Чу як чанд бад бо мева равад вҷом
چو یک چند بد با می و رود وجام
Аз он мор ҷўшо гирифтанд ном
از آن مار جوشا گرفتند نام
Ба нўшод гуфт эй шаҳи никном
به نوشاد گفت ای شه نیکنام
Куҷо бошад он аждаҳоро кном
کجا باشد آن اژدها را کنام
Бадв гуфт к-эии паҳлавони далер
بدو گفت کای پهلوان دلیر
Ки печади зосиби ту деву шер
که پیچد زآسیب تو دیو و شیر
Ту он морҷўшо ба осони мгир
تو آن مارجوشا به آسان مگیر
Ки аз вай сумум ояду заҳри зер
که از وی سموم آید و زهر زیر
Ба майдон бияёд ҳамеи ҷӯии заҳр
به میدان بیاید همی جوی زهر
Чиҳил заръ буд аз дамаш то ба сар
چهل زرع بود از دمش تا به سر
Даҳонаш ба монандаи қори тор
دهانش به ماننده قار تار
Шавад заҳри биҳуши зони зҳрмор
شود زهر بیهوش زآن زهرمار
Ду қуллобаи дандонҳояш ба пеш
دو قلابه دندان هایش به پیش
Чаҳ гӯям дарозии он кам ва беш
چه گویم درازی آن کم و بیش
Тан ӯ якояки сипар ба сипар
تن او یکایک سپر به سپر
Нагирад дар ӯ тири прхошхр
نگیرد در او تیر پرخاشخر
Фрўҳштаҳи як гурзи паҳлуаши мӯӣ
فروهشته یک گرز پهلوش موی
Ба болои бароварда каз сар ба рӯй
به بالا برآورده کز سر به روی
Ду найзаи баландӣ буд пайкараш
دو نیزه بلندی بود پیکرش
ҚФизи замин дар нагунҷад сараш
قفیز زمین در نگنجد سرش
Шбизаҳи шбизаҳ ба кирдори ҳут
شبیزه شبیزه به کردار حوت
Марвро ба кирдор найза бирават
مرو را به کردار نیزه بروت
Ба ҳарҷо ки ҳаст ӯ ҳувайдо шуда
به هرجا که هست او هویدا شده
Казу дӯди бинӣ ба боло шуда
کزو دود بینی به بالا شده
Ду чашмаши маитар зи гетии гуҳар
دو چشمش مهی تر ز گیتی گهر
Ба кирдори алмосу прхошхр
به کردار الماس و پرخاشخر
Ба майдони кин чун даройади зҷоӣ
به میدان کین چون درآید زجای
Бадви рустаи бинии ҳамон ҳашт пой
بدو رسته بینی همان هشت پای
Кунад чун дар он тираи водии хурӯш
کند چون در آن تیره وادی خروش
Ҳамаи дашт ва ғорӣ барояд ба ҷӯш
همه دشت و غاری برآید به جوش
Наёрад дар он дашту водии гузар
نیارد در آن دشت و وادی گذر
На ҷавшандаи пел ва на ғуррандаи бабр
نه جوشنده پیل و نه غرنده ببر
Ба боди дам аз беша шер оварад
به باد دم از بیشه شیر آورد
Ба ду дами ҳавои мурғ зер оварад
به دو دم هوا مرغ زیر آورد
Нигор сенасту гурзу каманд
نگار سناست و گرز و کمند
Ба рӯз ҷавонӣ машав дар газанд
به روز جوانی مشو در گزند
Фаромарз гуфт эй дили ошуфтаи мард
فرامرز گفت ای دل آشفته مرد
Маро беша бинмо ва ту бози гирд
مرا بیشه بنما و تو باز گرد
Ба неруии яздони ҳамин аждаҳо
به نیروی یزدان همین اژدها
Зтиғи Наримони наёбади раҳо
زتیغ نریمان نیابد رها
Ба алмоси заҳҳоки тозии таниш
به الماس ضحاک تازی تنش
Бабрам кунам лаъли пероҳанаш
ببرم کنم لعل پیراهنش
Бифармуд то дар карон омаданд
بفرمود تا در کران آمدند
Ба паҳлавии шох гарон омаданд
به پهلوی شاخ گران آمدند
Ду сандӯқ зон соз карданд чуст
دو صندوق زان ساز کردند چست
Ду гардони баровардаи чобуки дуруст
دو گردان برآورده چابک درست
Чу прдхтаҳ шуд зон ҳаме дар карон
چو پردخته شد زان همی در کران
Ду занҷир муҳкам бибаст андари он
دو زنجیر محکم ببست اندر آن
Ҳиўнон баровард яке боркаш
هیونان برآورد یکی بارکش
Далеру ҷавони гирду солоркш
دلیر و جوان گرد و سالارکش
Бифармуд рафтан дар он кӯҳсор
بفرمود رفتن در آن کوهسار
Сипоҳовар он паҳлуи номдор
سپاه آور آن پهلو نامدار
Чаҳ нўшод шаҳ шуд баробар ба кӯҳ
چه نوشاد شه شد برابر به کوه
Боситоди як рӯй давр аз гуруҳ
باستاد یک روی دور از گروه
Фаромарз гуфт эй далерони сарон
فرامرز گفت ای دلیران سران
Яке мард хоҳам зиноами оварон
یکی مرد خواهم زنام آوران
Ки бо ман шавад дар дами аждаҳо
که با من شود در دم اژدها
Аз он пас надонам ки гардад раҳо
از آن پس ندانم که گردد رها
Згрдони каси оҳанги он дар накард
زگردان کس آهنگ آن در نکرد
Ду рухсори гардани кашони гашти зард
دو رخسار گردن کشان گشت زرد
Ба бар зад миёни бежани Геву ҷуст
به بر زد میان بیژن گیو و جست
Камари баст ва омад ба хизмат нишаст
کمر بست و آمد به خدمت نشست
Бифармуд пӯшиданаши даҳ ҳарир
بفرمود پوشیدنش ده حریر
Дили ҳиндӯони гашт зон кори хайр
دل هندوان گشت زان کار خیر
Ду хуфтон бифармуд рафтани зибр
دو خفتان بفرمود رفتن زبر
Каллаи худ абои сози прхошхр
کله خود ابا ساز پرخاشخر
Ҳамон теғ барон каз алмоси ҳам
همان تیغ بران کز الماس هم
Ба ганҷ андарон дид омад дижам
به گنج اندران دید آمد دژم
Ду динор тирёк додаш ки нӯш
دو دینار تریاک دادش که نوش
Ду хуфтон панҷа ки инро бапуш
دو خفتان پنجه که این را بپوش
Басии машки бўёу тозаи абир
بسی مشک بویا و تازه عبیر
Бифармуд кини бурдани мағзгир
بفرمود کین بردن مغزگیر
Тани хешро низ зон гӯна кард
تن خویش را نیز زان گونه کرد
Ба сандӯқ рафтани вази он пас чу кард
به صندوق رفتن وز آن پس چو کرد
Бифармуд то Густаҳми борагӣ
بفرمود تا گستهم بارگی
Бигирад бияёд ба якборагӣ
بگیرد بیاید به یکبارگی
Бадв гуфт чун мори хез ва ба танг
بدو گفت چون مار خیز و به تنگ
Бабанд ин ҳиўнони ҳаме бе диранг
ببند این هیونان همی بی درنگ
Чу бастии ҳамин дасташон аз ситез
چو بستی همین دستشان از ستیز
Ба асби андари он зини миёнаи гурез
به اسب اندر آن زین میانه گریز
Биёбон гирифт онгаҳе Густаҳм
بیابان گرفت آنگهی گستهم
Гирифтаи Аннани ҳиўнони дижам
گرفته عنان هیونان دژم
Назораи зи даври он гаравҳо гуруҳ
نظاره ز دور آن گروها گروه
Чу омад ба наздики он тираи кӯҳ
چو آمد به نزدیک آن تیره کوه
Чу патёраи овоз гардун шунид
چو پتیاره آواز گردون شنید
Буғурред дар дам ба ҳомӯни давид
بغرید در دم به هامون دوید
Аз он кӯҳи хоро чу омад фурӯд
از آن کوه خارا چو آمد فرود
Ба гардони баромади яке тираи дӯд
به گردان برآمد یکی تیره دود
Чу Густаҳм дид он ки аждаҳо
چو گستهم دید آن که اژدها
Фурӯд омаду крдхорои раҳо
فرود آمد و کردخارا رها
Бибаст он гиронмоя ҳар ду ҳиўн
ببست آن گرانمایه هر دو هیون
Аннанро бипечед ва омад бурун
عنان را بپیچید و آمد برون
Баборед ашк аз ду дида чу ҷӯй
ببارید اشک از دو دیده چو جوی
Раҳо кард зон ду гӯи ҷангҷӯ
رها کرد زان دو گو جنگجو
Чу патёра дар мард ҷангӣ расед
چو پتیاره در مرد جنگی رسید
Якояки ҳиўнон ба дами дркшид
یکایک هیونان به دم درکشید
Фурӯи баради сандӯқ ва ҳар ду ҳиўн
فرو برد صندوق و هر دو هیون
Чу шуд марди ҷангӣ ба ғори андарун
چو شد مرد جنگی به غار اندرون
Бурун шуд зи сандӯқ ҳар ду далер
برون شد ز صندوق هر دو دلیر
Боситод ҳар як ба кирдори шер
باستاد هر یک به کردار شیر
Тани аждаҳоро ба алмоси тез
تن اژدها را به الماس تیز
Бадаред ва омад зи хӯни растхез
بدرید و آمد ز خون رستخیز
Дилу мағзи он аждаҳо пора кард
دل و مغز آن اژدها پاره کرد
Бад-ӣни чораи он кӯҳ бечора кард
بدین چاره آن کوه بیچاره کرد
Знирў чу он аждаҳо шуд ғамин
زنیرو چو آن اژدها شد غمین
Басӣ зад тани хешро бар замин
بسی زد تن خویش را بر زمین
Золмос чун бетан ва туаш гашт
زالماس چون بی تن و توش گشت
БиФтоду зони дарди биҳуши гашт
بیفتاد و زآن درد بیهوش گشت
Ба алмоси ҳиндии таниши брдрид
به الماس هندی تنش بردرید
Зпҳлўии патёра паҳлу ҷаҳид
زپهلوی پتیاره پهلو جهید
Чу омад буруни ҳарду биҳуш шуданд
چو آمد برون هردو بیهوش شدند
Аз он дӯду хӯни лаъл хомаш шуданд
از آن دود و خون لعل خامش شدند
Пас аз як замон барграфтанд сар
پس از یک زمان برگرفتند سر
Ситоиши кунон ҳар ду бар додгар
ستایش کنان هر دو بر دادگر
Шуданд андари он чашмасор нигун
شدند اندر آن چشمه سار نگون
Бикунаданд рахт ва бишустанд хӯн
بکندند رخت و بشستند خون
Ба бежан чунин гуфт к-эии паҳлавон
به بیژن چنین گفت کای پهلوان
Каз эдар бирав сӯии лашкари давон
کز ایدر برو سوی لشکر دوان
Ба нўшоду лашкари расони огаҳӣ
به نوشاد و لشکر رسان آگهی
Ки аз мори ҷӯшон ҷаҳон шуд тиҳӣ
که از مار جوشان جهان شد تهی
Давони гашти бежан ба сӯии сипоҳ
دوان گشت بیژن به سوی سپاه
Чу Густаҳм дидаш ҳам аз гирди роҳ
چو گستهم دیدش هم از گرد راه
Биёмад ба нўшод ҳиндӣ бигуфт
بیامد به نوشاد هندی بگفت
Ки патёра бо хоку хӯни гашти ҷуфт
که پتیاره با خاک و خون گشت جفت
Ки он ширдили аждаҳоро бикушт
که آن شیردل اژدها را بکشت
Ба рой ва ба тадбиру теғи дурушт
به رای و به تدبیر و تیغ درشت
Фитода чу кӯҳӣ бар ҷангҷӯӣ
فتاده چو کوهی بر جنگجوی
Набинӣ ҳавои холӣ аз дӯди ӯй
نبینی هوا خالی از دود اوی
Тани тира рангаш бидон дашти кин
تن تیره رنگش بدان دشت کین
Фитода аз ӯ лаъл гашта замин
فتاده از او لعل گشته زمین
Чу наъраи занони лашкарони сар ба сар
چو نعره زنان لشکران سر به سر
Бирафтанду диданди прхошхр
برفتند و دیدند پرخاشخر
Бидон марғзори андари афтодаи паст
بدان مرغزار اندر افتاده پست
Саросема аз дӯду хӯни марди маст
سراسیمه از دود و خون مرد مست
Гулобаши бадви гул фурӯ рехтанд
گلابش بدو گل فرو ریختند
Бидон марғзораш барангехтанд
بدان مرغزارش برانگیختند
Тан ҳар ду пӯшида шуд парниён
تن هر دو پوشیده شد پرنیان
Бибастанд зон пас камар бар миён
ببستند زان پس کمر بر میان
Абиру гулоб андар омехтанд
عبیر و گلاب اندر آمیختند
Ба фарқи далерон фурӯ рехтанд
به فرق دلیران فرو ریختند
Вази он пас бирафтанд наздики мор
وز آن پس برفتند نزدیک مار
Шаҳу паҳлавон ҳар ки бади номдор
شه و پهلوان هر که بد نامدار
Ба ҳомӯн чу диданди кӯҳии баланд
به هامون چو دیدند کوهی بلند
Дарозии тани тирааш чли каманд
درازی تن تیره اش چل کمند
Баландии тан ӯ ду найзаи фузун
بلندی تن او دو نیزه فزون
Равон аз тани тирааш чли каманд
روان از تن تیره اش چل کمند
Баландии тан ӯ ду найзаи фузун
بلندی تن او دو نیزه فزون
Равон аз тани тирааш ҷӯии хӯн
روان از تن تیره اش جوی خون
Дили лашкарии хира зон мор монад
دل لشکری خیره زان مار ماند
Ҳазор офарин бар ҷаҳон дор хонд
هزار آفرین بر جهان دار خواند
Яке ҳафтаи онҷои збҳри шикор
یکی هفته آنجا زبهر شکار
Нишастанд онҷои збҳри нзор
نشستند آنجا زبهر نظار
Буриданд шохи гарон аз сараш
بریدند شاخ گران از سرش
Бикунаданд дандони ҷанг овараш
بکندند دندان جنگ آورش
Аз он пас бирафтанд чун гулистон
از آن پس برفتند چون گلستان
Чаман ҳо гузиданд блблстон
چمن ها گزیدند بلبلستان
Ба гардун шуд овози ромишгарон
به گردون شد آواز رامشگران
Збси гул замин шуд чу Мозандарон
زبس گل زمین شد چو مازندران
Сурӯди нўоиину ҷоми булӯр
سرود نوآیین و جام بلور
ДроФкндаҳи мағзи далерони шӯр
درافکنده مغز دلیران شور