Бар ман бечораи гашти солу моҳу рӯзу шаб
بر من بیچاره گشت سال و ماه و روز و شب
Корҳо карданд баси нағзу аҷаб чун булъаҷаб
کارها کردند بس نغز و عجب چون بلعجب
Гашт бар ман рӯзу шаби чндонкаҳи гашт аз гашт ӯ
گشت بر من روز و شب چندانکه گشت از گشت او
Мӯии ман монанди рӯз ва рӯй ту монанди шаб
موی من مانند روز و روی تو مانند شب
эй писари гетӣ занӣ раъност баси ғарчаи фиреб
ای پسر گیتی زنی رعناست بس غرچه فریب
Фитна созад хештанро чун ба дасти оради ъзб
فتنه سازد خویشتن را چون به دست آرد عزب
Ту зи шодии хндхнду нестии огоҳ азон
تو ز شادی خندخند و نیستی آگاه ازان
ӯ ҳаме бар ту бихандади рӯзу шаб дар зери лаб
او همی بر تو بخندد روز و شب در زیر لب
Чун хурии андӯҳи гетии кӯ фурӯ хоҳадат хӯрд ?
چون خوری اندوه گیتی کو فرو خواهدت خورد؟
Чун кунӣ бар хира ӯро каз ту бигурезад талаб ?
چون کنی بر خیره او را کز تو بگریزد طلب؟
Чун тамаъи дории салби беҳуда зон хўнхўоаҳи дузд
چون طمع داری سلب بیهوده زان خونخواه دزد
Кӯ ҳаме кӯшад ҳамеша каз ту бирабоед салб ?
کو همی کوشد همیشه کز تو برباید سلب؟
эй тлбгори тарабҳо , мари тарабро ғмрўор
ای طلبگار طربها، مر طرب را غمروار
Чанд ҷўӣӣ дар сарои ранҷу тимору тъб ?
چند جوئی در سرای رنج و تیمار و تعب؟
Дар ҳазимат чун зании буқ ар бҷоистти хирад ?
در هزیمت چون زنی بوق ار بجایستت خرد؟
Вар нае маҷнӯн чаро май пои кӯбӣ дар сурб ?
ور نهای مجنون چرا می پای کوبی در سَرَب؟
Шод кӣ бошад дар ин зиндони тории ҳӯшманд
شاد کی باشد در این زندان تاری هوشمند
Ёд чун ояд сурӯди онро ки тан дорадаш таб ?
یاد چون آید سرود آن را که تن داردْش تب؟
Кӣ шавад зиндони тории мари туро бустони хуш ?
کی شود زندان تاری مر تو را بستان خوش؟
Гарчи зиндонро ба дастон ҳо кунӣ бустони лақаб
گرچه زندان را به دستانها کنی بستان لقب
Илму ҳикматро талаб кунгар тараби ҷўӣии ҳаме
علم و حکمت را طلب کن گر طرب جوئی همی
То ба шохи илму ҳикмати пуртараби ёбии рутаб
تا به شاخ علم و حکمت پرطرب یابی رطب
Онкӣ гуядҳои ҳўӣу пои кӯбад ҳар замон
آنکه گوید های هوی و پای کوبد هر زمان
Он баҳақ девонагӣ бошад махон онро тараб
آن بحق دیوانگی باشد مخوان آن را طرب
Ман ба имгон дар ба зиндонам аз ин девонагон
من به یمگان در به زندانم از این دیوانگان
Олами алсрии ту фарёд аз ту хоҳам , ои раб
عالمالسری تو فریاد از تو خواهم، آی رب
Андари ин зиндони сангин чун бимонадам бе зуввор
اندر این زندان سنگین چون بماندم بیزوار
Аз ки ҷӯям ҷуз ки аз фазлати раҳояшро сабаб ?
از که جویم جز که از فضلت رهایش را سبب؟
Ҷумла гашта сетанд безору нФўр аз суҳбатам
جمله گشتهستند بیزار و نفور از صحبتم
Ҳам забон ва ҳам нишин ва ҳам замин ва ҳам насаб
همزبان و همنشین و همزمین و همنسب
Кас нахонд номаи ман кас нагӯяд номи ман
کس نخواند نامهٔ من کس نگوید نام من
Ҷоҳил аз тақсири хешу олам аз бими шағаб
جاهل از تقصیر خویش و عالم از بیم شَغَب
Чун кунанд аз номи ман парҳези инҳо чун худоӣ
چون کنند از نام من پرهیز اینها چون خدای
Дар мубораки зикр худ гуфтааст номи бўлҳб ! ?
در مبارک ذکر خود گفتهاست نام بولهب!؟
Ман бурун оем ба бурҳонҳо зи мазҳабҳои бад
من برون آیم به برهانها ز مذهبهای بد
Поктар зон каз дами оташ бурун ояд зҳб
پاکتر زان کز دم آتش برون آید ذهب
Омма бар ман тӯҳмати динии зи фазл ман баранд
عامه بر من تهمت دینی ز فضل من برند
Бар серуми фазл ман оварад ин ҳамаи шӯру ҷалб
بر سرم فضل من آورد این همه شور و جلب
Вари туро аз ман бад-ӣни даъвии гўо бояд гўост
ور تو را از من بدین دعوی گوا باید گواست
Мари марои ҳам шеър ва ҳам илми ҳисоб ва ҳам адаб
مر مرا هم شعر و هم علم حساب و هم ادب
Сахтёнро гарчи як ман паии диҳӣ шӯра диҳад
سختیان را گرچه یک من پی دهی شوره دهد
Вондкии чрбў падед ояд ба соъат бар қсб
واندکی چربو پدید آید به ساعت بر قصب
Май фуруши андари харобот эминаст имрӯз ва ман
مَیفروش اندر خرابات ایمن است امروز و من
Пеши миҳроби андарам бо тарс ва бо биму ҳрб
پیش محراب اندرم با ترس و با بیم و هرب
Ъзу нозу эминӣ ӣ дунё басӣ дидам , кунун
عز و ناز و ایمنیی دنیا بسی دیدم، کنون
Ранҷу биму сахтии андари дайни бубинами як ндб
رنج و بیم و سختی اندر دین ببینم یک ندب
Эминӣу бими дунё ҳамбар як дигаранд
ایمنی و بیم دنیا همبر یک دیگرند
Рег Омуӣаст бим ва эминӣ равад Фрб
ریگ آموی است بیم و ایمنی رود فرب
Чун нахоҳад монад роҳати он чаҳ бошад ҷуз ки ранҷ ?
چون نخواهد ماند راحت آن چه باشد جز که رنج؟
Чун наёрад бар дарахт аз бен чаҳ бошад ҷузи ҳтб ?
چون نیارد بر درخت از بن چه باشد جز حطب؟
Гар надорад ҳурматами ҷоҳили маро камтар нашуд
گر ندارد حرمتم جاهل مرا کمتر نشد
Сӯии доно на насаб на ҷоҳу қадар ва на ҳасб
سوی دانا نه نسب نه جاه و قدر و نه حسب
Назд мардуми мари раҷабро обу қадар ва ҳурмат аст
نزد مردم مر رجب را آب و قدر و حرمت است
Гарчи гов ва хар надонад ҳурмати моҳи раҷаб
گرچه گاو و خر نداند حرمت ماه رجب
Номдор ва муфтахар шуд бқъти имгон ба ман
نامدار و مفتخر شد بقعت یمگان به من
Чун ба фазл Мустафо шуд муфтахари дашти араб
چون به فضل مصطفی شد مفتخر دشت عرب
Айб ноед бар ънб чун буд поку хубу хуш
عیب ناید بر عنب چون بود پاک و خوب و خوش
Гарчи аз саргин бурун ояд ҳамеи токи ънб
گرچه از سرگین برون آید همی تاک عنب
Ман ба имгон дар ниҳонам , илми ман пайдо , чунонк
من به یمگان در نهانم، علم من پیدا، چنانک
Феъли нафас растанӣ пайдост ӯ дар беху ҳуб
فعل نفس رستنی پیداست او در بیخ و حب
Мӯниси ҷону дил ман чист ? тасбеҳу қирон
مونس جان و دل من چیست؟ تسبیح و قران
Хоки пои хотир ман чист ? ашъору хтб
خاک پای خاطر من چیست؟ اشعار و خطب
Рост гӯям , илми варзам , тоъат яздон кунам
راست گویم، علم ورزم، طاعت یزدان کنم
Ин се чизаст эй бародари кори ақли мктсб
این سه چیز است ای برادر کار عقل مکتسب
Мояу тухми ҳамаи хайрот яксар ростии сет
مایه و تخم همه خیرات یکسر راستیست
Ростии қимати падеди оради хшбро бар хшб
راستی قیمت پدید آرد خشب را بر خشب
Мардум аз гов , эй писар , пайдо ба илм ва тоъат аст
مردم از گاو، ای پسر، پیدا به علم و طاعت است
Мардум беилму тоъат гов бошад бе занб
مردم بی علم و طاعت گاو باشد بی ذنب
Тоъату эҳсону илму ростиро баргузин
طاعت و احسان و علم و راستی را برگزین
Гӯш чун дорӣ ба гуфт бўқмошу бўқтб ?
گوش چون داری به گفت بوقماش و بوقتب؟
Аз пас пайғамбару ҳайдари бад-ӣн дар раҳи мада
از پس پیغمبر و حیدر بدین در ره مده
Як рамаи бегонагонро тот нафазояд ътб
یک رمه بیگانگان را تات نفزاید عطب
Зонка ҳафтод ва ду дорад носибӣ дар дайни эмом
زانکه هفتاد و دو دارد ناصبی در دین امام
Чист ҳосили хез , бингар , носибиро ҷузи насб
چیست حاصل خیز، بنگر، ناصبی را جز نصب
Бўлҳб бо зан ба пешат меравад эй носибӣ
بولهب با زن به پیشت میرود ای ناصبی
Бингар онки занашро дар гардан афганда кнб
بنگر آنک زنْش را در گردن افگنده کنب
Гар наме бинии ту эшонро зи баси мастии ҳаме
گر نمیبینی تو ایشان را ز بس مستی همی
Нест рўӣии мари маро аз ту вази эшон ҷузи ҳрб
نیست روئی مر مرا از تو وز ایشان جز هرب
Панди гир аз шеъри ҳуҷҷати вази пас эшон Марв
پند گیر از شعر حجت وز پس ایشان مرو
То наМонӣ умрҳои бе карони андари крб
تا نمانی عمرهای بیکران اندر کرب