Рӯзи одина кин муқарнаси бед
روز آدینه کاین مقرنس بید
Хонаро кард аз офтоби сипед
خانه را کرد از آفتاب سپید
Шоҳ бо зевари сипед ба ноз
شاه با زیور سپید بهناز
Шуд сӯии гунбади сипеди фароз
شد سوی گنبد سپید فراز
Зуҳра бар бурҷи панҷуми иқлӣмаш
زهره بر برج پنجم اقلیمش
Панҷ навбати занон ба таслимаш
پنج نوبت زنان به تسلیمش
То назд бар хутани тилоияи занг
تا نزَد بر ختن طلایه زنگ
Шаҳи з шодӣ накард майдони танг
شه ز شادی نکرد میدان تنگ
Чун шаб аз серумаи фалаки пурвирд
چون شب از سرمهٔ فلکپرورد
Чашми моҳу ситора равшан кард
چشم ماه و ستاره روشن کرد
Шоҳи азони ҷони навоз дил дода
شاه ازآن جاننواز دلداده
Шаб нишин сипедаи дами зода
شبنشین سپیدهدمزاده
Хост то аз садои гунбади хеш
خواست تا از صدای گنبد خویش
Оради овози арғунунаши пеш
آرد آواز ارغنونش پیش
Пас аз он ки офарӣнии он дилбанд
پس ازآن کهآفرینی آن دلبند
Хонд бар тоҷ ва бар сарири баланд
خواند بر تاج و بر سریر بلند
Ваон дуоҳо ки давлат афзоед
وان دعاها که دولت افزاید
Вончнони тоҷу тахтро шояд
وانچنان تاج و تخت را شاید
Гуфт шаҳ чун зи баҳри таййибати хост
گفت شه چون ز بهر طیبت خواست
Ончӣ аз таййибат ман ояд рост
آنچه از طیبت من آید راست
Модар м гуфт ва ӯ зании сира буд
مادرم گفت و او زنی سره بود
Пераи зан гург бошад ӯ барра буд
پیرهزن گرگ باشد او بره بود
Ки ошнои марои зи ҳмзодон
کهآشنایی مرا ز همزادان
Баради меҳмон ки хонаши ободон
برد مهمان که خانش آبادان
Хуонеи оростаи ниҳод ба пеш
خوانی آراسته نهاد به پیش
Хӯрдҳое чаҳ гӯям аз ҳад беш
خوردهایی چه گویم از حد بیش
Баррау мурғу зирбои Ироқ
بره و مرغ و زیربای عراق
Гардаҳоу кличаҳҳоу рқоқ
گردهها و کلیچهها و رقاق
Чанд ҳалво ки он набӯдаш ном
چند حلوا که آن نبودش نام
Бархе аз пистаи бархе аз бодом
برخی از پسته برخی از بادام
Миваҳои латифи табъи фиреб
میوههای لطیفِ طبعفریب
Аз раии ангур ва аз сипоҳони себ
از ری انگور و از سپاهان سیب
Бигузар аз нор ! нақли мисатон буд
بگذر از نار! نُقل مستان بود
Худ ҳамаи хонаи норпстон буд
خود همه خانه نارپستان بود
Чун ба андозаи зи он хӯриш хӯрдем
چون به اندازه زآن خورش خوردیم
Ба май оҳанг парвариш кардем
به می آهنگِ پرورش کردیم
Дарҳам омехтем хндохнд
درهم آمیختیم خنداخند
Ман ва чун ман фасонаи гӯйӣ чанд
من و چون من فسانهگویی چند
Ҳаркасии саргузаштӣ аз худ гуфт
هرکسی سرگذشتی از خود گفت
Яке аз тоқу дайгарӣ аз ҷуфт
یکی از طاق و دیگری از جفت
Омад афсона то ба симбрӣ
آمد افسانه تا به سیمبری
Шаҳд дар шеру шер дар шукрӣ
شهد در شیر و شیر در شکری
ДлФрибӣ ки чун сухан гуфтӣ
دلفریبی که چون سخن گفتی
Мурғу моҳӣ бар он сухан хуфтӣ
مرغ و ماهی برآن سخن خفتی
Баргушод аз ақиқи чашмаи нӯш
برگشاد از عقیق چشمهٔ نوش
Ошиқона бароваред хурӯш
عاشقانه برآورید خروش
Гуфт ширини сухани ҷавонӣ буд
گفت شیرینسخن جوانی بود
Каз зарифии шкрстонӣ буд
کز ظریفی شکرستانی بود
Исо ӣӣ гоҳи дониши омӯзӣ
عیسییی گاهِ دانشآموزی
Юсуфии вақти маҷлиси афрӯзӣ
یوسفی وقتِ مجلسافروزی
Огаҳ аз илм ва аз кифоят низ
آگه از علم و از کفایت نیز
Порсоеи ши беҳтар аз ҳамаи чиз
پارساییش بهتر از همه چیز
Дошт боғӣ ба шакли боғи Ирам
داشت باغی به شکل باغ ارم
Боғҳо гирди боғ ӯ чу ҳарам
باغها گرد باغ او چو حرم
Хокаш аз буии хуши абири сиришт
خاکش از بویِ خوش عبیرسرشت
Миваҳояш чу миваҳои биҳишт
میوههایش چو میوههای بهشت
Ҳамаи дил буд чун миёнаи нор
همه دل بود چون میانهٔ نار
Ҳамаи гул буд бе миёнҷии хор
همه گل بود بی میانجیِ خار
Тези хорӣ ки дар гулистон буд
تیز خاری که در گلستان بود
Аз паии чашми захми бустон буд
از پی چشمزخم بستان بود
Об дар зери сарвҳои ҷавон
آب در زیر سروهای جوان
Сабза дар гирди обҳои равон
سبزه در گرد آبهای روان
Мурғ дар мурғ баркашида наво
مرغ در مرغ برکشیده نوا
Арғунуни баста дар миёни ҳаво
ارغنون بسته در میان هوا
Срўбн чун зумуррадин кохӣ
سروبن چون زمردین کاخی
Қамарӣ ӣӣ бар сарир ҳар шохӣ
قمرییی بر سریر هر شاخی
Зери сарви ш ки пой дар гул буд
زیر سروَش که پای در گل بود
Ба наво дода ҳаркиро дил буд
به نوا داده هرکه را دل بود
Баркашида зи хати паргори ш
برکشیده ز خط پرگارش
Чори муҳра ба чори девори ш
چار مهره به چار دیوارش
Аз банно ҳои баркашида ба моҳ
از بناهای برکشیده به ماه
Чашми бадро набӯд дар ваии роҳ
چشم بد را نبود در وی راه
Дар таманно ӣ он чунон боғӣ
در تمنای آنچنان باغی
Бар дил ҳар тавонгар ӣ доғӣ
بر دل هر توانگری داغی
Мард ҳар ҳафтае зи роҳи фироқ
مرد هر هفتهای ز راه فراغ
Ба тамошо шудӣ ба дидани боғ
به تماشا شدی به دیدن باغ
Сарв перостӣ самани киштӣ
سرو پیراستی سمن کِشتی
Машки судӣу анбари оғштӣ
مشک سودی و عنبر آغشتی
Тоза кардӣ ба дасти наргиси ҷом
تازه کردی به دست نرگس جام
Сабзаро додӣ аз бунафшаи паём
سبزه را دادی از بنفشه پیام
Соъатии гирди боғи баргаштӣ
ساعتی گرد باغ برگشتی
Бози бгзоштӣ ва бигузаштӣ
باز بگذاشتی و بگذشتی
Рафт рӯзӣ ба вақти пешини гоҳ
رفت روزی به وقت پیشینگاه
То дар он боғ равза ёбад роҳ
تا درآن باغ روضه یابد راه
Боғро баста дид дар чун санг
باغ را بسته دید در چون سنگ
Боғбони хуфта бар навозиши чанг
باغبان خفته بر نوازش چنگ
Боғи пари шӯр аз он хуши овозӣ
باغ پُرشور ازآن خوشآوازی
Ҷони навозон дар ӯ ба ҷони бозӣ
جاننوازان در او به جانبازی
Рақс бар ҳар дарахтии афтода
رقص بر هر درختی افتاده
Миваи дили барда балки ҷон дода
میوه دل برده بلکه جان داده
Хоҷа ки овоз ошиқона шунид
خواجه کهآواز عاشقانه شنید
Ҷонаш ҳозир набӯд ва ҷома дарид
جانش حاضر نبود و جامه درید
На шикебӣ ки бргроиди сар
نه شکیبی که برگراید سر
На калид ӣ ки бргшоид дар
نه کلیدی که برگشاید در
Дар басии кӯфти каси надоди ҷавоб
در بسی کوفت کس نداد جواب
Сарв дар рақс буду гул дар хоб
سرو در رقص بود و گل در خواب
Гирд бар гирд боғ баргардед
گرد بر گرد باغ برگردید
Дар ҳамаи боғи ҳеҷ роҳ надид
در همه باغ هیچ راه ندید
Бар дар хештан чу бор наёфт
بر در خویشتن چو بار نیافت
Рукни девор хештан бшикофт
رکن دیوار خویشتن بشکافت
Шуд дарун то кунад тамошо ӣӣ
شد درون تا کند تماشایی
Сӯфӣона баровард пое
صوفیانه برآورَد پایی
Гӯш бар нағмаи тарона наад
گوش بر نغمهٔ ترانه نهد
Дидани боғро баҳона наад
دیدن باغ را بهانه نهد
Шӯриш боғ бингарад ки з кист !
شورش باغ بنگرد که ز کیست!
Боғ чунасту боғбонро чист ?
باغ چون است و باغبان را چیست؟
зи он гулӣ чанд бӯстони афрӯз
زآن گلی چند بوستان افروز
Ки дар он бӯстон баданд онрўз
که در آن بوستان بدند آنروز
Ду самани сина балки симини соқ
دو سمنسینه بلکه سیمینساق
Бар дар боғ доштанд итоқ
بر در باغ داشتند یتاق
То бар он ҳури пайкари ан чу моҳ
تا برآن حورپیکرانِ چو ماه
Чашми номаҳрамии наёбади роҳ
چشم نامحرمی نیابد راه
Чун дарун рафт хоҷа аз сӯрох
چون درون رفت خواجه از سوراخ
Ёфтандаш канизакони густох
یافتندش کنیزکان گستاخ
Захм бардоштанду хстндш
زخم برداشتند و خستندش
Дузд пиндоштанду бастандаш
دزد پنداشتند و بستندش
Хоҷа дар дода тан бидон хорӣ
خواجه در داده تن بدان خواری
Аз чаҳ ? аз тӯҳмати гунаҳи кор ӣ
از چه؟ از تهمت گنهکاری
Баъд аз озурданаш ба чанг ва ба мушт
بعد از آزردنش به چنگ و به مشت
Бонг ҳоӣ бирав заданд дурушт
بانگهایی برو زدند درشت
К-эии зи доғи ту боғи нохушнӯд
کای ز داغ تو باغ ناخشنود
Нест ӣнҷои нақиби боғ чаҳ суд
نیست اینجا نقیب باغ چه سود
Чун ба боғи касон дар ояд дузд
چون به باغ کسان درآید دزد
Заданаш ҳаст боғбонро музд
زدنش هست باغبان را مزد
Мо ки лухтӣ ба чӯби хстимт
ما که لختی به چوب خستیمت
Шояд ар дасту пои бстимт
شاید ار دست و پای بستیمت
То ту эй нақби зани дарин паргор
تا تو ای نقبزن درین پرگار
Даргузорӣ дар ое аз девор
در گذاری درآیی از دیوار
Марди гуфто ки боғ боғ манаст
مرد گفتا که باغ باغ منست
Бар ман ин дӯд аз чароғ манаст
بر من این دود از چراغ منست
Бо дарӣ чун даҳони шери фарох
با دری چون دهان شیر فراخ
Чун дароем чу рӯбаҳ аз сӯрох
چون درایم چو روبه از سوراخ
Ҳарки дар малики худ чунин ояд
هرکه در ملک خود چنین آید
Малики азуи зуд бар замин ояд
ملک ازو زود بر زمین آید
Чун канизони нишон ӯ диданд
چون کنیزان نشان او دیدند
Вази нишонҳои боғ пурседанд
وز نشانهای باغ پرسیدند
Ёфтандаш дарон гувоҳии рост
یافتندش دران گواهی راست
Меҳр бинишаст ва доварӣ бархест
مهر بنشست و داوری برخاست
Соҳиби боғ чун шинохта шуд
صاحب باغ چون شناخته شد
Ҳар дуро дил ба меҳр охта шуд
هر دو را دل به مهر آخته شد
Оштии карданаши равои диданд
آشتی کردنش روا دیدند
Зонка бо табъаши ошнои диданд
زانکه با طبعش آشنا دیدند
Шоди гаштанд аз ошноӣ ӯ
شاد گشتند از آشنایی او
Саъй карданд дар раҳоӣ ӯ
سعی کردند در رهایی او
Дасту поиши з банд бикшоданд
دست و پایش ز بند بگشادند
Бӯса бар дасту пой ӯ доданд
بوسه بر دست و پای او دادند
Узрҳо хостанд бисёраш
عذرها خواستند بسیارش
Ҳар ду икдл шуданд дар кораш
هر دو یکدل شدند در کارش
Пас ба узрӣ ки хасм ёр шавад
پس به عذری که خصم یار شود
Рахнаи боғ устувор шавад
رخنهٔ باغ استوار شود
Хори бурданду рахнаро бастанд
خار بردند و رخنه را بستند
Вази шабихуни раҳзанони растанад
وز شبیخونِ رهزنان رستند
Бинишастанд пеши хоҷа ба ноз
بنشستند پیش خواجه به ناز
Боз гуфтанд қиссаҳои дароз
باز گفتند قصههای دراز
Ки дарин боғ чун шукуфтаи баҳор
که درین باغ چون شکفته بهار
Ки азуи хоҷаи боди бархӯрдор
که ازو خواجه باد برخوردار
Миҳмонӣ ӣаст длстонон ро
میهمانییست دلستانان را
Моҳрӯёну меҳрбонон ро
ماهرویان و مهربانان را
Ҳар зани хубрӯ ки дар шаҳри сет
هر زن خوبرو که در شهرست
Дидаро аз ҷамол ӯ баҳри сет
دیده را از جمال او بهرست
Ҳамаи ҷамъи омада , дарин боғанд
همه جمع آمده، درین باغند
Шамъ бедӯду нақш бе доғанд
شمعِ بیدود و نقشِ بیداغند
Узри онро ки бо ту бад кардем
عذر آنرا که با تو بد کردیم
Хок дар обхўрд худ кардем
خاک در آبخورد خود کردیم
Хез ва бо мо яке замони бхром
خیز و با ما یکی زمان بِخْرام
То барории зи ҳаркии хоҳии ком
تا برآری ز هرکه خواهی کام
Рӯй даракаш ба кунҷи пинҳонӣ
روی درکش به کُنجِ پنهانی
Шодмони байни дарони гули афшонӣ
شادمان بین درآن گلافشانی
Ҳар бутиро ки дили дарави бандӣ
هر بتی را که دل درو بندی
Меҳр бар вай наҳй ва бипасандӣ
مِهر بر وی نهی و بِپْسَندی
Оваремаш ба кунҷи хонаи ту
آوریمش به کنج خانهٔ تو
То наад сар бар остонаи ту
تا نهد سر بر آستانهٔ تو
Хоҷаро кони сухан ба гӯш омад
خواجه را کآن سخن به گوش آمد
Шаҳвати хуфта дар хурӯш омад
شهوت خفته در خروش آمد
Гарчи дар табъи порсо ӣӣ дошт
گرچه در طبع پارسایی داشت
Табъ бо шаҳват ошноӣ дошт
طبع با شهوت آشنایی داشت
Мардиаш мардумиашро Бифрефт
مردیاش مردمیاش را بِفْریفت
Мард буд аз дами занони ншкиФт
مرد بود، از دَم ِ زنان نَشْکیفت
Бо самани синагони сими андом
با سمنسینگانِ سیماندام
Пои бардошт бар умеди тамом
پای برداشت بر امید تمام
То ба ҷое раседашон новирд
تا به جایی رسیدشان ناورد
Ки бидонҷоӣ дил қарор оварад
که بدانجای دل قرار آورد
Пеши он шоҳидони қасри биҳишт
پیش آن شاهدانِ قصرِ بهشت
Ғурфае буд баркашида зи хишт
غرفهای بود برکشیده ز خشت
Хоҷа бар ғурфа рафту баст дараш
خواجه بر غرفه رفت و بست درش
Бозгаштанд раҳбарони зи буриш
بازگشتند رهبران ز برش
Буд дар нофи ғурфаи сӯрохӣ
بود در نافِ غرفه سوراخی
Равшании тофтаи дарави шохӣ
روشنی تافته درو شاخی
Чашми хоҷаи зи чашмаи сӯрох
چشم خواجه ز چشمهٔ سوراخ
Чашма танг диду оби фарох
چشمه تنگ دید و آب فراخ
Карда бар ҳар тарафи гули афшонӣ
کرده بر هر طرف گلافشانی
Сими соқӣу норпстонӣ
سیمساقی و نارپستانی
Равшанонеи чароғи дидаи ҳама
روشنانی چراغ دیده همه
Хуштар аз миваи расидаи ҳама
خوشتر از میوهٔ رسیده همه
Ҳар арӯс аз раҳи дили ангезӣ
هر عروس از ره دلانگیزی
Карда бар сури худ шукри резӣ
کرده بر سور خود شکرریزی
Аждаҳо ӣӣ нишаста бар ганҷаш
اژدهایی نشسته بر گنجش
Ба туранҷии расидаи норанҷаш
به ترنجی رسیده نارنجش
Нор пистон бидиду себи занах
نارِ پستان بدید و سیبِ زنخ
Номи он себ бар набишта ба ях
نام آن سیب بر نبشته به یخ
Буд дар равзаи гоҳи он бустон
بود در روضهگاه آن بستان
Чаманӣ бар канори срўстон
چمنی بر کنار سروستان
Ҳавзае сохтаи зи санги рухом
حوضهای ساخته ز سنگ رخام
Ҳавзи кавсари бадви навиштаи ғулом
حوض کوثر بدو نوشته غلام
намешуд обӣ чу оби дида дар ӯ
میشد آبی چو آب دیده در او
Моҳӣонеи ситами надида дар ӯ
ماهیانی ستم ندیده در او
Гирди он обдони рӯи шаста
گرد آن آبدان رو شسته
Сӯсану наргису самани руста
سوسن و نرگس و سمن رسته
Омаданд он батон харгоҳӣ
آمدند آن بتان خرگاهی
Ҳавзи диданду моҳ бо моҳӣ
حوض دیدند و ماه با ماهی
Гармии офтоби тофтаи шан
گرمی آفتاب تافتهشان
Воб чун офтоб ёфта шан
وآب چون آفتاب یافتهشان
Сӯй ҳавз омаданд нозкнон
سوی حوض آمدند نازکنان
Гиреҳ аз банди Фўтаҳи бозкнон
گره از بندِ فوطه بازکُنان
Садра канданд ва бениқоб шуданд
صدره کندند و بینقاب شدند
Вази латофат чу дар дар об шуданд
وز لطافت چو دُر در آب شدند
намезаданд обро ба сими мурод
میزدند آب را به سیم مراد
наменаҳуфтанд симро ба савод
مینهفتند سیم را به سواد
Моҳу моҳии равонаи ҳарду дар об
ماه و ماهی روانه هردو در آب
Моҳ то моҳии аўФтодаҳ ба тоб
ماه تا ماهی اوفتاده به تاب
Моҳ дар об чун дирами резад
ماه در آب چون درم ریزد
Ҳар куҷо моҳе аст бархезад
هر کجا ماهیی است برخیزد
Моҳи эшон дар он дирами резӣ
ماه ایشان در آن درم ریزی
Хоҷаро кард моҳии ангезӣ
خواجه را کرد ماهی انگیزی
Соъатии даст банд ме карданд
ساعتی دست بند میکردند
Бар саман решханд ме карданд
بر سمن ریشخند میکردند
Соъатӣ бар ба бар дроФшрднд
ساعتی بَر به بَر درافشردند
Нору норанҷро крў карданд
نار و نارنج را کرو کردند
Ин шуд онро ба мор ме тарсанд
این شد آن را به مار میترساند
Мор мегуфт ва зулф ме ифшоанд
مار میگفت و زلف میافشاند
Бесутуни ҳамаи сутуни ангез
بیستون همه ستون انگیز
Куштаи Фарҳодро ба тешаи тез
کشته فرهاد را به تیشه تیز
Ҷӯии ширӣ ки қаср ширин дошт
جوی شیری که قصر شیرین داشت
Сар бидон ҳавзҳои ширин дошт
سر بدان حوضهای شیرین داشت
Хоҷа кон дид , ҷой сабр набӯд
خواجه کان دید، جای صبر نبود
Ёрӣ ва ёргӣ надошт чаҳ суд ? !
یاری و یارگی نداشت چه سود؟!
Буд чун ташнае ки бошад маст
بود چون تشنهای که باشد مست
Об бинад бар ӯ наёбади даст
آب بیند بر او نیابد دست
ё чу саръӣ ки моҳ нав бинад
یا چو صرعی که ماه نو بیند
Брҷҳди гоҳ ва гоҳ биншинад
برجهد گاه و گاه بنشیند
Сӯй ҳар сарв қоматӣ ме дид
سوی هر سرو قامتی میدید
Қоматии не қиёматӣ ме дид
قامتی نی قیامتی میدید
Раг ба раги хунаш аз гирифтани ҷӯш
رگ به رگ خونش از گرفتن جوش
Аз ҳар андом баркашид хурӯш
از هر اندام برکشید خروش
Истода чу дузди пинҳонӣ
ایستاده چو دزد پنهانی
Вончаҳи донеи чунонкӣ май доне !
وانچه دانی چنانکه میدانی!
Хост то дар миёни ҷаҳди густох
خواست تا در میان جهد گستاخ
Мурғаш аз рахна , мораш аз сӯрох
مرغش از رخنه، مارش از سوراخ
Лек мораш накард густохӣ
لیک مارش نکرد گستاخی
Аз чаҳ ? аз роҳи танги сӯрохӣ
از چه؟ از راه تنگ سوراخی
Шастаи рӯйон чу рӯй гул шастанд
شستهرویان چو روی گل شستند
Чун саман бар паранд гули растанад
چون سمن بر پرند گل رستند
Осмон гаван паранд пӯшеданд
آسمانگون پرند پوشیدند
Бар маи осмон хурӯшиданад
بر مه آسمان خروشیدند
Дар миён буд лъбтии чангӣ
در میان بود لعبتی چنگی
Пеши рӯмии Рахши ҳамаи зангӣ
پیشِ رومیرخش همه زنگی
Офтобии ҳилоли ғабғаб ӯ
آفتابی هلالْ غبغبِ او
Рутабӣ , ногузидаи каси лаб ӯ
رطبی، ناگزیده کس لب او
Ғмзш аз ғамзаи тези пайкон тар
غمزش از غمزه تیز پیکانتر
Хндш аз хандаи шукри афшон тар
خندش از خنده شکر افشانتر
АўФтодаҳи зи сарви пари бориш
اوفتاده ز سرو پر بارش
Нор дар обу об дар нори ш
نار در آب و آب در نارش
Ба фиребии ҳазор дили барда
به فریبی هزار دل برده
Ҳаркии дидаи баробари ши мурда
هرکه دیده برابرش مرده
Чун ба дастон задани кушодии даст
چون به دستانزدن گشادی دست
Ишқи ҳушёру ақли гаштии маст
عشق هشیار و عقل گشتی مست
Хоҷа бар фитнае чунон аз давр
خواجه بر فتنهای چنان از دور
Фитнатар зонка ҳиндӯон бар нур
فتنهتر زانکه هندوان بر نور
Зоҳид аз роҳ рафт пинҳонӣ
زاهد از راه رفت پنهانی
Кофарии байни зиҳии мусулмонӣ
کافری بین زهی مسلمانی
Баъди як соъати он ду оҳӯи чашм
بعد یک ساعت آن دو آهو چشم
Ки оташи барқ будашон дар пашм
کهآتش برق بودشان در پشم
Ва оҳӯи ангези он хутан буданд
وآهوانگیز آن ختن بودند
Оҳӯонро ба юз бинмуданд
آهوان را به یوز بنمودند
Омаданд аз раҳи шукри борӣ
آمدند از ره شکر باری
Карда зери қсби каллаи дорӣ
کرده زیر قصب کلهداری
Хоҷаро дар ҳҷобгаҳи диданд
خواجه را در حجابگه دیدند
Ҳоҷибонаи з кор пурседанд
حاجبانه ز کار پرسیدند
Каз ҳамаи лаъибатони ҳури нажод
کز همه لعبتان حور نژاد
Майли ту бар кадом ҳур афтод ?
میل تو بر کدام حور افتاد؟
Хоҷаи нақшӣ ки дар писанд оварад
خواجه نقشی که در پسند آورد
Дар миёни ду Нақшбанд оварад
در میانِ دو نقشبند آورد
Ин нагуфта ҳануз , барҷастанад
این نگفته هنوز، برجستند
Гуфтӣ оҳӯ на шер сармастанд
گفتی آهو نه شیر سرمستند
Он парии зодаро ба танбалу ранг
آن پریزاده را به تنبل و رنگ
Овареданд бо навозиши чанг
آوریدند با نوازش چنگ
Ба тариқӣ ки каси гумони набард
به طریقی که کس گمان نبرد
Вари барад зон ду шаҳнаи ҷони набард
ور برد زان دو شحنه جان نبرد
Турфаро чун ба ғурфа пайвастанд
طرفه را چون به غرفه پیوستند
Ғурфаро турфаи байн ки дарбастанд
غرفه را طرفه بین که دربستند
Хоҷа зон бехабар ки ӯ аҳл аст
خواجه زان بیخبر که او اهل است
Ёр ӯ аҳлу кор ӯ саҳл аст
یار او اهل و کار او سهل است
Ваон бути чнгзн ки тохта буд
وان بت چنگزن که تاخته بود
Кор ӯро чу чанги сохта буд
کار او را چو چنگ ساخته بود
Гуфта будандаш он ду мояи ноз
گفته بودندش آن دو مایهٔ ناز
Қиссаи хоҷаи канизи навоз
قصه خواجهٔ کنیز نواز
Ваон парии пайкари писандида
وان پریپیکر پسندیده
Дили дарави баста буд нодида
دل درو بسته بود نادیده
Чун дарав дид азон баитар буд
چون درو دید ازان بهیتر بود
Оҳанаши симу сим ӯ зар буд
آهنش سیم و سیم او زر بود
Хоҷа каз меҳр ношикеб омад
خواجه کز مهر ناشکیب آمد
Бо сеӣ сарв дар ътиб омад
با سهی سرو در عتیب آمد
Гуфт ном ту чист ? гуфтои бахт
گفت نام تو چیست؟ گفتا بخت
Гуфт ҷоят куҷост ? гуфтои тахт
گفت جایت کجاست؟ گفتا تخت
Гуфт асл ту чист ? гуфтои нур
گفت اصل تو چیست؟ گفتا نور
Гуфт чашми бад аз ту ? гуфтои давр
گفت چشم بد از تو؟ گفتا دور
Гуфт прдт чаҳ парда ? гуфтои соз
گفت پردت چه پرده؟ گفتا ساز
Гуфт шиўт чаҳ шева ? гуфтои ноз
گفت شیوت چه شیوه؟ گفتا ناز
Гуфт бӯса диҳӣам ? гуфтои шаст
گفت بوسه دهیام؟ گفتا شصت
Гуфт ҳон вақт ҳаст ? гуфто ҳаст
گفت هان وقت هست؟ گفتا هست
Гуфт ое ба даст ? гуфтои зуд
گفت آیی به دست؟ گفتا زود
Гуфт боди ин мурод ? гуфто буд
گفت باد این مراد؟ گفتا بود
Хоҷаро ҷӯш аз устихон бархест
خواجه را جوش از استخوان برخاست
Шарму раъно ӣӣ аз миён бархест
شرم و رعنایی از میان برخاست
Зулф дилбар гирифт чун чангаш
زلف دلبر گرفت چون چنگش
Дар бар оварад чун дили тангаш
در بر آورد چون دل تنگش
Бӯсау газ бар шукр ме зад
بوسه و گاز بر شکر میزد
Аз яке то даҳу зи даҳ то сад
از یکی تا ده و ز ده تا صد
Гарм шуд бӯса дар дили ангезӣ
گرم شد بوسه در دلانگیزی
Дод гармии нишотро тезӣ
داد گرمی نشاط را تیزی
Хост то нӯши чашмаро хорад
خاست تا نوش چشمه را خارد
Меҳр аз об ҳаёт бардорад
مُهر از آب حیات بردارد
Чун даромади сиёҳи шер ба гӯр
چون درامد سیاه شیر به گور
Зери чанг худаш кашид ба зӯр
زیر چنگ خودش کشید به زور
Ҷойгаҳи суст буд сахтӣ ёфт
جایگه سست بود سختی یافت
Хишт бар хишти рахна ҳо бшикофт
خشت بر خشت رخنهها بشکافت
Ғурфаи деринаи бад , фурӯд омад
غرفه دیرینه بُد، فرود آمد
Кори некон ба бади нинҷомд
کار نیکان به بد نینجامد
Ин зи мӯе ва он ба мӯе раст
این ز مویی و آن به مویی رست
Ин азин сӯ шуд он азон сӯи ҷуст
این ازین سو شد آن ازان سو جست
То нбинндшон барон сари роҳ
تا نبینندشان بران سر راه
Даври гаштанд азон фарохии гоҳ
دور گشتند ازان فراخیگاه
Хоҷа гӯша гирифт аз он ғаму дард
خواجه گوشه گرفت از آن غم و درد
Рафт дар гӯшае ва ғам ме хӯрд
رفت در گوشهای و غم میخورد
Шуд канизак , нишаст бо ёрон
شد کنیزک، نشست با یاران
Бар ду абрӯи гиреҳ , чу ғмхўори ан
بر دو ابرو گره، چو غمخواران
Ранҷҳои гузаштаи пеши ниҳод
رنجهای گذشته پیش نهاد
Чангро бар канори хеши ниҳод
چنگ را بر کنار خویش نهاد
Нолаи чангро чу пайдо кард
نالهٔ چنگ را چو پیدا کرد
Ошиқонро зи нола шайдо кард
عاشقان را ز ناله شیدا کرد
Гуфт каз чанги ман ба нола равад
گفت کز چنگ من به نالهٔ رود
Бод бар хастагони ишқи дуруд
باد بر خستگان عشق درود
Ошиқ он шуд ки хастагӣ дорад
عاشق آن شد که خستگی دارد
Ба дурустӣ шикастагӣ дорад
به درستی شکستگی دارد
Ишқи пӯшида чанд дорам ? чанд ?
عشق پوشیده چند دارم؟ چند؟
Ошиқами ошиқам ба бонги баланд
عاشقم عاشقم به بانگ بلند
Мастӣ ва ошиқем баради зи даст
مستی و عاشقیم برد ز دست
Сабр ноед зи ҳеҷ ошиқи маст
صبر ناید ز هیچ عاشق مست
Гарчи бар ҷони ошиқони хории сет
گرچه بر جان عاشقان خواریست
Тавба дар ошиқии гунаҳи кории сет
توبه در عاشقی گنهکاریست
Ишқ бо тавба ошно набӯд
عشق با توبه آشنا نبود
Тавба дар ошиқӣ раво набӯд
توبه در عاشقی روا نبود
Ошиқи он ба ки ҷон кунад таслим
عاشق آن به که جان کند تسلیم
Ошиқонро зи теғи тез чаҳ бим ?
عاشقان را ز تیغ تیز چه بیم؟
Тарки чангӣ чу дар з лаъл ифшоанд
ترک چنگی چو دُر ز لعل افشاند
Ҳасби ҳолеи бад-ӣн сифат бархонад
حسب حالی بدین صفت برخواند
Он ду гавҳар ки ришта каш буданд
آن دو گوهر که رشتهکش بودند
Дар нишоту самоъ хуш буданд
در نشاط و سماع خوش بودند
Дар дил афтодашон ки дар ду чароғ
در دل افتادشان که در دو چراغ
Тундбодӣ расидааст ба боғ
تندبادی رسیده است به باغ
Юсуф ёва гаштаро ҷустанд
یوسف یاوه گشته را جستند
Чун Зулайхои зи доманаши растанад
چون زلیخا ز دامنش رستند
Бози ҷустандаш аз ҳақиқати кор
باز جستندش از حقیقت کار
Дод шарҳӣ ки гиряи оради бор
داد شرحی که گریه آرد بار
Ҳар ду тшўири кор ӯ хӯрданд
هر دو تشویر کار او خوردند
Бози тадбири кор ӯ карданд
باز تدبیر کار او کردند
Комшби ин ҷойгаҳ ватан созем
کامشب این جایگه وطن سازیم
Аз ту бо кор кас напардозем
از تو با کار کس نپردازیم
Нагузорем бар баҳонаи хеш
نگذاریم بر بهانهٔ خویش
Ки кас имшаб равад ба хонаи хеш
که کس امشب رود به خانهٔ خویش
Магари он моҳро ки дилбари тест
مگر آن ماه را که دلبر تست
Имшаби андари кноргирии чуст
امشب اندر کنارگیری چست
Рӯзи равшани сипеди кор буд
روز روشن سپید کار بود
Шаби торики пардаи дор буд
شب تاریک پردهدار بود
Кин сухан гуфта шуд равона шуданд
کاین سخن گفته شد روانه شدند
Бо батон бар сар фасона шуданд
با بتان بر سر فسانه شدند
Шаб чу зери смўри анқосӣ
شب چو زیر سمور انقاسی
Кард пинҳони дўоҷ бар тосӣ
کرد پنهان دواج بر طاسی
Теғи як мехи офтоби гузашт
تیغِ یکمیخِ آفتاب گذشت
Ҷавшани шаби ҳазор мехии гашт
جوشنِ شب هزارمیخی گشت
Омаданд он батон вафо карданд
آمدند آن بتان وفا کردند
Ваон санамро бадв раҳо карданд
وان صنم را بدو رها کردند
Сарви ташна ба ҷӯй об расед
سرو تشنه به جوی آب رسید
Офтобӣ ба моҳтоб расед
آفتابی به ماهتاب رسید
Ҷои холӣ ва ончунон ёрӣ
جای خالی و آنچنان یاری
Ки кунад сабр дар чунон корӣ ? !
که کند صبر در چنان کاری؟!
Хоҷаро дар урӯқи ҳафт андом
خواجه را در عروقِ هفتاندام
Хӯн ба ҷӯши омада ба ҷустани ком
خون به جوش آمده به جستن کام
Вончаҳи гуфтани ншоидш бо кас
وانچه گفتن نشایدش با کس
Бо ту гуфтам нъўзболлаҳу бас
با تو گفتم نعوذبالله و بس
Хост то дар ба лаъл суфта шавад
خواست تا دُر به لعل سفته شود
Тавқ бо тоқ ҳар ду ҷуфта шавад
طوق با طاق هر دو جفته شود
Гурбаи ваҳшӣ аз сари шохӣ
گربهٔ وحشی از سر شاخی
Дид мурғӣ ба кунҷи сӯрохӣ
دید مرغی به کنج سوراخی
Ҷуст бар мурғ ва бар замин афтод
جست بر مرغ و بر زمین افتاد
Садамае бар ду нозанин афтод
صدمهای بر دو نازنین افتاد
Ҳар ду ҷустанди дили рамидаи зи ҷой
هر دو جَستند دلرمیده ز جای
Тоб дар дили фитодаи так дар пой
تاب در دل فتاده تک در پای
Даври гаштанди норасида ба ком
دور گشتند نارسیده به کام
То бпхтаҳи байн ки чун шуд хом !
تابه پخته بین که چون شد خام!
Нӯш лаб рафт пеши нӯши лабон
نوشلب رفت پیش نوشلبان
Чангро барграфт ним шубон
چنگ را برگرفت نیمشبان
Чанг мезад ба чанг дар ме гуфт
چنگ میزد به چنگ در میگفت
Ки арғавон омаду баҳори шкФт
کهارغوان آمد و بهار شکفت
Срўбн баркашид қади баланд
سروبن برکشید قد بلند
Хандаи гули кушоди ҳуққаи қанд
خندهٔ گل گشاد حقهٔ قند
Булбул омад нишаст бар сари шох
بلبل آمد نشست بر سر شاخ
Рӯзи бозори айши гашти фарох
روزبازارِ عیش گشت فراخ
Боғбони боғро мтро кард
باغبان باغ را مُطرّا کرد
Шоҳӣ омад дарав тамошо кард
شاهی آمد درو تماشا کرد
Ҷом медид ва барграфт ба даст
جام میدید و برگرفت به دست
Сангӣ афтоду ҷомро бишикаст
سنگی افتاد و جام را بشکست
эй ба тороҷи барда ҳарчӣ марост
ای به تاراج برده هرچه مراست
Ҷуз ба ту кор ман нагардад рост
جز به تو کار من نگردد راست
Гарчи бо ту зи кори худ хаҷалам
گرچه با تو ز کار خود خجلم
Бетӯй нест дар ҳисоби дилам
بی توی نیست در حساب دلم
Роздорони пардаи созиш
رازدارانِ پردهٔ سازَش
Огаҳӣ ёфтанд аз рози ш
آگهی یافتند از رازش
Бози рафтанд ва ғусса ме хӯрданд
باز رفتند و غصه میخوردند
Хоҷаро ҷустуҷӯӣ ме карданд
خواجه را جستجوی میکردند
Бози рафтанд ва ғусса ме хӯрданд
باز رفتند و غصه میخوردند
Хоҷаро ҷустуҷӯӣ ме карданд
خواجه را جستجوی میکردند
Хоҷа чун бандагони равғани дузд
خواجه چون بندگانِ روغندزد
Дар раҳаши ҳуҷрае гирифта ба музд
در رهش حجرهای گرفته به مزد
Дар хазида ба ҷӯйбор ӣ танг
در خزیده به جویباری تنگ
Зери шамшоду сарв , беду хаданг
زیر شمشاد و سرو، بید و خدنگ
Хира гашта зи хоми тадбир ӣ
خیره گشته ز خامتدبیری
Бар дамидаи зи сӯсанаши хайрӣ
بر دمیده ز سوسنش خیری
Бози ҷустанд аз ончӣ дошт наҳуфт
باز جستند از آنچه داشت نهفت
Як ба як бо ду роздор бигуфт
یک به یک با دو رازدار بگفت
Фарзи гашти он наҳуфтаи корон ро
فرض گشت آن نهفتهکاران را
Ки ба ёрӣ расанд ёрон ро
که به یاری رسند یاران را
Бозгаштанд ва роҳ бикшоданд
بازگشتند و راه بگشادند
Оби гулро ба гул фиристоданд
آب گل را به گل فرستادند
Омад он дастгири дастони соз
آمد آن دستگیرِ دستانساز
Меҳри нўкрдаҳи меҳрбонро боз
مهر نوکرده مهربان را باز
Хоҷа дасташ гирифт ва рафт аз пеш
خواجه دستش گرفت و رفت از پیش
То ба ҷое ки дид лоиқи хеш
تا به جایی که دید لایق خویش
Ток бар токи шохҳои дарахт
تاک بر تاک شاخهای درخت
Баста бар авҷи каллаи тахт ба тахт
بسته بر اوج کله تخت به تخت
Зери он тахти подшоҳии тохт
زیر آن تخت پادشاهی تاخت
Ба фароғат нишаст гоҳе сохт
به فراغت نشستگاهی ساخت
Длстонро ба меҳр пеш кашид
دلستان را به مهر پیش کشید
Чун дили андари канор хеш кашид
چون دل اندر کنار خویش کشید
Зод сарвӣ бидон хиромоне
زاد سروی بدان خرامانی
Чун саман бар бисоти сомонӣ
چون سمن بر بساط سامانی
Дар канораш кашид ва шодӣ кард
در کنارش کشید و شادی کرد
Сарв бо гули қирон бодӣ кард
سرو با گل قران بادی کرد
Хоҷаро маи даромада ба канор
خواجه را مه درآمده به کنار
Даст бар кору пои рафтаи зи кор
دست بر کار و پای رفته ز کار
Муҳраи хоҷаи хонаи гир шуда
مهرهٔ خواجه خانهگیر شده
Ҳмбсотши гаравпазир шуда
همبساطش گرو پذیر شده
Чун барон шуд ки қалъа бастанд
چون بران شد که قلعه بستاند
Оташиро ба об бинишонад
آتشی را به آب بنشاند
Мӯши даштии магари зи токи баланд
موش دشتی مگر ز تاک بلند
Дидаи бади охтаи каду ӣӣ чанд
دیده بُد آخته کدویی چند
Кард чун мурғ бар расани парвоз
کرد چون مرغ بر رسن پرواز
Аз кадуҳо расан бурид ба газ
از کدوها رسن بُرّید به گاز
Бар замин омад ончунон ҳаблӣ
بر زمین آمد آنچنان حبلی
Ҳар кадуе ба шакл чун таблӣ
هر کدویی به شکل چون طبلی
Бонги он табл рафт майл ба майл
بانگ آن طبل رفت میل به میل
Табл ва онгаҳ чаҳ табл ? табли раҳил
طبل و آنگه چه طبل؟ طبل رحیل
Бози бонги андари аўФтод ба ҳўз
باز بانگ اندر اوفتاد به هوز
Оҳӯ озод шуд зи панҷаи юз
آهو آزاد شد ز پنجه یوز
Хоҷаи пиндошти комдаҳи сет ба ҷанг
خواجه پنداشت کامدهست به جنگ
Шаҳна бо кӯсу мӯҳтасиб бо санг
شحنه با کوس و محتسب با سنگ
Кафши бгзошту роҳ пеш гирифт
کفش بگذاشت و راه پیش گرفت
Бози дунболи кор хеш гирифт
باز دنبال کار خویش گرفت
Ваон санам рафт бо ҳазор ҳарос
وان صنم رفت با هزار هراس
Пеши он ҳамдамони пардаи шинос
پیش آن همدمان پردهشناس
Чун замонӣ барон намӯд диранг
چون زمانی بران نمود درنگ
Парда дар гашт ва сохт пардаи чанг
پردهدر گشت و ساخت پرده چنگ
Гуфт : гуфтанд ошиқони борӣ
گفت: گفتند عاشقان باری
Рафт ёрӣ ба дидани ёрӣ
رفت یاری به دیدن یاری
Хост каз роҳи орзӯманд ӣ
خواست کز راه آرزومندی
Ёбад аз васл ӯ барӯманд ӣ
یابد از وصل او برومندی
Дар канораш кашад чунонкии ҳавои сет
در کنارش کشد چنانکه هواست
Сурхи гул дар канори сарви равои сет
سرخ گل در کنار سرو رواست
Аз раҳи синау занхдонаш
از ره سینه و زنخدانش
Себ ва норай хӯрд зи бастонаш
سیب و ناری خورد ز بستانش
Даст бар ганҷ дар дароз кунад
دست بر گنج در دراز کند
То дар ганҷи хона боз кунад
تا درِ گنجخانه باز کند
Ба тбрзди шукри бромизд
به طبرزد شکر برامیزد
Ба тбрхўни зи лолаи хӯни резад
به طبرخون ز لاله خون ریزد
Ногуҳ оварад фитнаи ғавғое
ناگه آورد فتنه غوغایی
То ғалат шуд чунон таманно ӣӣ
تا غلط شد چنان تمنایی
Монад парвонаро даранда нур
ماند پروانه را در انده نور
Ташнае гашт аз оби ҳайвони давр
تشنهای گشت از آب حیوان دور
эй ҳамаи зарби ту ба каҷи бозӣ !
ای همه ضربِ تو به کجبازی!
Зарбае зан ба рост андозӣ
ضربهای زن به راستاندازی
Ту марои пардаи каҷи диҳӣ ва равост
تو مرا پرده کج دهی و رواست
Нагузарам бо ту ман зи пардаи рост
نگذرم با تو من ز پرده راست
Кин ғазал гуфта шуд чу дмсозон
کاین غزل گفته شد چو دمسازان
Зу хабар ёфтанд ҳмрозон
زو خبر یافتند همرازان
Сӯй хоҷа шуданд пӯзиши соз
سوی خواجه شدند پوزشساز
Ёфтандаш кашида пои дароз
یافتندش کشیده پای دراز
Шарм зад гашта дили рамида шуда
شرم زد گشته دل رمیده شده
Бар сар хок орамида шуда
بر سر خاک آرمیده شده
Ба навозишгарӣу дилдорӣ
به نوازشگری و دلداری
Бркшидндш аз чунон хорӣ
برکشیدندش از چنان خواری
Ҳол пурсида шуд , ҳикоят кард
حال پرسیده شد، حکایت کرد
Ончӣ дар дӯзах оварад дами сард
آنچه در دوزخ آورد دم سرد
Чораи созон ба чораҳои худаш
چارهسازان به چارههای خودش
Давр карданд аз хаёли бадаш
دور کردند از خیال بدش
Бар дили баста банд бикшоданд
بر دل بسته بند بگشادند
Бедилиро ба ваъда дил доданд
بی دلی را به وعده دل دادند
Ки дарин кори кордон тар бош
که درین کار کاردانتر باش
Меҳрбонӣу меҳрбон тар бош
مهربانی و مهربانتر باش
Вақти кори ошиёна ҷое соз
وقت کار آشیانه جایی ساز
Ки офат онҷо наёвард парвоз
کهآفت آنجا نیاورَد پرواز
Мо худ аз давр пай нигаҳдорем
ما خود از دور پی نگهداریم
Поси доронаи пос раҳ дорем
پاسدارانه پاس ره داریم
Омаданд онгаҳепазира кор
آمدند آنگهی پذیره کار
Пеши он сарвқади гули рухсор
پیش آن سروقدِ گلرخسار
То дигар бора трктозӣ кард
تا دگر باره ترکتازی کرد
Хоҷаро ёфт длнўозӣ кард
خواجه را یافت دلنوازی کرد
Омад аз хоҷаи бори ғами бардошт
آمد از خواجه بار غم برداشت
Хоҷа кон дид хоҷагии бгзошт
خواجه کان دید خواجگی بگذاشت
Сар зулфаш гирифт чун мисатон
سر زلفش گرفت چون مستان
Ҷусти байғӯлае дар он бустон
جست بیغولهای در آن بستان
Буд дар кунҷи боғ ҷое давр
بود در کنج باغ جایی دور
Ёсумани хирманӣ чу гунбади нур
یاسمن خرمنی چو گنبد نور
Баркашида илм ба деворӣ
برکشیده علم به دیواری
Бар сараши беша дар бенаш ғорӣ
بر سرش بیشه در بنش غاری
Хоҷа ба зон наёфт боргаҳӣ
خواجه به زان نیافت بارگهی
Сохт андари миёнаи коргаҳӣ
ساخت اندر میانه کارگهی
Ёсуманро з ҳам дарид ба соз
یاسمن را ز هم درید به ساز
Нозанинро дарав кашид ба ноз
نازنین را درو کشید به ناز
Банди садри ши кушод ва шарм наҳуфт
بند صدرش گشاد و شرم نهفت
Банди садр ӣ дигар ки натавон гуфт !
بند صدری دگر که نتوان گفت!
Хирман гул дароваред ба бар
خرمن گل درآورید به بر
Мағзи бодом дар миёни шукр
مغز بادام در میان شکر
Майл дар серума дон нарафта ҳануз
میل در سرمهدان نرفته هنوز
Бозӣ ӣӣ боз кард гунбади кўз
بازییی باز کرد گنبد کوز
Рӯбаҳӣ чанд буд дар бен ғор
روبهی چند بود در بن غار
Ба ҳам афтода аз барои шикор
به هم افتاده از برای شکار
Гиреҳгӣ оварда роҳ бар сарашон
گرگی آورده راه بر سرشان
То кунад даври сари зи пайкари шан
تا کند دور سر ز پیکرشان
Рӯбаҳон аз ҳароми хории гург
روبهان از حرامخواریِ گرگ
Ки офатӣ буд сҳмноку бузург
کهآفتی بود سهمناک و بزرگ
Ба ҳазимат шуданду гург аз пас
به هزیمت شدند و گرگ از پس
Роҳашон бар бисоти хоҷау бас
راهشان بر بساط خواجه و بس
Бар давиданд бар ду чораи сгол
بر دویدند بر دو چارهسگال
Рӯбаҳони пешу гург дар дунбол
روبهان پیش و گرگ در دنبال
Хоҷаро боргаҳ фитод аз пой
خواجه را بارگه فتاد از پای
Дид лшгргҳӣу ҷуст аз ҷой
دید لشگرگهی و جست از جای
Худ надонист кон чаҳ воқеа буд
خود ندانست کان چه واقعه بود
Сӯ ба сӯ май давид хок олуд
سو به سو میدوید خاکآلود
Дили пари андешау ҷигари пари хӯн
دل پر اندیشه و جگر پر خون
То чигуна равад зи боғи бурун
تا چگونه رود ز باغ برون
Он ду сарви ши баробари афтоданд
آن دو سروَش برابر افتادند
Кони ҳамаи нор ва наргисаш доданд
کان همه نار و نرگسش دادند
Домани дилбари ши гирифта ба чанг
دامن دلبرش گرفته به چنگ
Чун дарӣ дар миёнаи ду наҳанг
چون دُری در میانه دو نهنگ
Бонг бар вай заданд кин чаҳ фани сет ?
بانگ بر وی زدند کاین چه فنست؟
Дар хисоли ту ин чаҳ аҳримани сет ?
در خصال تو این چه اهرمنست؟
Чанд барҳами зании ҷавониро ?
چند برهم زنی جوانی را؟
Киштӣ аз кӣнаи меҳрбонӣ ро
کشتی از کینه مهربانی را
Бо ғарибии з рӯй дмсозӣ
با غریبی ز روی دمسازی
Накунад ҳечкас чунин бозӣ
نکند هیچکس چنین بازی
Чанд бори имшабаш раҳо кардӣ ?
چند بار امشبش رها کردی؟
Чанд найранг ва кимиё кардӣ ?
چند نیرنگ و کیمیا کردی؟
ӯ ба савганди узрҳо май хост
او به سوگند عذرها میخواست
Нашуниданд азуи ҳикояти рост
نشنیدند ازو حکایت راست
То з банга расед хоҷаи фароз
تا ز بنگه رسید خواجه فراز
Шамъро дид дар миёни ду газ
شمع را دید در میان دو گاز
Дар хиҷолати зи сарзаниш кардан
در خجالت ز سرزنش کردن
Захми ину қафо ӣ он хӯрдан
زخم این و قفای آن خوردن
Гуфт зинҳори даст азу доред
گفت زنهار دست ازو دارید
Ёри озурдаро маёзоред
یار آزرده را میازارید
Гавҳар ӯ з ҳар гунаҳи поки сет
گوهر او ز هر گنه پاکست
Ҳар гуноҳӣ ки ҳаст азин хоки сет
هر گناهی که هست ازین خاکست
Чобукони ҷаҳону чолокон
چابکان جهان و چالاکان
Ҳама ҳастанд бандаи покон
همه هستند بندهٔ پاکان
Кори моро анояти азалӣ
کار ما را عنایت ازلی
Аз хато дода буд бе халалӣ
از خطا داده بود بی خللی
Ваон халалҳо ки кард моро хирад
وان خللها که کرد ما را خُرد
Офатиро ба офатӣ май барад
آفتی را به آفتی میبرد
Бахти моро чу порсое дод
بختْ ما را چو پارسایی داد
Аз чунон кори бад раҳоӣ дод
از چنان کار بد رهایی داد
Онкии деви ш ба ком худ накунад
آنکه دیوش به کام خود نکند
Нек шуд , ҳеҷ нек бад накунад
نیک شد، هیچ نیک بد نکند
Бар ҳароми онкии дили ниҳода буд
بر حرام آنکه دل نهاده بوَد
Давр аз ӣнҷои ҳароми зода буд
دور از اینجا حرامزاده بوَد
Бо арӯсии бад-ӣни причҳр ӣ
با عروسی بدین پریچهری
Накунад ҳеҷ марди бдмҳр ӣ
نکند هیچ مرد بدمهری
Хоссаи он кови ҷавонӣ ӣӣ дорад
خاصه آن کاو جوانییی دارد
Мардӣу меҳрбонӣ ӣӣ дорад
مردی و مهربانییی دارد
Лек чун исматӣ буд дар роҳ
لیک چون عصمتی بوَد در راه
Натавон рафт бози пеши гуноҳ
نتوان رفت باز پیش گناه
Кас азон мива дор барнахурад
کس ازان میوهدار برنخورد
Ки яке чашми бад дарав нигарад
که یکی چشم بد درو نگرد
Чашми сад гӯнаи дому дад бар мо
چشم صد گونه دام و دد بر ما
Ҳоли азинҷо шудаи сети бад бар мо
حال ازینجا شدهست بد بر ما
Ончӣ шуд шуд ҳадис он накунам
آنچه شد شد حدیث آن نکنم
Ва ончӣ дорам бадв зиён накунам
و آنچه دارم بدو زیان نکنم
Тавба кардам ба ошкору ниҳон
توبه کردم به آشکار و نهان
Дар пазируфтам аз худои ҷаҳон
در پذیرفتم از خدای جهان
Ки агар дар аҷал буд таъхир
که اگر در اجل بود تأخیر
Венаи шикорӣ буд шикор пазир
وین شکاری بود شکار پذیر
Ба ҳалолаши арӯс хеш кунам
به حلالش عروس خویش کنم
Хизматаши зи ончӣ буд беш кунам
خدمتش ز آنچه بود بیش کنم
Корбинон ки кор ӯ диданд
کاربینان که کار او دیدند
Аз худои тарсиаш бтрсиднд
از خدا ترسیاش بترسیدند
Сар ниҳоданд пеш ӯ бар хок
سر نهادند پیش او بر خاک
Ки офарин бар чунон ъқидти пок
کهآفرین بر چنان عقیدت پاک
Ки дарави тухм некуӣ коранд
که درو تخم نیکویی کارند
Вази сиришти бадаш нигаҳ доранд
وز سرشت بدش نگه دارند
эй басои ранҷҳо ки ранҷ намӯд
ای بسا رنجها که رنج نمود
Ранҷ пиндоштанду роҳат буд
رنج پنداشتند و راحت بود
Вае басои дардҳо ки бар марди сет
و ای بسا دردها که بر مردست
Ҳамаи ҷони дору ӣӣ дарон дардаст
همه جاندارویی دران دردست
Чун баромади зи кӯҳи чашмаи нур
چون برآمد ز کوه چشمهٔ نور
Кард аз офоқи чашми бадро давр
کرد از آفاق چشم بد را دور
Сбҷ чун анкабути астрлоб
صبج چون عنکبوت اصطرلاب
Бар амӯд замин танед луоб
بر عمود زمین تنید لعاب
Бодӣ омад ба кафи гирифтаи чароғ
بادی آمد به کف گرفته چراغ
Боғбонро ба шаҳри баради зи боғ
باغبان را به شهر برد ز باغ
Хоҷаи барзади илм ба султонӣ
خواجه برزد علم به سلطانی
Раст азон банду бандаи фурмоне
رست ازان بند و بنده فرمانی
зи оташи ъшқбозии шаби дӯш
ز آتش عشقبازی شب دوش
Омадаи хотири ш чу дег ба ҷӯш
آمده خاطرش چو دیگ بهجوش
Чун ба шаҳр омад аз вафои дор ӣ
چون به شهر آمد از وفاداری
Кард мақсӯдро талаби кор ӣ
کرد مقصود را طلبکاری
Моҳи дӯшинаро расонад ба маҳд
ماه دوشینه را رساند به مهد
Басти кобӣн чунонкӣ бошад аҳд
بست کابین چنانکه باشد عهد
Дар носуфтаро ба марҷони сифт
در ناسفته را به مرجان سفت
Мурғи бедори гашт ва моҳӣ хуфт
مرغ بیدار گشت و ماهی خفت
Гар бинии зи мурғ то моҳӣ
گر ببینی ز مرغ تا ماهی
Ҳамаро бошад ин ҳавохоҳӣ
همه را باشد این هواخواهی
Давлатии байн ки ёфт оби зулол
دولتی بین که یافت آب زلال
Вонгаҳе хӯрд азу ки буд ҳалол
وانگهی خورد ازو که بود حلال
Чашма Эй ёфт пок чун хуршед
چشمهای یافت پاک چون خورشید
Чун самани софӣ ва чу сими сипед
چون سمن صافی و چو سیم سپید
Дар сипед ӣ сети равшанои рӯз
در سپیدیست روشنایی روز
Вази сипед ӣ сети маи ҷаҳони афрӯз
وز سپیدیست مَهْ جهانافروز
Ҳамаи рангии такаллуфандӯд сет
همه رنگی تکلف اندودست
Ҷузи сипед ӣ ки ӯ нёлўди сет
جز سپیدی که او نیالودست
Ҳарч аз олӯдагӣ шавад навмед
هرچ از آلودگی شود نومید
Покиашро лақаб кунанд сипед
پاکیاش را لقب کنند سپید
Дар парастиш ба вақти кўшидн
در پرستش به وقت کوشیدن
Суннат омад сипеди пӯшидан
سنت آمد سپید پوشیدن
Чун самани синаи зин сухан пардохт
چون سمنسینه زین سخن پرداخت
Шаҳ дар оғӯши хеши ҷояши сохт
شه در آغوش خویش جایش ساخت
Венаи чунин шаби басӣ ба нозу нишот
وین چنین شب بسی به ناز و نشاط
Сӯй ҳар гунбад ӣ кашид бисот
سوی هر گنبدی کشید بساط
Ба рӯй ин осмони гнбдсоз
به روی این آسمان گنبدساز
Карда дарҳои ҳафт гунбади боз
کرده درهای هفت گنبد باز