Чунин гуфт он сухани пардози шбхиз
چنین گفت آن سخنپرداز شبخیز
Казон омад халал дар кори парвиз
کزان آمد خلل در کار پرویز
Ки аз шабҳо шабии равшан чу маҳтоб
که از شبها شبی روشن چو مهتاب
Ҷамоли Мустафоро дид дар хоб
جمال مصطفی را دید در خواب
Хиромон гашта бар тозии самандӣ
خرامان گشته بر تازی سمندی
Мусалсал карда гесу чун камандӣ
مسلسل کرده گیسو چون کمندی
Ба чарбӣ гуфт бо ӯ к-эии ҷавонмард
به چربی گفت با او کای جوانمرد
Раҳи исломи гир аз куфри баргард
ره اسلام گیر از کفر برگرد
Ҷавобаш дод то бесар нигарадам
جوابش داد تا بیسر نگردم
Азин ойин ки дорам барнагардам
ازین آیین که دارم برنگردم
Савори тунд аз онҷо шуд равона
سوار تند از آنجا شد روانه
Ба тундӣ зад бар ӯ як тозӣона
به تندی زد بر او یک تازیانه
зи хоби хуш чу хусрав андар омад
ز خواب خوش چو خسرو اندر آمد
Чу оташи дӯдӣ аз мағзаш бар омад
چو آتش دودی از مغزش بر آمد
Се моҳ аз тарснокӣ буд бемор
سه ماه از ترسناکی بود بیمار
НхФтии ҳеҷ шаби зи андӯҳу тимор
نخفتی هیچ شب ز اندوه و تیمار
Яке рӯз аз хумор талх шуд тез
یکی روز از خمار تلخ شد تیز
Ба хилват гуфт ширинро ки бархез
به خلوت گفت شیرین را که برخیز
Биё то дар ҷавоҳири хонау ганҷ
بیا تا در جواهر خانه و گنج
Бубинеми ончӣ аз хотири баради ранҷ
ببینیم آنچه از خاطر برد رنج
зи атру ҷавҳару абришминаҳ
ز عطر و جوهر و ابریشمینه
Бисанҷем ончӣ бошад аз хазина
بسنجیم آنچه باشد از خزینه
Вазони бимоигонро мояи бахшем
وزان بیمایگان را مایه بخشیم
Равонро зини равиши перояи бахшем
روان را زین روش پیرایه بخشیم
Сӯии ганҷинаи рафтанди он ду ҳамрой
سوی گنجینه رفتند آن دو همرای
Надиданд аз ҷавоҳир бар замини ҷой
ندیدند از جواهر بر زمین جای
Харита бар харитаи бастаи занҷир
خریطه بر خریطه بسته زنجیر
зи хусрав то ба Кайхусрави ҳамеи гир
ز خسرو تا به کیخسرو همی گیر
Чиҳил хона ки ӯро ганҷи дон буд
چهل خانه که او را گنج دان بود
Яке зон ошкорои даҳ ниҳон буд
یکی زان آشکارا، ده نهان بود
Ба ҳар ганҷинае як як расиданд
به هر گنجینهای یک یک رسیدند
Матоъиро ки зоҳир буд диданд
متاعی را که ظاهر بود دیدند
Дигарҳоро ба насахт рози ҷустанд
دگرها را به نُسخت راز جستند
зи ганҷури ани калиди ши бози ҷустанд
ز گنجوران کلیدش باز جستند
Калиду нусха пеш оварад ганҷур
کلید و نسخه پیش آورد گنجور
Замин аз бори гавҳари гашти ранҷур
زمین از بار گوهر گشت رنجور
Чу шаҳи ганҷӣ ки пинҳон буд дидаш
چو شه گنجی که پنهان بود دیدش
Ҳамон бо қуфл ҳар ганҷии калидаш
همان با قفل هر گنجی کلیدش
Калидӣ дар миён дид аз зари ноб
کلیدی در میان دید از زر ناب
Чу шамъии равшан аз баси равнақу тоб
چو شمعی روشن از بس رونق و تاب
зи мардуми бози ҷусти он ганҷро дар
ز مردم باز جست آن گنج را در
Ки қуфли он калидаш нест дар бар
که قفل آن کلیدش نیست در بر
Нишон доданд ва чун огоҳ шуд шоҳ
نشان دادند و چون آگاه شد شاه
Заминро дод кандан бар нишонгоҳ
زمین را داد کندن بر نشانگاه
Чу хориднди хок аз санги хоро
چو خاریدند خاک از سنگ خارا
Падед омад яке тоқи ошкоро
پدید آمد یکی طاق آشکارا
Дарав дар бастаи сандӯқии зи мармар
درو در بسته صندوقی ز مرمر
Бар он сандӯқи сангини қуфлӣ аз зар
بر آن صندوق سنگین قفلی از زر
Ба фармони шаҳи он дар бар кушоданд
به فرمان شه آن در بر گشادند
Даруни қуфлро берун ниҳоданд
درون قفل را بیرون نهادند
Тилисмӣ ёфтанд аз сими сода
طلسمی یافتند از سیم ساده
Бар ӯ як пораи лавҳ аз зари ниҳода
بر او یکپاره لوح از زر نهاده
Бар он лавҳи зар аз сим сиришта
بر آن لوح زر از سیم سرشته
Зари андари сими таркибии навишта
زر اندر سیم ترکیبی نوشته
Талаб карданд перии кон фурӯ хонд
طلب کردند پیری کان فرو خواند
Шҳншаҳ зон фурӯи хондан фурӯ монад
شهنشه زان فرو خواندن فرو ماند
Чу он таркибро карданд хораш
چو آن ترکیب را کردند خارش
Гзорндаҳ чунин кардаш гузориш
گزارنده چنین کردش گزارش
Ки шоҳии кордшири Бобакон буд
که شاهی کاردشیر بابکان بود
Бчстии пешвои чобукон буд
به چستی پیشوای چابکان بود
зи рози анҷуму гардун хабар дошт
ز راز انجم و گردون خبر داشت
Дар аҳкоми фалаки некӯ назар дошт
در احکام فلک نیکو نظر داشت
зи ҳафт ахтар чунин оварад берун
ز هفت اختر چنین آورد بیرون
Ки дар чандини қирон аз даври гардун
که در چندین قران از دور گردون
Бад-ӣни пайкар падед ояд нишоне
بدین پیکر پدید آید نشانی
Дар иқлӣми араби соҳиби қиронӣ
در اقلیم عرب صاحب قرانی
Сухани гӯйу далеру хуби кирдор
سخن گوی و دلیر و خوب کردار
Амину рости аҳду рости гуфтор
امین و راست عهد و راست گفتار
Ба мӯъҷизи гӯши молади ахтарон ро
به معجز گوش مالد اختران را
Бад-ӣни хотам буд пайғамбарон ро
بدین خاتم بود پیغمبران را
зи миллатҳо براردи подшоӣӣ
ز ملتها برآرد پادشایی
Ба шаръ ӯ расад миллати хдоӣӣ
به شرع او رسد ملت خدایی
Касеро подшоҳӣ хеш бошад
کسی را پادشاهی خویش باشد
Ки ҳукми шаръ ӯ дар пеш бошад
که حکم شرع او در پیش باشد
Бадв бояд ки донои бгрўди зуд
بدو باید که دانا بگرود زود
Ки ҷанг ӯ зиён шуд сулҳ ӯ суд
که جنگ او زیان شد، صلح او سود
Чу шоҳаншаҳ дар он сӯрат назар кард
چو شاهنشه در آن صورت نظر کرد
Сиёсат дар дилу ҷонаш асар кард
سیاست در دل و جانش اثر کرد
Ба айна гуфт кин шакли ҷаҳони тоб
به عینه گفت کاین شکل جهانتاب
Саворӣ буд кон шаб дид дар хоб
سواری بود کان شب دید در خواب
Чунон дар колб ҷӯшед ҷонаш
چنان در کالبد جوشید جانش
Ки беруни рехти мағз аз устихонаш
که بیرون ریخت مغز از استخوانش
Бипурсед аз буридон ҷаҳонгард
بپرسید از بریدان جهانگرد
Ки дар гетӣ ки дидаст инчунин мард
که در گیتی که دیدهست اینچنین مرد
Ҳама гуфтанд кин тимсоли манзур
همه گفتند کاین تمثال منظور
Ки дилро дида бахшад дидаро нур
که دل را دیده بخشد دیده را نور
Намонад ҷуз бидон пайғамбари пок
نماند جز بدان پیغمبر پاک
Казу дар каъбаи анбар буи шуд хок
کزو در کعبه عنبر بوی شد خاک
Муҳамади коизд аз халқаш гузид аст
محمد کایزد از خلقش گزید است
Забонаши қуфли оламро калид аст
زبانش قفل عالم را کلید است
Бурун шуд шоҳ аз он ганҷинаи дилтанг
برون شد شاه از آن گنجینه دلتنگ
Аз он гавҳари фитода бар сараши санг
از آن گوهر فتاده بر سرش سنگ
Чу ширин дид шаҳро ҷӯш дар мағз
چو شیرین دید شه را جوش در مغز
Парешони пайкараш зон пайкари нағз
پریشان پیکرش زان پیکر نغز
Ба шаҳ гуфт эй ба доноӣӣу родӣ
به شه گفت ای به دانایی و رادی
Тарози тоҷу тахти киқбодӣ
طراز تاج و تخت کیقبادی
Дар ин пайкар ки пеш аз мо наҳуфтанд
در این پیکر که پیش از ما نهفتند
Сухани доне ки беҳуда нагуфтанд
سخن دانی که بیهوده نگفتند
Ба чандини соли пеш аз мо бад-ӣни кор
به چندین سال پیش از ما بدین کار
Расади бастанд ва карданд ин намӯдор
رصد بستند و کردند این نمودار
Чунин пайғамбарии соҳиби вилоят
چنین پیغمبری صاحب ولایت
Казу пешина карданд ин вилоят
کزو پیشینه کردند این ولایت
Ба хосса ҳуҷҷатӣ дорад илоҳӣ
به خاصه حجتی دارد الهی
Диҳад бар дайн ӯ ҳуҷҷати гувоҳӣ
دهد بر دین او حجت گواهی
Раҳу расмии чунин бозӣ набошад
ره و رسمی چنین بازی نباشد
Бар ӯ ҷой сарафрозӣ набошад
بر او جای سرافرازی نباشد
Агар бар дайн ӯ рағбат кунад шоҳ
اگر بر دین او رغبت کند شاه
Намонад хору хошокаши дарин роҳ
نماند خار و خاشاکش درین راه
зи боди афроаи эзад руста гардад
ز باد افراه ایزد رسته گردد
Ба иқболи абад пайваста гардад
به اقبال ابد پیوسته گردد
Бар ӯ номи накӯ хоҳӣ бимонад
بر او نام نکوخواهی بمانَد
Ҳамон дар насл ӯ шоҳӣ бимонад
همان در نسل او شاهی بماند
Ба ширин гуфт хусрави рости гўӣӣ
به شیرین گفت خسرو راست گویی
Бад-ӣни ҳуҷҷат асар пайдост гўӣӣ
بدین حجت اثر پیداست گویی
Вале зи онҷо ки яздон офарид аст
ولی ز آنجا که یزدان آفرید است
Ниёкони марои миллат падед аст
نیاکان مرا ملت پدید است
Раҳу расми ниёкон чун гузорам
ره و رسم نیاکان چون گذارم
зи шоҳони гузашта шарм дорам
ز شاهان گذشته شرم دارم
Дилам хоҳад вале бахтам насозад
دلم خواهد ولی بختم نسازد
Нави ойини онкии бахт ӯро навозад
نو آیین آنکه بخت او را نوازد
Дар он даврон ки давлати ром ӯ буд
در آن دوران که دولت رام او بود
зи машриқ то ба мағриби ном ӯ буд
ز مشرق تا به مغرب نام او بود
Расӯли мо ба ҳуҷҷатҳои қоҳир
رسول ما به حجتهای قاهر
Набувват дар ҷаҳон мекард зоҳир
نبوت در جهان میکرد ظاهر
Гуҳӣ мекард маро хирқа созӣ
گهی میکرد مه را خرقهسازی
Гуҳӣ ма кард бо маи хирқаи бозӣ
گهی مه کرد با مه خرقهبازی
Гуҳӣ бо санги хоро роз ме гуфт
گهی با سنگ خارا راز میگفت
Гуҳии сангаши ҳикоят боз ме гуфт
گهی سنگش حکایت باز میگفت
Шиквааши кӯҳро бунёд ме кунад
شکوهش کوه را بنیاد میکند
Бирават хокро чун бод ме кунад
بروت خاک را چون باد میکند
Атояши ганҷро ночиз ме кард
عطایش گنج را ناچیز میکرد
Насимаши ганҷи бахше низ ме кард
نسیمش گنجبخشی نیز میکرد
Хилоиқро зи даъват ҷом ме дод
خلایق را ز دعوت جام میداد
Баҳри кишвари салоӣ ом ме дод
بههر کشور صلای عام میداد
Бифармуд аз атои атрӣ сириштан
بفرمود از عطا عطری سرشتن
Баном ҳар касе ҳрзии навиштан
بنام هر کسی حرزی نوشتن
Ҳабашро тоза кард аз хати ҷамолӣ
حبش را تازه کرد از خط جمالی
Аҷамро бар кашид аз нуқтаи холӣ
عجم را بر کشید از نقطه خالی
Чу аз нақши наҷҷошӣ боз пардохт
چو از نقش نجاشی باز پرداخت
Ба меҳри номи хсрўномаҳ эй сохт
به مهر نام خسرونامهای ساخت