?герат бояд ки тани хеш ба зиндон надиҳӣ

گرْت باید که تن خویش به زندان ندهی

Он ба ояд ки дили хеш ба шайтон надиҳӣ

آن به آید که دل خویش به شیطان ندهی

Деви меҳмон дил туаст нигар то ба газоф

دیو مهمان دل توست نگر تا به گزاف

Ин гузин хона бидон биҳдаҳ меҳмон надиҳӣ

این گزین خانه بدان بیهده مهمان ندهی

Орзӯроу ҳасадро мадаи андари дили ҷо

آرزو را و حسد را مده اندر دل جا

Гар ҳамеи хоҳӣ то хона ба морон надиҳӣ

گر همی خواهی تا خانه به ماران ندهی

Гар ту мари озу ҳасадро бисипорӣ дили хеш

گر تو مر آز و حسد را بسپاری دل خویش

Ндиҳанд ончии ту хоҳӣ ба ту то ҷон надиҳӣ

ندهند آنچه تو خواهی به تو تا جان ندهی

Оз бар ҷонати нигаҳбони бало гашт бакӯш

آز بر جانْت نگهبان بلا گشت بکوش

То магари ҷонати бад-ӣни зишт нигаҳбон надиҳӣ

تا مگر جانت بدین زشت نگهبان ندهی

Гар набардааст туро деви фарибандаи зи роҳ

گر نبرده‌ست تو را دیو فریبنده ز راه

Чунки аз тоъату дониши ҳақ яздон надиҳӣ ?

چونکه از طاعت و دانش حق یزدان ندهی؟

Шоҳро пеши ҷуз аз бахта пухта нанаҳй

شاه را پیش جز از بختهٔ پخته ننهی

Муъминиро ки заъифаст яке нон надиҳӣ

مؤمنی را که ضعیف است یکی نان ندهی

Ошкорои диҳии он андак ва бе мояи закот

آشکارا دهی آن اندک و بی‌مایه زکات

Ришвати ҳокими ҷуз дар шаб ва пинҳон надиҳӣ

رشوت حاکم جز در شب و پنهان ندهی

Ҳарчӣ конро бабрии ту ҳаме аз ҳақи худоӣ

هرچه کان را ببری تو همی از حق خدای

Бе гумони ҷуз ки ба султон ва товон надиҳӣ

بی‌گمان جز که به سلطان و به تاوان ندهی

Аз ғами музди сари моҳ ки он як дирам аст

از غم مزد سر ماه که آن یک درم است

Кӯдаки хеш ба устод ва дабистон надиҳӣ

کودک خویش به استاد و دبستان ندهی

Ҳарчӣ конро ба дил хуш надиҳӣ аз паии музд

هرچه کان را به دل خوش ندهی از پی مزد

Он ба кори бузаи ҷуз каз бен дандон надиҳӣ

آن به کار بزه جز کز بن دندان ندهی

Гар туро деви сулаймони з сулаймон нафирефт

گر تو را دیو سلیمان ز سلیمان نفریفت

Чун ҳамеи ҳақи сулаймон ба сулаймон надиҳӣ ?

چون همی حق سلیمان به سلیمان ندهی؟

Пурфузуласт сарат ҳеҷ нахоҳӣ шабу рӯз

پرفضول است سرت هیچ نخواهی شب و روز

Ки нави инро бастонеу куҳан он надиҳӣ

که نو این را بستانی و کهن آن ندهی

Пешае сахт накӯҳида гузидӣ , чаҳ буд

پیشه‌ای سخت نکوهیده گزیدی، چه بود

Каз фалони зари нстонӣ ва ба баҳмон надиҳӣ ?

کز فلان زر نستانی و به بهمان ندهی؟

Дили дарвеши мсўзу мисатон зуу мада

دل درویش مسوز و مستان زو و مده

?герат бояд ки танат ба оташ сӯзон надиҳӣ

گرت باید که تنت به آتش سوزان ندهی

Чаҳ буд , нек биандеш ба тадбири хирад ,

چه بود، نیک بیندیش به تدبیر خرد،

Ки зи ҳомиди нстонӣ ва ба ҳамдон надиҳӣ ?

که ز حامد نستانی و به حمدان ندهی؟

Ҷони пурмояи ҳаме чун бифурӯшӣ бнчиз

جان پرمایه همی چون بفروشی به نَچیز

Чизи пурмояи ҳамон ба ки ба арзон надиҳӣ

چیز پرمایه همان به که به ارزان ندهی

Дев бефармон биншинад бар гардани ту

دیو بی‌فرمان بنشیند بر گردن تو

Чу ту гардан ба худованда фармон надиҳӣ ?

چو تو گردن به خداوندهٔ فرمان ندهی

Шохи занбӯр ба ангур ту афганда сетӣ

شاخ زنبور به انگور تو افگندستی

Чу ният кардӣ конгўр ба деҳқон надиҳӣ

چو نیت کردی کانگور به دهقان ندهی

Нияти неки расонад ба ту некӣу салоҳ

نیت نیک رساند به تو نیکی و صلاح

Дили ҳушёри нигари хира ба мисатон надиҳӣ

دل هشیار نگر خیره به مستان ندهی

Нахурӣ аз рузу зи зъиту зи кишту дуруд

نخوری از رز وز ضعیت وز کشت و درود

Бар тобистон тоаш об зимистон надиҳӣ

برِ تابستان تاش آب زمستان ندهی

Чаҳ тамаъи дорӣ дар ҳалаи сад ранги биҳишт

چه طمع داری در حلهٔ صد رنگ بهشت

Чун ба дарвеши яке пора халқон надиҳӣ ?

چون به درویش یکی پارهٔ خلقان ندهی؟

Мари муаззинро ҷӯи нонеи душвори диҳӣ

مر مؤذن را جو نانی دشوار دهی

Мари фусӯсиро динори ҷуз осон надиҳӣ

مر فسوسی را دینار جز آسان ندهی

Аз ту даравишон карбос наёбанду гилӣм

از تو درویشان کرباس نیابند و گلیم

Мутрибонро ҷузи дебоӣ сипоҳон надиҳӣ

مطربان را جز دیبای سپاهان ندهی

Воми хоҳӣ ва нахоҳӣ магари афзӯнӣу чарб

وام خواهی و نخواهی مگر افزونی و چرب

Боз агар бози диҳии ҷуз ки ба нуқсон надиҳӣ

باز اگر باز دهی جز که به نقصان ندهی

Вази паии доварӣу дарди сару ҷангу ҷалб

وز پی داوری و درد سر و جنگ و جلب

Ҷузи ҳамаи ориятии чиз гаравгон надиҳӣ

جز همه عاریتی چیز گروگان ندهی

Даъвии дӯстии ёрони дории ҳамаи рӯз

دعوی دوستی یاران داری همه روز

Чунки донагӣ ба касе аз пай эшон надиҳӣ ?

چونکه دانگی به کسی از پی ایشان ندهی؟

эй фузулӣ , ту чаҳ доне ки ки буданд эшон

ای فضولی، تو چه دانی که که بودند ایشان

Чун ту дил дар талаби тоъат ва имон надиҳӣ ?

چون تو دل در طلب طاعت و ایمان ندهی؟

Аз танат чун надиҳӣ ҳақи шариъат ба намоз ?

از تنت چون ندهی حق شریعت به نماز؟

Вази забон чунки ба хондани ҳақ фарқон надиҳӣ ?

وز زبان چونکه به خواندن حق فرقان ندهی؟

Ту ки нодонӣ шояд ки Фсори хари хеш

تو که نادانی شاید که فسار خر خویش

Ба яке дигари бечора ва нодон надиҳӣ ?

به یکی دیگر بیچاره و نادان ندهی

Гург бисёр фитодааст дар ин саъби рама

گرگ بسیار فتاده است در این صعب رمه

Он ба ояд ки хари хеш ба гиреҳгон надиҳӣ

آن به آید که خر خویش به گرگان ندهی

Сухан ҳуҷҷат бипазиру нигар то ба газоф

سخن حجت بپْذیر و نگر تا به گزاف

Суханашро ба сутурон хуросон надиҳӣ

سخنش را به ستوران خراسان ندهی

Хар надонад хатари сунбулу райҳон , зинҳор

خر نداند خطر سنبل و ریحان، زنهار

Ки мароин хари рамаро сунбул ва райҳон надиҳӣ

که مراین خر رمه را سنبل و ریحان ندهی

Ҳама афсор бидоданд ба нӯъмон , ту бакӯш

همه افسار بدادند به نعمان، تو بکوش

Бихарад то магари афсор ба нӯъмон надиҳӣ

بخرد تا مگر افسار به نعمان ندهی