Аз онҷо бирафтем , ба шаҳрӣ раседем ки онро арақа мегуфтанд . Чун аз арақаи ду фарсанг бигузаштем , ба лаб дарё раседем ва бар соҳили дарё , рӯй аз сӯии ҷануб , чун панҷ фарсанг бирафтем ба шаҳр Таробулус раседем , ва аз ҳалаб то Таробулуси чиҳил фарсанг буд , бад-ӣни роҳ ки мо рафтем .

از آنجا برفتیم، به شهری رسیدیم که آن را عرقه می‌گفتند. چون از عرقه دو فرسنگ بگذشتیم، به لب دریا رسیدیم و بر ساحل دریا، روی از سوی جنوب، چون پنج فرسنگ برفتیم به شهر طرابلس رسیدیم، و از حلب تا طرابلس چهل فرسنگ بود، بدین راه که ما رفتیم.

Рӯзи шанбе , панҷуми шаъбон , онҷо раседем . Ҳаволии шаҳри ҳамаи кишоварзӣу бсотину ашҷор буду нешикар бисёр буд ,у дарахтони норанҷу туранҷу мавзу лимуу хурмо , ва дар он вақти шира нешикар мегирифтанд .

روز شنبه، پنجم شعبان، آنجا رسیدیم. حوالی شهر همه کشاورزی و بساتین و اشجار بود و نیشکر بسیار بود، و درختان نارنج و ترنج و موز و لیمو و خرما، و در آن وقت شیره نیشکر می‌گرفتند.

Шаҳри Таробулусро чунон сохтаанд ки се ҷониб ӯ бо об дарёст ки чун оби дарё мавҷ занад маблағӣ бар борӯй шаҳр бар равад , ва як ҷониб ки бо хушк дорад кандае азим кардаанд ва дар оҳанӣни муҳкам бар он ниҳодаанд .

شهر طرابلس را چنان ساخته‌اند که سه جانب او با آب دریاست که چون آب دریا موج زند مبلغی بر باروی شهر بر رود، و یک جانب که با خشک دارد کنده‌ای عظیم کرده‌اند و درِ آهنین محکم بر آن نهاده اند.

Ҷониби шарқии борӯ аз санг тарошидааст ,у конгрессҳоу мақотилот ҳамчунин ,у арродаҳо бар сари девори ниҳода . Хавфи эшон аз тараф рӯм бошад ки ба киштиҳо қасд онҷо кунанд . Ва масоҳати шаҳри ҳазор арашаст дар ҳазор Ораш , ҳамаи чаҳор панҷ табақа ва шаш низ ҳам ҳаст ,у кӯчаҳо ва бозорҳо некӯу покиза ки гӯйӣ ҳар яке қасрии сети ороста , ва ҳар таому мивау мأкўл , ки дар аҷам дида будам , ҳамаи онҷои мавҷӯд буд , бал ба сад дараҷа бештар . Ва дар миёни шаҳри масҷидии одинаи азими покизау некӯи оростау ҳсин , ва дар соҳати масҷиди қуббае бузурги сохта ва дар зери қуббаи ҳавзии сет аз рухом ва дар майонаш фавворае биринҷин баромада , ва дар бозори мшръаҳ эй сохтааст ки ба панҷ ноижаҳи об бисёр берун меояд ки мардум барме гиранду фозил бар замин мегузарад ва ба дарё дар меравад , ва гуфтанд ки бист ҳазор мард дар ин шаҳраст ,у саводу рустоқҳои бисёр дорад ,у онҷои коғази некӯи созанд мисли коғази самарқандӣ , бали беҳтар , ва ин шаҳри таъаллуқ ба султон Миср дошт , гуфтанд сабаби онкӣ вақте лашкарӣ аз кофари рӯми омада буд ва ин мусулмонон бо он лашкар ҷанг карданд ва он лашкарро қаҳр карданд , султони Мисри хароҷ аз он шаҳри бардошт ва ҳамеша лашкарӣ аз он султон онҷо нишаста бошад ,у солорӣ бар сари он лашкар , то шаҳрро аз душман нигоҳ доранд ,у боҷгоҳии сети онҷо ки киштиҳо , ки аз атрофи рӯму фарангу ондилус ва мағриб бияёд , ъушр ба султон диҳанд ,у арзоқи лашкар аз он бошад ,у султонро онҷои киштӣ ҳо бошад ки ба рӯму сқилаҳу мағриби раванд ва тиҷорат кунанд ,у мардуми ин шаҳри ҳама шиъа бошанду шиъа ба ҳар билоди масоҷиди некӯ сохтаанд . Дар он ҷои хонаҳо сохта бар мисоли работҳо , аммо касе дар он ҷо мақом накунад ва онро Машҳад хонанд ва аз беруни шаҳри Таробулуси ҳеҷ хона нест магари машҳадии ду се , чунонкӣ зикр рафт .

جانب شرقی بارو از سنگ تراشیده است، و کنگره‌ها و مقاتلات همچنین، و عراده‌ها بر سر دیوار نهاده. خوف ایشان از طرف روم باشد که به کشتی‌ها قصد آنجا کنند. و مساحت شهر هزار ارش است در هزار آرش، همه چهار پنج طبقه و شش نیز هم هست، و کوچه‌ها و بازارها نیکو و پاکیزه که گویی هر یکی قصری‌ست آراسته، و هر طعام و میوه و مأکول، که در عجم دیده بودم، همه آنجا موجود بود، بل به صد درجه بیش تر. و در میان شهر مسجدی آدینه عظیم پاکیزه و نیکو آراسته و حصین، و در ساحت مسجد قبّه‌ای بزرگ ساخته و در زیر قبّه حوضی‌ست از رخام و در میانش فواره‌ای برنجین برآمده، و در بازار مشرعه‌ای ساخته است که به پنج نایژه آب بسیار بیرون می‌آید که مردم برمی‌گیرند و فاضل بر زمین می‌گذرد و به دریا در می‌رود، و گفتند که بیست هزار مرد در این شهرست، و سواد و روستاق های بسیار دارد، و آنجا کاغذ نیکو سازند مثل کاغذ سمرقندی، بل بهتر، و این شهر تعلق به سلطان مصر داشت، گفتند سبب آنکه وقتی لشکری از کافر روم آمده بود و این مسلمانان با آن لشکر جنگ کردند و آن لشکر را قهر کردند، سلطان مصر خراج از آن شهر برداشت و همیشه لشکری از آنِ سلطان آنجا نشسته باشد، و سالاری بر سر آن لشکر، تا شهر را از دشمن نگاه دارند، و باجگاهی‌ست آنجا که کشتی ها، که از اطراف روم و فرنگ و اندلس و مغرب بیاید، عشر به سلطان دهند، و ارزاق لشکر از آن باشد، و سلطان را آنجا کشتی‌ها باشد که به روم و صقیله و مغرب روند و تجارت کنند، و مردم این شهر همه شیعه باشند و شیعه به هر بلاد مساجد نیکو ساخته اند. در آن جا خانه‌ها ساخته بر مثال رباط‌ها، اما کسی در آن جا مقام نکند و آن را مشهد خوانند و از بیرون شهر طرابلس هیچ خانه نیست مگر مشهدی دو سه، چنانکه ذکر رفت.