Зиҳии вафои ту ҳамсояи пушаймонӣ
زهی وفای تو همسایه پشیمانی
Нигоҳи гарми ту таклифи номусулмонӣ
نگاه گرم تو تکلیف نامسلمانی
Матоъи ҳасани ту сармояи туҳидастӣ
متاع حسن تو سرمایه تهیدستی
Хаёли зулфи ту маҷмӯъаи парешоне
خیال زلف تو مجموعه پریشانی
Лаби ту ҷуръаи даҳ бодаи дили ошӯбӣ
لب تو جرعه ده باده دل آشوبی
Ғами ту шонаи каши турраи тани осонӣ
غم تو شانه کش طره تن آسانی
Гули киришмаи бихандад чу чашми бозкнӣ
گل کرشمه بخندد چو چشم بازکنی
Баҳори ишваи бирезад чу рух бапушоне
بهار عشوه بریزد چو رخ بپوشانی
Задин хеш суолаш кунанд дар маҳшар
زدین خویش سوالش کنند در محشر
Касе ки ишқ ту нагузид бар мусулмонӣ
کسی که عشق تو نگزید بر مسلمانی
Чунин ки лашкарӣ аз ( мурғи нома бар ) дорам
چنین که لشکری از ( مرغ نامه بر) دارم
Маро сазад ки кунам даъвии сулаймонӣ
مرا سزد که کنم دعوی سلیمانی
Басӣ навишт ва наомад ҷавоби номаи дӯст
بسی نوشت و نیامد جواب نامه دوست
Қалам ки даст змн мебарад бигарёнӣ
قلم که دست زمن میبرد بگریانی
Чаҳ дасти дрхм андеша мезанад дигар
چه دست درخم اندیشه میزند دیگر
Магар Биҷӯш даромад шароби рӯҳонӣ
مگر بجوش درآمد شراب روحانی
Балии чўсинаҳи илҳом ва ваҳй меҷӯшад
بلی چوسینه الهام و وحی میجوشد
зи шавқи анҷумани фаҳми мирзои хонӣ
ز شوق انجمن فهم میرزا خانی
ЗФри адли ваии имрӯзи як баҳо дорад
زفر عدل وی امروز یک بها دارد
Матоъи нўшрўонӣу хони хононе
متاع نوشروانی و خان خانانی
Бъўни мкрмт ӯ ниёзи косаи тиҳӣ
بعون مکرمت او نیاز کاسه تهی
ЗФқр то бғно мебарад бмҳмонӣ
زفقر تا بغنا میبرد بمهمانی
Дамӣ ки дасти براردи зостини ҷўдш
دمی که دست برآرد زآستین جودش
Бичишам оз кунад мавҷи баҳри савҳонӣ
بچشم آز کند موج بحر سوهانی
Бъҳд ӯ шуъаро дар сифоти зулф батон
بعهد او شعرا در صفات زلف بتان
Кунанд нақли бҷмъит аз парешоне
کنند نقل بجمعیت از پریشانی
зи саҳм ӯ ки наёрад Фшондгрди Фтўр
ز سهم او که نیارد فشاندگرد فتور
Фалаки бдомни аҳволи инсӣу ҷонӣ
فلک بدامن احوال انسی و جانی
Кунад зи ҳила барои гузидани мардум
کند ز حیله برای گزیدن مردم
Бгоҳ мастӣ азу илтимоси трхонӣ
بگاه مستی از و التماس ترخانی
БўсФи райш агар хома зан шавам гардад
بوصف رایش اگر خامه زن شوم گردد
Аномлми ҳамагӣ чун ҳилоли нӯронӣ
اناملم همگی چون هلال نورانی
Ҳавои васфи камандаш бахотирам зад мавҷ
هوای وصف کمندش بخاطرم زد موج
Гиреҳ шуд афъӣ андешаам зи печоне
گره شد افعی اندیشه ام ز پیچانی
Дили ҳасуди з вайрон тараст зон мавзе
دل حسود ز ویران ترست زان موضع
Ки дар замонаи ҷӯад ту мекунад конӣ
که در زمانه جود تو میکند کانی
Ту зеби маҳфил ва ман бинмт ки дар майдон
تو زیب محفل و من بینمت که در میدان
Сари замонаи бФтрок баста меронӣ
سر زمانه بفتراک بسته میرانی
Ниҳоли бахти ту дар гулшанӣ буд сари сабз
نهال بخت تو در گلشنی بود سر سبز
Ки роҳ коҳкшонш кунад хиёбонӣ
که راه کاهکشانش کند خیابانی
Чу сидраи решаи дўонидаҳ дар ҷаҳот ояд
چو سدره ریشه دوانیده در جهات آید
Дарахти умри ту дар чори боғи арконе
درخت عمر تو در چار باغ ارکانی
Зҳди гузаштаи ҳади хизмати фалаки тарсам
زحد گذشته حد خدمت فلک ترسم
Ки зери маснади хешаш чу арш бинишонӣ
که زیر مسند خویشش چو عرش بنشانی
Замонаи ҷамъи кндшши ҷиҳати бики ҷониб
زمانه جمع کندشش جهت بیک جانب
Агар ту Рахши ҳукӯмати бики ҷиҳати ронӣ
اگر تو رخش حکومت بیک جهت رانی
Саманди давлати ҷовидят ки дар ҳар гом
سمند دولت جاویدیت که در هر گام
Бисоти куну макон боядаш бмидонӣ
بساط کون و مکان بایدش بمیدانی
Бараҳнаи поу сроиди абади бадунболаш
برهنه پا و سرآید ابد بدنبالش
Агар анонаши басӯи азал бигардоне
اگر عنانش بسوی ازل بگردانی
Бхрқи одат агар мултафити шӯй шояд
بخرق عادت اگر ملتفت شوی شاید
Ки канаи хеш дар идроки ақли ганҷоне
که کنه خویش در ادراک عقل گنجانی
Шуҷоати ту влинъмтӣ буд ки кунад
شجاعت تو ولینعمتی بود که کند
Бмтбхши ҷигари шери шарзаи барӣоне
بمطبخش جگر شیر شرزه بریانی
Чу арзи муъҷизаро тарбияти диҳӣ шояд
چو عرض معجزه را تربیت دهی شاید
Ки соя дар бағали офтоби болоне
که سایه در بغل آفتاب بالانی
Чу Рахш кӣна битозӣ брўзгор сазад
چو رخش کینه بتازی بروزگار سزد
Ки гирди тахти срӣ бар сипеҳр бинишонӣ
که گرد تخت ثری بر سپهر بنشانی
Қалами бароаи салоҳ ту меравад варна
قلم براه صلاح تو میرود ورنه
Куҷо расад бадви ангушти неи ҷҳонбонӣ
کجا رسد بدو انگشت نی جهانبانی
Ҳамон Асоӣ кулемаст хомаи ту вале
همان عصای کلیم است خامه تو ولی
Салоҳ дар қаламии дидаи неи бсъбонӣ
صلاح در قلمی دیده نی بثعبانی
Рақами кашони ямину ясори душмани ту
رقم کشان یمین و یسار دشمن تو
Ки мекунанд сухансанҷӣу қалами ронӣ
که می کنند سخن سنجی و قلم رانی
зи баҳри шиддати хизлон ӯ бадал карданд
ز بهر شدت خذلان او بدل کردند
Табиати мулкиро бнФси шайтонӣ
طبیعت ملکی را بنفس شیطانی
Се гонаи гавҳари волонжоди дӯдаи кун
سه گانه گوهر والانژاد دوده کون
Ки ҷинси маъданӣ ва наУмияасту ҳайвонӣ
که جنس معدنی و نامیه است و حیوانی
Аз он миёни вуҷӯди въдм фурӯд оянд
از آن میان وجود وعدم فرود آیند
Ки сарфи рад ва қабулят шавад босонӣ
که صرف رد و قبولیت شود بآسانی
Фалаки бмрдмки офтоб агар дидӣ
فلک بمردمک آفتاب اگر دیدی
Бурузи адли ту ҳасани замонаи фонӣ
بروز عدل تو حسن زمانه فانی
Бамоне аз ҳаракати офтоб дар матлаъ
بمانی از حرکت آفتاب در مطلع
Мисоли дидаи аҳвал бгоҳ ҳайронӣ
مثال دیده احول بگاه حیرانی
Гуҳари шносо дар пеши пои байн ва бисанҷ
گهر شناسا در پیش پای بین و بسنج
Нисори ман ки бФрқи ту боди арзонӣ
نثار من که بفرق تو باد ارزانی
Ғалати мснҷу мубин , поймол нисён кун
غلط مسنج و مبین ، پایمال نسیان کن
Мабод чида дигар бор бар сари афшонӣ
مباد چیده دگر بار بر سر افشانی
Сабки з чош бигирӣ ки баси гарон гуҳар аст
سبک ز چاش بگیری که بس گران گهر است
Матоъи ман ки насибаш мабод арзонӣ
متاع من که نصیبش مباد ارزانی
Қумош даст зад шҳрўдаҳи зи ман матлаб
قماش دست زد شهروده ز من مطلب
Матоъи ман ҳама дарёӣаст ва ё конӣ
متاع من همه دریایی است و یا کانی
зи бскаҳ лаъл фишондам бензади аҳли қиёс
ز بسکه لعل فشاندم بنزد اهل قیاس
Якеаст нисбати широзӣу бадахшонӣ
یکی است نسبت شیرازی و بدخشانی
Бъҳди ҷилваи ҳасани каломи ман , андӯхт
بعهد جلوه حسن کلام من ، اندوخت
Қабули шоҳиди назми камоли нақсоне
قبول شاهد نظم کمال نقصانی
Кнўнкаҳ ёфт чўмни серумаи сои дршироз
کنونکه یافت چومن سرمه سای درشیراز
Хиради з дида кашад серумаи сафоҳонӣ
خرد ز دیده کشد سرمه صفاهانی
Байн ки тофтаи абрешимаш чаҳ хомӣ ёфт
بین که تافته ابریشمش چه خامی یافت
Зтоби атласи ман шеъри бофи ширвонӣ
زتاب اطلس من شعر باف شروانی
Замонаи байн ки маро ҷилва дод то аз рашк
زمانه بین که مرا جلوه داد تا از رشک
Бдоғи рашки пас аз марги сӯхти хоқонӣ
بداغ رشک پس از مرگ سوخت خاقانی
Гирифт рӯй замини ҷумлаи офтоби сифат
گرفت روی زمین جمله آفتاب صفت
Бъўни теғи забони шӯҳратами босонӣ
بعون تیغ زبان شهرتم بآسانی
Биханд , эй дару девори рӯзгори хароб
بخند ، ای در و دیوار روزگار خراب
Ки брзмонаҳ задам такяи сулаймонӣ
که برزمانه زدم تکیه سلیمانی
Чу карами пелаи луобӣ танидаам ббрўт
چو کرم پیله لعابی تنیده ام ببروت
Ки асли халъат дороӣасту хоқонӣ
که اصل خلعت دارایی است و خاقانی
зи шавқи буқаламуни ҳалаи иборати ман
ز شوق بوقلمون حله عبارت من
Мудоми шоҳид маънӣ намӯд урёнӣ
مدام شاهد معنی نمود عریانی
Зсҳри хомаи ҷодӯи асар , фиристодам
زسحر خامه جادو اثر ، فرستادم
Биҷои шеъри бкоғзи шароби рӯҳонӣ
بجای شعر بکاغذ شراب روحانی
Банушу боки мадори ин шароби хомаи расо
بنوش و باک مدار این شراب خامه رسا
Ки нест хӯрдан ин бодаро пушаймонӣ
که نیست خوردن این باده را پشیمانی
Аз ин шаробгар олӯдаи домании хезад
از این شراب گر آلوده دامنی خیزد
Бикаш ки бар ту ҳаромаст покдомонӣ
بکش که بر تو حرامست پاکدامانی
Замона хонд фалак бар баёз дида навишт
زمانه خواند فلک بر بیاض دیده نوشت
Ки ин қасидаи баёзӣ буд на девонӣ
که این قصیده بیاضی بود نه دیوانی
Бростони ту сад ганҷи шоягони резад
برآستان تو صد گنج شایگان ریزد
Чу остинат агар номаам бар афшонӣ
چو آستینت اگر نامه ام بر افشانی
Мадаи броўии ноҷинс номаам ки маро
مده براوی ناجنس نامه ام که مرا
Дар ин қасидаи буруз камол нанишоне
در این قصیده بروز کمال ننشانی
Марои знсбти ҳамдардии камол ғам аст
مرا زنسبت همدردی کمال غم است
Вагарнаи шеър чаҳ ғам дорад аз ғалати хуоне
وگرنه شعر چه غم دارد از غلط خوانی
зи ҳмънонии табъами бшоъри ширвон
ز همعنانی طبعم بشاعر شروان
Бъҳд кӯдакем зеҳн карда ширвонӣ
بعهد کودکیم ذهن کرده شروانی
Кнўнкаҳи рутба ҳикмат гирифт шеър аз ман
کنونکه رتبه حکمت گرفت شعر از من
Кунад бнсбти ин эътибори юнонӣ
کند بنسبت این اعتبار یونانی
Ҳануз ҳаст умедаш ки ёбад аз файзам
هنوز هست امیدش که یابد از فیضم
Бъўни хизмати соҳиби хитоби гӣлонӣ
بعون خدمت صاحب خطاب گیلانی
Муфарраҳӣ ки ман аз баҳри рӯҳи создҳм
مفرحی که من از بهر روح سازدهم
Ба анварӣ на фулонӣ диҳад на баҳамоне
به انوری نه فلانی دهد نه بهمانی
Чаҳ соҳиби онкӣ дар эҳмол хизматаш нишнид
چه صاحب آنکه در اهمال خدمتش نشنید
Қазои зи сӯрати девори узри биҷонӣ
قضا ز صورت دیوار عذر بیجانی
Ҳамон ки ҳаст турои боравони афлотӯн
همان که هست ترا باروان افلاطون
Хитоби лафзӣу боваии такаллуми ҷонӣ
خطاب لفظی و باوی تکلم جانی
Ҳамон ки гиряи калакат аз он равои дорӣ
همان که گریه کلکت از آن روا داری
Ки навбаҳор табиат бирав бихандоне
که نوبهار طبیعت برو بخندانی
Ҳамон ки фарқи фалакро бтиғ бишкофад
همان که فرق فلک را بتیغ بشکافد
?герати зҳодсаҳ чинӣ фитад бпишонӣ
گرت زحادثه چینی فتد بپیشانی
Ҳамон ки абри итобаш чу фитна бор шавад
همان که ابر عتابش چو فتنه بار شود
Ҷаҳони зҳФз ту хоҳад кулоҳи боронӣ
جهان زحفظ تو خواهد کلاه بارانی
Ҳамон ки нашканад аз ҳеҷ дасти тарафи кулоҳ
همان که نشکند از هیچ دست طرف کلاه
Ки ту нисору Фоқии барони ниФшонӣ
که تو نثار و فاقی برآن نیفشانی
Сухан сариҳ бигӯям ҳаким абўолФтҳ аст
سخن صریح بگویم حکیم ابوالفتح است
Ки ту сипеҳри фазойили мосрши хуоне
که تو سپهر فضایل مآثرش خوانی
Далери зонаши пурситам ки аз лаёқат ӯ
دلیر زانش پرستم که از لیاقت او
Гирифтаи брҳмнии сирати мусулмонӣ
گرفته برهمنی سیرت مسلمانی
Захирае наад аз ман ки Монӣ аз сӯрат
ذخیره ای نهد از من که مانی از صورت
Таматтуъӣ барам аз вай ки сӯрат аз Монӣ
تمتعی برم از وی که صورت از مانی
Аз он надида сано гӯямат ки май байнам
از آن ندیده ثنا گویمت که می بینم
Туро ва ӯро як тан бичишам рӯҳонӣ
ترا و او را یک تن بچشم روحانی
Далели ваҳдатами ин бас ки мадҳ худ мехост
دلیل وحدتم این بس که مدح خود میخواست
Маро ба мадҳ ту фармуд , гавҳари афшонӣ
مرا به مدح تو فرمود ، گوهر افشانی
Ту чун гузар кунӣ онҷои бнзми рангинам
تو چون گذر کنی آنجا بنظم رنگینم
Ки мисрааш чаманӣ карду байти бастоне
که مصرعش چمنی کرد و بیت بستانی
Замири ваии бмни ӣнҷо нишон диҳад ҳар ҷо
ضمیر وی بمن اینجا نشان دهد هر جا
Ки нохунӣ бизанӣ ё сиррӣ биҷунбоне
که ناخنی بزنی یا سری بجنبانی
Дар ин замини дўсаҳи байтии гузида дар мадҳаш
در این زمین دوسه بیتی گزیده در مدحش
Захира дорам аз анъомҳои раббонӣ
ذخیره دارم از انعامهای ربانی
Қасида ношудау нотамоми михўонм
قصیده ناشده و ناتمام میخوانم
Ки шавқи ман бсно хондаш ту майдонӣ
که شوق من بثنا خواندش تو میدانی
Табораки аллоҳ аз он гавҳари муҳӣти ато
تبارک الله از آن گوهر محیط عطا
Ки аз аФозти худ қатра , кард Аммонӣ
که از افاضت خود قطره ، کرد عمانی
На нафаси куллӣу дарёии гавҳари дониш
نه نفس کلی و دریای گوهر دانش
На ақли аввалу устоди ҷавҳари сонӣ
نه عقل اول و استاد جوهر ثانی
Адоваташи бгҳри симёии маслиҳатӣ
عداوتش بگهر سیمیای مصلحتی
Анояташи босри кимиёии раҳмонӣ
عنایتش باثر کیمیای رحمانی
Биҷои деви маликро кунад бшишаҳ агар
بجای دیو ملک را کند بشیشه اگر
Касе бхлўт халқаш кунад прихўонӣ
کسی بخلوت خلقش کند پریخوانی
Нахуст хештанат бахшад аз гарони гуҳарӣ
نخست خویشتنت بخشد از گران گهری
Чу даст ҳимматаш ояд бгўҳри афшонӣ
چو دست همتش آید بگوهر افشانی
Замонароу фалакро буии хитобӣ буд
زمانه را و فلک را بوی خطابی بود
На дӯшу дай , дами ишроқи субҳи эмеконе
نه دوش و دی ، دم اشراق صبح امکانی
Замона гуфт ту парвиз ва ман туранҷи зарам
زمانه گفت تو پرویز و من ترنج زرم
Бкоми худ бтрозм чунонкӣ майдонӣ
بکام خود بطرازم چنانکه میدانی
Сипеҳр гуфт ту онӣ ки тавсани ончии манам
سپهر گفت تو آنی که توسن آنچه منم
Бароа аҷз баронам чунонкӣ меронӣ
براه عجز برانم چنانکه میرانی
Шукуфтаи бахти вайу дили шикастаи толеъи хасм
شکفته بخت وی و دل شکسته طالع خصم
Надими майкадау коми ҷӯии зиндонӣ
ندیم میکده و کام جوی زندانی
Чу расми хизмат ӯ оми гашт , гардун гуфт
چو رسم خدمت او عام گشت ، گردون گفت
Ки доғи сӯрати чин тоза шуд зи биҷонӣ
که داغ صورت چین تازه شد ز بیجانی
Замона гуфт фалакро гуҳӣ биёбад абр
زمانه گفت فلک را گهی بیابد ابر
Маротиби кафи ҷўдш , бгўҳри афшонӣ
مراتب کف جودش، بگوهر افشانی
Фурӯ гирист ки ореи гуҳӣ ки нафаси фалак
فرو گریست که آری گهی که نفس فلک
Бълми ҷавҳар аввал расад зи гирдоне
بعلم جوهر اول رسد ز گردانی
Сухан шносо дидӣ ва дида бошӣ ҳам
سخن شناسا دیدی و دیده باشی هم
Улувва пояи ман дар мақоми сҳбонӣ
علو پایه من در مقام سحبانی
Фалони мураббӣ ва ман тарбиятпазир ин бас
فلان مربی و من تربیت پذیر این بس
ЗФзли худ чаҳ занами лофҳои тӯлонӣ
زفضل خود چه زنم لافهای طولانی
Дароз шуд суханами ҷои шарму тан задан аст
دراز شد سخنم جای شرم و تن زدن است
Гирифтам онкӣ лолӣаст ҷумлаи Аммонӣ
گرفتم آنکه لآلی است جمله عمانی
Тариқи зайл чаҳ пўим дар ин хиҷолатгоҳ
طریق ذیل چه پویم در این خجالتگاه
Ки лнк шуд хирадамро саманди ҷавлонӣ
که لنک شد خردم را سمند جولانی
Санои соҳибу мадҳи ту ҳамчуи шеру шукр
ثنای صاحب و مدح تو همچو شیر و شکر
Баҳами сириштам ва бигирифт шаклу ҳадоне
بهم سرشتم و بگرفت شکل و حدانی
Навой лофу газофӣ ки суннат шеър аст
نوای لاف و گزافی که سنت شعر است
Задам чунонкии дилам хӯн шуд аз пушаймонӣ
زدم چنانکه دلم خون شد از پشیمانی
Наме вазади зҷҳони бод бар дилами ҳаргиз
نمی وزد زجهان باد بر دلم هرگز
Ки зулфи шоҳид нутқам кунад парешоне
که زلف شاهد نطقم کند پریشانی
Ҳадиси обу алафи худ бензади ман бодост
حدیث آب و علف خود بنزد من باداست
Ки назму наср маро карда обӣу ноне
که نظم و نثر مرا کرده آبی و نانی
Тамоми ҳиммату сртои қадами муроди дилам
تمام همت و سرتا قدم مراد دلم
Агар диҳии нстонм , даҳум чу бастоне
اگر دهی نستانم ، دهم چو بستانی
Дигар чаҳ монда ? дуое кунун бигӯ чаканам ?
دگر چه مانده؟ دعایی کنون بگو چکنم؟
Талаб кунам ки на таҳсили ҳосилаши хуоне
طلب کنم که نه تحصیل حاصلش خوانی
Ҳамеша нонабӯд сонии ақдм аз аввал
همیشه نانبود ثانی اقدم از اول
Ҳамеша то ки буд србтоҷи арзонӣ
همیشه تا که بود سربتاج ارزانی
зи сояи тоҷи даҳ фарқи бахти урфии бод
ز سایه تاج ده فرق بخت عرفی باد
эй давлати махдуми аввалу сонӣ
همای دولت مخدوم اول و ثانی