Қисса шунидам ки дар ақсои Марв

قصه شنیدم که در اقصای مرو

Буд малики зодаи ҷавонӣ чу сарв

بود ملک‌زاده جوانی چو سرو

Музтариб аз давлатёни диёр

مضطرب از دولتیان دیار

Малик бар ӯ шефта чун рӯзгор

ملک بر او شیفته چون روزگار

Тозагиашро куҳанон дар ситез

تازگی‌اش را کهنان در ستیز

Пари хатар ӯ зи он хатари ним хез

پر خطر او ز‌آن خطر نیم خیز

Як шаб аз он фитнаи пар андеша хуфт

یک شب از آن فتنه پر اندیشه خفت

Дид ки пери иш дар он хоб гуфт

دید که پیر‌یش در آن خواب گفت

Ки эй маи нави бурҷи куҳанро бикун

که‌ای مه نو برج‌ِ کهن را بکن

Вае гули нави шохи куҳанро бизан

و ای گُلِ نو شاخِ کهن را بزن

То ба ту бар малик муқарар шавад

تا به تو بر ملک مقرر شود

Айши ту аз хуии ту хуш тар шавад

عیش تو از خوی تو خوش‌تر شود

Шаҳ чу сар аз хоби гарон бар гирифт

شه چو سر از خواب گران بر گرفت

Он ду се танро з миён барграфт

آن دو سه تن را ز میان برگرفت

Тоза банно карду куҳан дар навишт

تازه بنا کرد و کهن در نوشت

Малик бар он тозаи малики тозаи гашт

ملک بر آن تازه مَلِک تازه گشت

Рахна кун малики сарафканда ба

رخنه‌کُنِ مُلک سرافکنده به

Лашгари бади аҳди пароканда ба

لشگر بد عهد پراکنده به

Сар накушуд шохи нав аз сарви бен

سر نکشد شاخ نو از سرو بن

То назанӣ гардани шохи куҳан

تا نزنی گردن شاخ کهن

То нашавад бастаи лаби ҷӯйбор

تا نشود بسته لب جویبار

Панҷа даъвӣ накушояд чанор

پنجهٔ دعوی نگشاید چنار

То накунӣ раҳгузари чашмаи пок

تا نکنی رهگذر چشمه پاک

Об назояд зи дилу чашми хок

آب نزاید ز دل و چشم خاک

Бо ту бурун аз ту даруни парварии сет

با تو برون از تو درون پروری‌ست

Гӯши туро неки насиҳатгар ӣ сет

گوش تو‌ را نیک نصیحت‌گر‌ی‌ست

Як нафаси он теғ барор аз ғилоф

یک نفس آن تیغ برآر از غلاف

Чанд ғилофаш кунӣ эй бар хилоф

چند غلافش کنی ای بر خلاف

Он нафас аз ҳуққаи ин хок нест

آن نفس از حقهٔ این خاک نیست

Ин ҳақи он ҳам нафас пок нест

این حق آن هم‌نفس پاک نیست

Пеши чунин каси ҳамагии пешкаш

پیش چنین کس همگی پیشکش

Номи карам бар ҳамаи хеши каш

نام کرم بر همهٔ خویش کش

Давлатён ки об ва дирам ёфтанд

دولتیان که‌آب و درم یافتند

Давлати боқии з карам ёфтанд

دولت باقی ز کرم یافتند

Тухми карами кишти саломат буд

تخم کرَم کشت‌ِ سلامت بوَد

Чун бирасад барги қиёмат буд

چون برسد برگ قیامت بود

Ёрб аз он ганҷ ки эҳсон туаст

یارب  از آن گنج که احسان توست

Нақди Низомӣ сира кун ки он ту сет

نقد نظامی سره کن که‌آن تو‌ست