Чу деҳқони дона дар гули поки резад
چو دهقان دانه در گِل پاک ریزد
зи гулгар донаи хезади поки хезад
ز گِل گر دانه خیزد، پاک خیزد
Чу гавҳар пок дорад мардуми пок
چو گوهر پاک دارد مردم پاک
Кӣ олӯда шавад дар домани хок ?
کی آلوده شود در دامن خاک؟
Маин бонӯ ки покӣ дар гуҳар дошт
مهینبانو که پاکی در گهر داشت
зи ҳоли хусраву ширин хабар дошт
ز حال خسرو و شیرین خبر داشت
Дар андешед аз он ду ёри дили каш
در اندیشید از آن دو یار دلکش
Ки чун созад ба ҳам хошоку оташ
که چون سازد به هم خاشاک و آتش
Ба ширин гуфт к-эии фарзонаи фарзанд
به شیرین گفت کای فرزانه فرزند
На бар ман , бар ҳамаи хубони худованд
نه بر من، بر همه خوبان خداوند
Яке нози ту ва сад малики шоҳӣ
یکی ناز تو و صد مُلکِ شاهی
Яке мӯии ту вази ма то ба моҳӣ
یکی موی تو وَز مه تا به ماهی
Саодати хоҷа тоаш сояи ту
سعادت خواجهتاشِ سایهٔ تو
Салоҳ аз ҷумлаи перояи ту
صلاح از جملهٔ پیرایهٔ تو
Ҷаҳонро аз ҷамолати равшаноӣ
جهان را از جمالت روشنایی
Ҷамолат дар паноҳи порсое
جمالت در پناه پارسایی
Ту ганҷии сар ба Меҳрии нои бсўдаҳ
تو گنجی سر به مُهری نابسوده
Баду неки ҷаҳони нои озмуда
بد و نیک جهان ناآزموده
Ҷаҳони найранг ҳо донад намӯдан
جهان نیرنگها داند نمودن
Ба дар дуздӣдану ёқӯт судан
به دُر دزدیدن و یاقوت سودن
Чунонам дар дил ояд кин ҷаҳони гир
چنانم در دل آید کاین جهانگیر
Ба пайванд ту дорад ройу тадбир
به پیوند تو دارد رای و تدبیر
Гар ин соҳиби ҷаҳон дил дода ту сет
گر این صاحبجهان دلدادهٔ توست
Шикории баси шигарфи афтодаи ту сет
شکاری بس شگرف افتادهٔ توست
Валикингар чаҳ бинии ношкибш
ولیکن گر چه بینی ناشکیبش
Набинам гӯши дорӣ бар фиребаш
نبینم گوش داری بر فریبش
Набояд каз сари ширини забонӣ
نباید کز سرِ شیرینزبانی
Хӯрд ҳалво ӣ ширини ройгонӣ
خورد حلوای شیرین رایگانی
Фурӯ монад туро олӯдаи хеш
فرو مانَد تو را آلودهٔ خویش
Ҳавоӣ дайгарӣ гирад Фропиш
هوای دیگری گیرد فراپیش
Чунон зӣ бо рухи хуршеди нури ш
چنان زی با رخِ خورشیدنورش
Ки пеш аз нон науфтӣ дар танури ш
که پیش از نان نیفتی در تنورش
Шунидам даҳ ҳазораш хуб рӯ ӣанд
شنیدم دههزارش خوبرویند
Ҳамаи шакарлабу занҷир мӯ ӣанд
همه شکّرلب و زنجیرمویند
Дилаш чун зи он ҳамаи гулҳо бихандад
دلش چون زآن همه گلها بخندد
Чаҳ гӯйӣ дар гулӣ чун меҳри бандад
چه گويی در گُلی چون مهر بندد
Балигар даст бар гавҳари наёбад
بلی گر دست بر گوهر نیابد
Сар аз гавҳар харидан барнатобад
سر از گوهر خریدن برنتابد
Чу бинад неки аҳд ва нек науммат
چو بیند نیکعهد و نیکنامت
з ман хоҳад ба ойинии тамомат
ز من خواهد به آیینی تمامت
Фалакро порсое бар ту гардад
فلک را پارسایی بر تو گردد
Ҷаҳонро подшоиӣ бар ту гардад
جهان را پادشایی بر تو گردد
Чу ту дар гавҳари худ пок бошӣ
چو تو در گوهر خود پاک باشی
Ба ҷои заҳр ӯ тирёк бошӣ
به جای زهر او تریاک باشی
Вагар дар ишқ бар ту даст ёбад
و گر در عشق بر تو دست یابد
Туро ҳам ғофил ва ҳам маст ёбад
تو را هم غافل و هم مست یابد
Чу вис аз неки номии даври гардӣ
چو ویس از نیکنامی دور گردی
Ба зиштӣ дар ҷаҳони машҳури гардӣ
به زشتی در جهان مشهور گردی
Гар ӯ моҳаст мо низ офтобем
گر او ماه است ما نیز آفتابیم
Вагар Кайхусрав аст афросйобем
و گر کیخسرو است افراسیابیم
Пас мардон шудан мардӣ набошад
پسِ مردان شدن مردی نباشد
Зани он ба ки ши ҷавон мардӣ набошад
زن آن به کهش جوانمردی نباشد
Басои гулро ки нағз ва тар гирифтанд
بسا گل را که نغز و تر گرفتند
БиФкнднд чун бӯ барграфтанд
بیفکندند چون بو برگرفتند
Басои бода ки дар соғар кашиданд
بسا باده که در ساغر کشیدند
Ба ҷуръаи рихтндш чун чашиданд
به جرعه ریختندش چون چشیدند
Ту худ доне ки вақти сарфароз ӣ
تو خود دانی که وقت سرفرازی
Заношӯйӣ бааст аз ишқи бозӣ
زناشویی به است از عشقبازی
Чу ширин гӯш кард он панд чун нӯш
چو شیرین گوش کرد آن پندِ چون نوش
Ниҳоди он пандро чун ҳалқа дар гӯш
نهاد آن پند را چون حلقه در گوش
Дилаш бо он сухани ҳам достон буд
دلش با آن سخن همداستان بود
Ки ӯро низ дар хотири ҳамон буд
که او را نیز در خاطر همان بود
Ба ҳафт авранг равшан хӯрд савганд
به هفت اورنگِ روشن خورد سوگند
Ба равшани номаи гетии худованд
به روشننامهٔ گیتی خداوند
Кигар хӯн гарем аз ишқи ҷамолаш
که گر خون گریم از عشق جمالش
Нахоҳам шуд магари ҷуфти ҳалолаш
نخواهم شد مگر جفت حلالش
Чу бонӯ дид он сўгндхўор ӣ
چو بانو دید آن سوگندخواری
Падед омад дилашро устувор ӣ
پدید آمد دلش را استواری
Ризо додаш ки дар майдон ва дар кох
رضا دادش که در میدان و در کاخ
Нишинад бо малики густохи густох
نشیند با ملک گستاخ گستاخ
Ба шарти он ки танҳоӣ наҷуед
به شرط آن که تنهایی نجوید
Миён ҷамъ гуяд он чаҳ гуяд
میان جمع گوید آن چه گوید
Дигар рўзинаҳ каз субҳи ҷаҳони тоб
دگر روزینه کز صبح جهانتاب
Тлӣ шуд лаъл бар лؤлؤ ӣ хўшоб
طلی شد لعل بر لؤلؤی خوُشاب
Изки дор ӣ зи лашкари гоҳи хуршед
یزکداری ز لشکرگاه خورشید
Аннани афканд бар брҷису ноҳид
عنان افکند بر برجیس و ناهید
Ҳамон як шахс кинро соз карда
همان یکشخص کاین را ساز کرده
Ҳамон анҷумгар ӣ оғоз карда
همان انجمگری آغاز کرده
Чу шери модаи он ҳафтод духтар
چو شیر ماده آن هفتاد دختر
Сӯй ширин шуданд ошӯб дар сар
سوی شیرین شدند آشوب در سر
Ба мардӣ ҳар яке Исфандиёр ӣ
به مردی هر یکی اسفندیاری
Ба тир андохтани рустами саворӣ
به تیر انداختن رستم سواری
Ба чавгони худ чунон чолок буданд
به چوگان خود چنان چالاک بودند
Ки гӯй аз чанбари гардуни рабуданд
که گوی از چنبر گردون ربودند
Хаданги таркиши андари сарви бастанд
خدنگ ترکش اندر سرو بستند
Чу сарв ӣ бар хаданг зин нишастанд
چو سروی بر خدنگ زین نشستند
Ҳамаи бурқаъ фурӯ ҳаштанд бар моҳ
همه برقع فرو هشتند بر ماه
Равони гаштанди сӯии хизмати шоҳ
روان گشتند سوی خدمت شاه
Бурун шуд ҳоҷиби шаҳ борашон дод
برون شد حاجب شه بارشان داد
Шаҳи он кораи дил дар корашон дод
شه آنکاره دل در کارشان داد
Навозиш кард ширинро ва бархест
نوازش کرد شیرین را و برخاست
Нишондаши пеши худ бар ҷониби рост
نشاندش پیش خود بر جانب راست
Чаҳ дид ? алҳақ бутонеи шӯху дили банд
چه دید؟ الحق بتانی شوخ و دلبند
Сароеи пари шукри шаҳрии пар аз қанд
سرایی پر شکر شهری پر از قند
Вази он ғофил ки зӯр ва Зуҳра доранд
وز آن غافل که زور و زَهره دارند
Ба майдон аз саворӣ баҳра доранд
به میدان از سواری بهره دارند
зи баҳри арзи он мишкӣни ниқобон
ز بهر عرض آن مشکیننقابان
Ба нузҳати сӯй майдон шуд шитобон
به نزهت سوی میدان شد شتابان
Чу дар бозии гуҳи майдони расиданд
چو در بازیگه میدان رسیدند
Прирўёни з шодӣ ме париданд
پریرویان ز شادی میپریدند
Равон шуд ҳар маӣ чун офтобӣ
روان شد هر مهی چون آفتابی
Падед омад з ҳар Кебекии уқобӣ
پدید آمد ز هر کبکی عقابی
Чу хусрав дид ки он мурғони дами соз
چو خسرو دید که آن مرغان دمساز
Чаманро фохтаанду сайдро боз
چمن را فاختهاند و صید را باز
Ба ширин гуфт ҳин то Рахш тозем
به شیرین گفت هین تا رخش تازیم
Бар ин паҳнаи замонӣ гӯй бозем
بر این پهنه زمانی گوی بازیم
Маликро гӯй дар чавгон фиканданд
ملک را گوی در چوگان فکندند
Шигарфони шӯр дар майдон фиканданд
شگرفان شور در میدان فکندند
з чавгон гашта бе дастони ҳамаи роҳ
ز چوگان گشته بیدستان همه راه
Замини зи он беди сандали суда бар моҳ
زمین زآن بید صندل سوده بر ماه
Ба ҳар гӯйӣ ки барадии бодро бед
به هر گویی که بردی باد را بید
Шикастӣ дар гиребони гӯии хуршед
شکستی در گریبان گوی خورشید
зи як сӯи моҳ буду ахтаронаш
ز یکسو ماه بود و اخترانش
зи дигари сӯи шаҳу Фрмонбри анаш
ز دیگر سو شه و فرمانبرانش
Гавазну шер бозӣ ме намуданд
گوزن و شیر بازی مینمودند
Тзрўу бози ғорат май рабуданд
تَذرو و باز غارت میربودند
Гуҳии хуршеди барадии гӯйу гуҳи моҳ
گَهی خورشید بردی گوی و گَه ماه
Гуҳии ширин гарав додӣу гуҳи шоҳ
گَهی شیرین گرو دادی و گَه شاه
Чу ком аз гӯй ва чавгон барграфтанд
چو کام از گوی و چوگان برگرفتند
Тавофии гирд майдон даргирифтанд
طوافی گرد میدان درگرفتند
Ба шабдиз ва ба гули гавани гирди майдон
به شبدیز و به گلگون گرد میدان
Чу рӯзу шаб ҳаме карданд ҷавлон
چو روز و شب همیکردند جولان
Вази он ҷои сӯии саҳро рон кушоданд
وز آن جا سوی صحرا ران گشادند
Ба сайд андохтан ҷавлон кушоданд
به صید انداختن جولان گشادند
На чандон сайд гӯногӯн фиканданд
نه چندان صید گوناگون فکندند
Ки ҳадаш дар ҳисоб ояд ки чанданд
که حدش در حساب آید که چندند
Ба захми найзаҳо ҳар нозанинӣ
به زخم نیزهها هر نازنینی
Нитсаатон карда бар гӯрони заминӣ
نیستان کرده بر گوران زمینی
Ба нӯки тир ҳар хотуни саворӣ
به نوک تیر هر خاتون سواری
Фурӯ дода зи оҳӯи мурғи зор ӣ
فرو داده ز آهو مَرغزاری
Малик зон модаи шерони шикорӣ
مَلِک زان مادهشیرانِ شکاری
Шигифтии монда дар чобуки савор ӣ
شگفتی مانده در چابکسواری
Ки ҳар як буд дар майдони ҳумо ӣӣ
که هر یک بود در میدان همایی
Ба даъвии гоҳи нахҷӣри аждаҳо ӣӣ
بهدعوی گاهِ نخجیر اژدهایی
Малик медид дар ширин наоне
ملک میدید در شیرین نهانی
Каз он сайдаш чаҳ оради армағонӣ
کز آن صیدش چه آرد ارمغانی
Сарину чашм оҳӯ дид ногоҳ
سرین و چشم آهو دید ناگاه
Ки пайдо шуд ба сайд афкандани шоҳ
که پیدا شد به صید افکندن شاه
Ғаззолии масти шамшер ӣ гирифта
غزالی مست شمشیری گرفته
Ба ҷои оҳӯ ӣ шер ӣ гирифта
به جای آهوی شیری گرفته
Аз он нахҷӣри пардози ҷаҳони гир
از آن نخجیر پرداز جهانگیر
Ҷаҳонгирӣ чу хусрави гашти нахҷӣр
جهانگیری چو خسرو گشت نخجیر
Чу товус фалак бигурехт аз боғ
چو طاووسِ فلک بگریخت از باغ
Ба гул чидан ба боғ омад сияҳи зоғ
به گلچیدن به باغ آمد سیهزاغ
Шуданд аз ҷилваи товусони гусаста
شدند از جلوه طاووسان گسسته
Ба пари зоғ ренегон барнишаста
به پرِ زاغرنگان برنشسته
Ҳама дар ошёнҳо рух наҳуфтанд
همه در آشیانها رخ نهفتند
зи ранҷи мондагӣ то рӯз хуфтанд
ز رنجِ ماندگی تا روز خفتند
Дигар рӯзи остон бӯсон давиданд
دگر روز آستانبوسان دویدند
Ба даргоҳи малик саф баркашиданд
به درگاه ملک صف برکشیدند
Ҳамон чавгону гӯй оғоз карданд
همان چوگان و گوی آغاز کردند
Ҳамон нахҷӣр кардан соз карданд
همان نخجیر کردن ساز کردند
Дарин карданд моҳии умри худ сарф
درین کردند ماهی عمر خود صرف
Ва зини ҳарфати ниФкнднди як ҳарф
و زین حرفت نیفکندند یک حرف
Малики фурсат талаб мекард бисёр
ملک فرصت طلب میکرد بسیار
Ки бо ширин кунад як нукта бар кор
که با شیرین کند یک نکته بر کار
Наомад фурсатӣ бо ӯ падеди ш
نیامد فرصتی با او پدیدش
Ки дар банди таваққуфи бади калиди ш
که در بند توقف بد کلیدش
Шубони гуҳи кони шакарлаби боз май гашт
شبانگه کآن شکرلب باز میگشت
эй ишқ бепарвоз май гашт
همای عشق بیپرواز میگشت
Шҳншаҳ гуфт к-эй бар некӯони шоҳ
شهنشه گفت کاِی بر نیکوان شاه
Ҷамолати чашми давлатро назари гоҳ
جمالت چشمِ دولت را نظرگاه
Биё то бомдоди ани зи аввали рӯз
بیا تا بامدادان ز اول روز
Шавем аз гунбади пирӯзаи пирӯз
شویم از گنبد پیروزه پیروز
Май орему нишот андеша гирем
می آریم و نشاط اندیشه گیریم
Тараб созему шодӣ пеша гирем
طرب سازیم و شادی پیشه گیریم
Агар шодем агар ғами гин дар ин дайр
اگر شادیم اگر غمگین در این دیر
Наем эмини зи даврони куҳани сайр
نهایم ایمن ز دورانِ کهنسیر
Чу май бояд шудани зини дайри ночор
چو میباید شدن زین دیر ناچار
Нишот аз ғам бау шодии зи тимор
نشاط از غم به و شادی ز تیمار
Ниҳоди ангушт бар чашми он париваш
نهاد انگشت بر چشمْ آن پریوش
Заминро бӯса дод ва кард шаби хуш
زمین را بوسه داد و کرد شبخوش
Малик бар ваъдаи моҳи шаби афрӯз
ملک بر وعدهٔ ماهِ شبافروز
Дарин фикрат ки фардо кӣ шавад рӯз
درین فکرت که فردا کی شود روز