Дигар гуфт к-эии марди покизаи рой
دگر گفت کای مرد پاکیزه رای
Марои сӯии дониши яке раҳ намой
مرا سوی دانش یکی ره نمای
Ба гетӣ чаҳ некӯаст назд хирад
به گیتی چه نیکوست نزد خرد
Ки доно бидон ҷони ҳамеи пурвирд
که دانا بدان جان همی پرورد
Ҳамон бад ба гетӣ чаҳ чизаст низ
همان بد به گیتی چه چیز است نیز
Куҷо бо хирад бошад андари ситез
کجا با خرد باشد اندر ستیز
Брҳмн бадв гуфт к-эии ҳӯшёр
برهمن بدو گفت کای هوشیار
Чу посух биёбӣ зи ман гӯши дор
چو پاسخ بیابی ز من گوش دار
Никуӣ парастидани додгар
نکویی پرستیدن دادگر
Ҷуз ӯро мадони подшоҳӣ дигар
جز او را مدان پادشاهی دگر
Азуи дони шабу рӯзу рухшандаи моҳ
ازو دان شب و روز و رخشنده ماه
Бузургӣу фирӯзӣу дастгоҳ
بزرگی و فیروزی و دستگاه
Чунон дон ки бе амри яздони пок
چنان دان که بی امر یزدان پاک
На об ва на оташ на бод ва на хок
نه آب و نه آتش نه باد و نه خاک
Ба сўзндгӣ ва ба созандагӣ
به سوزندگی و به سازندگی
Бадв бар бкрднди якборагӣ
بدو بر بکردند یکبارگی
Надоранд бо коми худ дастрас
ندارند با کام خود دسترس
Ба фармон ӯйанд ҷовиду бас
به فرمان اویند جاوید و بس
Чаҳ ӯро бихонӣ бидон сон ки ӯст
چه او را بخوانی بدان سان که اوست
Туро аз парастиданаш бас накӯаст
تو را از پرستیدنش بس نکوست
Парастидан ӯ бигӯям ту ро
پرستیدن او بگویم تو را
Равон аз бадӣ ҳо башуем ту ро
روان از بدی ها بشویم تو را
з яздон биандешу рӯзи шумор
ز یزدان بیندیش و روز شمار
зи подоФраҳи дӯзахаши бими дор
ز پادافره دوزخش بیم دار
зи корӣ ки хўшнўдӣ эзад аст
ز کاری که خوشنودی ایزد است
Аз он рухи мтоб эй ки онат бааст
از آن رخ متاب ای که آنت بهست
Нигаҳдор дайн бошу ҷӯёии дайн
نگهدار دین باش و جویای دین
зи дайндор бар дили мадори ҳеҷ кин
ز دیندار بر دل مدار هیچ کین
Чу бар ком бошад туро дастрас
چو بر کام باشد تو را دسترس
Маёзор аз он пас дили ҳеҷ кас
میازار از آن پس دل هیچ کس
Абои никмрдони сухани нарми гӯй
ابا نیکمردان سخن نرم گوی
Ба гуфтани раҳи шарму озарми ҷӯй
به گفتن ره شرم و آزرم جوی
Ба дили некуии дор ва зафтӣ макун
به دل نیکویی دار و زفتی مکن
Абои деви воруна ҷуфтӣ макун
ابا دیو وارونه جفتی مکن
Ки зафтӣ з дод худованд нест
که زفتی ز داد خداوند نیست
Ҷаҳондор аз ин кор хурсанд нест
جهاندار از این کار خرسند نیست
Ҳар онгаҳ ки некӣ кунӣ бо касе
هر آنگه که نیکی کنی با کسی
Макун ёд аз кори некии басӣ
مکن یاد از کار نیکی بسی
Ки аз гуфтанати дил шикаста шавад
که از گفتنت دل شکسته شود
Дар некуӣ бар ту баста шавад
در نیکویی بر تو بسته شود
Забонро зи гуфтори бад банд кун
زبان را ز گفتار بد بند کن
Дилу дидаи сӯй хирадманд кун
دل و دیده سوی خردمند کن
зи гуфтори некӯ гурезон машав
ز گفتار نیکو گریزان مشو
Ба нокомии андар ғаривон машав
به ناکامی اندر غریوان مشو
Чу кор ту ноед ба коми ту рост
چو کار تو ناید به کام تو راست
Бар он рӯ ки фармон ва амр худост
بر آن رو که فرمان و امر خداست
Куҷои офаринандаи гарму сард
کجا آفریننده گرم و سرد
Ҷаҳонро на бар орзӯӣ ту кард
جهان را نه بر آرزوی تو کرد
зи некӯ ҳар ончат ҷаҳондор дод
ز نیکو هر آنچت جهاندار داد
Ҳаме бош хушнӯд ва хурсанду шод
همی باش خشنود و خرسند و شاد
зи хурсандии эзадат бешӣ диҳад
ز خرسندی ایزدت بیشی دهد
Дилатро чу бо шукр хешӣ диҳад
دلت را چو با شکر خویشی دهد
Взўи дори пайвастаи шукру сипос
وزو دار پیوسته شکر و سپاس
Ҳамеша ҳаме бош андари ҳарос
همیشه همی باش اندر هراس
Ҳамон чун раседӣ зи яздон ба ком
همان چون رسیدی ز یزدان به کام
Баромади туро ганҷу хӯбӣу ном
برآمد تو را گنج و خوبی و نام
Бубахш ва бихӯр дигарат худ диҳад
ببخش و بخور دیگرت خود دهد
Якеро ҷаҳони офарин сад диҳад
یکی را جهان آفرین صد دهد
Ба дили меҳрбон ва ба каф род бош
به دل مهربان و به کف راد باش
зи ғам хӯрдани гетӣ озод бош
ز غم خوردن گیتی آزاد باش
Ба бекомӣ кас машав шодмон
به بی کامی کس مشو شادمان
Ки наздики ту роҳ дорад ҳамон
که نزدیک تو راه دارد همان
з бадҳо биандеш ва мапаснд бад
ز بدها بیندیش و مپسند بد
Ки гардии пушаймони ту назд хирад
که گردی پشیمان تو نزد خرد
Дурӯғ аз бунаи ҳеҷ гӯна магӯӣ
دروغ از بنه هیچ گونه مگوی
Ки тира шавад дар ҷаҳони обрӯӣ
که تیره شود در جهان آبروی
Ба ҳар кор дар ростӣ пеша кун
به هر کار در راستی پیشه کن
Магардон забонро ба каҷ дар сухан
مگردان زبان را به کج در سخن
зи рашку ҳасади ҷовдон давр бош
ز رشک و حسد جاودان دور باش
Ба озодӣ аз даҳр кун номи фош
به آزادی از دهر کن نام فاش
Ҳасади чира рашк оварад дили гусал
حسد چیره رشک آورد دل گسل
Буд назд некон ҳамеша хаҷал
بود نزد نیکان همیشه خجل
зи даври ҳасади марди парҳези ҷӯй
ز دور حسد مرد پرهیز جوی
Сухан назд ӯ аз буна худ магӯӣ
سخن نزد او از بنه خود مگوی
Дилатро ба гуфтори бади гӯши дор
دلت را به گفتار بد گوش دار
Валикин ба кирдори худ ҳуши дор
ولیکن به کردار خود هوش دار
Ба ҷои ту он кас ки ҷӯяд бадӣ
به جای تو آن کس که جوید بدی
Ту бо ӯ макун бад агар бхрдӣ
تو با او مکن بد اگر بخردی
?герат даст бошад никуӣ намой
گرت دست باشد نکویی نمای
Ки некӣ барояд ба назд худоӣ
که نیکی برآید به نزد خدای
Гар ӯ бад кунад пас ту ҳам бад кунӣ
گر او بد کند پس تو هم بد کنی
Бар неки мардӣ ба чоҳи афканӣ
بر نیک مردی به چاه افکنی
Чу назд ту аз неку бад фарқ нест
چو نزد تو از نیک و بد فرق نیست
Бидон ройу дониш бибояд гирист
بدان رای و دانش بباید گریست
Кам озорӣ аз ҳарчӣ ҷӯӣ бааст
کم آزاری از هرچه جویی بهست
Кам озор бар меҳтарон ҳам мааст
کم آزار بر مهتران هم مهست
Ба ҳангоми хашм ар бубахшӣ гуноҳ
به هنگام خشم ار ببخشی گناه
Писандидатар зон мадони ҳеҷ роҳ
پسندیده تر زان مدان هیچ راه
Азин гӯнаи чандон ки гӯям сухан
ازین گونه چندان که گویم سخن
зи гуфтори як шама ноед ба бен
ز گفتار یک شمه ناید به بن
зи пери ҷаҳони дида май нӯши панд
ز پیر جهان دیده می نوش پند
Дили андари фиреб замона мабанд
دل اندر فریب زمانه مبند
Ки гетӣ намонад ба каси ҷовдон
که گیتی نماند به کس جاودان
Ҳамон ба ки родӣ буд дар миён
همان به که رادی بود در میان
Чу гуфт брҳмн ба поён расед
چو گفت برهمن به پایان رسید
Дили паҳлавон аз хиради ?бардамӣад
دل پهلوان از خرد بردمید
Басӣ офарин кард бар брҳмн
بسی آفرین کرد بر برهمن
Ситоиш намӯдаш дар он анҷуман
ستایش نمودش در آن انجمن
Ки яздони зи донандаи хўшнўди бод
که یزدان ز داننده خوشنود باد
Ҳамаи музд ӯ некуиҳо дҳод
همه مزد او نیکویی ها دهاد
Биёсуд ҷонами зи гуфтори ту
بیاسود جانم ز گفتار تو
Дилами гашти тоза ба дидори ту
دلم گشت تازه به دیدار تو
Фаровони зи ёқӯт ва дару гуҳар
فراوان ز یاقوت و در و گهر
Ҳам аз ҷомау асб ва ҳам симу зар
هم از جامه و اسب و هم سیم و زر
Сипаҳбад ба ганҷур гуфто биор
سپهبد به گنجور گفتا بیار
Бидон то бубахшад ба омӯзгор
بدان تا ببخشد به آموزگار
Чу оварад донои нпзрФти азуӣ
چو آورد دانا نپذرفت ازوی
Бадв гуфт к-эии меҳтари размҷуӣ
بدو گفت کای مهتر رزمجوی
Брҳмн ба ин ҳо надорад ниёз
برهمن به این ها ندارد نیاز
Ба динор ва гавҳар наёяд фароз
به دینار و گوهر نیاید فراز
Агар ман бад-ӣн орзӯ дорамӣ
اگر من بدین آرزو دارمی
Ҷаҳонро ба гавҳари бонбормӣ
جهان را به گوهر بانبارمی
Ҳамаи кӯҳсорони мо ин буд
همه کوهساران ما این بود
Марои дили зи динори пуркин буд
مرا دل ز دینار پرکین بود
Хирадгар ба динор баста шавад
خرد گر به دینار بسته شود
Дил аз кому умед хаста шавад
دل از کام و امید خسته شود
зи яздони бад-ӣни бозмонди дилам
ز یزدان بدین بازماند دلم
Пас онгоҳи дилро зи тани бугсалам
پس آنگاه دل را ز تن بگسلم
Аз он пас баромад ба ҷой нишаст
از آن پس برآمد به جای نشست
Або ӯ сипаҳдори дасташ ба даст
ابا او سپهدار دستش به دست
Ба дарёи канор ва ба ҳомӯну кӯҳ
به دریا کنار و به هامون و کوه
Басии гашт то шуд зи гаштани сутӯҳ
بسی گشت تا شد ز گشتن ستوه
Якояк намӯдаш ҳамаи дашт ва дар
یکایک نمودش همه دشت و در
Пар аз лаълу ёқӯт ва дару гуҳар
پر از لعل و یاقوت و در و گهر
Шигифт омадаш паҳлавон кон бидид
شگفت آمدش پهلوان کان بدید
Пари андешаи лабро ба дандон гузид
پر اندیشه لب را به دندان گزید
Аз онҷо биёмад сӯии боргоҳ
از آنجا بیامد سوی بارگاه
Сухан гуфт бо мӯбадону сипоҳ
سخن گفت با موبدان و سپاه
Чу бинишаст дар боргаҳи номвар
چو بنشست در بارگه نامور
Брҳмн биоварад бо хеш бар
برهمن بیاورد با خویش بر
Сипаҳдор бар тахташи бншохтш
سپهدار بر تختش بنشاختش
зи хӯбии басии офарини сохташ
ز خوبی بسی آفرین ساختش