Сайри султони Миср . Амну фароғати аҳл Миср бидон ҳад буд ки дуконҳои бзозону саррофону ҷавҳарёнро дар нбстндии алои домӣ бар вай кашидандӣу каси нёрстӣ ба чизеи дасти бурдан . Мардии яҳӯдӣ буд ҷавҳарӣ ки султонро наздик буд ӯро мол бисёр буду ҳамаи эътимоди ҷавҳар харидан бар ӯ доштанд рӯзии лашкарёни даст бар ин яҳӯдӣ бардоштанд ва ӯро бикуштанд . Чун ин кори бкрднд аз қаҳри султони бтрсиднд ва бист ҳазор савор барнишастанд ва он лашкар то нимаи рӯз дар майдон истода буданд . Ходимӣ аз сарой берун омад ва бар дар сарои истод ва гуфт султон мефармоед ки ба тоъат ҳастед ё на . Эшон ба якбор овоз доданд ки бандагонему тоъати дор аммо гуноҳ кардаем . Ходим гуфт султон мефармоед ки бозгардед . Дар ҳол бозгаштанд ва он ҷуҳуди мақтӯлро Абӯсаид гуфтандӣ писарӣ дошту бародарӣ .

سیر سلطان مصر. امن و فراغت اهل مصر بدان حد بود که دکانهای بزازان و صرافان و جوهریان را در نبستندی الا دامی بر وی کشیدندی و کس نیارستی به چیزی دست بردن. مردی یهودی بود جوهری که سلطان را نزدیک بود او را مال بسیار بود و همه اعتماد جوهر خریدن بر او داشتند روزی لشکریان دست بر این یهودی برداشتند و او را بکشتند. چون این کار بکردند از قهر سلطان بترسیدند و بیست هزار سوار برنشستند و آن لشکر تا نیمه روز در میدان ایستاده بودند. خادمی از سرای بیرون آمد و بر در سرای ایستاد و گفت سلطان می‌فرماید که به طاعت هستید یا نه. ایشان به یکبار آواز دادند که بندگانیم و طاعت دار اما گناه کرده ایم. خادم گفت سلطان می‌فرماید که بازگردید. در حال بازگشتند و آن جهود مقتول را ابوسعید گفتندی پسری داشت و برادری.

Гуфтанд мол ӯро худоӣ таъолӣ донад ки чандаст ва гуфтанд бар боми сарои сесад тғори нуқра гин биниҳодааст ва дар ҳар як дарахтии кушта чунонаст ки боғӣу ҳамаи дарахтҳои мусмиру ҳомил . Бародар ӯ коғазии навишта ба хизмат султон фиристод ки дивист ҳазор динори мағрибии хазонаро хизмат кунам дар сар , ин вақт , аз он ки метарсид . Султони он коғаз берун фиристод то бар сари ҷамъи бдриднд ва гуфт ки шумо эмин бошед ва ба хонаи худ бози равед ки на касро бо шумо кораст ва на мо ба мол касе муҳтоҷ ва эшонро истимолат кард . Аз шом то қирвон ки ман расидам дар тамомии шаҳр ва рӯстоҳо ҳар масҷид ки буд ҳамаро ихроҷот бар вакили султон буд аз равғани чароғу ҳасиру бӯрёу зилўу мшоҳроту мӯҷиботи қайиону фароашону муаззинон ва ғайриҳам . Ва як соли волии шоми навишта буд ки зят андакаст агар фармон бошад масҷидро зяти ҳори бидиҳем , ва он равғани трб ва шaлғaм бошад . Дар ҷавоб гуфтанд ту Фрмонбрӣ на вазирӣ . Чизе ки ба хонаи худо таъаллуқ дошта бошад дар он ҷои тағйиру табдил ҷоиз нест . Ва қозии алқзоаҳро ҳар моҳи ду ҳазор динори мағрибии мшоҳраҳ буд ва ҳар қозӣ ба нисбати вай то моли кас тамаъ накунанд ва бар мардум ҳайф наравад . Ва одати он ҷои чунон буд ки дар авосити раҷаби мисоли султон дар масоҷиди бхўондндӣ ки ё мъшри алмуслимӣни мавсим ҳаҷ мерасаду сиблати султон ба қарори маъҳуд бо лшкртону асбону шутуру зод маъаадаст ва дар рамазони ҳамин мунодии бкрдндӣ ва аз аввали зии алқъдаҳи оғоз хурӯҷ кардандӣ ва ба музиъии муайян фурӯ омадандӣ . Нимаи моҳи зии алқъдаҳ равона шудандӣ ва ҳар рӯзи харҷу улӯфаи ин лашкари як ҳазор динори мағрибӣ будӣ ба ғайр аз бист динор ки ҳар мардиро мавоҷиб будӣ ки ба бист ва панҷ рӯз ба Макка шудандӣ ва даҳ рӯзи он ҷои мақом будӣ ба бист ва панҷ рӯз то ба мақоми расидандӣ . Ду моҳи шаст ҳазор динори мағрибии улӯфаи эшон будӣ ғайр аз таъаҳҳудоту салоату мшоҳроту шутур ки сиқт шудӣ . Пас дар санаи тсъ ва сулсину арбъмоиаҳи сҷли султон бар мардуми хонданд ки Амиралмӯъминин мефармоед ки ҳуҷҷоҷро имсол маслиҳат нест ки сафар ҳиҷоз кунад ки имсоли он ҷои қаҳт ва танагӣасту халқ бисёр мурдааст ин маънӣ ба шафқат мусулмонӣ мегӯяму ҳуҷҷоҷ дар таваққуфи монданд ,у султони ҷома каъба мефиристод ба қарори маъҳуд ки ҳар соли ду навбати ҷомаи каъбаи бФрстодӣ ва ин сол чун ҷома ба роҳи қулзум гусел карданд ман бо эшон бирафтам .

گفتند مال او را خدای تعالی داند که چند است و گفتند بر بام سرای سیصد تغار نقره گین بنهاده است و در هر یک درختی کشته چنان است که باغی و همه درخت های مثمر و حامل. برادر او کاغذی نوشته به خدمت سلطان فرستاد که دویست هزار دینار مغربی خزانه را خدمت کنم در سرّ، این وقت، از آن که می‌ترسید. سلطان آن کاغذ بیرون فرستاد تا بر سر جمع بدریدند و گفت که شما ایمن باشید و به خانه خود باز روید که نه کس را با شما کار است و نه ما به مال کسی محتاج و ایشان را استمالت کرد. از شام تا قیروان که من رسیدم در تمامی شهر و روستاها هر مسجد که بود همه را اخراجات بر وکیل سلطان بود از روغن چراغ و حصیر و بوریا و زیلو و مشاهرات و موجبات قیمان و فراشان و موذنان و غیرهم. و یک سال والی شام نوشته بود که زیت اندک است اگر فرمان باشد مسجد را زیت حار بدهیم، و آن روغن ترب و شلغم باشد. در جواب گفتند تو فرمانبری نه وزیری. چیزی که به خانه خدا تعلق داشته باشد در آن جا تغییر و تبدیل جایز نیست. و قاضی القضاة را هر ماه دو هزار دینار مغربی مشاهره بود و هر قاضی به نسبت وی تا مال کس طمع نکنند و بر مردم حیف نرود. و عادت آن جا چنان بود که در اواسط رجب مثال سلطان در مساجد بخواندندی که یا معشر المسلمین موسم حج می‌رسد و سبیل سلطان به قرار معهود با لشکرطان و اسبان و شتر و زاد معدّ است و در رمضان همین منادی بکردندی و از اول ذی القعده آغاز خروج کردندی و به موضعی معین فرو آمدندی. نیمه ماه ذی القعده روانه شدندی و هر روز خرج و علوفه این لشکر یک هزار دینار مغربی بودی به غیر از بیست دینار که هر مردی را مواجب بودی که به بیست و پنج روز به مکه شدندی و ده روز آن جا مقام بودی به بیست و پنج روز تا به مقام رسیدندی. دو ماه شصت هزار دینار مغربی علوفه ایشان بودی غیر از تعهدات و صلات و مشاهرات و شتر که سقط شدی. پس در سنه تسع و ثلثین و اربعمایه سجل سلطان بر مردم خواندند که امیرالمومنین می‌فرماید که حجاج را امسال مصلحت نیست که سفر حجاز کند که امسال آن جا قحط و تنگی است و خلق بسیار مرده است این معنی به شفقت مسلمانی می‌گویم و حجاج در توقف ماندند، و سلطان جامه کعبه می‌فرستاد به قرار معهود که هر سال دو نوبت جامه کعبه بفرستادی و این سال چون جامه به راه قلزم گسیل کردند من با ایشان برفتم.