Ганҷинаи гушои ин хазина
گنجینهگشای این خزینه
Сар боз кунад зи ганҷи сина
سر باز کند ز گنج سینه
Конрўз ки нўФли он сипаҳ ронад
کانروز که نوفل آن سپه راند
Бинандаи бадви шигифти дармонд
بیننده بدو شگفت درماند
Аз зилзилаи масофи хезон
از زلزلهٔ مصاف خیزان
Шуд қуллаи бўқбиси резон
شد قلهٔ بوقبیس ریزان
Хасмон чу хурӯш ӯ шуниданд
خصمان چو خروش او شنیدند
Дар ҳарб шуданд ва саф кашиданд
در حرب شدند و صف کشیدند
Солори қабӣла бо сипоҳӣ
سالار قبیله با سپاهی
Бар шуд ба сари назора гоҳе
بر شد به سر نظارهگاهی
Саҳрои ҳама найза диду ханҷар
صحرا همه نیزه دید و خنجر
ВоФоқи гирифтаи мавҷи лашгар
وآفاق گرفته موج لشگر
Аз наъраи кӯсу нола ноӣ
از نعرهٔ کوس و نالهٔ نای
Дил дар тан мурда мешуд аз ҷой
دل در تن مرده میشد از جای
Рое на ки ҷангро бсичд
رایی نه که جنگ را بسیچد
Рӯе на ки рӯй аз он бипечад
رویی نه که روی از آن بپیچد
Зон гӯна ки буд пои бФшрд
زانگونه که بود پای بفشرد
Сайл омаду рахти бахтро барад
سیل آمد و رخت بخت را برد
Қалби ду сипаҳ ба ҳам бар афтод
قلب دو سپه بههم بر افتاد
Ҳар теғ ки рафт бар сар афтод
هر تیغ که رفت بر سر افتاد
Аз хӯни равон ки рег май шаст
از خون روان که ریگ میشست
Аз реги равон ақиқ ме раст
از ریگ روان عقیق میرست
Дил монда шуд аз ҷигар даридан
دل مانده شد از جگر دریدن
Шамшери хаҷали зи сар баридан
شمشیر خجل ز سر بریدن
Шамшер кашид нўФли гирд
شمشیر کشید نوفل گرد
намекард ба ҳамлаи кӯҳро хирад
میکرد به حمله کوه را خرد
наме сохт чу аждаҳои набардӣ
میساخت چو اژدها نبردی
Захмӣу дамӣ , дамӣу мардӣ
زخمی و دمی، دمی و مردی
Бар ҳар ки задӣ кдинаҳи гурз
بر هر که زدی کدینهٔ گرز
Бишикастӣ агарчӣ будӣ Албурз
بشکستی اگرچه بودی البرز
Бар ҳар варақӣ ки теғ ронадӣ
بر هر ورقی که تیغ راندی
Дар дафтар ӯ варақи нмондӣ
در دفتر او ورق نماندی
Карданд набардии ончунон сахт
کردند نبردی آنچنان سخت
Каз арраи теғ таҳта шуд тахт
کز ارهٔ تیغ تخته شد تخت
Ёрон чу кунанд ҳам аноне
یاران چو کنند همعنانی
Аз санг бароваранд хонӣ
از سنگ برآورند خانی
Пркндгӣ аз нифоқи хезад
پرکندگی از نفاق خیزد
Пирӯзӣ аз иттифоқи хезад
پیروزی از اتفاق خیزد
Бар нўФлён хуҷаста шуд рӯз
بر نوفلیان خجسته شد روز
Гаштанд ба фоли саъди фирӯз
گشتند به فال سعد فیروز
Бар хасм заданду бршкстнд
بر خصم زدند و برشکستند
Киштанд ва бирехтанду хстнд
کشتند و بریختند و خستند
Ҷуз хаста набӯд ҳар ки ҷони барад
جز خسته نبود هر که جان برد
Ваон низ ки хаста буд май мард
وان نیز که خسته بود میمرد
Перони қабӣлаи хок бар сар
پیران قبیله خاک بر سر
Рафтанд ба хоки бӯси он дар
رفتند به خاکبوس آن در
Карданд басии хурӯшу фарёд
کردند بسی خروش و فریاد
Ки эй довар дод даҳ , бидиҳ дод
کهای داورِ داد ده، بده داد
эй пеши ту душмани ту мурда
ای پیش تو دشمنِ تو مرده
Моро ҳамаи куштаи гиру барда
ما را همه کشتهگیر و برده
Бо мо ду се хастаи найзау тир
با ما دو سه خسته نیزه و تیر
Бар дасти мгиру дасти мо гир
بر دست مگیر و دست ما گیر
Як раҳи бунаи ин қиёмат аз даст
یک ره بنه این قیامت از دست
Кохр ба ҷузи ин қиёматӣ ҳаст
کآخر به جز این قیامتی هست
То душмани ту силеҳи пӯшад
تا دشمن تو سلیح پوشد
Шамшери ту ба ки боз кӯшад
شمشیر تو به که باز کوشد
Мо ки зи паии ту сипар фикандем
ما کهز پی تو سپر فکندیم
Гар афв кунӣ ниёзмандем
گر عفو کنی نیازمندیم
Пайғом ба тиру найза то чанд ?
پیغام به تیر و نیزه تا چند؟
Бо бе сипарони ситеза то чанд ?
با بیسپران ستیزه تا چند؟
Ёбанда фатҳи кон ҷазаъ дид
یابندهٔ فتح کان جَزَع دید
Бхшўду гуноҳ рафта бахшед
بخشود و گناه رفته بخشید
Гуфто ки арӯс боядам зуд
گفتا که عروس بایدم زود
То гирдам аз ин қабӣлаи хушнӯд
تا گردم از این قبیله خشنود
Омад падари арӯси ғамнок
آمد پدر عروس غمناک
Чун хоки ниҳода рӯй бар хок
چون خاک نهاده روی بر خاک
К-эй дар араб аз бузургворӣ
کای در عرب از بزرگواری
Дар хӯрд сиррӣу тоҷдорӣ
در خورد سری و تاجداری
Маҷрӯҳаму перу дили шикаста
مجروحم و پیر و دلشکسته
Давр аз ту , ба рӯз бад нишаста
دور از تو، به روز بد نشسته
Дар сарзаниши араби фитода
در سرزنش عرب فتاده
Худро аҷамии лақаби ниҳода
خود را عجمی لقب نهاده
Ин хӯн ки зи шарҳ беш байнам
این خون که ز شرح بیش بینم
Дар гардани бахти хеши байнам
در گردن بخت خویش بینم
Хоҳам ки дар ин гуноҳкорӣ
خواهم که در این گناهکاری
Симоб шавам зи шармсорӣ
سیماب شوم ز شرمساری
Гар духт маро биоварӣ пеш
گر دخت مرا بیاوری پیش
Бахше ба каминаи бандаи хеш
بخشی به کمینه بندهٔ خویش
Розӣ шавам ва сипос дорам
راضی شوم و سپاس دارم
Вази ҳукми ту сар бурун наёрам
وز حکم تو سر برون نیارم
Вари оташи тез бар фурӯзӣ
ور آتش تیز بر فروزی
Ва ӯро ба мисли чу авди сӯзӣ
و او را به مثل چو عود سوزی
Вари зонкаҳи дроФкнӣ ба чоҳаш
ور زآنکه درافکنی به چاهش
ё теғ кашӣ кунӣ табоҳаш
یا تیغ کشی کنی تباهش
Аз бандагии ту сар нтобам
از بندگی تو سر نتابم
Рӯй аз сухани ту бар нтобам
روی از سخن تو بر نتابم
Аммо надаҳум ба деви фарзанд
اما ندهم به دیو فرزند
Девона ба банд ба ки дар банд
دیوانه به بند به که در بند
Сарсомӣу нур чун буд хуш ! ?
سرسامی و نور چون بود خَوش!؟
Хошоку наузи биллоҳи оташ ! ?
خاشاک و نعوذ بالله آتش!؟
Ин шефтаи рои ноҷавонмард
این شیفتهرایِ ناجوانمرد
Беоқибатасту ройгони гирд
بیعاقبت است و رایگانگرد
Ху карда ба кӯҳу дашти гаштан
خو کرده به کوه و دشت گشتن
Ҷавлон задану ҷаҳони нбштн
جولان زدن و جهان نبشتن
Бо номи шикастагони нишастан
با نامشکستگان نشستن
Номи ману номи худ шикастан
نام من و نام خود شکستن
Дар аҳли ҳунари шикастаи комӣ
در اهل هنر شکسته کامی
Ба зонка буд шикастаи номӣ
به زانکه بود شکسته نامی
Дар хок араб намонад бодӣ
در خاک عرب نماند بادی
Каз духтар ман накард ёдӣ
کز دختر من نکرد یادی
Ноёфта дар забонаши афканд
نایافته در زبانش افکند
Дар сарзаниши ҷаҳонаши афканд
در سرزنش جهانش افکند
Гар дар каф ӯ наҳй зимомам
گر در کف او نهی زمامم
Бо нанг буд ҳамеша номам
با ننگ بود همیشه نامم
Онкас ки дам наҳанг дорад
آنکس که دم نهنگ دارد
Ба зонка бимонад ва нанг дорад
به زانکه بماند و ننگ دارد
Гар ҳеҷ рисии маро ба фарёд
گر هیچ رسی مرا به فریاد
Озод кунӣ ки бодии озод
آزاد کنی که بادی آزاد
Варна ба худо ки бози гирдам
ورنه به خدا که باز گردم
Вази нози ту бе ниёзи гирдам
وز ناز تو بینیاز گردم
Барам сари он арӯс чун моҳ
بُرَم سر آن عروس چون ماه
Дар пеши саги афканам дар ин роҳ
در پیش سگ افکنم در این راه
То бози раҳами зи ному нангаш
تا باز رهم ز نام و ننگش
Озод шавам зи сулҳу ҷангаш
آزاد شوم ز صلح و جنگش
Фарзанди маро дар ин таҳаккум
فرزند مرا در این تحکم
Саг ба ки хӯрд ки деви мардум
سگ به که خورد که دیو مردم
Онро ки газад саги хатарнок
آنرا که گزد سگ خطرناک
Чун марҳам ҳаст несташ бок
چون مرهم هست نیستش باک
Вонро ки даҳон одамӣ хаст
وآنرا که دهان آدمی خست
Натавон ба ҳазор марҳамаши баст
نتوان به هزار مرهمش بست
Чун ӯ варақии чунин Фрўхўонд
چون او ورقی چنین فروخواند
НўФл ба ҷавоб ӯ фурӯ монад
نوفل به جواب او فرو ماند
Зон чираи забони раҳмати ангез
زان چیرهزبان رحمتانگیز
Бахшоиш кард ва гуфт бархез
بخشایش کرد و گفت برخیز
Ман гарчи саромади сипоҳам
من گرچه سرآمدِ سپاهم
Духтар ба дили хуш аз ту хоҳам
دختر به دل خوش از تو خواهم
Чун менадиҳӣ дил ту донад
چون میندهی دل تو داند
Аз ту ба ситам ки месетанд ?
از تو به ستم که میستاند؟
Ҳар зан ки ба даст зӯр хоҳанд
هر زن که به دست زور خواهند
Нони хушку ъсидаҳ шӯр хоҳанд
نان خشک و عصیده شور خواهند
Ман комдм аз паии дуоҳо
من کامدم از پی دعاها
Мустағнӣам аз чунин ҷафоҳо
مستغنیام از چنین جفاها
Онон ки надим хос буданд
آنان که ندیم خاص بودند
Бо пер дар он халос буданд
با پیر در آن خلاص بودند
Кони шефтаи хотири ҳўснок
کان شیفتهخاطر ِهوسناک
Дорад муншии азими нопок
دارد منشی عظیم ناپاک
Шӯридаи дилии чунин ҳавоӣ
شوریدهدلی چنین هوایی
Тан дар надиҳадат ба кадхудое
تن در ندهدت به کدخدایی
Бар ҳар чаҳ даҳяш агар наҷот аст
بر هر چه دهیش اگر نجات است
Собит набӯд ки бесабот аст
ثابت نبود که بیثبات است
Мо даии з барои ӯ ба новирд
ما دی ز برای او به ناورد
ӯ рӯй ба фатҳ душман оварад
او روی به فتح دشمن آورد
Мо аз пай ӯ нишонаи тир
ما از پی او نشانهٔ تیر
ӯ дар рух мо кашида такбир
او در رخ ما کشیده تکبیر
Ин нест нишони ҳӯшмандон
این نیست نشان هوشمندان
ӯ хоҳ ба гиряи хоҳи хандон
او خواه به گریه خواه خندان
Ин васлат агар фароҳам уфтад
این وصلت اگر فراهم افتد
Ҳам қуръаи фол бар ғам уфтад
هم قرعهٔ فال بر غم افتد
Некӯ набӯд з рӯй ҳолат
نیکو نبود ز روی حالت
ӯ бо халал ва ту бо хиҷолат
او با خلل و تو با خجالت
Он ба ки чу ном ва нанг дорем
آن به که چو نام و ننگ داریم
Зини кори намӯна чанг дорем
زین کار نمونه چنگ داریم
Хоҳишгар аз ин ҳадис бигузашт
خواهشگر از این حدیث بگذشت
Бо лашгари хеши бози пас гашт
با لشگر خویش باز پس گشت
Маҷнӯни шикастаи дил дар он кор
مجنون شکسته دل در آن کار
Длхстаҳ шуд аз газанди он хор
دلخسته شد از گزند آن خار
Омад бар нўФли об дар чашм
آمد بر نوفل آب در چشم
Ҷавшанда чу кӯҳи оташ аз хашм
جوشنده چو کوه آتش از خشم
Ки эй пой ба дӯстии фишурда
کهای پای به دوستی فشرده
ПзрФтаҳи худ ба сар набарда
پذرفتهٔ خود به سر نبرده
Дар субҳдамӣ бидон сипедӣ
در صبحدمی بدان سپیدی
Додем ба рӯзи ноумедӣ
دادیم به روز ناامیدی
Аз дасти ту сайди ман чаро рафт ?
از دست تو صید من چرا رفت؟
Ваон даст гирифтанат куҷо рафт ?
وان دست گرفتنت کجا رفت؟
Ташнаи м ба лаби Фуроти барадӣ
تشنهم به لب فرات بردی
Нохӯрда ба дӯзахами супурдӣ
ناخورده به دوزخم سپردی
Шукри з қмтр баргушодӣ
شکّر ز قِمَطر برگشادی
Шарбат кардӣ вале надодӣ
شربت کردی ولی ندادی
Бар хон тбрздми нишондӣ
بر خوان طبرزدم نشاندی
Бозам чу магаси з пеш ронадӣ
بازم چو مگس ز پیش راندی
Чун охири риштаи ин гиреҳ буд
چون آخر رشته این گره بود
Ин ришта наришта пунба ба буд
این رشته نرشته پنبه به بود
Ин гуфту Аннан аз ӯ бигардонад
این گفت و عنان از او بگرداند
Як асба шуд ва ду асба ме ронад
یک اسبه شد و دو اسبه میراند
Гум кард пай аз миёни эшон
گم کرد پی از میان ایشان
намерафт чу абри дили парешон
میرفت چو ابر دلپریشان
Май рехти зи дидаи об бар хок
میریخت ز دیده آب بر خاک
Бар заҳри кушандаи рехти тирёк
بر زهر کشنده ریخت تریاک
НўФл чу ба малики хеши пайваст
نوفل چو به ملک خویش پیوست
Бо ҳам нафасон хеш бинишаст
با همنفسان خویش بنشست
Маҷнӯни ситами расидаро хонд
مجنون ستم رسیده را خواند
То дил диҳадаш каз ӯ дилаш монад
تا دل دهدش کز او دلش ماند
Ҷустанди басӣ дар он мақомаш
جستند بسی در آن مقامش
Афтодаи бад аз ҷаридаи номаш
افتاده بد از جریده نامش
Гуми гаштан ӯ ки нораво буд
گم گشتن او که ناروا بود
Огоҳ шуданд каз куҷо буд
آگاه شدند کز کجا بود