Чунки накӯ нанигарӣ ҷаҳон чун шуд ?

چونکه نکو ننگری جهان چون شد؟

Хайру салоҳ аз ҷаҳони ҷаҳон чун шуд ?

خیر و صلاح از جهان جهان چون شد؟

Ҳеҷ дигаргун нашуд ҷаҳони ҷаҳон

هیچ دگرگون نشد جهان جهان

Сирати халқи ҷаҳон дигаргун шуд

سیرت خلق جهان دگرگون شد

Ҷисми ту фарзанди табъ ва гардун аст

جسم تو فرزند طبع و گردون است

Ҳолаши гардон ба зер гардун шуд

حالش گردان به زیر گردون شد

Ту ки латифӣ ба ҷисми дун чаҳ шӯй

تو که لطیفی به جسم دون چه شوی

Ҳиммати гардуни дун агар дун шуд ?

همت گردون دون اگر دون شد؟

Чун алифӣ буд мардумӣ ба мисл

چون الفی بود مردمی به مثل

Чунк алифи мардумӣ кунун навен шуд ?

چونک الف مردمی کنون نون شد؟

Чокари нони пораи гашти фазлу адаб

چاکر نان پاره گشت فضل و ادب

Илм ба макр ва ба зарқ маъҷун шуд

علم به مکر و به زرق معجون شد

Зуҳду адолати суфоли гашту ҳаҷар

زهد و عدالت سفال گشت و حجر

Ҷаҳлу сФаҳи зар ва дар макнун шуд

جهل و سفه زر و در مکنون شد

эй фалаки зуди гирд , вой барон

ای فلک زود گرد، وای بران

Кӯ ба ту , эй фитнаи ҷӯй мафтӯн шуд

کو به تو، ای فتنه‌جوی مفتون شد

Ҳар ки ба шамъ хирад надид раҳат

هر که به شمع خرد ندید رهت

Пеши ту мадҳуши гашт ва шмъўн шуд

پیش تو مدهوش گشت و شمعون شد

Аз чаҳ дроӣии ҳамеи дарун ки чунин

از چه درآئی همی درون که چنین

Мардумӣ аз халқи ҷумла берун шуд ?

مردمی از خلق جمله بیرون شد؟

Феъли ҳамаи ҷаври гашту макру ҷафо

فعل همه جور گشت و مکر و جفا

Қавли ҳамаи зарқу ғдр ва афсун шуд

قول همه زرق و غدر و افسون شد

Малики ҷаҳонгар ба дасти девони бад

ملک جهان گر به دست دیوان بد

Боз кунун ҳолҳо ҳмидн шуд

باز کنون حالها همیدن شد

Бози ҳумоюн чу ҷғди гашти харӣ

باز همایون چو جغد گشت خری

Ҷғдк шавам харӣ ҳумоюн шуд

جغدک شوم خری همایون شد

Сар ба фалак баркашид бихрдӣ

سر به فلک برکشید بیخردی

Мардумӣу сарварӣ дар оҳўн шуд

مردمی و سروری در آهون شد

Боди фурӯмоиагии вазид , взў

باد فرومایگی وزید، وزو

Сӯрати некии нижанд ва маҳзун шуд

صورت نیکی نژند و محزون شد

Хоки хуросон чу буд ҷои адаб

خاک خراسان چو بود جای ادب

Маъдани девони нокас акнӯн шуд

معدن دیوان ناکس اکنون شد

Ҳикматро хона буд Балх ва , кунун

حکمت را خانه بود بلخ و، کنون

Хонаи ши вайрону бахт ворун шуд

خانه‌ش ویران و بخت وارون شد

Малики сулаймон агар хуросон буд

ملک سلیمان اگر خراسان بود

Чунки кунун малики дев малъун шуд ?

چونکه کنون ملک دیو ملعون شد؟

Хок хуросон бихӯрад мари дайн ро

خاک خراسان بخورد مر دین را

Дайн ба хуросони қарин қорун шуд

دین به خراسان قرین قارون شد

Хонаи қоруни наҳсро ба ҷаҳон

خانهٔ قارون نحس را به جهان

Хоки хуросони мисол ва қонӯн шуд

خاک خراسان مثال و قانون شد

Банда эшон баданд таркон , пас

بندهٔ ایشان بدند ترکان، پس

Ҳоли гуҳ айдуну гоҳ айдун шуд

حال گه ایدون و گاه ایدون شد

Банда таркон шуданд боз , магар

بندهٔ ترکان شدند باز، مگر

Наҷми хуросони наҳс ва мхбўн шуд

نجم خراسان نحس و مخبون شد

Чокар қФчоқ шуд шарифи зи дил

چاکر قفچاق شد شریف ز دل

Ҳура ӯ пешкор хотун шуд

حرهٔ او پیشکار خاتون شد

Лоҷарам ар ноқисон амир шуданд

لاجرم ار ناقصان امیر شدند

Фазл ба нуқсон ва , нақс афзӯн шуд

فضل به نقصان و، نقص افزون شد

Дил ба гаравгони ин ҷаҳон надаҳум

دل به گروگان این جهان ندهم

Гарчи дили ту ба даҳр марҳӯн шуд

گرچه دل تو به دهر مرهون شد

Сӯии хирадманд гург нест амин

سوی خردمند گرگ نیست امین

Гар сӯии ту гурги наҳс Маъмун шуд

گر سوی تو گرگ نحس مامون شد

Одами ҷаҳлу ҷафо ва шавамӣ ро

آدم جهل و جفا و شومی را

Ҷони ту бадбахти хок мснўн шуд

جان تو بدبخت خاک مسنون شد

Сӯии ту заҳҳоки бади ҳунари зи тамаъ

سوی تو ضحاک بد هنر ز طمع

Беҳтару одилтар аз Фаридун шуд

بهتر و عادل تر از فریدون شد

Тот бидидам чунин асири ҳаво

تات بدیدم چنین اسیر هوا

Бар ту дилами дардманд ва пурхӯн шуд

بر تو دلم دردمند و پرخون شد

Дил ба ҳаво чун диҳӣ ки чун ту бадв

دل به هوا چون دهی که چون تو بدو

Бештар аз садҳазор марҳӯн шуд ?

بیشتر از صدهزار مرهون شد؟

Аз раҳ дониш бакӯшу аҳрўни шӯ

از ره دانش بکوش و اهرون شو

Зироки аҳрўн ба дониш аҳрўн шуд

زیراک اهرون به دانش اهرون شد

Ҷома ба собӯн шудааст пок ва , хирад

جامه به صابون شده‌است پاک و، خرد

Ҷомаи ҷонро бузург собӯн шуд

جامهٔ جان را بزرگ صابون شد

Руста шуд аз нори ҷаҳл ҳар ки хирад

رسته شد از نار جهل هر که خرد

Ҷону дилашро сутун ва прҳўн шуд

جان و دلش را ستون و پرهون شد

Панд падар бишинав эй писар ки чунин

پند پدر بشنو ای پسر که چنین

Рӯзи ман аз роҳи панд маймун шуд

روز من از راه پند میمون شد

Ҷони латифам ба илм бар фалак аст

جان لطیفم به علم بر فلک است

Гарчи танами зери хок мсҷўн шуд

گرچه تنم زیر خاک مسجون شد