Манам он саҳари баён каз мадади табъи салим

منم آن سحر بیان کز مدد طبع سلیم

Набарди нотиқаи номи суханам бе таъзим

نبرد ناطقه نام سخنم بی تعظیم

Манам он мояи фитрат кигар инсоф буд

منم آن مایه فطرت که گر انصاف بود

Бо вуҷӯдам натавон гуфт бондишаҳи фаҳим

با وجودم نتوان گفت باندیشه فهیم

Манам он баҳри лбоби зи маъонӣ ки буд

منم آن بحر لباب ز معانی که بود

Қатраи оби зи шарми суханам дар ятем

قطره آب ز شرم سخنم در یتیم

Кари биёади суханами авди бротш монанд

کر بیاد سخنم عود برآتش مانند

Ҳашар амвот шавад ҳар тараф аз нашри шамем

حشر اموات شود هر طرف از نشر شمیم

Аз ҳиҷоби суханами бскаҳ арақ дод бурун

از حجاب سخنم بسکه عرق داد برون

Сӯрат шиша баровард зулоли таснӣм

صورت شیشه برآورد زلال تسنیم

Дар ҳарами гоҳи дилу ҳиҷлаи гуҳи табъ ман аст

در حرم گاه دل و حجله گه طبع من است

Ҳомилаи Маряму ҷузи Марям агар ҳаст ақим

حامله مریم و جز مریم اگر هست عقیم

Фавҷ фавҷаст маъонии бадалам дар парвоз

فوج فوج است معانی بدلم در پرواز

Ҳамчуи мурғони аввалии аҷнҳаҳ дар боғи Наим

همچو مرغان اولی اجنحه در باغ نعیم

Ғунча аз нисбати сҳбони бсхн ор кунад

غنچه از نسبت سحبان بسخن عار کند

Гар кунам тарзи сухани боди саборо таълим

گر کنم طرز سخن باد صبا را تعلیم

Дар пзирди здмми сӯрати девор , ҳаёт

در پزیرد زدمم صورت دیوار ، حیات

Мояи фитрат аз ӯ вом кунад фаҳми ҳаким

مایه فطرت از او وام کند فهم حکیم

Он хирадманди ҳакимӣ ки бсбобаҳи ақл

آن خردمند حکیمی که بسبابه عقل

Гирами андари ҳарами ҷавҳари гули набзи сқим

گیرم اندر حرم جوهر گل نبض سقیم

Чун ббозичаҳ шавам мулзами арбоби калом

چون ببازیچه شوم ملزم ارباب کلام

Хандаи ҷавҳар фардаст далели тақсим

خنده جوهر فرد است دلیل تقسیم

ҲрнФси қофилае дар дилами азъолми ақл

هرنفس قافله ای در دلم ازعالم عقل

намерасад ҷинси матоъаши ҳамаи аҷзу таслим

می رسد جنس متاعش همه عجز و تسلیم

Заҳр хндӣ кунад аз чашмаи табъами ббҳшт

زهر خندی کند از چشمه طبعم ببهشت

Дар дукон ҳаловат накушояд таснӣм

در دکان حلاوت نگشاید تسنیم

Бо чунин рутба ки мегӯям ҳҷўисти маро

با چنین رتبه که می گویم هجویست مرا

Бскаҳи инсоф буд фонӣу идроки ъдим

بسکه انصاف بود فانی و ادراک عدیم

Бо ман аз ҷаҳли муъориз шудаи номунфаилӣ

با من از جهل معارض شده نامنفعلی

Кигараш ҳҷўкнми ин будаш мадҳи азим

که گرش هجوکنم این بودش مدح عظیم

Ки бсди қарн дигар амр бадеҳӣ накунад

که بصد قرن دگر امر بدیهی نکند

Ақли аввали бброҳини мубинаши тафҳим

عقل اول ببراهین مبینش تفهیم

Ҳеҷ зини гӯнаи диламро набӯд гирди малол

هیچ زین گونه دلم را نبود گرد ملال

Гарчи ин воқеа бисёр азобӣаст алӣам

گرچه این واقعه بسیار عذابی است علیم

Зон ки аз машки сухани шоҳи дами истишмом

زان که از مشک سخن شاه دم استشمام

Ҳолат ҷумла кунад мнкшФ аз лутфи ъмим

حالت جمله کند منکشف از لطف عمیم

Дӯш бар дӯши набӣ дар шарафи зоти алӣ

دوش بر دوش نبی در شرف ذات علی

Ки ъдимаст ъдилш чу худованди Карим

که عدیم است عدیلش چو خداوند کریم

Он ки бо мартабаи ҳиммат ӯ авҷи ҳазиз

آن که با مرتبه همت او اوج حضیض

Он ки бо нозукии табъи ваии андешаи ҷсим

آن که با نازکی طبع وی اندیشه جسیم

Ояд аз даври чўсилоби сиёҳии баназар

آید از دور چوسیلاب سیاهی بنظر

Мутаъассир шавад аз барқи итобаш чу насим

متأثر شود از برق عتابش چو نسیم

эй ки нисбати бҷлоли ту ҳам аз беадабӣ аст

ای که نسبت بجلال تو هم از بی ادبی است

Ки фалаки номи шикваи ту барад бо таъзим

که فلک نام شکوه تو برد با تعظیم

Хонаи зоди хирадаши ҷавҳари аввал бо вай

خانه زاد خردش جوهر اول با وی

Гуфт к-эии дониши ман дар бар илми ту сқим

گفت کای دانش من در بر علم تو سقیم

Ҳарфӣ аз маслиҳатӣ гӯям ва аз ман бипазир

حرفی از مصلحتی گویم و از من بپذیر

Ин сухан гарчи бароаи адаби афтодаи змим

این سخن گرچه براه ادب افتاده ذمیم

Ҷоҳро поя беафзой мабодо ки қазо

جاه را پایه بیفزای مبادا که قضا

Занадаш таънаи бҳмсоигии арши азим

زندش طعنه بهمسایگی عرش عظیم

Чашм аъамӣ шавад аз раъии ту грнўр пазир

چشم اعمی شود از رأی تو گرنور پذیر

Баназари нуқтаи мавҳуми намояди тақсим

بنظر نقطه موهوم نماید تقسیم

Чашми ашҳли бсФти дида аҳвал гардад

چشم اشهل بصفت دیده احول گردد

Грҳсоми ту нигоҳаш бишкофад бидӯнием

گرحسام تو نگاهش بشکافد بدونیم

Гарми рафтор бҳдӣаст ки дӯди ангезад

گرم رفتار بحدی است که دود انگیزد

Гар равад мураккаби хуши коми ту бар сатҳи насим

گر رود مرکب خوش کام تو بر سطح نسیم

Гар бъмон нигарад раъии ту дар бенаӣ

گر بعمان نگرد رأی تو در بینایی

Нойиби мардумак дида шавад дар ятем

نایب مردمک دیده شود در یتیم

Гар бъсри абади анҷоми тўснҷнд , батӯли

گر بعصر ابد انجام توسنجند ،بطول

Бамӣонаш нарасад силсилаи аҳди қадим

بمیانش نرسد سلسله عهد قدیم

Он ки аз равзаи лутф ту шавад файз пазир

آن که از روضه لطف تو شود فیض پذیر

Ки буд ғайрати фирдавси зи баси нозу Наим

که بود غیرت فردوس ز بس ناز و نعیم

Гар бшмшири сиёсати бдўнимши созанд

گر بشمشیر سیاست بدونیمش سازند

Нашавад то абадаши салби ҳаёт аз ҳар ним

نشود تا ابدش سلب حیات از هر نیم

Ҳар киро зарбати гурзи ту даройади бзмир

هر که را ضربت گرز تو درآید بضمیر

Дар баданҳо шавад аз соя ӯ азм Ромем

در بدنها شود از سایه او عظم رمیم

эй ки дар олами аҷсом , ҳакӣмона агар

ای که در عالم اجسام ، حکیمانه اگر

Дафъи ифсод авориз кунӣ аз лутфи ъмим

دفع افساد عوارض کنی از لطف عمیم

Гуфтугӯе ки батонро банга ме бошад

گفتگویی که بتان را بنگه می باشد

Бештар аз дили ошиқи шунӯди гӯши самим

بیشتر از دل عاشق شنود گوش صمیم

Кӣ диҳанд аҳли муҳаббати нъми лутфи туро

کی دهند اهل محبت نعم لطف ترا

Ки ситонанд иваз , моидаҳи боғи Наим

که ستانند عوض ، مایده باغ نعیم

Шбҳтӣ нест дар ин воқеаи косҳоби биҳишт

شبهتی نیست در این واقعه کاصحاب بهشت

« ману селоӣ » бифурӯшанд бзқўми ҷҳим

«من و سلوی» بفروشند بزقوم جحیم

эй ки бо нисбати сайри фалаки азми ту чарх

ای که با نسبت سیر فلک عزم تو چرخ

Бенасиб аз ҳаракати омада чун ҳалқа мем

بی نصیب از حرکت آمده چون حلقه میم

Осмони нуҳумин ҳасри шиква ту кунад

آسمان نهمین حصر شکوه تو کند

Дар миён гирад агар доираро нуқтаи ҷим

در میان گیرد اگر دایره را نقطه جیم

Тамаъи гӯша чашмаст маро аз туу бас

طمع گوشه چشم است مرا از تو و بس

Варна мустағнӣам аз молу манолу зару сим

ورنه مستغنیم از مال و منال و زر و سیم

Задаам пои бъиши ду ҷаҳон аз ҳиммат

زده ام پای بعیش دو جهان از همت

Зон надорад бадалами даст , чаҳ умед ва чаҳ бим

زآن ندارد بدلم دست ، چه امید و چه بیم

Шкрллаҳ казон ҷамъи ним гарчи змн

شکرلله کزان جمع نیم گرچه زمن

Ҳамаи афъол қабеҳ омаду аъмоли змим

همه افعال قبیح آمد و اعمال ذمیم

Ки бсд ҳила кунам роҳ агар дар базмӣ

که بصد حیله کنم راه اگر در بزمی

Дилам аз ғусса шавад ҳамчуи дили пистаи ду ним

دلم از غصه شود همچو دل پسته دو نیم

Каз чаҳ маънӣ кунам аз сифлаи ниҳодони таъхир

کز چه معنی کنم از سفله نهادان تأخیر

Ва з чаҳ бар садрнишинон нанамоям тақдим

و ز چه بر صدرنشینان ننمایم تقدیم

Урфии ин тӯл сухан чист боҳнги дуо

عرفی این طول سخن چیست بآهنگ دعا

Даст бурдор бадаргоҳи худованди Карим

دست بردار بدرگاه خداوند کریم

То шавад мунбасит аз базли дирами табъи сухан

تا شود منبسط از بذل درم طبع سخن

Мунқабизи боди дили хасми ту чун дасти лӣим

منقبض باد دل خصم تو چون دست لئیم