Мғнии биёи чангро соз кун
مغنی بیا چنگ را ساز کن
Ба гуфтани гулӯро хуш овоз кун
به گفتن گلو را خوشآواز کن
Маро аз нўозидни чанги хеш
مرا از نوازیدنِ چنگ خویش
Навозишгарӣ кун ба оҳанги хеш
نوازشگری کن به آهنگِ خویش
Чу рӯз дигар субҳ гетӣ фурӯз
چو روز دگر صبح گیتیفروز
Ба пирӯзӣ оварад шабро ба рӯз
به پیروزی آورد شب را به روز
Баромади гул аз чашмаи офтоб
برآمد گل از چشمهٔ آفتاب
Фурӯи баради маи сар чу моҳӣ дар об
فرو برد مه سر چو ماهی در آب
Бар авранг зар шуд шаҳи тоҷўр
بر اورنگِ زر شد شهِ تاجور
Зада бар миёни гавҳари огӣни камар
زده بر میان گوهرآگین کمر
Нишаста ҳамаи зиракони зери тахт
نشسته همه زیرکان زیر تخت
Флотўн ба болои броФкндаҳи рахт
فلاطون به بالا برافکنده رخت
Шаҳ аз нисбатии ков дар он пардаи сохт
شه از نسبتی کاو در آن پرده ساخت
Аҷаб монад кони пардаро чун шинохт ?
عجب ماند کان پرده را چون شناخت؟
Бипурсед аз ӯ к-эии ҷаҳони дидаи пер
بپرسید از او کای جهاندیده پیر
Баровардаи макнуни ғайб аз замир
برآورده مکنونِ غیب از ضمیر
Шмоиид бар қуфли дониши калид
شمایید بر قفل دانش کلید
зи рои шумо дониш омад падед
ز رای شما دانش آمد پدید
зи донандагони хондае ҳечкас ?
ز دانندگان خواندهای هیچکس؟
Ки будаш фузун аз шумо дастрас
که بودش فزون از شما دسترس
Хаёлии барангехти зини коргоҳ
خیالی برانگیخت زین کارگاه
Ки рои шуморо бидон нест роҳ ?
که رای شما را بدان نیست راه؟
Флотўни пас аз офарини тамом
فلاطون پس از آفرین تمام
Чунин гуфт кин чархи фирӯзаи фом
چنین گفت کاین چرخِ فیروزهفام
Аз он бештари сохт афсунгарӣ
از آن بیشتر ساخت افسونگری
Ки ёбад дил мо бидон раҳбарӣ
که یابد دل ما بدان رهبری
Гар онҳо ки пешинагон сохтанд
گر آنها که پیشینگان ساختند
Ба найрангу афсун барафрохтанад
به نیرنگ و افسون برافراختند
Яке гӯям аз сад дарини рӯзгор
یکی گویم از صد دراین روزگار
Надонад касе рози омӯзгор
نداند کسی راز آموزگار
Агар шоҳи Фрмоидми андакӣ
اگر شاه فرمایدم اندکی
Бигӯям на аз даҳ ки аз сад яке
بگویم نه از ده که از صد یکی
Иҷозат расед аз сари достон
اجازت رسید از سر داستان
Ки донои Фрўгўиди он достон
که دانا فروگوید آن داستان
Ҷаҳондидаи донои равшани замир
جهاندیده دانایِ روشنضمیر
Чунин гуфт к-эии шоҳи дониш пазир
چنین گفت کای شاهِ دانشپذیر
Шунидам бухорӣ ба гармии шитофт
شنیدم بخاری به گرمی شتافت
Ба хсФи шукуфаи заминро шикофт
به خسف شکوفه زمین را شکافت
Барандохт ҳомӯни кулӯх аз муғок
برانداخت هامون کلوخ از مغاک
Тилисмӣ падед омад аз зери хок
طلسمی پدید آمد از زیر خاک
з рӯйу зи миси қолабии рехта
ز روی و ز مس قالبی ریخته
Взони сӯрат асбӣ ангехта
وزآن صورت اسبی انگیخته
Кушодаи зи паҳлавии асби баланд
گشاده ز پهلوی اسبِ بلند
Яке рахна чун рахнаи обкнд
یکی رخنه چون رخنه آبکند
Чу хуршед аз он рахнаи дртоФтӣ
چو خورشید از آن رخنه درتافتی
Назари нақши пӯшидаи дарёфтӣ
نظر نقشِ پوشیده دریافتی
Шабоне бар он жарфи водии гузашт
شُبانی بر آن ژرفوادی گذشت
Муғокӣ тиҳӣ дид бар содаи дашт
مغاکی تهی دید بر سادهدشت
Тилисмии дрФшндаҳ дар ваии падед
طلسمی درفشنده در وی پدید
Шабона дар он жарф водӣ расед
شبانه در آن ژرفوادی رسید
Сутурӣ мисин дид дар пайкараш
ستوری مسین دید در پیکرش
Яке рахна бо колбуд дар хӯриш
یکی رخنه با کالبد در خورش
Дар он рахна аз нури тобандаи ҳўр
در آن رخنه از نور تابنده هور
Нигаҳ кард сар то сарин сутур
نگه کرد سر تا سرینِ ستور
Бар ӯ хуфта Эй дид деринаи сол
بر او خفتهای دید دیرینه سال
Нагашта яке мӯии мӯяши зи ҳол
نگشته یکی مویْ مویش ز حال
Ба дасташ дар аз ранги ангуштарӣ
به دستش در از رنگِ انگشتری
Нигинии фурӯзанда чун муштарӣ
نگینی فروزنده چون مشتری
Бар ӯ дасти худро сабк тоз кард
بر او دست خود را سبکتاز کرد
Вази ангушташи ангуштарӣ боз кард
وز انگشتش انگشتری باز کرد
Чу ангуштарӣ дид дар мушти хеш
چو انگشتری دید در مشت خویش
Ниҳодаши базӯдӣ дар ангушти хеш
نهادش بزودی در انگشت خویش
Дигар нақди шоҳона онҷо наёфт
دگر نقد شاهانه آنجا نیافت
Ситудон раҳо карду беруни шитофт
ستودان رها کرد و بیرون شتافت
Гилаи пеш дар кард ва мерафт шод
گله پیش در کرد و میرفت شاد
Шкибндаҳ май буд то бомдод
شکیبنده میبود تا بامداد
Чу аз рояти шери пайкари сипеҳр
چو از رایت شیر پیکر سپهر
Баровард мнҷўқи тобандаи меҳр
برآورد منجوق تابنده مهر
Шубон рафт наздики соҳиби гила
شُبان رفت نزدیکِ صاحبگله
Гила кард бар кӯҳу саҳрои яла
گله کرد بر کوه و صحرا یله
Бидон то нигинро наад пеш ӯ
بدان تا نگین را نهد پیش او
Бидонади баҳои кам ва беш ӯ
بداند بهای کم و بیش او
Чу соҳиб гила дид комади шубон
چو صاحبگله دید کامد شبان
Кушод аз сари чарби гӯйии забон
گشاد از سرِ چربگویی زبان
Бипурсед аз ӯ ҳоли мяшу барра
بپرسید از او حال میش و بره
Ниўшндаҳ додаш ҷавобии сира
نیوشنده دادش جوابی سره
Шабона ба ҳангом гуфт ва шунид
شبانه به هنگام گفت و شنید
Замон то замони гашти азуи нопадид
زمان تا زمان گشت ازو ناپدید
Дгрраҳи падедори гашт аз наҳуфт
دگرره پدیدار گشت از نهفت
Гилаи соҳибаши барзади овоз ва гуфт
گلهصاحبش برزد آواز و گفت
Ки ҳрдм чаро гардӣ аз ман ниҳон ?
که هردم چرا گردی از من نهان؟
Дигари бораи пайдои шӯии ногаҳон
دیگر باره پیدا شوی ناگهان
Нигар то чаҳ афсуни дромўхтӣ ?
نگر تا چه افسون درآموختی؟
Ки бар худ чунин бурқаъӣ дӯхтӣ
که بر خود چنین برقعی دوختی
Шабона аҷаб монад аз он доварӣ
شبانه عجب ماند از آن داوری
Дар он кори ҷуст аз хиради ёварӣ
در آن کار جُست از خرد یاوری
Чунон буд кони марди хотами параст
چنان بود کان مردِ خاتمپرست
Ба хотам ҳаме кард бозӣ ба даст
به خاتم همیکرد بازی به دست
Нигини дон ӯро чаҳ зуд ва чаҳ дайр
نگیندانِ او را چه زود و چه دیر
Гуҳӣ кард боло гуҳӣ кард зер
گهی کرد بالا گهی کرد زیر
Нигин то ба боло гирифтӣ қарор
نگین تا به بالا گرفتی قرار
Шубони пеши бинанда буд ошкор
شبان پیش بیننده بود آشکار
Чу сӯии кафи даст гардон шудӣ
چو سوی کف دست گردان شدی
Шабонаи зи бинанда пинҳон шудӣ
شبانه ز بیننده پنهان شدی
Ниҳоди нигинро чунон бади ҳисоб
نهاد نگین را چنان بُد حساب
Ки дорандаро доштӣ дар ҳиҷоб
که دارنده را داشتی در حجاب
Шубон чун аз ин бозии огоҳи гашт
شبان چون از این بازی آگاه گشت
Шуд ин озмӯн кард бар кӯҳу дашт
شد این آزمون کرد بر کوه و دشت
Даромад ба бозӣгарии сохтан
درآمد به بازیگری ساختن
Чу гардун ба ангуштарӣ бохтан
چو گردون به انگشتری باختن
Куҷои раъии пинҳон шудан доштӣ
کجا رأی پنهان شدن داشتی
Нигинро зи каф давр нагузоштӣ
نگین را ز کف دور نگذاشتی
Чу кардӣ ба пайдо шудани рои хеш
چو کردی به پیدا شدن رای خویش
Нигинро задӣ нақш бар ҷои хеш
نگین را زدی نقش بر جای خویش
Ба пайдоу пинҳон шудани гирди шаҳр
به پیدا و پنهان شدن گرد شهر
зи ҳарч орзӯ дошт бардошти баҳр
ز هرچ آرزو داشت برداشت بهر
Яке рӯз бархест пинҳон ба роз
یکی روز برخاست پنهان به راز
Нигинро ба кафи дркшид аз фароз
نگین را به کف درکشید از فراز
Бараҳнаи яке теғи ҳиндӣ ба даст
برهنه یکی تیغ هندی به دست
Сӯй Подшаҳ рафт ва пинҳон нишаст
سوی پادشه رفت و پنهان نشست
Чу холӣ шуд аз хоссагони анҷуман
چو خالی شد از خاصگان انجمن
Бирав кард пайдои тани хештан
برو کرد پیدا تن خویشتن
Дили подшоро ба худ бим кард
دل پادشا را به خود بیم کرد
Бадви подшоҳи шуғл таслим кард
بدو پادشاه شغل تسلیم کرد
Ба зинҳор гуфташ ки « ком ту чист ?
به زنهار گفتش که «کام تو چیست؟
Фиристандаи ту бад-ӣн ҷой кист ? »
فرستندهٔ تو بدین جای کیست؟»
Шубон гуфт пайғамбарам зуд бош
شبان گفت پیغمبرم زود باش
Ба ман бгрў аз бахт хўшнўд бош
به من بگرو از بخت خوشنود باش
Чу хоҳам набинад марои ҳечкас
چو خواهم نبیند مرا هیچکس
Бад-ӣни даъватам мӯъҷиз онасту бас
بدین دعوتم معجز آنست و بس
Бадви подшои бгрўид аз ҳарос
بدو پادشا بگروید از هراس
Ҳамон мардуми шаҳр беш аз қиёс
همان مردم شهر بیش از قیاس
Шубони ончунон гардани афрози гашт
شبان آنچنان گردنافراز گشت
Ки он подшоҳии бадви бозгашт
که آن پادشاهی بدو بازگشت
Нигини байн ки аз меҳри ангуштарӣ
نگین بین که از مهر انگشتری
Чигуна расонад ба пайғамбарӣ
چگونه رساند به پیغمبری
Ҳакямони нигари кон нигин сохтанд
حکیمان نگر کان نگین ساختند
Ба ҳикмат чигуна барандохтанд
به حکمت چگونه برانداختند
Чунон бояд ангехт найрангу соз
چنان باید انگیخت نیرنگ و ساز
Ки мо дрнёбим азон пардаи роз
که ما درنیابیم ازان پرده راز
Басӣ кардам андешаро раҳнамӯн
بسی کردم اندیشه را رهنمون
Наёвардам ин бастагиро бурун
نیاوردم این بستگی را برون
Сано гуфт бар вай чу шоҳ ин шунид
ثنا گفت بر وی چو شاه این شنید
Бар он низ кони нақшӣ азу шуд падед
بر آن نیز کان نقشی ازو شد پدید
Ҳамаи посдорони он остон
همه پاسداران آن آستان
Гирифтанд ибрати бад-ӣни достон
گرفتند عبرت بدین داستان