Биёи соқии он май ки рӯмӣ вааш сет
بیا ساقی آن می که رومیوشست
Ба ман даҳ ки табъам чу зангӣ хушаст
به من ده که طبعم چو زنگی خوَشست
Магар бо ман ин бе муҳобои паланг
مگر با من این بیمحابا پلنگ
Чу рӯмӣ ва зангӣ набошад ду ранг
چو رومی و زنگی نباشد دو رنگ
Фарибанда роҳӣ шуд ин роҳи давр
فریبنده راهی شد این راه دور
Ки бар чархи ҳафтум тавон дид нур
که بر چرخ هفتم توان دید نور
Дарин раҳи фириштаи з раҳ ме равад
درین ره فرشته ز ره میرود
Ки ояд яке дев ва даҳ ме равад
که آید یکی دیو و ده میرود
Ба меъёри ин чорсўи раҳравӣ
به معیار این چارسو رهروی
Насинҷид ду ҷӯ то ндздди ҷӯй
نسنجد دو جو تا ندزدد جوی
Қуроза қуроза рибоед нахуст
قراضه قراضه رباید نخست
Рубойанд азу чун ки гардад дуруст
ربایند ازو چون که گردد درست
Ба ҷӯ месетанд зи деҳқони пер
به جو میستاند ز دهقان پیر
Ба ман мефиристанд ба девони мейр
به من میفرستند به دیوان میر
зи ман рахт ин ҳамРаҳон даври бод
ز من رخت این همرهان دور باد
Забонам бар ин нуктаи маъзӯри бод
زبانم بر این نکته معذور باد
Аз ин ошноёни бегонаи ху ӣ
از این آشنایان بیگانهخوی
Дурӯеи нигари як забонии мҷўӣ
دورویی نگر، یکزبانی مجوی
Ду сӯрох чун рӯбаҳи ҳилаи соз
دو سوراخ چون روبهِ حیلهساز
Яке сӯии шаҳвати яке сӯии оз
یکی سوی شهوت یکی سوی آز
Валикин чу каждум ба ҳангоми ҳуш
ولیکن چو کژدم به هنگام هوش
На сӯрохи дида на сӯрохи гӯш
نه سوراخ دیده نه سوراخ گوش
Гузоришгар роз ҳои наҳуфт
گزارشگرِ رازهای نهفت
зи таърихи деҳқони чунин боз гуфт
ز تاریخ دهقان چنین باز گفت
Ки чун шоҳи чини зин бар абраши ниҳод
که چون شاه چین زین بر ابرَش نهاد
Фалаки наъли зангӣ бар оташи ниҳод
فلک نعل زنگی بر آتش نهاد
Сипеҳр аз камӣни меҳри беруни ҷаҳонад
سپهر از کمینْ مِهر بیرون جهاند
Ситораи зи кафи муҳра берун фишонд
ستاره ز کفْ مهره بیرون فشاند
Ҷаҳон аз далерони лашкари шикан
جهان از دلیران لشکرشکن
Кашида чу анҷуми басии анҷуман
کشیده چو انجم بسی انجمن
Аз ойӣнаи пелу занги шутур
از آیینه پیل و زنگ شتر
Садафро шабаҳ раст бар ҷой дар
صدف را شبه رست بر جای دُر
зи пўиаҳ ки пай бар замин май фишурд
ز پویه که پی بر زمین میفشرد
Дар андоми гови устихони гашти хирад
در اندام گاو استخوان گشت خرد
Шаҳи рӯми расми каён тоза кард
شه روم رسم کیان تازه کرد
зи навбати ҷаҳонро пуровоза кард
ز نوبت جهان را پرآوازه کرد
Бар орост лашгар ба ойини рӯм
بر آراست لشگر به آیین روم
Чу ороиши нақш бар меҳри мум
چو آرایش نقش بر مهر موم
зи рӯмии танӣ буд баси меҳрбон
ز رومی تنی بود بس مهربان
Забоновар ӣ огаҳ аз ҳар забон
زبانآوری آگه از هر زبان
Далеру сухангӯӣу дониши параст
دلیر و سخنگوی و دانشپرست
Ба тир ва ба шамшери густохи даст
به تیر و به شمشیر گستاخدست
Кашида дамаши тӯтӣонро ба дом
کشیده دَمش طوطیان را به دام
Суханпарвар ӣ тўтёнўши ном
سخنپروری طوطیانوش نام
Ба ширини суханҳои мардуми фиреб
به شیرین سخنهای مردمفریب
Рабӯдаи ниўшндгонро шикеб
ربوده نیوشندگان را شکیب
Надими Сикандар ба бегоҳу гоҳ
ندیم سکندر به بیگاه و گاه
Муҳосиб дар аҳкоми хуршеду моҳ
محاسب در احکام خورشید و ماه
Сикандар ба ҳукми паёмовар ӣ
سکندر به حکم پیامآوری
Бар хеш хондаш ба номовар ӣ
بر خویش خواندش به نامآوری
Бифармуд то ҳеҷ норади диранг
بفرمود تا هیچ نارد درنگ
Шитобон шавад сӯии солори занг
شتابان شود سوی سالار زنگ
Расонади бадви бими шамшери шоҳ
رسانَد بدو بیم شمشیر شاه
Магар башнавад боз гардад зи роҳ
مگر بشنود باز گردد ز راه
Ба зангии забон раҳнамӯнӣ кунад
به زنگی زبان رهنمونی کند
Ки оҳан дар оташ забунӣ кунад
که آهن در آتش زبونی کند
Ҷавонмарди гули чеҳра чун сарви бен
جوانمرد گلچهره چون سرو بن
зи рӯмӣ ба зангии расонади ин сухан
ز رومی به زنگی رساند این سخن
Ки дорандаи тоҷу шамшеру тахт
که دارنده تاج و شمشیر و تخت
Равон кард роят ба неруии бахт
روان کرد رایت به نیروی بخت
Ҷавони давлату тезу гарданкаши сет
جواندولت و تیز و گردنکشست
Гуҳ хашм сӯзанда чун оташи сет
گه خشم سوزنده چون آتشست
Чу бар шох оҳӯ кашад чарми гӯр
چو بر شاخ آهو کشد چرم گور
Бидӯзад сари мӯр бар пои мӯр
بدوزد سر مور بر پای مور
Чунон ба ки бо ӯ мудоро кунӣ
چنان به که با او مدارا کنی
Бинолӣу узр ошкоро кунӣ
بنالی و عذر آشکارا کنی
Набояд ки он оташ ояд ба тоб
نباید که آن آتش آید به تاب
Ки нанишинад онгаҳ ба дарёии об
که ننشیند آنگه به دریای آب
Ба меҳраши равон бояд оростан
به مهرش روان باید آراستن
Муборак нашуд кини азу хостан
مبارک نشد کین ازو خواستن
Ҷаҳонаши гуҳи сулҳ ва ҷанг озмуд
جهانش گه صلح و جنگ آزمود
зи ҷангаш зиён дид ва аз сулҳи суд
ز جنگش زیان دید و از صلح سود
Шаҳи занг чун гӯш кард он сухан
شه زنگ چون گوش کرد آن سخن
Бипечед бар худ чу мори куҳан
بپیچید بر خود چو مار کهن
Димоғаши зи гармии баромад ба ҷӯш
دماغش ز گرمی برآمد به جوش
Баровард чун раъди ғурони хурӯш
برآورد چون رعد غران خروش
Бифармуд то тўтёнўш ро
بفرمود تا طوطیانوش را
Кашанд ва баранд аз таниши ҳуш ро
کشند و برند از تنش هوش را
Рубуданаш он девсорони зи ҷой
ربودنْش آن دیوساران ز جای
Чу ки баргро муҳраи каҳрабоӣ
چو کهبرگ را مهرهٔ کهربای
Буриданд дар ташти заррини сараш
بریدند در تشت زرّین سرش
Ба хӯн ғарқа шуд нозанини пайкари ш
به خون غرقه شد نازنین پیکرش
Чу пурхӯн шуд он ташти заррин , чаҳ кард ?
چو پرخون شد آن تشت زرین، چه کرد؟
Бихӯрадаш чу обӣ ва обӣ нахурд
بخوردش چو آبی و آبی نخورد
Касоне ки буданд бо ӯ ба роҳ
کسانی که بودند با او به راه
Шуданд об дар дидаи наздики шоҳ
شدند آب در دیده نزدیک شاه
Намуданд кони рӯмии хуби чеҳр
نمودند کان رومی خوبچهر
Чаҳ бад дид аз он зангии сарди меҳр
چه بد دید از آن زنگیِ سرد مهر
Шаҳ аз баҳри он сарви шамшоди ранг
شه از بهر آن سرو شمشاد رنگ
Чунон сӯхт каз тоби оташи хаданг
چنان سوخت کز تاب آتش خدنگ
Ба хӯн рехтан шуд дил ангехта
به خون ریختن شد دلانگیخته
зи хӯни чунон бе гунаҳи рехта
ز خون چنان بیگنه ریخته
Шуд аз рӯмёни ранги якборагӣ
شد از رومیان رنگ یکبارگی
Ки диданд аз онгуна хўнхўоргӣ
که دیدند از آنگونه خونخوارگی
Сиёҳон азон кор , дандони сифед
سیاهان ازان کار، دندان سفید
зи хандаи лаби рӯмёни ноумед
ز خنده لب رومیان ناامید
Шаби он ба ки пӯшидаи дандон буд
شب آن به که پوشیدهدندان بود
Ки он лаҳза мерад ки хандон буд
که آن لحظه میرد که خندان بود
Сикандар ба оҳистагии як ду рӯз
سکندر به آهستگی یک دو روز
Гузашт аз сари хашми андешаи сӯз
گذشت از سر خشم اندیشهسوز
Шбоҳнг чун барзад аз кӯҳи дӯд
شباهنگ چون برزد از کوه دود
Бар оҳанги шаби мурғ дастон намӯд
بر آهنگِ شب مرغ دَستان نمود
Броўихти ҳиндӯии чарх аз камар
برآویخت هندوی چرخ از کمر
Ба ҳорӯнии шаби ҷарасҳои зар
به هارونی شب جَرسهای زر
Ҷлоҷл занон гуфт ҳорӯни шоҳ
جلاجلزنان گفت هارونشاه
Ки шаҳи тоҷўри боду душмани табоҳ
که شه تاجور باد و دشمن تباه
Тилоия бурун шуд ба раҳи доштан
طلایه برون شد به رهداشتن
Итоқӣ ба навбати нигаҳи доштан
یتاقی به نوبت نگهداشتن
Дигар рӯзи коваради гардуни шитоб
دگر روز کاورد گردون شتاب
Бурун зад сар аз кунҷи кӯҳи офтоб
برون زد سر از کنج کوه آفتاب
Буғурред кӯс аз дар шаҳриёр
بغرید کوس از در شهریار
Ҷаҳон шуд зи бонги ҷарас бе қарор
جهان شد ز بانگ جرس بیقرار
Табираи зан аз хораши чарми хом
تبیرهزن از خارش چرم خام
Лбишаҳи дроФкнди шабро ба ком
لبیشه درافکند شب را به کام
Дар омад ба шӯриши дами гови дам
در آمد به شورش دَم گاودُم
Ба хмбк задани хоми рўиинаҳи хам
به خمبک زدن خام رویینه خم
Тарозуии пӯлоди санҷон ба майл
ترازوی پولاد سنجان به میل
зи каффа ба каффа ҳаме ронад сайл
ز کفه به کفه همیراند سیل
Синони сари хишт , хуфтон шикоф
سنانِ سَرخشت، خفتانشکاف
Бурун рафт аз фалакаи пушту ноф
برون رفت از فُلکهٔ پشت و ناف
зи қорўраҳу ёсҷу беди барг
ز قاروره و یاسج و بیدبرگ
Қавораи қавора шудаи дръу трг
قواره قواره شده دِرع و ترگ
зи ҳарин ҳамлаи зи ҳрои теғ
ز هرینِ حمله ز هرایِ تیغ
Шудаи оби хӯн дар дили тунди меғ
شده آب خون در دل تند میغ
Чу лашгар ба лашгари даровард рӯй
چو لشگر به لشگر درآورد روی
Мубориз бурун омад аз ҳар ду сӯй
مبارز برون آمد از هر دو سوی
Басии як ба дигари дроўихтнд
بسی یک به دیگر درآویختند
Басии хӯн ба новирд гуҳ рехтанд
بسی خون به ناوردگه ریختند
Сабақи барад бар лашгари рӯми занг
سبق برد بر لشگر روم زنگ
Чу бар гӯри пай бар кашида паланг
چو بر گورِ پی برکشیده پلنگ
Харобии дароварди зангӣ ба рӯм
خرابی درآورد زنگی به روم
з ҳар бум афғон баровард бум
ز هر بوم افغان برآورد بوم
Ки рӯмӣ битарсед аз он пеш хӯрд
که رومی بترسید از آن پیش خورد
Ки бо тӯтиёи нӯши зангӣ чаҳ кард
که با طوطیانوش زنگی چه کرد
ДроФкнди хӯни диловар ба ҷом
درافکند خون دلاور به جام
Бихӯрад аз сари хомии он хӯни хом
بخورد از سر خامی آن خون خام
Чу зангӣ намӯд ончунон бозӣ ӣӣ
چو زنگی نمود آنچنان بازییی
з рӯмӣ наомад Аннани тозӣ ӣӣ
ز رومی نیامد عنانتازییی
Бидонаст солори лашгари шинос
بدانست سالار لشگرشناس
Ки дар рӯмӣ аз зангӣ омад ҳарос
که در رومی از زنگی آمد هراس
Чу лашгар ҳаросон шавад дар ситез
چو لشگر هراسان شود در ستیز
Сголш насозад магар бар гурез
سگالش نسازد مگر بر گریز
Вазири хирадмандро хонд пеш
وزیر خردمند را خواند پیش
Хабар додаш аз рози пинҳони хеш
خبر دادش از راز پنهان خویش
Ки баддил шуданд ин сипоҳи далер
که بددل شدند این سپاه دلیر
зи шамшери нохӯрдаи гаштанди сайр
ز شمشیر ناخورده گشتند سیر
Ба лашгари тавон кардан ин корзор
به لشگر توان کردن این کارزار
Ба танҳо чаҳ бархезад аз як савор
به تنها چه برخیزد از یک سوار
зи хӯн хӯрдани тўтёнўши гирд
ز خون خوردن طوطیانوش گرد
Ҳамаи лашгар аз бим хоҳанд мард
همه لشگر از بیم خواهند مرد
Кунад ҳар як ойини тарси ошкор
کند هر یک آیین ترس آشکار
Наёбади зи тарсндагони ҳеҷ кор
نیابد ز ترسندگان هیچ کار
Чу бад дил шуд ин лашгари ҷангҷӯ ӣ
چو بددل شد این لشگر جنگجوی
Биор обу даст аз далерӣ бишӯй
بیار آب و دست از دلیری بشوی
Ҳамон зангёни чира дастӣ кунанд
همان زنگیان چیرهدستی کنند
Чу пелони ошуфта мастӣ кунанд
چو پیلان آشفته مستی کنند
Чаҳ дастони тавон оўридн ба даст
چه دستان توان آوریدن به دست
Казон зангёнро даройади шикаст
کزان زنگیان را درآید شکست
Барандоз рое ки ёрӣ диҳад
برانداز رایی که یاری دهد
Азин ваҳшатам растгорӣ диҳад
ازین وحشتم رستگاری دهد
Ҷаҳондидаи дастури фарёди рас
جهاندیده دستور فریاد رس
Кушод аз сари кордонии нафас
گشاد از سر کاردانی نفس
Ки шоҳои хиради раҳнамӯни ту бод
که شاها خرد رهنمون تو باد
Зафари ёру душмани забуни ту бод
ظفر یار و دشمن زبون تو باد
Ҷаҳони довари офариниши паноҳ
جهانداور آفرینشپناه
Паноҳи ту бод эй ҷаҳонгири шоҳ
پناه تو باد ای جهانگیر شاه
Ба ҳар ҷо ки рӯй оре аз кӯҳу дашт
بههرجا که روی آری از کوه و دشت
Баӣ бодат аз чархи пирӯзи гашт
بهی بادت از چرخ پیروز گشت
Сиёҳон ки морон мардум зананд
سیاهان که مارانِ مردمزنند
На мардум , ҳамоно ки аҳрӣмананд
نه مردم، همانا که اهریمنند
Агар рӯмии андешад аз ҷанги занг
اگر رومی اندیشد از جنگ زنگ
Аҷаб нест кин моҳӣаст он наҳанг
عجب نیست کاین ماهی است آن نهنگ
зи мардуми кашӣ тарс бошад басӣ
ز مردم کشی ترس باشد بسی
зи мардуми хур ӣ чун натарсад касе ?
ز مردمخوری چون نترسد کسی؟
Гар озарми хоҳем аз ин сгдлон
گر آزرم خواهیم از این سگدلان
Нхўонндмони оқилони оқилон
نخوانندمان عاقلان عاقلان
Вагар ҷой холӣ кунем аз набард
وگر جای خالی کنیم از نبرد
з гетӣ бароранд якбораи гирд
ز گیتی برآرند یکباره گرد
Балигар з мо доштандӣ ҳарос
بلی گر ز ما داشتندی هراس
Миёнҷӣ бар эшон наҳодӣ сипос
میانجی بر ایشان نهادی سپاس
Миёнҷӣ ки бошад ? ки баси биҳшнд
میانجی که باشد؟ که بس بیهشند
Вагар рости хоҳӣ , миёнҷии кашанд
وگر راست خواهی، میانجیکُشند
Яке чора бояд барандохтан
یکی چاره باید برانداختن
Ба тазвири мардуми хур ӣ сохтан
به تزویر مردمخوری ساختن
Гирифтани танӣ чанд зангии зи роҳ
گرفتن تنی چند زنگی ز راه
Гирифтор кардан дар ин боргоҳ
گرفتار کردن در این بارگاه
Нишастани туро хомашу хашмнок
نشستن تو را خامش و خشمناک
Дрондохтни зангёнро ба хок
درانداختن زنگیان را به خاک
Якеро сар аз тан баридан ба дард
یکی را سر از تن بریدن به درد
Ба матбах фиристодан аз баҳр хӯрд
به مطبخ فرستادن از بهر خورد
Ба зангии забони гуфтани инро бишӯй
به زنگی زبان گفتن این را بشوی
Бпз то хӯрд хусрави номҷўӣ
بپز تا خورد خسرو نامجوی
Бифармоӣ то матбахӣ дар наҳуфт
بفرمای تا مطبخی در نهفت
Наад ҷуфта ва онро кунад хоки ҷуфт
نهد جفته و آن را کند خاک جفت
Баҷушад сари гўспндии сиёҳ
بجوشد سر گوسپندی سیاه
Тиҳии з устихон оварад назд шоҳ
تهی ز استخوان آورد نزد شاه
Шаҳи он чарми нопухтаи ним хом
شه آن چرم ناپختهٔ نیم خام
Бадаради бхоид ба ҳирсии тамом
بِدَرَد بخاید به حرصی تمام
Бигӯед ки « мағзаш биёред низ
بگوید که «مغزش بیارید نیز
Казин нағзтар кас нахурда сети чиз
کزین نغزتر کس نخوردهست چیز
Агар ҳеҷ донстмӣ дар нахуст
اگر هیچ دانستمی در نخست
Ки зангӣ хурӣ дорадам тундараст
که زنگیخوری داردم تندرست
Асирони рӯмии нпрўрдмӣ
اسیران رومی نپروردمی
Ҳамаи зангии хуши намаки хўрдмӣ »
همه زنگیِ خوشنمک خوردمی»
Чу он одамӣ хора ёбад хабар
چو آن آدمیخواره یابد خبر
Ки ҳаст одамии хорае зу бтар
که هست آدمیخوارهای زو بتر
Бад-ӣни тарси бигузоради он кини гарм
بدین ترس بگذارد آن کین ِگرم
Ки оҳан ба оҳан тавон кард нарм
که آهن به آهن توان کرد نرم
Гар ин чораи соз ӣ ба дасти оварем
گر این چارهسازی به دست آوریم
Бар он чираи дастони шикасти оварем
بر آن چیرهدستان شکست آوریم
Ба гиреҳгии з гиреҳгон тавонем раст
به گرگی ز گرگان توانیم رست
Ки бар ҷаҳли ҷузи ҷаҳли норади шикаст
که بر جهل جز جهل نارد شکست
Бифармуд шаҳ то далерони рӯм
بفرمود شه تا دلیران روم
Намоянди чолиш дар он марзу бум
نمایند چالش در آن مرز و بوم
Камӣн бар гузаргоҳ занг оваранд
کمین بر گذرگاه زنگ آورند
Танӣ чанд зангӣ ба чанг оваранд
تنی چند زنگی به چنگ آورند
Шуданд он далерони фармон пазир
شدند آن دلیران فرمانپذیر
Гирифтанд аз он занге чанд асир
گرفتند از آن زنگیی چند اسیر
Ба нўбтгаҳи шоҳи бурдандашон
به نوبتگه شاه بردندشان
Ба сарҳанги навбати спрдндшон
به سرهنگ نوبت سپردندشان
Даровардашони навбатии дори шоҳ
درآوردشان نوبتیدار شاه
Қафоеи зи хӯни сурху рӯеи сиёҳ
قفایی ز خون سرخ و رویی سیاه
Шаҳ аз хашмнокӣ чу ғуррандаи шер
شه از خشمناکی چو غرنده شیر
Ки оради гавазни гаронро ба зер
که آرد گوزن گران را به زیر
Якеро бифармуд то зон гуруҳ
یکی را بفرمود تا زان گروه
Бибаранди сар чун яке пораи кӯҳ
ببُرند سر چون یکی پاره کوه
Ба матбах супурданд кинро бигир
به مطبخ سپردند کاین را بگیر
Бисоз ончии шаҳро буд ногузир
بساز آنچه شه را بود ناگزیر
Дигаргуна бо матбахии рафтаи роз
دگرگونه با مطبخی رفته راز
Ки чун соз май бояд он трктоз
که چون ساز میباید آن ترکتاز
Дигар зангёни пеши хусрав ба пой
دگر زنگیان پیش خسرو بهپای
Фурӯмондаи оҷиз дар он расму рой
فرومانده عاجز در آن رسم و رای
Чу фармуд хусрав ки хон оваранд
چو فرمود خسرو که خوان آورند
Бисоти хӯриш дар миён оваранд
بساط خورش در میان آورند
Биоварад хон зираки ҳӯшманд
بیاورد خوان زیرک هوشمند
Бар ӯ лФчаҳҳои сари гўспнд
بر او لفچههای سر گوسپند
Шаҳ аз ҳам дарид он хӯришро ба зӯр
شه از هم درید آن خورش را بهزور
Чу ширӣ ки ӯ брдрди чарми гӯр
چو شیری که او بردرد چرم گور
Бёистгӣ хӯрд ва ҷанбанд сар
بیایستگی خورد و جنباند سر
Ки хӯрдӣ надидам бад-ӣни сон дигар !
که خوردی ندیدم بدینسان دگر!
Чу зангӣ ба хӯрдан чунин дилкаши сет
چو زنگی به خوردن چنین دلکشست
Кабобӣ дигар хӯрданами нохуши сет
کبابی دگر خوردنم ناخوشست
Ҳамаи соқ зангӣ хӯрам дар шароб
همه ساق زنگی خورم در شراب
Казон хуши намак тар наёбам кабоб
کزان خوشنمکتر نیابم کباب
Ба рағми сиёҳони шаҳи пели банд
بهرغم سیاهان شه پیلبند
Музаввар ҳаме хӯрд аз он гӯсфанд
مزور همیخورد از آن گوسفند
Чу тарснда аждаҳо кардашон
چو ترسنده اژدها کردشان
Чу морон ба саҳро раҳо кардашон
چو ماران به صحرا رها کردشان
Шуданд он сиёҳон бар шоҳи занг
شدند آن سیاهان بر شاه زنگ
Хабар боз доданд аз он рӯзи танг
خبر باز دادند از آن روز تنگ
Ки ин аждаҳои хуии мардуми хаёл
که این اژدهاخویِ مردمخیال
Наҳангӣаст коўрдаҳ бар мо завол
نهنگی است کاورده بر ما زوال
Чунон мехӯрд зангии хом ро
چنان میخورد زنگی خام را
Ки зангӣ хӯрд мағзи бодомро !
که زنگی خورد مغز بادام را!
Сари лФҷнонро ки орад ба банд
سر لفجنان را که آرد به بند
Хӯрд чун сару лФҷаҳи гӯсфанд
خورد چون سر و لفجه گوسفند
Дили зангёнро даромад ҳарос
دل زنگیان را درآمد هراس
Ки аз парниёни сар бурун зад пилос
که از پرنیان سر برون زد پلاس
Фурӯи пжмриди оташи ангезашон
فرو پژمرید آتش انگیزشان
з гармӣ нишаст оташи тезашон
ز گرمی نشست آتش تیزشان
Чу рӯз дигар мурғ багушӯд бол
چو روز دگر مرغ بگشود بال
Тиҳӣ шуд димоғи сипеҳр аз хаёл
تهی شد دماغ سپهر از خیال
Ба ғӯли сияҳи бонги барзади хурӯс
به غول سیه بانگ برزد خروس
Дар омад ба ғридни овози кӯс
در آمد به غریدن آواز کوس
Шағабҳои шипўр аз оҳанги тез
شغبهای شیپور از آهنگ تیز
Чу сувари исрофил дар растхез
چو صور اسرافیل در رستخیز
зи наъраи баровардани гови дам
ز نعره برآوردن گاو دم
Шудаи зи осмони Зуҳраи гови гум
شده ز آسمان زهرهٔ گاو گم
Дуҳулҳои гргинаҳи чарм аз хурӯш
دهلهای گرگینه چرم از خروش
Даровардаи мағзи ҷаҳонро ба ҷӯш
درآورده مغز جهان را به جوش
зи шӯридагии тунбаки захми рез
ز شوریدگی تنبک زخم ریز
Димоғи фалаки суфта аз захми тез
دماغ فلک سفته از زخم تیز
Дили трктозон дар он дору гир
دل ترکتازان در آن دار و گیر
Бароварда аз ноӣ туркии нафир
برآورده از نای ترکی نفیر
Замини ларзаи мқръаҳ дар димоғ
زمین لرزه مقرعه در دماغ
Зада оташини мқръаҳ чун чароғ
زده آتشین مقرعه چون چراغ
Рўорўи занони тири пӯлоди соӣ
روارو زنان تیر پولاد سای
Дар андоми шерони пӯлоди хоӣ
در اندام شیران پولاد خای
Плорки чунон тоФ аз рӯй теғ
پلارک چنان تاف از روی تیغ
Ки дар шаби ситораи зи торики меғ
که در شب ستاره ز تاریک میغ
Ду лашгар дигар бораи бархестанд
دو لشگر دگر باره برخاستند
Дигаргунаи сафҳо броростнд
دگرگونه صفها برآراستند
Ду абр аз ду сӯ дар хурӯш омаданд
دو ابر از دو سو در خروش آمدند
Ду дарёии оташ ба ҷӯш омаданд
دو دریای آتش به جوش آمدند
Бромихтаҳи лашгари рӯму занг
برآمیخته لشگر روم و زنگ
Сипеду сияҳ чун гурози ду ранг
سپید و سیه چون گراز دو رنگ
Сами боди поёни пӯлоди наъл
سم باد پایان پولاد نعل
Ба хӯни далерон замин карда лаъл
به خون دلیران زمین کرده لعل
Таранги камонҳои бозуи шикан
ترنگ کمانهای بازو شکن
Басии халқро барда аз хештан
بسی خلق را برده از خویشتن
ДрФшидни теғи ойӣнаи тоб
درفشیدن تیغ آیینه تاب
Дирафшонтар аз чашмаи офтоб
درفشانتر از چشمهٔ آفتاب
Зада лашгари рӯми рояти баланд
زده لشگر روم رایت بلند
Замин дар камони осмон дар каманд
زمین در کمان آسمان در کمند
Ба қалби андари Искандари Филқўс
به قلب اندر اسکندر فیلقوس
Ҷиноҳӣ бар ороста чун арӯс
جناحی بر آراسته چون عروس
зи пеши сипаҳи зангии қиргўн
ز پیش سپه زنگی قیرگون
Ҷиноҳии бароварда чун бесутун
جناحی برآورده چون بیستون
Сафи зиндаи пелон ба як ҷои гуруҳ
صف زنده پیلان به یکجا گروه
Чу гирди гриўаҳи камарҳои кӯҳ
چو گِردِ گریوه کمرهای کوه
Мижа чун синони чашмҳо чун ақиқ
مژه چون سنان چشمها چون عقیق
зи хартум то дам дар оҳани ғариқ
ز خرطوم تا دم در آهن غریق
Дигаргуна бар ҳар яке тахти оҷ
دگرگونه بر هر یکی تخت عاج
Бирав зангӣ ӣӣ бар сар аз машки тоҷ
برو زنگییی بر سر از مشک تاج
Чу овоз бар пел саркаш задӣ
چو آواز بر پیل سرکش زدی
Задӣ оташ ар худ бар оташ задӣ
زدی آتش ار خود بر آتش زدی
зи пас пели комад ба чолиши бурун
ز پس پیل کامد به چالش برون
Шуд аз пои пелони замини нилгун
شد از پای پیلان زمین نیلگون
Пиёдаи равони гирди пели баланд
پیادهروان گرد پیل بلند
Ба ҳар гӯша Эй карда сад пели банд
به هر گوشهای کرده صد پیل بند
Чу ойин пайкор шуд сохта
چو آیین پیکار شد ساخته
Маниш ҳо шуд аз меҳри пардохта
منشها شد از مهر پرداخته
Ситамгари сиёҳии зроҷаҳи баном
ستمگر سیاهی زراجه بنام
зи лашгари гуҳ занг бикшод гом
ز لشگر گه زنگ بگشاد گام
Дар омад чу пели устихонӣ ба даст
درآمد چو پیل استخوانی بهدست
Казу пелро устихон май шикаст
کزو پیل را استخوان میشکست
Сияҳи мор ӣ афсуни гиреҳгӣ дар ӯ
سیهماری افسون گرگی در او
Сромосӣ аз сари бузургӣ дар ӯ
سرآماسی از سر بزرگی در او
Даҳонаш фароху сияҳ чун луед
دهانش فراخ و سیه چون لوید
Казу чашми бинандаи гаштии сипед
کزو چشم بیننده گشتی سپید
Хамӣ аз хмоҳни барангехта
خمی از خماهن برانگیخته
Ба хамҳо скоҳн бирав рехта
به خمها سکاهن برو ریخته
Бару синае ҳамчуи пӯлоди тарс
بر و سینهای همچو پولاد ترس
Ҳадиси танумандии он худ мапурс
حدیث تنومندی آن خود مپرس
Илми дидае парчамӣ бар сараш ?
علم دیدهای پرچمی بر سرش؟
Наме гашти як мӯӣ аз он пайкараш
نمیگشت یک موی از آن پیکرش
Гар онҷо буд тоскии сарнигӯн
گر آنجا بود طاسکی سرنگون
Ду дида бирав ҳамчуи ду тоси хӯн
دو دیده برو همچو دو طاس خون
Басии хештанро ба зангӣ ситуд
بسی خویشتن را به زنگی ستود
Ки сӯзонтар аз оташами зери дӯд
که سوزانتر از آتشم زیر دود
Зроҷаҳи манам пели пӯлоди хоӣ
زراجه منم پیل پولاد خای
Ки бар пушти пелони кашами пели пой
که بر پشت پیلان کشم پیل پای
Чу дар пели пой қадаҳ ме кунам
چو در پیل پای قدح میکنم
Ба як пели пои пелро пай кунам
به یک پیل پا پیل را پی کنم
Чу дар маърака баркашам теғи тез
چو در معرکه برکشم تیغ تیز
Ба кӯҳа кунам кӯҳро ризриз
به کوهه کنم کوه را ریزریز
Гарми шер пеш ояд вагар ҳзбр
گرم شیر پیش آید و گر هُزبر
Бар ӯ сайли боРом чу ғуррандаи абр
بر او سیل بارم چو غرنده ابر
Фарс бификанад ҷӯши ман нил ро
فرس بفکند جوش من نیل را
Рухи ман пиёда наад пел ро
رخ من پیاده نهد پیل را
Силаҳ аз танами руста чу шери нар
سلاح از تنم رسته چو شیر نر
з пӯлод дорам силаҳӣ дигар
ز پولاد دارم سلاحی دگر
Чу алмосу оҳани раги тани маро
چو الماس و آهن رگ تن مرا
Чаҳ ҳоҷат ба алмосу оҳани маро ?
چه حاجت به الماس و آهن مرا؟
Чу гардан барорам ба гардани кашӣ
چو گردن برآرم به گردنکشی
На зобии ҳаросам на аз оташӣ
نه زابی هراسم نه از آتشی
Дирами паҳлавии паҳлавонон ба теғ
درم پهلوی پهلوانان به تیغ
Хӯрам гардаи гарданон бе дареғ
خورم گرده گردنان بی دریغ
Ба мардуми кашии аждаҳои пайкарам
به مردمکشی اژدها پیکرم
На мардуми кашам , балки мардум хӯрам !
نه مردمکشم، بلکه مردمخورم!
Маро дар ҷаҳон аз касе шарм нест
مرا در جهان از کسی شرم نیست
Ситеза басӣ ҳаст ва озарм нест
ستیزه بسی هست و آزرم نیست
Ситезандаро дорад озарми суст
ستیزنده را دارد آزرم سست
Хар аз зер полон барояд дуруст
خر از زیر پالان برآید درست
Чу ман зангӣ онгаҳ ки хандон буд
چو من زنگی آنگه که خندان بود
Сияҳи ширии алмоси дандон буд
سیه شیری الماس دندان بود
Бигуфт ину барзад ба абрӯи шиканҷ
بگفت این و برزد به ابرو شکنج
Чу Марӣ ки печади зи савдои ганҷ
چو ماری که پیچد ز سودای گنج
зи рӯмии савории тавоноу чуст
ز رومی سواری توانا و چست
Бар он оташи афканди худро нахуст
بر آن آتش افکند خود را نخست
Ба оташи кашӣ боз молида гӯш
به آتش کشی باز مالید گوش
Чу парвона Эй коедаш хӯн ба ҷӯш
چو پروانهای کایدش خون بهجوش
Даромад бирав зангии чанги суд
درآمد برو زنگی چنگ سود
Ба як зарбат аз тани сарашро рабӯд
به یک ضربت از تن سرش را ربود
Дигар кӣна хоҳӣ даромад ба ҷанг
دگر کینهخواهی درآمد به جنگ
Фалаки ҳам дароварди поиш ба санг
فلک هم درآورد پایش به سنگ
Чунин то ба миқдори ҳафтод мард
چنین تا به مقدار هفتاد مرد
Ба теғ омад аз рӯмён дар набард
به تیغ آمد از رومیان در نبرد
Дигар ҳечкасро наомад ниёз
دگر هیچکس را نیامد نیاز
Ки бо он забонӣ шавад разми соз
که با آن زبانی شود رزمساز
Дил аз ҷой шуд лашгари рӯм ро
دل از جای شد لشگر روم را
Чу аз кӯраи оташини мум ро
چو از کورهٔ آتشین موم را
Чу кард он забонии сипаҳро забун
چو کرد آن زبانی سپه را زبون
Наомад бноўрд ӯ каси бурун
نیامد بناورد او کس برون
Сари гарданони шоҳи гардуни гароӣ
سر گردنان شاه گردون گرای
зи паргори мавкиб тиҳӣ кард ҷой
ز پرگار موکب تهی کرد جای
Бар орост бар ҷанги зангии бсич
بر آراست بر جنگ زنگی بسیچ
Ба зангии кашии найзаро дод печ
به زنگیکشی نیزه را داد پیچ
Зада бар миёни гавҳари огӣни камар
زده بر میان گوهر آگین کمر
Дар оварда пӯлоди ҳиндӣ ба сар
در آورده پولاد هندی به سر
Ба тан бар яке осмони гавани зира
به تن بر یکی آسمانگون زره
Чу мрғўли зангии гиреҳ ба гиреҳ
چو مرغول زنگی گره به گره
Ямонии яке теғи заҳри обиҷаваш
یمانی یکی تیغ زهر آبجوش
Ҳамоили Фрўҳштаҳ аз тарафи дӯш
حمایل فروهشته از طرف دوش
Камандӣ чу абрӯии тмғочён
کمندی چو ابروی طمغاچیان
Ба хам чун камони гӯшаи чочён
به خم چون کمان گوشه چاچیان
ЛҳиФии броФкндаҳ бар пушти бўр
لحیفی برافکنده بر پشت بور
Даромад ба зини он тани пели зӯр
درآمد به زین آن تن پیل زور
Аннани ткоўр ба давлати супурд
عنان تکاور به دولت سپرد
Намӯд он қавии дастро дастбурд
نمود آن قوی دست را دستبرد
Ба Кебеки дарӣ чун даройади уқоб ?
به کبک دری چون درآید عقاب؟
Чигуна ҷаҳд бар замини офтоб ?
چگونه جهد بر زمین آفتاب؟
Аз он тезтари хусрави пилтан
از آن تیزتر خسرو پیلتن
Ба тундӣ даромад ба он аҳриман
به تندی درآمد به آن اهرمن
Бузади бонг бар вай ки эй зоғи пер !
بزد بانگ بر وی کهای زاغ پیر!
Уқоб ҷавон омад , ороми гир !
عقاب جوان آمد، آرام گیر!
Агар бар нтобӣ Аннанро зи роҳ
اگر بر نتابی عنان را ز راه
Кунам бар ту олам чу рӯяти сиёҳ
کنم بر تو عالم چو رویت سیاه
Сияҳ рӯй аз онӣ ки аз теғи тез
سیهروی از آنی که از تیغ تیز
Дарин ҳрбгаҳ кард хоҳии гурез
درین حربگه کرد خواهی گریز
Марв то ба хӯни сурх рӯят кунам
مرو تا بهخون سرخرویت کنم
Мусалсалтар аз ҷаъд мӯят кунам
مسلسلتر از جعد مویت کنم
Фитад занг бар теғи ойӣнаи ранг
فتد زنگ بر تیغ آیینه رنگ
Ман ойӣнаам каз ман афтод занг
من آیینهام کز من افتاد زنگ
Сипедаи барад рӯй аз чашми дард
سپیده برد روی از چشم درد
Баради теғи ман сурхӣ аз рӯй зард
برد تیغ من سرخی از روی زرد
Чаҳ лофӣ ки ман деви мардуми хури м ?
چه لافی که من دیو مردمخورم؟
Марои хур ки аз деви мардум барам
مرا خور که از دیو مردم برم
Ндонӣ ту пигори шамшери сахт
ندانی تو پیگار شمشیر سخت
Бёмўзмти ман ба бозуии бахт
بیاموزمت من به بازوی بخت
Гар оеи з ҷое нигаҳдори ҷой
گر آیی ز جایی نگهدار جای
Ва гарна сарат биспурам зери пой
و گرنه سرت بسپرم زیر پای
Ман он рӯми солори тозии ҳшм
من آن رومسالار تازیهشم
Ки чун дашнаи субҳи зангии кашам
که چون دشنه صبح زنگیکشم
Чу ҳиндии занам бар сари зиндаи пел
چو هندی زنم بر سر زنده پیل
Занад пилбони ҷома дар хами нил
زند پیلبان جامه در خم نیل
Чу з оҳан кунам ҳалқа дар гӯши санг
چو ز آهن کنم حلقه در گوش سنگ
Ба занга равад гӯши солори занг
به زنگه رود گوش سالار زنگ
Чу гуфт ин сухан дар рикоби истод
چو گفت این سخن در رکاب ایستاد
Баровард боз ва Аннан баргушод
برآورد بازو، عنان برگشاد
Бирав ҳамлае барад чун шери маст
برو حملهای برد چون شیر مست
Яке гурзаи шери пайкар ба даст
یکی گُرزهٔ شیر پیکر به دست
зи сахтӣ ки зад бар сараши гурз ро
ز سختی که زد بر سرش گُرز را
Барофтод таби ларзаи Албурз ро
برافتاد تب لرزه البرز را
Ба як захми он гурзи пӯлоди лухт
به یک زخم آن گُرز پولاد لخت
Ситади ҷон аз он обнӯсии дарахт
ستد جان از آن آبنوسی درخت
Сарви гардану синау пойу даст
سرو گردن و سینه و پای و دست
зи по то ба хиради дарҳами шикаст
ز پا تا به خرد درهم شکست
Чу кори зроҷаҳи з роҳат бурид
چو کار زراجه ز راحت برید
Яке меҳнат дигар омад падед
یکی محنت دیگر آمد پدید
Сиёҳӣ ба кирдори нахли баланд
سیاهی به کردار نخل بلند
Ҳаросони азуи дидаи нахли банд
هراسان ازو دیدهٔ نخل بند
Ба хусрав даромад чу тунди аждаҳо
به خسرو درآمد چو تند اژدها
Бар ӯ кард захмӣ чу оташи раҳо
بر او کرد زخمی چو آتش رها
Нашуд коргари теғ бар дръи шоҳ
نشد کارگر تیغ بر درع شاه
Буғурред зангӣ чу абри сиёҳ
بغرید زنگی چو ابر سیاه
Чу дорои рӯми он сияҳро бидид
چو دارای روم آن سیه را بدید
Наҳанги сиёҳ аз миён баркашид
نهنگ سیاه از میان برکشید
Чунон зарбатӣ зад бар он нахли бен
چنان ضربتی زد بر آن نخل بن
Ки шери ҷавон бар гавазни куҳан
که شیر جوان بر گوزن کهن
Сари зангии нахл боло фитод
سر زنگی نخل بالا فتاد
Чу зангӣ ки аз нахл хурмо фитод
چو زنگی که از نخل خرما فتاد
Дигар занге рафт сӯии масоф
دگر زنگیی رفت سوی مصاف
Забон баргушода ба муштии газоф
زبان برگشاده به مشتی گزاف
Ки абрӣ сиёҳ омад аз кӯҳи занг
که ابری سیاه آمد از کوه زنگ
Наборад магари аждаҳоу наҳанг
نبارد مگر اژدها و نهنگ
Сияҳи кӯлаи гирди бозуи манам
سیه کولهٔ گرد بازو منم
Гарони кӯҳро ҳам тарозуи манам
گران کوه را هم ترازو منم
зи тани бркнми гардани пел ро
ز تن برکنم گردن پیل را
Ба дами дркшми чашмаи нил ро
به دم درکشم چشمهٔ نیل را
Бар он кас ки ҷонаш ба оҳани газам
بر آن کس که جانش به آهن گزم
Басии ҷомҳо дар скоҳни разм
بسی جامها در سکاهن رزم
Ҷаҳони ҷӯй чун дид кони ёФаҳи гӯй
جهان جوی چون دید کان یافه گوی
зи хӯни нофи худро кунад нофаи буи
ز خون ناف خود را کند نافه بوی
Сари теғ бар гардан афрохташ
سر تیغ بر گردن افراختش
Дар он ёФаҳи гуфтани сари андохташ
در آن یافه گفتن سر انداختش
Аз он сҳмгнтар сиёҳии қавӣ
از آن سهمگنتر سیاهی قوی
Аннан ронад бар чолиши хусравӣ
عنان راند بر چالش خسروی
Чунон зад бирав теғ зангор хӯрд
چنان زد برو تیغ زنگار خورد
Ки зангии з гардиш даромад ба гирд
که زنگی ز گردش درآمد به گَرد
Сиёҳӣ дигар зин бар адҳами ниҳод
سیاهی دگر زین بر ادهم نهاد
Ба захмӣ дигар дида бар ҳам ниҳод
به زخمی دگر دیده بر هم نهاد
Дигар то шаб аз номдорони занг
دگر تا شب از نامداران زنگ
Наомад касеро таманнои ҷанг
نیامد کسی را تمنای جنگ
Ҷаҳондор бо фатҳи дмсози гашт
جهاندار با فتح دمساز گشت
Шабонгаҳ ба оромгаҳи бозгашт
شبانگه به آرامگه بازگشت
Чу глноргўни кисвати офтоб
چو گلنارگون کسوت آفتاب
Кабӯдӣ гирифт аз хами нили об
کبودی گرفت از خم نیل آب
Нигаҳбони ин мори пайкари дирафш
نگهبان این مار پیکر درفش
Зарандӯд бар парниёни бунафш
زر اندود بر پرنیان بنفش
Рақибони лашгар ба ойини пос
رقیبان لشگر به آیین پاس
Нигаҳбонтар аз марди анҷуми шинос
نگهبانتر از مرد انجم شناس
Изкдорӣ аз дида нагузоштанд
یزکداری از دیده نگذاشتند
Итоқӣ ки расмӣ аст ме доштанд
یتاقی که رسمی است میداشتند
Саҳаргаҳ ки омад ба неки ахтарӣ
سحرگه که آمد به نیک اختری
Гули сурх бар тоқи нилӯфарӣ
گل سرخ بر طاق نیلوفری
Сикандар бурун омад аз хобгоҳ
سکندر برون آمد از خوابگاه
Бророст бар ҳарби душмани сипоҳ
برآراست بر حرب دشمن سپاه
Равон кард Рахши ънонтоб ро
روان کرد رخش عنانتاب را
Барангехт чун оташи он об ро
برانگیخت چون آتش آن آب را
Ба қалби андаруни пои худро фишурд
به قلب اندرون پای خود را فشرد
Баҳри паҳлавии паҳлавиро супурд
بههر پهلوی پهلوی را سپرد
Чапу ростро баст аз оҳани ҳисор
چپ و راست را بست از آهن حصار
Фурӯи барад чун кӯҳи бехи устувор
فرو برد چون کوه بیخ استوار
Ҳамон лашгари зангу хайли ҳабаш
همان لشگر زنگ و خیل حبش
Ба ҳар гӯша Эй гашта шмширкш
به هر گوشهای گشته شمشیرکش
Ҳабаш бар ямини барбарӣ бар ясор
حبش بر یمین بربری بر یسار
Ба қалби андаруни зангии девсор
به قلب اندرون زنگی دیوسار
Чу навбати зан шоҳ зад кӯси ҷанг
چو نوبت زن شاه زد کوس جنگ
Ҷараси дор зангӣ биҷунбанд занг
جرس دار زنگی بجنباند زنگ
Дар омад ба ғридни абри сиёҳ
در آمد به غریدن ابر سیاه
зи моҳии туфи теғи буришад ба моҳ
ز ماهی تف تیغ برشد به ماه
Чунон омад аз ҳар ду лашгари ғарив
چنان آمد از هر دو لشگر غریو
Казон ҳавл девона шуд мағзи дев
کزان هول دیوانه شد مغز دیو
Гиреҳ бар гулӯҳо фурӯбаст гирд
گره بر گلوها فروبست گرد
з бе хӯнии андомҳо гашти зард
ز بی خونی اندامها گشت زرد
зи гурзи гарони сангу шамшери тез
ز گُرز گران سنگ و شمشیر تیز
Миёнҷии ҳамеи ҷусти роҳи гурез
میانجی همی جست راه گریز
зи баси шӯриши рқи рўӣинаҳи тос
ز بس شورش رق روئینه طاس
Ба гардуни гардон дар омад ҳарос
به گردون گردان در آمد هراس
зи хари муҳраи мағзи пардохта
ز خر مهرهٔ مغز پرداخته
Замини мағзи кӯҳ аз сар андохта
زمین مغز کوه از سر انداخته
зи рӯйин дизи кӯси тундари хурӯш
ز رویین دز کوس تندر خروش
Ба дизҳои рӯйин дарафтоди ҷӯш
به دزهای رویین درافتاد جوش
з ноӣ дамида бар оҳанги давр
ز نای دمیده بر آهنگ دور
Гумон буд комади сроФилу сувар
گمان بود کامد سرافیل و صور
зи бас кӯфтан бар замини гурзу теғ
ز بس کوفتن بر زمین گُرز و تیغ
з ҳар ғор бар шуд ғуборӣ ба меғ
ز هر غار بر شد غباری به میغ
зи минқори пӯлоди парони хаданг
ز منقار پولاد پران خدنگ
Гиреҳи бастаи хӯн дар дили хораи санг
گره بسته خون در دل خاره سنگ
Камони каҷи абрӯ ба мижгони тир
کمان کج ابرو به مژگان تیر
зи пистони ҷавшани баровардаи шер
ز پستان جوشن برآورده شیر
Каманд гиреҳ дода печи печ
کمند گره دادهٔ پیچ پیچ
Ба ҷузи гирди гардан наме гашти ҳеҷ
به جز گرد گردن نمیگشت هیچ
Чу ҳиндӯии бозигари гарми хез
چو هندوی بازیگر گرم خیز
Муъаллақи занони ҳиндӯии теғи тез
معلق زنان هندوی تیغ تیز
зи мавзунии зарбҳои синон
ز موزونی ضربهای سنان
Ба рақси омадаи асби зери Аннан
به رقص آمده اسب زیر عنان
Ба занбӯраи тири занбӯри неш
به زنبورهٔ تیر زنبور نیش
Шудаи оҳану сангро рӯй риш
شده آهن و سنگ را روی ریش
Замини хаста аз хӯни анҷидгон
زمین خسته از خون انجیدگان
Ҳавои баста аз оҳи ранҷидагон
هوا بسته از آه رنجیدگان
Броростаҳи қалби шоҳ аз набард
برآراسته قلب شاه از نبرد
Чу кӯҳӣ ки анбошд аз лоҷувард
چو کوهی که انباشد از لاجورد
Ҳамон тиғзни зангӣ сахт кӯш
همان تیغزن زنگی سخت کوش
Бароварда чун занги зангии хурӯш
برآورده چون زنگ زنگی خروش
Кафидаи дил ва бар лаб оварда каф
کفیده دل و بر لب آورده کف
Даҳан боз карда чу пушти кашф
دهن باز کرده چو پشت کشف
Чу аз ҳар ду сӯи гашти қалби устувор
چو از هر دو سو گشت قلب استوار
з ҳар ду сипаҳ рафт беруни савор
ز هر دو سپه رفت بیرون سوار
Намуданд бисёр мардонагӣ
نمودند بسیار مردانگی
Ҳам аз зиракии ҳам зи девонагӣ
هم از زیرکی هم ز دیوانگی
Баровард зангии зи рӯмии ҳалок
برآورد زنگی ز رومی هلاک
Ки ин нозанин буд ва он ҳавлнок
که این نازنین بود و آن هولناک
Шаҳ аз нозанини лашгар андеша кард
شه از نازنین لشگر اندیشه کرد
Ки аз нозанинон наёяд набард
که از نازنینان نیاید نبرد
Ба дил гуфт он ба ки ширӣ кунам
به دل گفت آن به که شیری کنم
Дарин тарснокон далерӣ кунам
درین ترسناکان دلیری کنم
Чу лашгар забун шуд дар ин тохтан
چو لشگر زبون شد در این تاختن
Ба худ бояд ин размро сохтан
به خود باید این رزم را ساختن
Бурун шуд дигар бора чун офтоб
برون شد دگر باره چون آفتاب
Ки орад ба хунрезии шаби шитоб
که آرد به خونریزی شب شتاب
Танӣ чандро зон сипоҳи дурушт
تنی چند را زان سپاه درشت
Ба як захми як захм чун саг бикушт
به یک زخم یک زخم چون سگ بکشت
Касе кон чунон дид бунёд ӯ
کسی کان چنان دید بنیاد او
Тиҳӣ кард паҳлуи зи пӯлод ӯ
تهی کرد پهلو ز پولاد او
Сипаҳдори рӯмӣ чу беҷанг монад
سپهدار رومی چو بی جنگ ماند
Ткоўри сӯии лашгар занг ронад
تکاور سوی لشگر زنگ راند
Плнгр ки ӯ буд солори занг
پلنگر که او بود سالار زنگ
Бидонаст комади зи дарёи наҳанг
بدانست کامد ز دریا نهنگ
Ба ёрон худ гуфт кин сайди хом
به یاران خود گفت کاین صید خام
Куҷои ҷони барад чун дар ояд ба дом
کجا جان برد چون در آید به دام
Силеҳии малики вор тартиб кард
سلیحی ملک وار ترتیب کرد
Ба ҷавшан бар аз теғ таркиб кард
به جوشن بر از تیغ ترکیب کرد
Ба пӯшед хуфтоне аз каргадан
بپوشید خفتانی از کرگدن
Мкўкб ба зари зостин то бадан
مکوکب به زر زاستین تا بدن
Яке худ пӯлоди ойӣнаи фом
یکی خود پولاد آیینه فام
Ниҳод аз бар фарқ чун сими хом
نهاد از بر فرق چون سیم خام
Дирафшони яке теғ чун чашми гӯр
درفشان یکی تیغ چون چشم گور
Плорки дарави рафта чун пои мӯр
پلارک درو رفته چون پای مور
Броҳихт ва омад бар тунди шер
برآهیخت و آمد بر تند شیر
Нишоед шудани сӯии шерони далер
نشاید شدن سوی شیران دلیر
Буғурред к-эии шери сайди озмоӣ
بغرید کای شیر صید آزمای
Ҳамовардат омад машав бози ҷой
هماوردت آمد مشو باز جای
Марв то набард далерон кунем
مرو تا نبرد دلیران کنیم
Дарин рзмгаҳи ҷанг шерон кунем
درین رزمگه جنگ شیران کنیم
Бубинем каз мо баландии крост
ببینیم کز ما بلندی کراست
Дарин кори Фирўзмндии крост
درین کار فیروزمندی کراست
з ҷӯшидани зангии хомкор
ز جوشیدن زنگی خامکار
Биҷӯшед хӯн дар дили шаҳриёр
بجوشید خون در دل شهریار
Чу бадхоҳи кин дар хурӯш оварад
چو بدخواه کین در خروش آورد
Ситезандаро хӯн ба ҷӯш оварад
ستیزنده را خون به جوش آورد
Сикандар бадв гуфт чандини млоФ
سکندر بدو گفت چندین ملاف
Марони биҳдаҳи пеши мардони газоф
مران بیهده پیش مردان گزاف
зи мардонагии лоф чандин мазан
ز مردانگی لاف چندین مزن
Ҳаросони шӯ аз сояи хештан
هراسان شو از سایهٔ خویشتن
Битарс ар чаҳ ширии зи широФкнон
بترس ار چه شیری ز شیرافکنان
Далерӣ макун бо далери афканон
دلیری مکن با دلیر افکنان
Таниро ки натавонӣ аз ҷои барад
تنی را که نتوانی از جای برد
Ба пархош ӯ пай чаҳ хоҳии фишурд ?
به پرخاش او پی چه خواهی فشرد ؟
Ба паҳлавии шер онгаҳе дасти каш
به پهلوی شیر آنگهی دست کش
Ки дорӣ ба шери афкании дастхуш
که داری به شیر افکنی دستخوش
Ба тороҷи худ трктозӣ кунӣ
به تاراج خود ترکتازی کنی
Ки гунҷишк бошӣ ва бозӣ кунӣ
که گنجشک باشی و بازی کنی
Биё то бигардем майдон хушаст
بیا تا بگردیم میدان خوشست
Бубинем каз мо ки сахтӣ кашаст
ببینیم کز ما که سختی کشست
Гирифта мазан дар ҳарифи афканӣ
گرفته مزن در حریف افکنی
Гирифтаи шӯйгар гирифтаи занӣ
گرفته شوی گر گرفته زنی
Бар ошуфт зангии зи гуфтори шоҳ
بر آشفت زنگی ز گفتار شاه
Ба чолиш даромад чу дӯди сиёҳ
به چالش درآمد چو دود سیاه
Фрўҳшт бар тарки шаҳи теғ ро
فروهشت بر ترک شه تیغ را
зи барқи оташӣ кӣ расад меғ ро
ز برق آتشی کی رسد میغ را
Барошуфта шуд шоҳ аз он зишт рӯй
برآشفته شد شاه از آن زشت روی
Чу теғ аз таниш сар баровард мӯӣ
چو تیغ از تنش سر برآورد موی
Ба тундии яке теғ зад бар таниш
به تندی یکی تیغ زد بر تنش
Нашуд коргари захм бар ҷавшанаш
نشد کارگر زخم بر جوشنش
Басии ҷумла бар якдигар сохтанд
بسی جمله بر یکدیگر ساختند
Яке захм корӣ нияндохтанд
یکی زخم کاری نینداختند
бадингуна то шаб даромад басар
بدینگونه تا شب درآمد بسر
Нашуд захми кас дар миёни коргар
نشد زخم کس در میان کارگر
Чу зангӣ шуд аз ҷанги хусрави сутӯҳ
چو زنگی شد از جنگ خسرو ستوه
Бадв гуфт хуршед шуд сӯии кӯҳ
بدو گفت خورشید شد سوی کوه
Шаб омад шабихуни раҳои крднист
شب آمد شبیخون رها کردنیست
Ба меоди фардои вафои крднист
به میعاد فردا وفا کردنیست
Сияҳи кори шаб чун шавад шаҳнаи суд
سیه کار شب چون شود شحنه سود
Бурун ояд оташи зи гардандаи дӯд
برون آید آتش ز گردنده دود
Кунам бо ту корӣ дар ин корзор
کنم با تو کاری در این کارزار
Ки андари гурезӣ ба сӯрохи мор
که اندر گریزی به سوراخ مار
Ба шартӣ ки чун субҳ ронад сипоҳ
به شرطی که چون صبح راند سپاه
Туро низ чун субҳи байнами пагоҳ
تو را نیز چون صبح بینم پگاه
Бигуфт ин ва аз ҳрбгаҳи бозгашт
بگفت این و از حربگه بازگشت
Барин достони шоҳи дмсози гашт
برین داستان شاه دمساز گشت
Ба муҳлати зи шаби узр хоҳ омаданд
به مهلت ز شب عذر خواه آمدند
зи майдони сӯй хобгоҳ омаданд
ز میدان سوی خوابگاه آمدند
Чу рӯз дигар чашмаи офтоб
چو روز دگر چشمهٔ آفتاب
Барангехти оташи зи дарёии об
برانگیخت آتش ز دریای آب
Ду лашгар ба ҳам баркашиданд кӯс
دو لشگر به هم برکشیدند کوس
Чу шатранҷӣ аз оҷ ва аз обнӯс
چو شطرنجی از عاج و از آبنوس
Тзрўони рӯмӣу зоғони занг
تذروان رومی و زاغان زنگ
Шудаи синаи боз яъне ду ранг
شده سینهٔ باز یعنی دو رنگ
Сиёҳон чу шаби рӯмён чун чароғ
سیاهان چو شب رومیان چون چراغ
Кам ва беш чун зоғ ва чун чашми зоғ
کم و بیش چون زاغ و چون چشم زاغ
Баромади яке абри зангори гаван
برآمد یکی ابر زنگار گون
Фурӯи рехт аз дидаи дарёии хӯн
فرو ریخت از دیده دریای خون
Дар он сайл каз пой шуд то ба фарқ
در آن سیل کز پای شد تا به فرق
Яке ташнаи монда яке гашта ғарқ
یکی تشنه مانده یکی گشته غرق
Ҷаҳони хусрави оҳанг пайкор кард
جهان خسرو آهنگ پیکار کرد
Ба бадхоҳ бар чашми бад кор кард
به بدخواه بر چشم بد کار کرد
Брорости бозори новирд ро
برآراست بازار ناورد را
Барангехти зи оби равони гирд ро
برانگیخت ز آب روان گرد را
Кажи акндӣ аз гӯри чашмаи ҳарир
کژ اکندی از گور چشمه حریر
Бапушед ва фориғ шуд аз теғу тир
بپوشید و فارغ شد از تیغ و تیر
Яке дръи рухшандаи чашмаи дор
یکی درع رخشندهٔ چشمه دار
Ки дар чашми номади яке чашмаи вор
که در چشم نامد یکی چشمه وار
Синони каши яке найзаи сӣ араш
سنان کش یکی نیزهٔ سی ارش
Ба об ҷигар ёфта парвариш
به آب جگر یافته پرورش
Ҳамоили яке теғи ҳиндӣ чу об
حمایل یکی تیغ هندی چو آب
Ба гавҳартар аз чашмаи офтоб
به گوهرتر از چشمهٔ آفتاب
Кулоҳии зи пӯлоди чин бар сараш
کلاهی ز پولاد چین بر سرش
Ки гавҳар ба рашк омад аз гавҳараш
که گوهر به رشک آمد از گوهرش
Броўихтаҳи ночхии заҳрдор
برآویخته ناچخی زهردار
Ба вақт задани талх чун заҳри мор
به وقت زدن تلخ چون زهر مار
Нишаст аз бар бораи кӯҳи Фш
نشست از بر بارهٔ کوه فش
Ба дидани ҳумоюн ба рафтори хуш
به دیدن همایون به رفتار خوش
Равон кард мураккаб ба меодгоҳ
روان کرد مرکب به میعادگاه
Пазира ки душман кӣ ояд зи роҳ
پذیره که دشمن کی آید ز راه
Наомад плнгр ки пажмурда буд
نیامد پلنگر که پژمرده بود
Ба андешаи лангари фурӯи барда буд
به اندیشه لنگر فرو برده بود
Дигар зангеро чу ъФрити маст
دگر زنگیی را چو عفریت مست
Фиристод то гавҳари орад ба даст
فرستاد تا گوهر آرد به دست
Ба як ночхи шаҳ ки бар вай расед
به یک ناچخ شه که بر وی رسید
зи зангии раг зиндагонӣ бурид
ز زنگی رگ زندگانی برید
Дигар девӣ омад чу икпораҳи кӯҳ
دگر دیوی آمد چو یکپاره کوه
Казу чашм бинандагон шуд сутӯҳ
کزو چشم بینندگان شد ستوه
Ҳамон хӯрд кони носазоӣ дигар
همان خورد کان ناسزای دگر
Чунин чандро хок хоред сар
چنین چند را خاک خارید سر
Сияҳ рӯйтар зон яке девсор
سیه رویتر زان یکی دیوسار
Ба печиш даромад чу пичндаҳи мор
به پیچش درآمد چو پیچنده مار
Бар ӯ низ шаҳ ночхӣ ронад зуд
بر او نیز شه ناچخی راند زود
Ба захмӣ баровард азу низ дӯд
به زخمی برآورد ازو نیز دود
Сиёҳӣ дигар зон стмгораҳ тар
سیاهی دگر زان ستمگارهتر
Ба ҳарб омад аз шери хунхора тар
به حرب آمد از شیر خونخوارهتر
Ҳамон шарбати ёр пешина хӯрд
همان شربت یار پیشینه خوَرد
Замонаи ҳамон кор пешина кард
زمانه همان کار پیشینه کرد
Наомад дигар кас ба майдони далер
نیامد دگر کس به میدان دلیر
Ки тарсида буданд аз он тунди шер
که ترسیده بودند از آن تند شیر
Аннан дод хусрави сӯии хайли занг
عنان داد خسرو سوی خیل زنگ
Буруни хости бадхоҳи худро ба ҷанг
برون خواست بدخواه خود را به جنگ
Плнгр чу дид он чунон дастбурд
پلنگر چو دید آن چنان دستبرد
Шуд андомаш аз захми нохӯрдаи хирад
شد اندامش از زخم ناخورده خرد
Агар хост варна ҷнибти ҷаҳонад
اگر خواست ورنه جنیبت جهاند
Сӯии ҳрбгаҳи ком ва ноком ронад
سوی حربگه کام و ناکام راند
Аннан бар шаҳи афканди чолиши кунон
عنان بر شه افکند چالش کنان
Ба сад хоряши бахти молаши кунон
به صد خاریش بخت مالش کنان
Басӣ захмҳо зад ба неруии сахт
بسی زخمها زد به نیروی سخت
Нашуд коргар бар худованди бахт
نشد کارگر بر خداوند بخت
Шаҳи шери Зуҳра бар он пели зӯр
شه شیر زهره بر آن پیل زور
Биҷӯшед чун шер бар сайди гӯр
بجوشید چون شیر بر صید گور
Паноҳандаро ёд кард аз нахуст
پناهنده را یاد کرد از نخست
Ният кард бар комгории дуруст
نیت کرد بر کامگاری درست
Тридии бноўрд зангӣ намӯд
طریدی بناورد زنگی نمود
Ки бар нуқтаи паргор танагӣ намӯд
که بر نقطه پرگار تنگی نمود
Ба чолишгарии сӯй ӯ ронад Рахш
به چالشگری سوی او راند رخش
Баробари сияҳ ханда зад чун дурахш
برابر سیه خنده زد چون درخش
Чунон зад бар ӯ ночх на гиреҳ
چنان زد بر او ناچخ نه گره
Ки ҳам колбуд суфта шуд ҳам зира
که هم کالبد سفته شد هم زره
Ба як бод шуд киштии хасми хирад
به یک باد شد کشتی خصم خرد
Фурӯ монад лангари плнгр ба мард
فرو ماند لنگر پلنگر به مرد
Бифармуд шоҳ аз сари борагӣ
بفرمود شاه از سر بارگی
Ки лашгар биҷунбад ба якборагӣ
که لشگر بجنبد به یکبارگی
Сипоҳ аз ду сӯ ҷунбиш ангехтанд
سپاه از دو سو جنبش انگیختند
Шабу рӯзро дарҳам омехтанд
شب و روز را درهم آمیختند
зи бими чкочк ки омад зи тир
ز بیم چکاچک که آمد ز تیر
Кафани гашт дар зери ҷавшани ҳарир
کفن گشت در زیر جوشن حریر
Трнгои таранги дрФшндаҳи теғ
ترنگا ترنگ درفشنده تیغ
Ба маи дрқҳоро баровардаи меғ
به مه درقها را برآورده میغ
Танураи з тафтидани офтоб
تنوره ز تفتیدن آفتاب
Ба сўзндгӣ чун танурӣ битоб
به سوزندگی چون تنوری بتاب
з ҷӯшидани сар ба сарсоми тез
ز جوشیدن سر به سرسام تیز
Ҷаҳон карда аз равшанои гурез
جهان کرده از روشنایی گریز
зи баси зангии кушта бар хоки роҳ
ز بس زنگی کشته بر خاک راه
Замин гашта дар осмони рӯи сиёҳ
زمین گشته در آسمان رو سیاه
Ақиқ аз шабаҳи оташи афрӯхта
عقیق از شبه آتش افروخته
Шабаҳ гашта дар осмони сияҳи сӯхта
شبه گشته در آسمان سیه سوخته
Сабк шуд шабаҳи гашти гавҳари гарон
سبک شد شبه گشت گوهر گران
Чунинаст худ расми гавҳари гарон
چنین است خود رسم گوهر گران
Асир смнбр бишуд машки бед
اسیر سمنبر بشد مشک بید
Ғроби сияҳи сайди бози сипед
غراب سیه صید باز سپید
Саросемагӣ дар маниш тохта
سراسیمگی در منش تاخته
зи рахти хиради хонаи пардохта
ز رخت خرد خانه پرداخته
зи длдодни човашони далер
ز دلدادن چاوشان دلیر
Диловар шудаи гӯр бар ҷанги шер
دلاور شده گور بر جنگ شیر
зи гуфтан ки ҳўӣ ва дигар бораи ҳон
ز گفتن که هوی و دگر باره هان
Баровардаи сарҳоиу ҳўӣ аз ҷаҳон
برآورده سر های و هوی از جهان
Ситези ду лашгар чу аз ҳади гузашт
ستیز دو لشگر چو از حد گذشت
Замонаи якеро варақ дар навишт
زمانه یکی را ورق در نوشت
Қавии дастро фатҳ шуд раҳнамӯн
قوی دست را فتح شد رهنمون
Ба зинҳор хоҳӣ даромад забун
به زنهار خواهی درآمد زبون
Дар он тохтани лашгари рӯмён
در آن تاختن لشگر رومیان
Ба зангии кашии баста ҳар сӯи миён
به زنگی کشی بسته هر سو میان
Сикандар ба шамшер бикшод даст
سکندر به شمشیر بگشاد دست
Ба бозори зангӣ дар омад шикаст
به بازار زنگی در آمد شکست
Чу зангӣ даромад ба зангона равад
چو زنگی درآمد به زنگانه رود
зи шҳрўди рӯмии баромади сурӯд
ز شهرود رومی برآمد سرود
Сари рояти шоҳ бар шуд ба моҳ
سر رایت شاه بر شد به ماه
зи ғавғои зангии тиҳии гашти роҳ
ز غوغای زنگی تهی گشت راه
Фурӯи рехти борони раҳмати зи меғ
فرو ریخت باران رحمت ز میغ
Фурӯи гашти зангори зангии зи теғ
فرو گشت زنگار زنگی ز تیغ
Ситодаи малики зери заррини дирафш
ستاده ملک زیر زرین درفش
зи сиФўр бар тани қабои бунафш
ز سیفور بر تن قبای بنفش
з ҳар сӯи кашони занге чун наҳанг
ز هر سو کشان زنگیی چون نهنگ
Ба гардан дар афсор ё полҳнг
به گردن در افسار یا پالهنگ
Касеро ки зер илм тохтанд
کسی را که زیر علم تاختند
Ба фармони хусрав сар андохтанд
به فرمان خسرو سر انداختند
Дар он водӣ аз зангён кас намонад
در آن وادی از زنگیان کس نماند
Вагар монад ҷузи бахш каркас намонад
وگر ماند جز بخش کرکس نماند
Гуруҳе ки бар пел карданд зӯр
گروهی که بر پیل کردند زور
Фитоданд чун пела дар пои мӯр
فتادند چون پیله در پای مور
Ки рибндаҳи кӯи бор мардум кашад
کریبنده کو بار مردم کشد
Гуҳӣ шам кашад гуҳ бришм кашад
گهی شم کشد، گه بریشم کشد
Чу хасмони гирифтор хорӣ шуданд
چو خصمان گرفتار خواری شدند
Ҳабаш дар миён зинҳорӣ шуданд
حبش در میان زینهاری شدند
Шаҳи он ваҳшёнро ки буд аз ҳабаш
شه آن وحشیان را که بود از حبش
Нафармуди куштан дар он кашмакаш
نفرمود کشتن در آن کشمکش
Ббхшўд бар сахтии корашон
ببخشود بر سختی کارشان
Ба шамшер худ дод зинҳорашон
به شمشیر خود داد زنهارشان
Бифармуд то доғашон баркашанд
بفرمود تا داغشان برکشند
Ҳабаши зини сабаби доғ бар оташанд
حبش زین سبب داغ بر آتشند
Фурӯзанда шан кард аз он гарми доғ
فروزندهشان کرد از آن گرم داغ
Каз оташ фурӯзанда гардад чароғ
کز آتش فروزنده گردد چراغ
зи баси ғорати оўррдн аз баҳри шоҳ
ز بس غارت آورردن از بهر شاه
Ғанимат нагунҷед дар арзгоҳ
غنیمت نگنجید در عرضگاه
Чу шоҳи он матоъи гарон санҷ дид
چو شاه آن متاع گران سنج دید
Чу дарёи яке дашти пар ганҷ дид
چو دریا یکی دشت پر گنج دید
Ба ҷузи гавҳарин ҷому заррини амӯд
به جز گوهرین جام و زرین عمود
Ба харвори анбар ба анбори авд
به خروار عنبر به انبار عود
Ҳам аз зари конии ҳам аз лаъл ва дар
هم از زر کانی هم از لعل و در
Басии чарм ва қнторҳо карда пар
بسی چرم و قنطارها کرده پر
зи кофур чун сими саҳрои сутӯҳ
ز کافور چون سیم صحرا ستوه
зи сим чу кофури сад пораи кӯҳ
ز سیم چو کافور صد پاره کوه
Ҳамон зиндаи пелони ганҷинаи каш
همان زنده پیلان گنجینه کش
Ҳамон тозии асбони товус вааш
همان تازی اسبان طاووس وش
Ҳамон бардаи бӯмӣу барбарӣ
همان برده بومی و بربری
Сабақи барда бар моҳ ва бар муштарӣ
سبق برده بر ماه و بر مشتری
зи бргстўонҳои гавҳар нигор
ز برگستوانهای گوهر نگار
Ҳамон чарми заррофаи обдор
همان چرم زرافهٔ آبدار
Ҳама рӯй саҳрои пар аз хоста
همه روی صحرا پر از خواسته
Ба ганҷинау гавҳари ороста
به گنجینه و گوهر آراسته
Шаҳ аз фатҳи зангӣу тороҷи ганҷ
شه از فتح زنگی و تاراج گنج
Бросўд эмин шуд аз дарду ранҷ
برآسود ایمن شد از درد و رنج
Ба ибрат дар он куштагони бнгрист
به عبرت در آن کشتگان بنگریست
Бихандед пайдо ва пинҳон гирист
بخندید پیدا و پنهان گریست
Ки чандини хилоиқ дар ин доругир
که چندین خلایق در این داروگیر
Чаро кишт бояд ба шамшеру тир ?
چرا کشت باید به شمشیر و تیر ؟
Хатогар бар эшон нуҳум норавост
خطا گر بر ایشان نهم نارواست
Вар аз худ хатои байнам ӣнҳам хатост
ور از خود خطا بینم اینهم خطاست
Фалакро сар андохтан шуд сиришт
فلک را سر انداختن شد سرشت
Нишоед кашӣдан сар аз сарнавишт
نشاید کشیدن سر از سرنوشت
Чу дӯд аз паии лоҷувардии ниқоб
چو دود از پی لاجوردی نقاب
Сар аз гунбади лоҷувардии мтоб
سر از گنبد لاجوردی متاب
Фалакҳо ки чун лоҷувардӣ хазанд
فلکها که چون لاجوردی خزند
Ҳамаи ҷома лоҷувардӣ рузанд
همه جامه لاجوردی رزند
Дарин пардаи каҷ сурӯдӣ магӯӣ
درین پردهٔ کج سرودی مگوی
Дар ин хоки шӯридаи обии мҷўӣ
در این خاک شوریده آبی مجوی
Ки донад ки ин хок ангехта
که داند که این خاک انگیخته
Ба хӯн чаҳ длҳости омехта ?
به خون چه دلهاست آمیخته ؟
Ҳамаи роҳ агар нест бинандаи кӯр
همه راه اگر نیست بیننده کور
Адим гавазнасту кимхти гӯр
ادیم گوزنست و کیمخت گور