Мғнӣ биор он раҳи бостон

مغنی بیار آن ره باستان

Марои ёреи даҳ дар ин достон

مرا یاریی ده در این داستان

Здстони гетии магари ҷон барам

زدستان گیتی مگر جان برم

Бар ин достони раҳ ба поён барам

بر این داستان ره به پایان برم

Чунин омад аз файласуфи ин сухан

چنین آمد از فیلسوف این سخن

Ки чун шуд ба шаҳи тозаи рӯзи куҳан

که چون شد به شه تازه روز کهن

Ба фирӯзии бахти фархундаи фол

به فیروزی بخت فرخنده فال

Даромад ба бахшӣдани малику мол

درآمد به بخشیدن ملک و مال

зи баси бахшиш ӯ дар он марзу бум

ز بس بخشش او در آن مرز و بوم

Барофтод дарвешӣ аз аҳли рӯм

برافتاد درویشی از اهل روم

Ниҳоданд сари хусравони брдрш

نهادند سر خسروان بردرش

Ба фармондиҳӣ гашта фармони буриш

به فرماندهی گشته فرمان برش

Ба фархундагии шоҳи фирӯзи бахт

به فرخندگی شاه فیروز بخت

Яке рӯзи буришад ба фирӯзаи тахт

یکی روز برشد به فیروزه تخت

Сухан ронад аз инсоф ва аз дайн ва дод

سخن راند از انصاف و از دین و داد

Гуҳии дарҷ май басту гуҳ май кушод

گهی درج می‌بست و گه می‌گشاد

Чу лухтӣ сухан гуфт аз он дар ки буд

چو لختی سخن گفت از آن در که بود

Ба хлўтгаҳи хеш рағбат намӯд

به خلوتگه خویش رغبت نمود

Аз он файласуфон гузин кард ҳафт

از آن فیلسوفان گزین کرد هفت

Ки бар хотири кас хтоӣӣ нарафт

که بر خاطر کس خطائی نرفت

Арастӯ ки бади мамлакатро вазир

ارسطو که بد مملکت را وزیر

Блиноси бурноу суқроти пер

بلیناس برنا و سقراط پیر

Флотўну волису ФрФўриўс

فلاطون و والیس و فرفوریوس

Ки рӯҳ алқудс кардашон дасти бӯс

که روح القدس کردشان دست‌بوس

Ҳамон ҳафтумин ҳирмиси неки рой

همان هفتمین هرمس نیک رای

Ки бар ҳафтумин осмон кард ҷой

که بر هفتمین آسمان کرد جای

Чунин ҳафт паргор бар гирди шоҳ

چنین هفت پرگار بر گرد شاه

Дар он доираи шаҳ шудаи нуқтаи гоҳ

در آن دایره شه شده نقطه گاه

Трозндаҳи базмӣ чу тобандаи ҳўр

طرازنده بزمی چو تابنده هور

Ҳам аз бодаи холии ҳам аз боди давр

هم از باده خالی هم از باد دور

Дили шаҳ дар он маҷлиси тнгбор

دل شه در آن مجلس تنگبار

Ба абрӯ фарохӣ даромад ба кор

به ابرو فراخی درآمد به کار

Ба донандагон роз бикшод ва гуфт

به دانندگان راز بگشاد و گفت

Ки то кӣ буд рози мо дар наҳуфт

که تا کی بود راز ما در نهفت

Басии шаб ба мастӣ шуду бихўдӣ

بسی شب به مستی شد و بیخودی

Гузорем як рӯз дар бхрдӣ

گذاریم یک روز در بخردی

Як имрӯз байнем дар моҳу меҳр

یک امروز بینیم در ماه و مهر

Гшоӣими сари бастаҳои сипеҳр

گشائیم سر بسته‌های سپهر

Бидонем кин харгаҳи гови пушт

بدانیم کاین خرگه گاو پشت

Чигуна даромад ба хоки дурушт

چگونه درآمد به خاک درشت

Чунин буд то буд болоу зер

چنین بود تا بود بالا و زیر

Бдонсон ки бад гуфт бояд далер

بدانسان که بد گفت باید دلیر

Чунон воҷиб омад ба рои дуруст

چنان واجب آمد به رای درست

Ки таркиби аввал чаҳ буд аз нахуст

که ترکیب اول چه بود از نخست

Чаҳ афзоишу коҳиши нави бнў

چه افزایش و کاهش نو بنو

Банно буд пешина шуд пешрав

بنا بود پیشینه شد پیشرو

Нахустин сабабро дар ин торўпўд

نخستین سبب را در این تاروپود

Бҷўӣим аз аҷроми чархи кабӯд

بجوئیم از اجرام چرخ کبود

Бад-ӣни зиракии ҷамъии омӯзгор

بدین زیرکی جمعی آموزگار

Наёрад ба ҳам баъд аз ин рӯзгор

نیارد به‌هم بعد از این روزگار

Ндонем каз модари ин роҳи ранҷ

ندانیم کز مادر این راه رنج

Кро пой хоҳад фурушад ба ганҷ

کرا پای خواهد فروشد به گنج

Бгўӣид ҳар як ба фарҳанги хеш

بگوئید هر یک به فرهنگ خویش

Ки ин кор аз оғоз чун буд пеш

که این کار از آغاز چون بود پیش

Ба тақдиру ҳукми ҷаҳони офарин

به تقدیر و حکم جهان آفرین

Нахуст осмон карда шуд бо замин

نخست آسمان کرده شد با زمین

Биё то буруни оварем аз наҳуфт

بیا تا برون آوریم از نهفت

Ки аввали баҳори ҷаҳон чун шкФт

که اول بهار جهان چون شکفت

Чигуна ниҳодаши банногар банно ?

چگونه نهادش بنا گر بنا؟

Чаҳ бонг омад аз сози аввали Гана ?

چه بانگ آمد از ساز اول غنا؟

Чу шоҳи ин суханро сароғоз кард

چو شاه این سخن را سرآغاز کرد

Чунон ганҷи сарбастаро боз кард

چنان گنج سربسته را باز کرد

зи таърихи он коргоҳи куҳан

ز تاریخ آن کارگاه کهن

Фурӯбаст бар файласуфони сухан

فروبست بر فیلسوفان سخن

Валикини ниўшндаҳро дар ҷавоб

ولیکن نیوشنده را در جواب

Сухан воҷиб омад ба фикри савоб

سخن واجب آمد به فکر صواب

Чунон рафт рухсат ба рои дуруст

چنان رفت رخصت به رای درست

Корстў кунад пишўоӣии нахуст

کارسطو کند پیشوائی نخست