Дар баёни он орифи раббонӣ ки аз роҳи муроқиба бо зъФрш мулоқот афтод ва аз дар мукошифаи мсоҳбтш даст доду қисса кардани зъФри сабаби маҳрӯмии худро аз ҷонфишонӣ дар рикоби саодати интисоби он ҳазрат бар сиблат иҷмол гуяд :
در بیان آن عارف ربانی که از راه مراقبه با زعفرش ملاقات افتاد و از در مکاشفه مصاحبتش دست داد و قصه کردن زعفر سبب محرومی خود را از جانفشانی در رکاب سعادت انتساب آن حضرت بر سبیل اجمال گوید:
Орифӣ гуяд шабӣ аз рӯй ҳол
عارفی گوید شبی از روی حال
Доштами бозъФр аз ғайрати савол
داشتم بازعفر از غیرت سؤال
Каз чаҳ аввали Рахши ҳиммат пеш ронад
کز چه اول رخش همت پیش راند
Ва охир аз мақсад , чаро маҳрӯм монад ?
و آخر از مقصد، چرا محروم ماند؟
Роҳатӣ , дар хулди пар зевар накард
راحتی، در خلد پر زیور نکرد
Бар лаби кавсари гулӯе , тар накард
بر لب کوثر گلویی، تر نکرد
Гомзн дар соя ӣ тӯбо нашуд
گامزن در سایهی طوبی نشد
Ҳамнишин , ҷинӣ ба Каррӯбӣ нашуд
همنشین، جنی به کروبی نشد
Рост гӯйанд инки ҷисми норинд
راست گویند اینکه جسم ناریند
Бенасиб аз файз лутф борӣанд
بی نصیب از فیض لطف باریند
Бо худоҷӯён набад ҳамдардяш
با خداجویان نبد همدردیش
ё ки огоҳӣ набӯд аз мардяш ?
یا که آگاهی نبود از مردیش؟
То саҳари чашмами азин савдо нахуфт
تا سحر چشمم ازین سودا نخفت
Дили бғир аз шнът зъФр нагуфт
دل بغیر از شنعت زعفر نگفت
Баъди азин сҳрм чаҳ пеш омад саҳар
بعد ازین سهرم چه پیش آمد سحر
Шуд биёбоне ба пешами ҷилва гар
شد بیابانی به پیشم جلوه گر
Ҷилва гар шуд дар барам шахсеи аҷиб
جلوه گر شد در برم شخصی عجیب
Бо тании пари ҳавл ва бо шаклии маҳиб
با تنی پر هول و با شکلی مهیب
Бар сари хокӣ ки дар он ҷой дошт
بر سر خاکی که در آن جای داشت
Бар сари ангушт , нақшӣ май нигошт
بر سر انگشت، نقشی می نگاشت
Баъд аз он , он нақшро аз рӯй хок
بعد از آن، آن نقش را از روی خاک
Бо сиришк дидагон мекард пок
با سرشک دیدگان می کرد پاک
Пеш рафтам то ки бишносам ки кист
پیش رفتم تا که بشناسم که کیست
Ҳамчунин он нақшро байнам ки чист
همچنین آن نقش را بینم که چیست
Чун бидидам буд он номи ҳусайн
چون بدیدم بود آن نام حسین
Сарвари дайн , подшоҳи ншأтин
سرور دین، پادشاه نشأتین
Чашм бар ман бргшўди он неки ном
چشم بر من برگشود آن نیک نام
Кард бар ман аз сари рағбати салом
کرد بر من از سر رغبت سلام
Пас ҷавобаш дода , гуфтам , кистӣ
پس جوابش داده، گفتم، کیستی
Ки ту аз ин ҷинси мардуми нестӣ ?
که تو از این جنس مردم نیستی؟
Гуфт донам ман ки шаб то субҳгоҳ
گفت دانم من که شب تا صبحگاه
Бо миннат буд эътироз эй марди роҳ
با منت بود اعتراض ای مرد راه
ЗъФрми ман каз сршб то саҳар
زعفرم من کز سرشب تا سحر
Буд бо ман эътирозат эй падар
بود با من اعتراضت ای پدر
Бо ту гӯям ҳоли худро , шама ӣӣ
با تو گویم حال خود را، شمهیی
То ки ёбии огаҳӣ , шрзмаҳ ӣӣ
تا که یابی آگهی، شرذمهیی
Баҳри ҷонбозии он шоҳи азўло
بهر جانبازی آن شاه ازولا
Чун шудам ворид ба он дашти бало
چون شدم وارد به آن دشت بلا
Чори фарсахи монда то наздики шоҳ
چار فرسخ مانده تا نزدیک شاه
Маҳшарии бад , ҳар тараф кардам нигоҳ
محشری بد، هر طرف کردم نگاه
Ҷамъ , яксар анбиёу авлиё
جمع، یکسر انبیا و اولیا
АсФёу азкёу атқё
اصفیا و ازکیا و اتقیا
Рӯҳи покон , хоки ғам бар сари ҳама
روح پاکان، خاک غم بر سر همه
Теғ бар дасту кафан дар бар ҳама
تیغ بر دست و کفن در بر همه
Ҷони зи иксўи ҷумла ӣ хосони арш
جان ز یکسو جملهی خاصان عرش
Зери сами зулҷаноҳаш , карда фарш
زیر سم ذوالجناحش، کرده فرش
Тан , зи як ҷои ҷумла ӣ некони хок
تن، ز یک جا جملهی نیکان خاک
Баҳри зарб зулфиқораш карда пок
بهر ضرب ذوالفقارش کرده پاک
Ҷустаи пешӣ , хокёни зи афлокён
جسته پیشی، خاکیان ز افلاکیان
Ҳамчунин афлокён аз хокён
همچنین افلاکیان از خاکیان
Пой то сар , аз ҷамод ва аз набот
پای تا سر، از جماد و از نبات
Дар саропои ҳусайнӣ , мҳўўмот
در سراپای حسینی، محوومات
Ҷуръати ман , ҷумлаи сафҳоро шикофт
جرئت من، جمله صفها را شکافت
Як сари мӯи рӯзи мақсади брнтоФт
یک سر مو روز مقصد برنتافت
Аз тҷрии ман ва он ҳамРаҳон
از تجری من و آن همرهان
Ҷумларо ангушти ҳайрат бар даҳон
جمله را انگشت حیرت بر دهان
То расидам бо камоли ҷаду ҷаҳд
تا رسیدم با کمال جد و جهد
Бар рикоби поки он султони аҳд
بر رکاب پاک آن سلطان عهد
Мазҳарӣ дидам аз обу гул , ҷудо
مظهری دیدم از آب و گل، جدا
Аз ҳўии холӣу лабрез аз худо
از هوی خالی و لبریز از خدا
Карда хуши хуш , такя бар фаррухи ливо
کرده خوش خوش، تکیه بر فرخ لوا
Рӯ , бар ӯ , пӯшидаи чашм аз мосўо
رو، بر او، پوشیده چشم از ماسوا
Даст бар домони фарди зўолмнш
دست بر دامان فرد ذوالمنش
Даст яксар мосўо бар доманаш
دست یکسر ماسوا بر دامنش
Бастаи лабҳои ҳақиқати гӯй ӯ
بسته لبهای حقیقت گوی او
ӯ сӯии ҳақ рӯйу онон , сӯй ӯ
او سوی حق روی و آنان، سوی او
Мҳўўмоти ҳақ , ҳама дар зот ӯ
محوومات حق، همه در ذات او
Ҷумла ӣ зарроти маҳву мот ӯ
جملهی ذرات محو و مات او
Гуфтам эй срхили мисатон , ассалом
گفتم ای سرخیل مستان، السلام
Муқтадоӣ ҳақ прессатон , ассалом
مقتدای حق پرستان، السلام
Аз саломам , дидагонро боз кард
از سلامم، دیدگان را باز کرد
Зери лаб , оҳистаам овоз кард
زیر لب، آهستهام آواز کرد
Гуфт эй дилдода , бар гӯ кистӣ ?
گفت ای دلداده، بر گو کیستی؟
Андарин ҷо , аз барои чистӣ ?
اندرین جا، از برای چیستی؟
Гуфтам эй солори дайн , зъФри манам
گفتم ای سالار دین، زعفر منم
Онкӣ дар пой ту бозад сар , манам
آنکه در پای تو بازد سر، منم
Омдстм то туро ёрӣ кунам
آمدستم تا ترا یاری کنم
Хӯни дарин дашти бало , ҷорӣ кунам
خون درین دشت بلا، جاری کنم
Бо табассуми лаъл ширин кард боз
با تبسم لعل شیرین کرد باز
Гуфт эй сархуши зи саҳбои муҷоз
گفت ای سرخوش ز صهبای مجاز
Чун набошад пери ишқат , роҳбар
چون نباشد پیر عشقت، راهبر
Кӣ зи ҳоли ошиқони ёбии хабар ?
کی ز حال عاشقان یابی خبر؟
Худ ту пиндории дарин дашти бало
خود تو پنداری درین دشت بلا
Мондаам дар чанги душман , мубтало ? !
ماندهام در چنگ دشمن، مبتلا؟!
Оҷизӣ аз хонимон овора ам
عاجزی از خانمان آوارهام
Нест баҳри дафъи душман , чораам ? !
نیست بهر دفع دشمن، چارهام؟!
Дар сари ошиқ , ҳавоӣ дигараст
در سر عاشق، هوای دیگرست
Хотири мардум биҷой дигараст
خاطر مردم بجای دیگرست
Нест ҷуз ӯ , дррг ва дар пӯстам
نیست جز او، دررگ و در پوستم
Бехабар аз душмани воздўстм
بی خبر از دشمن وازدوستم
Ман надонам дӯст кӣ , душмани кадом
من ندانم دوست کی، دشمن کدام
эй аҷаб , инро чаҳ исм , онро чаҳ ном ? !
ای عجب، این را چه اسم، آن را چه نام؟!
Инак он сари хайли хубон бе ҳиҷоб
اینک آن سر خیل خوبان بی حجاب
Буд бо ман дар саволи вдри ҷавоб
بود با من در سؤال ودر جواب
Бо ҳам андари парда , розӣ доштем
با هم اندر پرده، رازی داشتیم
Гуфтугӯҳои дарозӣ доштем
گفتگوهای درازی داشتیم
Ҳечкас аз рози мо , огаҳ набӯд
هیچکس از راز ما، آگه نبود
Дар миён , рӯҳи аломинро раҳ набӯд
در میان، روح الامین را ره نبود
Чашми азуи пӯшида , кардам бар ту боз
چشم ازو پوشیده، کردم بر تو باز
Аз ҳақиқат , рахти бастам бар муҷоз
از حقیقت، رخت بستم بر مجاز
Худ ту дигар аз куҷо пайдо шудӣ
خود تو دیگر از کجا پیدا شدی
Парда ӣ чашми ман шайдо шудӣ ?
پردهی چشم من شیدا شدی؟
Ин бигуфту дидагон бар ҳам ниҳод
این بگفت و دیدگان بر هم نهاد
Аҷзҳо кардам , ҷавобамро надод
عجزها کردم، جوابم را نداد
Раҷъати ман , зи он рикоб эй муҳташам
رجعت من، ز آن رکاب ای محتشم
Як ҷӯ , аз саъй шаҳидон нест кам
یک جو، از سعی شهیدان نیست کم