Гусастам зи дунёии ҷоФии амл
گسستم ز دنیای جافی امل
Туро боди банду кушоду амал
تو را باد بند و گشاد و عمل
Ғизолу ғазал ҳар давони мари ту ро
غزال و غزل هر دوان مر تو را
Наҷӯям ғизол ва нагӯям ғазал
نجویم غزال و نگویم غزل
Маро , эй писар , умр кӯтоҳ кард
مرا، ای پسر، عمر کوتاه کرد
Фарохӣ ӣ умеду дарозӣ ӣ амл
فراخیی امید و درازیی امل
Замона ба кирдори масти уштурӣ
زمانه به کردار مست اشتری
Маро паст биспурад зери сбл
مرا پست بسپرد زیر سبل
Басӣ дидам иҷлол ва эъзозҳо
بسی دیدم اجلال و اعزازها
зи хоҷаи ҷалилу амири аҷал
ز خواجهٔ جلیل و امیر اجل
Валикин надорад марои ҳеҷ суд
ولیکن ندارد مرا هیچ سود
Амири аҷал чун бияёд аҷал
امیر اجل چون بیاید اجل
Агар орият боз хоҳад зи мо
اگر عاریت باز خواهد ز ما
Замона на ҷанг ояд ва на ҷадал
زمانه نه جنگ آید و نه جدل
Чунонк омадӣ рафт бояд ҳаме
چنانک آمدی رفت باید همی
Ба тақдири эзади таъолии вҷл
به تقدیر ایزد تعالی وجل
Тиҳӣ рафт хоҳӣ чунонк омадӣ
تهی رفت خواهی چنانک آمدی
Намонад ҳамеи малику молу сиқл
نماند همی ملک و مال و ثقل
Марви муфлиси онҷо ; ки маълум туаст
مرو مفلس آنجا؛ که معلوم توست
Ки мари муфлисонро набошад маҳал
که مر مفلسان را نباشد محل
Чу варза ба абкораҳ берун шавад
چو ورزه به ابکاره بیرون شود
Яке нон бигирад ба зери бағал
یکی نان بگیرد به زیر بغل
Чу бе тӯшаи хоҳии ҳамеи бршдн
چو بیتوشه خواهی همی برشدن
Аз ин тираи марказ ба чархи Зуҳал ?
از این تیره مرکز به چرخ زحل؟
Пашизӣ ки имрӯзи бидиҳии зи дил
پشیزی که امروز بدهی ز دل
Дирамяти бидиҳанди фардои бадал
درمیت بدهند فردا بدل
Валикин касе кӯ надодааст дуғ
ولیکن کسی کو نداده است دوغ
Чаро дорад умеди шеру асал ?
چرا دارد امید شیر و عسل؟
Ба Бағдод рафтӣ ба даҳ ним суд
به بغداد رفتی به ده نیم سود
Буридӣ басӣ бару баҳру ҷабал
بریدی بسی بر و بحر و جبل
Худояти якеро ба даҳ ваъда кард
خدایت یکی را به ده وعده کرد
Бидиҳгар надорӣ ба дил дар халал
بده گر نداری به دل در خلل
Ҷаҳони ҷои алФнҷи ғалла ту аст
جهان جای الفنج غلهٔ تو است
Чаҳ бекор бошӣ дар ин мстғл ?
چه بی کار باشی در این مستغل؟
Ҷаҳонро ба соя дарахтӣ заданд
جهان را به سایهٔ درختی زدند
Ҳакямони ҳушёри доно мисл
حکیمان هشیار دانا مثل
Бипарҳез аз ин бе вафои соя зонк
بپرهیز از این بیوفا سایه زانک
Басӣ донад ин сояи макру ҳиял
بسی داند این سایه مکر و حیل
Гуҳӣ даст меёбаду гоҳи пой
گهی دست مییابد و گاه پای
Ба як даст ва як пой лангасту шул
به یک دست و یک پای لنگ است و شل
Ба даст замона кунад осмон
به دست زمانه کند آسمان
Ҳамеи сохтаи қасрҳоро тлл
همی ساخته قصرها را طلل
Ба макри ҷаҳон саҷда карданд халқ
به مکر جهان سجده کردند خلق
Ҳамеи пеши азин пеши лоату ҳбл
همی پیش ازین پیش لات و هبل
Ҳадиси ҳбли сӯй доно набӯд
حدیث هبل سوی دانا نبود
Шигифтитар азин пеши лоату ҳбл
شگفتیتر ازین پیش لات و هبل
Ҳадиси ҳбли сӯй доно набӯд
حدیث هبل سوی دانا نبود
Шигифтитар аз кори ҳарби ҷамал
شگفتیتر از کار حرب جمل
Вази ин қавм каз фитнагӣ монда анд
وز این قوم کز فتنگی ماندهاند
Ҳануз андари он зишту тираи вҳл
هنوز اندر آن زشت و تیره وحل
Чигуна баради ҳамла бар шери мяш
چگونه برد حمله بر شیر میش
Касе ин надидааст аз аҳли милал
کسی این ندیدهاست از اهل ملل
Ту эй бехирадгар на девона Эй
تو ای بیخرد گر نه دیوانهای
Мари он мяшро чун шудаи сетии ҳамл
مر آن میش را چون شدهستی حمل
Ба хунобаи шўӣии ҳаме рӯй хеш
به خونابه شوئی همی روی خویش
Сазои ту ҷоҳили бади он мғтсл
سزای تو جاهل بد آن مغتسل
Туро иллати ҷаҳл колФтаҳ кард
تو را علت جهل کالفته کرد
Казин саъбтар нест чиз аз илал
کزین صعبتر نیست چیز از علل
Набинӣ ки арза кунад иллатат
نبینی که عرضه کند علتت
Ҳамеи ҷони мискинатро бар вҷл ?
همی جان مسکینت را بر وجل؟