Ва азон ҷумлаи ҳайбат ва инсаст . Ҳайбату инси бартар аз қабзу баст буд чунонкии қабзи бартари дараҷаи хавф буду басти бартар аз манзалат раҷоасту ҳайбати бартар аз қабзасту инси тамомтар аз баст ,у ҳақи ҳайбати ғайбат буд ва ҳар ҳоӣби ғоӣб буд пас андари ҳайбат мутафовит бошанд чунонк андари ғайбати фарқ буд миёни эшон ,у ҳақи инси ҳушёрӣ буд баҳақу ҳамаи мстأнсон ҳушёр бошанду миёни ҳушёрони фарқ буд барҳасби онки андари шурби миёни эшон фарқ бӯда ва гуфтаанд камтарини маҳал инс онаст кӣ агар соҳиб ӯро андари дӯзахи андари оре инс бирав тира нагардад .

و ازان جمله هَیْبَت و اُنْس است. هیبت و انس برتر از قبض و بسط بود چنانکه قبض برتر درجۀ خوف بود و بسط برتر از منزلت رجا است و هیبت برتر از قبض است و انس تمامتر از بسط، و حقّ هیبت غیبت بود و هر هائب غائب بود پس اندر هیبت متفاوت باشند چنانک اندر غیبت فرق بود میان ایشان، و حقّ انس هشیاری بود بحق و همه مستأنسان هشیار باشند و میان هشیاران فرق بود برحسب آنک اندر شرب میان ایشان فرق بوده و گفته اند کمترین محل انس آنست کی اگر صاحب او را اندر دوزخ اندر آری انس برو تیره نگردد.

Ҷунайд гуяд сиррӣ гуфт банда бҷоӣӣ расад кӣ агар шамшерӣ ё тирӣ бар рӯй ӯ занӣ хабар надорад ва азон чизеи андари дили ман буд то онгоҳ ки ошкоро шуд маро ки чунонаст кӣ ӯ гуфт .

جُنَیْد گوید سری گفت بنده بجائی رسد کی اگر شمشیری یا تیری بر روی او زنی خبر ندارد و ازان چیزی اندر دل من بود تا آنگاه که آشکارا شد مرا که چنانست کی او گفت.

Мақотил ъкӣ гуяд андари наздик шблӣ шудаму бмнқоши гӯшт аз абрӯии хеш бар мекунад гуфтам ё Сайидии хештанро чунин ҳаме кунӣу ранҷи он бо дил ман мегардад гуфт он ҳақиқатаст кӣ маро зоҳир шудасту тоқат ӯ намедораму ранҷӣ бар хештани ҳамеи нуҳуми магар аз ман пӯшида гардад ва намегардаду маро бо ӯ тоқат нест . Ва ҳоли ҳайбату инс агарчӣ бузургаст аҳли ҳақиқат нақз шимуранд барои онки бандаро андари вай тағайюрасту аҳли тамкини ҳоли эшон аз тағайюр бар гузашта бошад ва эшон маҳв бошанд андари вуҷӯди айн , аишонро на ҳайбат буд ва на инс ва на илм ва на ҳис .

مقاتل عَکّی گوید اندر نزدیک شبلی شدم و بمِنْقاش گوشت از ابروی خویش بر می کند گفتم یا سیّدی خویشتن را چنین همی کنی و رنج آن با دل من می گردد گفت آن حقیقت است کی مرا ظاهر شدست و طاقت او نمی دارم و رنجی بر خویشتن همی نهم مگر از من پوشیده گردد و نمی گردد و مرا با او طاقت نیست. و حال هیبت و انس اگرچه بزرگست اهل حقیقت نقض شمرند برای آنک بنده را اندر وی تغیّر است و اهل تمکین حال ایشان از تغیّر بر گذشته باشد و ایشان محو باشند اندر وجود عین، ایشانرا نه هیبت بود و نه انس و نه علم و نه حس.

Ва ҳикоятӣ маърӯфаст аз Абӯсаиди хроз ки гуфт андари бодияи роҳ гум кардам ва ҳаме гуфтам . Шеър :

و حکایتی معروفست از ابوسعید خرّاز که گفت اندر بادیه راه گم کردم و همی گفتم. شعر:

Маънии ин он буд кӣ гуяд такаббур кунам ва надонам аз кибр кӣ ман худ кӣми магари онки мардумон ҳаме гӯйанд аз ман , кибри орм бар париёну одамиён ва агар касе наёбам ки кибри орм , бар хештани кибри орм ин накибр бмънӣ фахраст .

معنی این آن بود کی گوید تکبّر کنم و ندانم از کبر کی من خود کیم مگر آنک مردمان همی گویند از من، کبر آرم بر پریان و آدمیان و اگر کسی نیابم که کبر آرم، بر خویشتن کبر آرم این نکبّر بمعنی فخرست.

Ҳотифӣ овоз дод ва гуфт . Шеър :

هاتفی آواز داد و گفت. شعر:

Банда ки азин ҳолати бргзрд бавуҷуд расад .

بنده که ازین حالت برگذرد بوجود رسد.