тоза Эй
تازه باشد لذت هر تازهای
Тоза бахшад ком беандоза Эй
تازه بخشد کام بی اندازهای
Гар тўро сдҳўр бошад дар всоқ
گر تو را صدحور باشد در وثاق
Тозаеро бози дории иштиёқ
تازهای را باز داری اشتیاق
Рӯзу шаби даллоларо танг оварӣ
روز و شب دلاله را تنگ آوری
Тонигор тозае чанг оварӣ
تا نگار تازهای چنگ آوری
Хости шаҳ то мурғи ширини кор ӯ
خواست شه تا مرغ شیرین کار او
Тоза бошад ҳар замони гуфтор ӯ
تازه باشد هر زمان گفتار او
Сари ин ва он бафаҳмад аз сухан
سرّ این و آن بفهمد از سخن
Бо ҳама гуё шавад дар анҷуман
با همه گویا شود در انجمن
Ҳам бафаҳмад рози сарҳангони шоҳ
هم بفهمد راز سرهنگان شاه
Ҳам бидонади сари ҳаряк аз сипоҳ
هم بداند سرّ هریک از سپاه
Ошно бошад ба гуфтори ҳама
آشنا باشد به گفتار همه
То бигӯед бо шаҳи асрори ҳама
تا بگوید با شه اسرار همه
Гарчи шаҳро буд муҳаррамҳо басӣ
گرچه شه را بود محرمها بسی
Лек чун тӯтӣ набӯд ӯро касе
لیک چون طوطی نبود او را کسی
Гар канизак аз ҳарами огоҳ буд
گر کنیزک از حرم آگاه بود
Лек дар берун кӣ ӯро роҳ буд
لیک در بیرون کی او را راه بود
Буд аз берунёни огаҳи ғулом
بود از بیرونیان آگه غلام
Дар ҳарам рафтан вале бар ваии ҳаром
در حرم رفتن ولی بر وی حرام
Он яке ҷуз дар сафари ҳамроҳи не
آن یکی جز در سفر همراه نی
Ваон яке ҷуз дар ҳзр бо шоҳи не
وان یکی جز در حضر با شاه نی
Лек он тӯтӣ ба ҳарҷо роҳ дошт
لیک آن طوطی به هرجا راه داشت
Бо вуҷӯди ин дилӣ огоҳ дошт
با وجود این دلی آگاه داشت
Ҳамчинонкии одами хокии насаб
همچنانکه آدم خاکی نسب
Шуд миёни ҷумла ӯ манзури раб
شد میان جمله او منظور رب
Зини сабаби он подшоҳ бе надид
زین سبب آن پادشاه بی ندید
Дар миёни ҷумла ӯро баргузед
در میان جمله او را برگزید
Дошт раҳ дар олами рӯҳонӣон
داشت ره در عالم روحانیان
Ошноӣ дошт бо ҷисмонӣон
آشنایی داشت با جسمانیان
Аршён аз вай сабақ омӯхта
عرشیان از وی سبق آموخته
Фаршёни ҳам поя зу андӯхта
فرشیان هم پایه زو اندوخته
Гоҳ гоҳе манзил ӯ хок буд
گاهگاهی منزل او خاک بود
Гоҳи дигари торами афлок буд
گاه دیگر طارم افلاک بود
Ҷисм хокаш ҳамнишин хокён
جسم خاکش همنشین خاکیان
Ҷони покаши ҳамдами афлокён
جان پاکش همدم افلاکیان
Дар даруни манҷаниқи афтодаи тан
در درون منجنیق افتاده تن
Рӯҳ бо рӯҳи алқудси андари сухан
روح با روح القدس اندر سخن
Тани зи бими қибтӣон дар равад нил
تن ز بیم قبطیان در رود نیل
Дар фалаки ҷони ҳам Аннани Ҷабраил
در فلک جان همعنان جبرئیل
Қоби қўсинши замонии поя буд
قاب قوسینش زمانی پایه بود
Бӯи лҳб ӯро гуҳии ҳамсоя буд
بو لهب او را گهی همسایه بود
Гуҳи қадам бо деву дади бардоштӣ
گه قدم با دیو و دد برداشتی
Гуҳи маликро нимаи раҳи бгзоштӣ
گه ملک را نیمه ره بگذاشتی
Гуҳи хазидӣ бо Абубакрӣ ба ғор
گه خزیدی با ابوبکری به غار
Гуҳи гузаштӣ бо алӣ аз ҳафту чор
گه گذشتی با علی از هفت و چار
Ин чунинаш дид чун раби Маҷид
اینچنینش دید چون رب مجید
Аз миёни дигаронаши баргузед
از میان دیگرانش برگزید
Зинат аз ташриф Фзлнош дод
زینت از تشریف فضلناش داد
Торакашро тоҷи крмнои ниҳод
تاج کرمناش بر تارک نهاد
Муҳаррами асрор пинҳоняш кард
محرم اسرار پنهانیش کرد
Мазҳари оёт рбониш кард
مظهر آیات ربانیش کرد
Подшоҳаш кард дар малики вуҷӯд
پادشاهش کرد در ملک وجود
Меҳтарӣ додаш дар иқлӣми шуҳуд
مهتری دادش در اقلیم شهود