Малики дониста буд аз рои пари нур
مَلک دانسته بود از رای پُر نور
Ки ғами пардоз ширинаст шопӯр
که غمپردازِ شیرین است شاپور
Ба хизмат хонд ва кардаш хоси даргоҳ
به خدمت خواند و کردش خاص درگاه
зи танҳои магар танг ояд он моҳ
ز تنهایی مگر تنگ آید آن ماه
Чу танҳо монад моҳи сарви боло
چو تنها ماند ماه سرو بالا
Фишонд аз наргисони лؤлؤии лоло
فشاند از نرگسان لؤلؤی لالا
Ба танг омад шабӣ аз танги ҳоле
به تنگ آمد شبی از تنگحالی
Ки буд он шаб бар ӯ монанди солӣ
که بود آن شب بر او مانند سالی
Шабии тира чу кӯҳии зоғ бар сар
شبی تیره چو کوهی زاغ بر سر
Гарони ҷунбиш чу зоғии кӯҳ бар пар
گرانجنبش چو زاغی کوه بر پر
Шабии дами сард чун дилҳои бе сӯз
شبی دمسرد چون دلهای بیسوز
Барот оварда аз шабҳои бе рӯз
برات آورده از شبهای بیروز
Кашида дар уқобин сиёҳӣ
کشیده در عقابین سیاهی
Пару минқори мурғи субҳ гоҳе
پر و منقار مرغ صبحگاهی
Дуҳули занро зада бар дастҳо мор
دُهلزن را زده بر دستها مار
Кавокибро шуда дар пойҳо хор
کواکب را شده در پایها خار
Фитодаи посбонро чӯбак аз даст
فتاده پاسبان را چوبک از دست
Ҷараси ҷунбони харобу посбони маст
جرسجنبان خراب و پاسبان مست
Сиёсат бар замини домани ниҳода
سیاست بر زمین دامن نهاده
Замонаи теғро гардани ниҳода
زمانه تیغ را گردن نهاده
Заношӯйӣ ба ҳам хуршеду ма ро
زناشویی بههم خورشید و مه را
Раҳми баста ба зодани субҳи гуҳ ро
رحم بسته به زادن صبحگَه را
Гирифтаи осмонро шаб дар оғӯш
گرفته آسمان را شب در آغوش
Шудаи хуршедро машриқи фаромӯш
شده خورشید را مشرق فراموش
Ҷанӯбии толеъонро байза дар об
جنوبیطالعان را بیضه در آب
Шимолии пайкаронро дида дар хоб
شمالیپیکران را دیده در خواب
Замин дар сар кашида чатри шоҳӣ
زمین در سر کشیده چتر شاهی
Фурӯи осӯдаи як сари мурғу моҳӣ
فرو آسوده یکسر مرغ و ماهی
Саводи шаб ки барад аз дидаҳо нур
سواد شب که بُرد از دیدهها نور
Бенот алнъшро карда зи ҳам давр
بَنات النَعش را کرده ز هم دور
зи торикии ҷаҳонро банд бар пой
ز تاریکی جهان را بند بر پای
Фалак чун қутби ҳайрони монда бар ҷой
فلک چون قطب حیران مانده بر جای
Ҷаҳон аз офариниш бехабар буд
جهان از آفرینش بیخبر بود
Магари кони шаби ҷаҳони ҷой дигар буд
مگر کآن شب جهان جای دگر بود
Сари афкандаи фалаки дарёи сифати пеш
سر افکنده فلک دریاصفت پیش
зи доман дар фишонда бар сари хеш
ز دامن دُر فشانده بر سر خویش
Ба дар - дуздӣ ситора карда тадбир
به دُر-دزدی ستاره کرده تدبیر
Фурӯи афтодаи ногуҳ дар хами қӣр
فرو افتاده ناگه در خم قیر
Бимонада дар хами хокистаролӯд
بمانده در خم خاکسترآلود
Аз оташи хонаи даврони пурдӯд
از آتشخانهٔ دورانِ پردود
Мҷраҳ бар фалак чун коҳ бар роҳ
مجره بر فلک چون کاهِ بر راه
Фалак дар зер ӯ чун об дар коҳ
فلک در زیر او چون آبِ در کاه
Сурайё чун кафии ҷӯи бад ба тақдир
ثریا چون کفی جو بُد به تقدیر
Ки гирданд ба кафи ҳиндӯи зании пер
که گرداند به کف هندو زنی پیر
На мӯбадро забон занад хуоне
نه موبد را زبان زند خوانی
На мурғонро нишоти прФшонӣ
نه مرغان را نشاط پَرفشانی
Бурӣдаи боли насрини паранда
بریده بال نسریِن پرنده
Чу воқеъ буд тоир пар фиканда
چو واقع بود طایر پَر فکنده
Ба ҳар гом аз барои нур бошӣ
به هر گام از برایِ نورباشی
Ситодаи зангӣ ӣӣ бо давр бошӣ
ستاده زنگییی با دورباشی
Чароғи беваи занро нури мурда
چراغ بیوهزن را نور مرده
Хурӯси пераи занро ғӯли барда
خروس پیرهزن را غول برده
Шунидамгар ба шаб девӣ занад роҳ
شنیدم گر به شب دیوی زند راه
Хурӯс хона бардорад « алии аллоҳ »
خروس خانه بردارد «علی الله»
Чаҳ шаб буд он ки бо сад дев чун қӣр ?
چه شب بود آنکه با صد دیو چون قیر؟
Хурӯсиро набӯд овози такбир ?
خروسی را نبود آواز تکبیر؟
Дили ширин дар он шаби хираи монда
دل شیرین در آن شب خیره مانده
Чароғаш чун дили шаби тираи монда
چراغش چون دل شب تیره مانده
зи бемории дили ширини чунон танг
ز بیماری دل شیرین چنان تنگ
Ки мекард аз малолат бо ҷаҳони ҷанг
که میکرد از ملالت با جهان جنگ
Хушаст ин достон дар шани бемор
خوش است این داستان در شان بیمار
Ки шаб бошад ҳалоки ҷони бемор
که شب باشد هلاک جان بیمار
Буд бемории шаби ҷони сипорӣ
بود بیماری شب جانسپاری
зи бемории бтар бимордорӣ
ز بیماری بَتَر بیمارداری
Забон бикшод ва мегуфт эй замона
زبان بگشاد و میگفت ای زمانه
Шабаст ин ё балоеи ҷовдона
شب است این یا بلایی جاودانه
Чаҳ ҷои шаб ? сияҳ Марӣаст гӯйӣ
چه جای شب؟ سیه ماری است گویی
Чу зангии одамӣ хорӣаст гӯйӣ
چو زنگی آدمیخواری است گویی
Аз он гирён шудам кин зангии тор
از آن گریان شدم کاین زنگی تار
Чу зангӣ худ намехандад яке бор
چو زنگی خود نمیخندد یکی بار
Чаҳ афтод ? эй сипеҳри лоҷувардӣ
چه افتاد؟ ای سپهر لاجوردی
Ки имшаб чун дигар шаб ҳо нагардӣ
که امشب چون دگر شبها نگردی
Магари дӯди дили ман роҳи бастат ?
مگر دود دل من راه بستت؟
Нафири ман хск дар пои шикастат ?
نفیر من خسک در پا شکستت؟
На зини зулмат ҳаме ёбам амоне
نه زین ظلمت همییابم امانی
На аз нури саҳари байнами нишоне
نه از نور سحر بینم نشانی
Маро бингар чаҳ ғамгини дорӣ эй шаб
مرا بنگر چه غمگین داری ای شب
Надорам дайн агар дайни дорӣ эй шаб
ندارم دین اگر دین داری ای شب
Шбои имшаби ҷавони мардии биомуз
شبا امشب جوانمردی بیاموز
Маро ё зуди каш ё зуди шӯи рӯз
مرا یا زود کش یا زود شو روز
Чаро бар ҷой монадӣ чун сияҳи меғ ?
چرا بر جای ماندی چون سیه میغ؟
Бар оташ май рӯй ё бар сари теғ ?
بر آتش میروی یا بر سر تیغ؟
Дуҳули занро гирифтам дасти бастанд
دُهلزن را گرفتم دست بستند
На охири пои парвинро шикастанд
نه آخر پای پروین را شکستند
Ман он шамъам ки дар шаби зиндаи дорӣ
من آن شمعم که در شبزندهداری
Ҳама шаб мекунам чун шамъи зорӣ
همه شب میکنم چون شمع زاری
Чу шамъ аз баҳри он сӯзам бар оташ
چو شمع از بهر آن سوزم بر آتش
Ки бошад шамъи вақт сӯхтани хуш
که باشد شمع وقت سوختن خَوش
Гиреҳи байн бар серуми чархи куҳан ро
گره بین بر سرم چرخ کهن را
Бибояд хонд ва хандид ин сухан ро
بباید خواند و خندید این سخن را
Бихон эй мурғ агар дории забонӣ
بخوان ای مرغ اگر داری زبانی
Биханд эй субҳ агар дории даҳоне
بخند ای صبح اگر داری دهانی
Агар кофар нае эй мурғи шабгир
اگر کافر نهای ای مرغ شبگیر
Чаро бар наоварӣ овози такбир ?
چرا بر نآوری آواز تکبیر؟
Вагар оташ нае эй субҳи равшан
و گر آتش نهای ای صبح روشن
Чаро ноиии бурун бесангу оҳан ?
چرا نآیی برون بیسنگ و آهن؟
Дар ин ғами бади дили парвонаи вораш
در این غم بُد دل پروانهوارش
Ки шамъи субҳ равшан кард кораш
که شمع صبح روشن کرد کارش
Накӯ мулкӣаст малики субҳ гоҳе
نکو ملکی است ملک صبحگاهی
Дар он кишвар биёбӣ ҳар чаҳ хоҳӣ
در آن کشور بیابی هر چه خواهی
Касе ков бар ҳисори ганҷ раҳ ёфт
کسی کاو بر حصار گنج ره یافت
Гушоиш дар калиди субҳ гуҳ ёфт
گشایش در کلید صبحگه یافت
Ғаразҳоро ҳисор онҷо гушойанд
غرضها را حصار آنجا گشایند
Калиди онҷои сет , кор онҷо гушойанд
کلید آنجاست، کار آنجا گشایند
Дар он соъат ки бошад нашав ҷон ҳо
در آن ساعت که باشد نَشْوِ جانها
Гули тасбеҳи равед бар забон ҳо
گل تسبیح روید بر زبانها
Забон ҳар ки ӯ бошад барӯманд
زبانِ هر که او باشد برومند
Шавад гуё ба тасбеҳи худованд
شود گویا به تسبیح خداوند
Агар мурғи забон тасбеҳ хон аст
اگر مرغ زبان تسبیحخوان است
Чаҳ тасбеҳи оради он ков безабонаст ?
چه تسبیح آرد آن کاو بیزبان است؟
Дар он ҳазрат ки он тасбеҳ хонанд
در آن حضرت که آن تسبیح خوانند
Забон безабонон низ донанд
زبان بیزبانان نیز دانند
Чу ширини кимиёӣ субҳ дарёфт
چو شیرین کیمیای صبح دریافت
Аз он симоби корӣ рӯй бар тофт
از آن سیمابکاری روی بر تافت
Шкибоииши мурғонро пар ифшоанд
شکیباییش مرغان را پَر افشاند
Хурӯси алсбри мифтоҳ алФрҷ хонд
خروس الصبر مفتاحالفرج خواند
Шабистонро ба рӯй хештан рафт
شبستان را به روی خویشتن رُفت
Ба зорӣ бо худоӣ хештан гуфт
به زاری با خدای خویشتن گفت
« худовандо шабамро рӯзи гардон
«خداوندا شبم را روز گردان
Чу рӯзам бар ҷаҳони пирӯзи гардон
چو روزم بر جهان پیروز گردان
Шабӣ дорам сиёҳ аз субҳи навмед
شبی دارم سیاه از صبح نومید
Дарин шаби рӯ сипедам кун чу хуршед
درین شب روسپیدم کن چو خورشید
Ғамӣ дорам ҳалоки шермардон
غمی دارم هلاک شیرمردان
Бар ин ғам чун нишотами чири гардон
بر این غم چون نشاطم چیر گردان
Надорам тоқати ин кӯраи танг
ندارم طاقتِ این کورهٔ تنگ
Халосии даҳ маро чун лаъл аз ин санг
خلاصی دِه مرا چون لعل از این سنگ
Туе ёрии раси фарёд ҳар кас
تویی یاریرسِ فریاد هر کس
Ба фарёди ман Фрёдхўони рас
به فریاد منِ فریادخوان رس
Надорам тоқати тимори чандин
ندارم طاقت تیمار چندین
Ағснӣ ё ғиоси алмстғисин
اَغِثنی یا غیاث المُستَغیثین
Ба оби дидаи Тифлони маҳрӯм
به آب دیدهٔ طفلان محروم
Ба сӯзи синаи перони мазлӯм
به سوز سینهٔ پیران مظلوم
Ба болини ғарибон бар сари роҳ
به بالین غریبان بر سر راه
Ба таслими асирон дар бен чоҳ
به تسلیم اسیران در بُن چاه
Ба довари довари Фрёдхўоҳон
به داور داور فریادخواهان
Ба ёрб ёрб соҳиби гуноҳон
به یارب یارب صاحبگناهان
Бидон ҳуҷҷат ки дилро банда дорад
بدان حجت که دل را بنده دارد
Бидон оят ки ҷонро зинда дорад
بدان آیت که جان را زنده دارد
Ба домани покии дайни парваронат
به دامنپاکیِ دینپرورانت
Ба соҳиби сиррии пиғмбронт
به صاحبسرّی پیغمبرانت
Ба муҳтоҷон дар бар халқи баста
به محتاجان در بر خلق بسته
Ба маҷрӯҳони хӯн бар хӯн нишаста
به مجروحان خون بر خون نشسته
Ба даври афтодагон аз хону мон ҳо
به دور افتادگان از خان و مانها
Ба вопаси мондагон аз корвон ҳо
به واپسماندگان از کاروانها
Ба вирдӣ каз навомӯзӣ бар ояд
به وردی کز نوآموزی بر آید
Ба оҳӣ каз сари сӯзӣ бар ояд
به آهی کز سر سوزی بر آید
Ба райҳони нисори ашки резон
به ریحانِ نثار اشکریزان
Ба қуръону чароғи субҳи хезон
به قرآن و چراغ ِ صبحخیزان
Ба нурӣ каз хилоиқ дар ҳиҷоб аст
به نوری کز خلایق در حجاب است
Ба анъомӣ ки берун аз ҳисоб аст
به انعامی که بیرون از حساب است
Ба тасдиқӣ ки дорад роҳиби дайр
به تصدیقی که دارد راهب دِیر
Ба тавфиқӣ ки бахшад воҳби хайр
به توفیقی که بخشد واهب خِیر
Ба мақбулони хилвати баргузӣда
به مقبولان خلوتبرگزیده
Ба маъсӯмони олоиши надида
به معصومان آلایشندیده
Ба ҳар тоъат ки наздикат савоб аст
به هر طاعت که نزدیکت صواب است
Ба ҳар даъват ки пешат мустаҷоб аст
به هر دعوت که پیشت مستجاب است
Ба он оҳи пасин каз арш пеш аст
به آن آه پسین کز عرش پیش است
Бидон номи маин каз шарҳ беш аст
بدان نام مهین کز شرح بیش است
Ки раҳмӣ бар дили прхўнм овар
که رحمی بر دل پرخونم آور
Вазин ғарқи оби ғами берунам овар
وزین غرقآب غم بیرونم آور
Агар ҳар мӯӣ ман гардад забонӣ
اگر هر موی من گردد زبانی
Шавад ҳар як туро тасбеҳи хуоне
شود هر یک تو را تسبیحخوانی
Ҳануз аз безабонӣ хуфта бошам
هنوز از بیزبانی خفته باشم
зи сад шукрати яке ногуфта бошам
ز صد شکرت یکی ناگفته باشم
Ту он ҳастӣ ки бо ту кистӣ нест
تو آن هستی که با تو کیستی نیست
Туе ҳаст он дигар ҷуз нестӣ нест
تویی هست آن دگر جز نیستی نیست
Туе дар пардаи ваҳдат наоне
تویی در پردهٔ وحدت نهانی
Фалакро дода бар дар қаҳрамонӣ
فلک را داده بر در قهرمانی
Худовандятро анҷому оғоз
خداوندیت را انجام و آغاز
Надонад аввалу охир касе боз
نداند اول و آخر کسی باز
Ба даргоҳи ту дар умед ва дар бим
به درگاه تو در امید و در بیم
Нишоед роҳи бурдани ҷуз ба таслим
نشاید راه بردن جز به تسلیم
Фалак бар бастӣу даврони кушодӣ
فلک بر بستی و دوران گشادی
Ҷаҳону ҷону рӯзӣ ҳар се додӣ
جهان و جان و روزی هر سه دادی
Агар рӯзии диҳии вари ҷони сетоне
اگر روزی دهی ور جان ستانی
Ту доне ҳар чаҳ хоҳӣ кун ту доне
تو دانی هرچه خواهی کن تو دانی
Ба тавфиқи туами зини гӯна бар пой
به توفیق توام زین گونه بر پای
Барин тавфиқ , тавфиқии броФзоӣ
برین توفیق، توفیقی برافزای
Чу ҳукмӣ ронад хоҳӣ ё қазоӣ
چو حکمی راند خواهی یا قضایی
Ба таслими офарин дар ман ризоӣ
بهتسلیم آفرین در من رضایی
Агар чаҳ ҳар қазои кони ту ронӣ
اگر چه هر قضایی کآن تو رانی
Мусаллам шуд ба маргу зиндагонӣ
مسلم شد به مرگ و زندگانی
Ман ранҷур бе тоқати айёрам
منِ رنجور بیطاقت عیارم
Мадаи ранҷӣ ки ман тоқат надорам
مده رنجی که من طاقت ندارم
з ман ноед ба воҷиби ҳеҷ корӣ
ز من ناید به واجب هیچ کاری
Гар аз ман ноед ояд аз ту борӣ
گر از من ناید آید از تو باری
Ба анъоми худами дил хуш кун ин бор
به انعام خودم دلخوش کن این بار
Ки анъоми ту бар ман ҳаст бисёр
که انعام تو بر من هست بسیار
зи ту чун пӯшами ин роз наоне ?
ز تو چون پوشم این راز نهانی؟
Вагар пӯшами ту худ пӯшидаи доне »
وگر پوشم تو خود پوشیده دانی»
Чу хоҳиш кард бисёр аз дили пок
چو خواهش کرد بسیار از دل پاک
Чу оби чашм худ ғалтид бар хок
چو آب چشم خود غلتید بر خاک
Фарохӣ додаш эзад дар дили танг
فراخی دادش ایزد در دلِ تنگ
Калидашро бар оварад оҳан аз санг
کلیدش را بر آورد آهن از سنگ
Ҷавон шуд гули бен давлати дигари бор
جوان شد گلبُن دولت دیگر بار
з талхӣ раст ширини шкрбор
ز تلخی رست شیرینِ شِکربار
Ниёйиш дар дили хусрав асар кард
نیایش در دل خسرو اثر کرد
Дилашро чун фалаки зер ва зибр кард
دلش را چون فلک زیر و زبر کرد