Басӣ кардам гуҳу бегаи назора
بسی کردم گه و بیگه نظاره
Надидам кори дунёро канора
ندیدم کار دنیا را کناره
Наёбади чашми сар ҳарчанд кӯшӣ
نیابد چشم سر هرچند کوشی
Ҳамеи зини нилгуни чодари гузора
همی زین نیلگون چادر گذاره
Ҳаме хонанд ва меронанд мо ро
همی خوانند و میرانند ما را
Наёбади каси ҳамеи зини кори чора
نیابد کس همی زین کار چاره
Гар аз ин хона берун рафт бояд
گر از این خانه بیرون رفت باید
Надорад судашони хоҳиш на зора
ندارد سودشان خواهش نه زاره
Магари к-эйашони ҳамеи беруни кашандат
مگر کایشان همی بیرون کشندت
Аз ин ҳамвор ва бе дар сахти бора
از این هموار و بیدر سخت باره
На хонанда на ронанда набинам
نه خواننده نه راننده نبینم
Ҳамеи байнами ситора чун назора
همی بینم ستاره چون نظاره
Ҳамоно санг миғнотис гашта аст
همانا سنگ مغناطیس گشته است
зи баҳри ҷони мо ҳар як ситора
ز بهر جان ما هر یک ستاره
Фалаки равған гарӣ гаштааст бар мо
فلک روغنگری گشته است بر ما
Ба кори хеш дар ҷилду хиёра
به کار خویش در جلد و خیاره
зи мо ӣнҷои ҳаме кнҷораҳ монад
ز ما اینجا همی کنجاره ماند
Чу равған гар гирифт аз мо усора
چو روغن گر گرفت از ما عصاره
Туро ин хонаи тани хона сипанҷ аст
تو را این خانه تن خانهٔ سپنج است
Музаввари ҳам мғрбл чун кпораҳ
مزور هم مغربل چون کپاره
Бибояд рафтан , охир чанд бошӣ
بباید رفتن، آخر چند باشی
Чу мутаворӣ дар ин хонаи тўораҳ ?
چو متواری در این خانهٔ تواره؟
Дар ин хонаи чҳорстти мухолиф
در این خانه چهارستت مخالف
Кашида ҳар яке бар ту канора
کشیده هر یکی بر تو کناره
Куҳани гаштӣу нав будӣ бе шак
کهن گشتی و نو بودی بیشک
Куҳан гардад нав ар сангаст хора
کهن گردد نو ار سنگ است خاره
Ба ҷони нўшў ки чун нўгшти парт
به جان نوشو که چون نوگشت پرت
На бокаст ар куҳан бошад ғрораҳ
نه باک است ار کهن باشد غراره
Танати қорун шудаасту ҷонати муфлис
تنت قارون شده است و جانت مفلس
Яке шод ва дигар тимори хора
یکی شاد و دگر تیمار خواره
Бад-ӣни некӯи тани андари ҷони зиштат
بدین نیکو تن اندر جان زشتت
Чу римобаст дар заррини ғзораҳ
چو ریماب است در زرین غضاره
Чу пеши оқилони ҷонат пиёда аст
چو پیش عاقلان جانت پیاده است
Надории шарм аз ин рафтани савора
نداری شرم از این رفتن سواره
Дили дарвешрогар ҳӯшёрӣ
دل درویش را گر هوشیاری
зи дониши тавқи соз аз ҳуши ёра
ز دانش طوق ساز از هوش یاره
Ба кишт бе гуҳии Монӣ ки дар ту
به کشت بی گهی مانی که در تو
Набинам донаи ҷузи коҳ ва сипора
نبینم دانه جز کاه و سپاره
Наомад ҷуз ки фазлу илму ҳикмат
نیامد جز که فضل و علم و حکمت
Ба мо мирос аз иброҳӣм ва сора
به ما میراث از ابراهیم و ساره
Чу шуд пурнури ҷонат аз илм шояд
چو شد پرنور جانت از علم شاید
Агар қадат набошад чун минора
اگر قدت نباشد چون مناره
Сухан ҷӯяд , наҷуед оқил аз ту
سخن جوید، نجوید عاقل از تو
На кафши дайм ва на дастори шора
نه کفش دیم و نه دستار شاره
Сухан бояд ки пеши ореи хуши аирок
سخن باید که پیش آری خوش ایراک
Сухани хуштар басӣ аз пеши пора
سخن خوشتر بسی از پیش پاره
Сухан чун рост бошад гарчи талх аст
سخن چون راست باشد گرچه تلخ است
Буд пари нафъ ва бар кирдори ёра
بود پر نفع و بر کردار یاره
Ба аз некӯи сухан чизе наёбӣ
به از نیکو سخن چیزی نیابی
Ки зии донои барӣ бар расми пора
که زی دانا بری بر رسم پاره
Сухани ҳуҷҷати гузоради нағзу зебо
سخن حجت گزارد نغز و زیبا
Ки лафз ӯст мантиқро гузора
که لفظ اوست منطق را گزاره
Ҳазорон қавли хубу рости борӣк
هزاران قول خوب و راست باریک
Азу ёбанд чун тори ҳазора
ازو یابند چون تار هزاره