Каъба рӯй азми раҳ оғоз кард
کعبهروی عزم ِ ره آغاز کرد
Қоидаи каъбаи рӯи ан соз кард
قاعدهٔ کعبهروان ساز کرد
Зончаҳи фузун аз ғараз кор дошт
زآنچه فزون از غرضِ کار داشت
Маблағи як бадара динор дошт
مبلغِ یک بدرهٔ دینار داشت
Гуфт фалони сӯфии озоди мард
گفت فلان صوفیِ آزادمرد
Ки остӣ аз олам кӯтоҳ кард
کهآستی از عالم کوتاه کرد
Дар дилам ояд ки диёнат дар ӯст
در دلم آید که دیانت در اوست
Дар кас агар нест амонат дар ӯст
در کس اگر نیست امانت در اوست
Рафту ниҳоняши фарои хонаи барад
رفت و نهانیش فرا خانه برد
Бадараи динор ба сӯфии супурд
بدرهٔ دینار به صوفی سپرد
Гуфт « нигаҳи дор дар ин пардаи роз
گفت «نگه دار در این پرده راز
То чу ман оем ба ман оряши боз »
تا چو من آیم به من آریش باز»
Хоҷаи раҳи бодияро даргирифт
خواجه رهِ بادیه را درگرفت
Шайхи зари орӣаро барграфт
شیخ زرِ عاریه را برگرفت
Ёрбу зинҳор ки худ чанд буд
یارب و زنهار که خود چند بود
То дили дарвеш дар он банд буд
تا دل درویش در آن بند بود
Гуфт « ба зари кор худ оростам
گفت «به زر کار خود آراستم
Ёфтам он ганҷ ки май хостам
یافتم آن گنج که میخواستم
Зуд хӯрам то накунад бастагӣ
زود خورم تا نکند بستگی
Ончӣ худо дод ба оҳистагӣ »
آنچه خدا داد به آهستگی»
Бози кушод аз гиреҳи он банд ро
باز گشاد از گره آن بند را
Дод тараб дод шабӣ чанд ро
دادِ طرب داد شبی چند را
Ҷумлаи он зар ки бар хеш дошт
جملهٔ آن زر که برِ خویش داشت
Базл шикам карду шикам пеш дошт
بذل شکم کرد و شکم پیش داشت
Даст бидон ҳуққа динор кард
دست بدان حقهٔ دینار کرد
Зулф батон ҳалқа зуннор кард
زلف بتان حلقهٔ زنار کرد
Хирқаи шайхона шудаи шохи шох
خرقهٔ شیخانه شده شاخ شاخ
Тнгдлии мондау узрии фарох
تنگدلی مانده و عذری فراخ
Сайд чунон хӯрд ки доғаш намонад
صید چنان خورد که داغش نماند
Равғанӣ аз баҳр чароғаш намонад
روغنی از بهرِ چراغش نماند
Ҳоҷии мо чун зи сафари гашти боз
حاجی ما چون ز سفر گشت باز
Кард барон ҳиндӯии худ трктоз
کرد بران هندوی خود ترکتاز
Гуфт биовар ба ман эй тезҳӯш
گفت بیاور به من ای تیزهوش
Гуфт чаҳ ? гуфтои зар , гуфто хамӯш
گفت چه؟ گفتا زر، گفتا خموش
Дар карами овез ва раҳо кун лҷоҷ
در کرم آویز و رها کن لجاج
Аз даҳ вайрон ки сетанд хароҷ ?
از ده ویران که ستاند خراج؟
Сарф шуд он бадараи ҳаво дар ҳаво
صرف شد آن بدره هوا در هوا
Муфлису бадараи зи куҷо то куҷо ?
مفلس و بدره ز کجا تا کجا؟
Ғоратӣ аз тарк набарда сети кас
غارتی از تُرک نبردهست کس
Рахт ба ҳиндӯ насупурда сети кас
رخت به هندو نسپردهست کس
Рукнии ту рукни диламро шикаст
رکنی تو رکن دلم را شکست
Хирадам аз он хурда ки бар ман нишаст
خردم از آن خرده که بر من نشست
Мол ба сад ханда ба тороҷ дод
مال به صد خنده به تاراج داد
Рафт ва ба сад гиря ба пои истод
رفت و به صد گریه به پا ایستاد
Гуфт карам кун ки пушаймони шудем
گفت کرم کن که پشیمان شدیم
Кофар будему мусулмони шудем
کافر بودیم و مسلمان شدیم
Табъи ҷаҳон аз халал обистан аст
طبع جهان از خلل آبستن است
Гар халалӣ рафт хато бар ман аст
گر خللی رفت خطا بر من است
То карамаш гуфт ба сад растхез
تا کرمش گفت به صد رستخیز
Хез ки дарвеш бпоӣаст хез
خیز که درویش بپای است خیز
Сими худо чун ба худои бозгашт
سیم خدا چون به خدا بازگشت
Сим кашӣ кард ва азов даргузашт
سیم کُشی کرد و ازاو درگذشت
Носеҳ худ шуд ки бад-ӣн дар мапӣч
ناصح خود شد که بدین در مپیچ
Ҳеҷ надорад чаҳ ситонами зи ҳеҷ ?
هیچ ندارد چه ستانم ز هیچ؟
Зу чаҳ ситонам ? ки ҷӯй несташ
زو چه ستانم؟ که جوی نیستش
Ҷуз гиравидан гаравӣ несташ
جز گرویدن گروی نیستش
Ончӣ аз он моли дарин сӯфӣ аст
آنچه از آن مال درین صوفی است
Мем мтўқи алиф кӯфӣ аст
میم مُطَوّق الفِ کوفی است
Гуфт нахоҳӣ ки ваболат кунам
گفت نخواهی که وبالت کنم
Ва ончӣ ҳаромаст ҳалолат кунам
وآنچه حرام است حلالت کنم
Даст бидор эй чу фалаки зарқи соз
دست بدار ای چو فلک زرقساز
зи остни кӯтаҳу дасти дароз
زآستن کوته و دست دراز
Ҳеҷ дил аз ҳирсу ҳасад пок нест
هیچ دل از حرص و حسد پاک نیست
Муътамад ӣ бар сари ин хок нест
معتمدی بر سر این خاک نیست
Дайни сира нақд ӣаст ба шайтони мада
دین سره نقدیست به شیطان مده
Ёраи фағфур ба сгбони мада
یارهٔ فغفور به سگبان مده
Гар диҳӣ эй хоҷаи ғаромати тўрост
گر دهی ای خواجه غرامت توراست
Мояи з муфлис натавон бози хост
مایه ز مفلس نتوان باز خواست
Манзил айбаст ҳунари тӯшаи рӯ
منزل عیب است هنر توشه رو
Домани дайни гиру фарои гӯшаи рӯ
دامن دین گیر و فرا گوشه رو
Чарх на бар бедармон ме занад
چرخ نه بر بیدِرَمان میزند
Қофила муҳташамон ме занад
قافلهٔ محتشمان میزند
Шаҳнаи ин роҳ чу ғоратгар аст
شحنه این راه چو غارتگر است
Муфлисӣ аз муҳташамӣ беҳтар аст
مفلسی از محتشمی بهتر است
Дидам аз онҷо ки ҷаҳон бинӣ аст
دیدم از آنجا که جهانبینی است
Ки офати занбӯри з ширинӣ аст
کهآفت زنبور ز شیرینی است
Шери магар талх бидон гашти худ
شیر مگر تلخ بدان گشت خود
Каз пас маргаш нахурд дому дад
کز پس مرگش نخورد دام و دد
Шамъи зи бархестанӣ во нишаст
شمع ز برخاستنی وا نشست
Маи зи тамомӣ талабидани шикаст
مه ز تمامی طلبیدن شکست
Бод ки бо хок ба гурги оштии сет
باد که با خاک به گرگ آشتیست
Эмин аз ин роҳ з нодоштӣ сет
ایمن از این راه ز ناداشتیست
Мурғи шимурро магар огоҳӣаст !
مرغِ شمر را مگر آگاهی است!
КоФти моҳии дирам моҳӣ аст
کآفت ماهی درم ِ ماهی است
Зар ки тарозуии ниёз ту шуд
زر که ترازوی نیاز تو شد
Фотиҳаи панҷ намоз ту шуд
فاتحهٔ پنج نماز تو شد
Пок нагардӣ зи раҳи ин ниёз
پاک نگردی ز ره این نیاز
То чу Низомӣ нашӯй покбоз
تا چو نظامی نشوی پاکباز