Қоли аллоҳи таъолии ман кони ирҷўои лқоءи ?фони аҷали аллоҳи лот . Ълоءи бен зайд гуяд андари наздики молики бен динор шудам шаҳри бен ҳўшбро дидам чун аз наздик ӯ беруни омадами шҳрбни ҳўшбро гуфтам зодии даҳ маро , гуфт оре аз амма хеш шунидам أми алдрдо аз бўдрдо аз пайғомбари слии аллоҳи алайҳи вслм ки Ҷабраили алайҳ ассалом гуфт худованд таъолӣ гуфт то маро парастеду умед бмн доред ва пас ширк наёред биёмурзам шуморо бар ҳарчӣ бошед агар рӯй замини пар гуноҳ доред ҳам чандон омурзиши пеши орми шуморо ва шуморо биёмурзам ва бок надорам .

قالَ اللّهُ تَعالی مَنْ کانَ یَرْجِوا لِقاءَ فَاِنَّ اَجَل اللّهُ لَآتٍ. علاء بن زید گوید اندر نزدیک مالک بن دینار شدم شهر بن حَوْشَب را دیدم چون از نزدیک او بیرون آمدم شهربن حوشب را گفتم زادی ده مرا، گفت آری از عمّۀ خویش شنیدم أُمّ الدَرْدا از بودَرْدا از پیغامبر صَلَّی اللّهُ عَلَیْهِ وَسَلَّمَ که جبرئیل علیه السّلام گفت خداوند تعالی گفت تا مرا پرستید و امید بمن دارید و پس شرک نیارید بیامرزم شما را بر هرچه باشید اگر روی زمین پر گناه دارید هم چندان آمرزش پیش آرم شما را و شما را بیامرزم و باک ندارم.

Инси разии аллоҳ анҳу гуфт ки расӯли слии аллоҳи алайҳ вслм гуфт аз ҳақи субҳонаи втъолӣ ки берун оред аз оташ ҳар киро чанд мисқоли икдонаҳи ҷӯи имон андар диласт пас гуяд ҳар ки чанд сапандонаи имони андар дил дорад ӯро аз дӯзах берун оред . Пас гуяд бъзту ҷалоли ман ки онро ки як соъат аз шубони рӯз имон оварад чунон набошад ки ҳаргиз имон наёварда бошад .

اَنَسْ رَضِیَ اللّهُ عنه گفت که رسول صَلَّی اللّهُ عَلَیْهِ وَسَلَّمَ گفت از حق سُبْحانَهُ وتَعالی که بیرون آرید از آتش هر که را چندِ مثقال یکدانه جو ایمان اندر دلست پس گوید هر که چندِ سپندانۀ ایمان اندر دل دارد او را از دوزخ بیرون آرید. پس گوید بعزّت و جلال من که آنرا که یک ساعت از شبان روز ایمان آورد چنان نباشد که هرگز ایمان نیاورده باشد.

Рҷоء , дил дар бастан буд бдўстӣ ки андари мстқбл ҳосил хоҳад буд ҳамчунонк хавфи бмстқбл таъаллуқ дораду айш дилҳо бомед буд ва фарқаст миёни рҷоءу тмнии тмнии соҳибашро коҳилии ораду бароаи ҷаду ҷаҳдаш берун нашаваду соҳиби рҷоءи бъкси ин буду рҷоءи Маҳмӯд буду тмнии маълул ,у андари рҷоء сухан гуфтаанд .

رجاء، دل در بستن بود بدوستی که اندر مستقبل حاصل خواهد بود همچنانک خوف بمستقبل تعلّق دارد و عیش دلها بامید بود و فرقست میان رجاء و تمنّی تمنّی صاحبش را کاهلی آرد و براه جدّ و جهدش بیرون نشود و صاحب رجاء بعکس این بود و رجاء محمود بود و تمنّی معلول، و اندر رجاء سخن گفته اند.

Шоҳ кирмонӣ гуяд нишони рҷоءи никўӣии тоъат буд .

شاه کرمانی گوید نشان رجاء نیکوئی طاعت بود.

Ибн хбиқ гуяд рҷоء бар се гӯна буд мардӣ никўӣӣ кунад ва умед дорад ки фаро пазиранду мардӣ буд ки зиштӣ кунад , тавба кунад ва умед дорад ки виро биёмурзанд се дигари рҷоءи козиб буд , андар гуноҳ меуфтад ва мегуяд умед дорам ки худоӣ маро биёмурзад ва ҳар ки хештанро ба бад кирдорӣ донад бояд ки хавф ӯ ғалаба дорад бар рҷоء .

ابن خُبَیق گوید رجاء بر سه گونه بود مردی نیکوئی کند و امید دارد که فرا پذیرند و مردی بود که زشتی کند، توبه کند و امید دارد که ویرا بیامرزند سه دیگر رجاء کاذب بود، اندر گناه می افتد و می گوید امید دارم که خدای مرا بیامرزد و هر که خویشتن را به بد کرداری داند باید که خوف او غلبه دارد بر رجاء.

Ва гуфтаанд рҷоءи эминӣ буд биҷӯад Карим ва гуфтаанд рҷоءи руяти ҷалол буд бъини ҷамол .

و گفته اند رجاء ایمنی بود بجود کریم و گفته اند رجاء رؤیت جلال بود بعین جمال.

Ва гуфтаанд ки раҷо наздикӣ диласт аз лутфи ҳақи ҷли ҷалола .

و گفته اند که رجا نزدیکی دلست از لطف حق جَلَّ جَلالهُ.

Ва гуфтаанд шодии дил буд бўъдҳоءи некӯ ва гуфтаанд назар буд ббсёрии раҳмати худоӣ . Абӯалии рӯдборӣ рост гуяд хавфу рҷоءи ду бол мурғанд чун рост бошанд мурғи рости пурду некӯ ва чун яке бнқсон ояд дигар ноқис шавад ва чун ҳар ду башаванд мурғи андари ҳад ҳалок уфтад .

و گفته اند شادی دل بود بوعدهاء نیکو و گفته اند نظر بود ببسیاری رحمت خدای. ابوعلی رودباری راست گوید خوف و رجاء دو بال مرغ اند چون راست باشند مرغ راست پرد و نیکو و چون یکی بنقصان آید دیگر ناقص شود و چون هر دو بشوند مرغ اندر حد هلاک افتد.

Аҳмдбни ъосми алонтокиро пурседанд аз раҷо ки нишон ӯ чист андар банда гуфт чун никўӣӣ бадв расад илҳом шукр диҳад виро бомед тамомии неъмат аз худоӣ бар ваии андари дунёу тамоми афви андари охират .

احمدبن عاصم الانطاکی را پرسیدند از رجا که نشان او چیست اندر بنده گفت چون نیکوئی بدو رسد الهام شکر دهد ویرا بامید تمامی نعمت از خدای بر وی اندر دنیا و تمام عفو اندر آخرت.

Абуабдулло хафиф гуяд раҷо шод шуданаст бавуҷуди фазл ӯ .

ابوعبداللّه خفیف گوید رجا شاد شدنست بوجود فضل او.

Ва гуфтаанд роҳати дил буд бдидни карами ҳақи субҳонаи втъолӣ .

و گفته اند راحتِ دل بود بدیدن کرم حق سُبْحانَهُ وَتَعالی.

АбуУсмон мағрибӣ гуяд ҳар ки ҳама бар мураккаб рҷоء нишинад маъаттал монад ва ҳар ки бар мураккаб хавф нишинад навмед шавад валикини якбори барину якбор бар он .

ابوعثمان مغربی گوید هر که همه بر مرکب رجاء نشیند معطّل ماند و هر که بر مرکب خوف نشیند نومید شود ولیکن یکبار برین و یکبار بر آن.

Бкрбни салим алсўоФ гуяд наздики молики бен инс шудам андари он шабонгоҳ ки ҷони вай Фростднд гуфтам ё боАбдуллоҳи хештанро чун ҳаме ёбӣ гуфт надонам шуморо чгўими зуд буд ки шумо бибинед аз афви ҳақи субҳонау таъолии онч дар пиндошт шумо набӯд ва аз онҷо берун наомадам то ҷони таслим .

بکربن سلیم الصّواف گوید نزدیک مالک بن اَنس شدم اندر آن شبانگاه که جان وی فراستدند گفتم یا باعبداللّه خویشتن را چون همی یابی گفت ندانم شما را چگویم زود بود که شما ببینید از عفو حق سبحانه و تعالی آنچ در پنداشت شما نبود و از آنجا بیرون نیامدم تا جان تسلیم.

Яҳёи бен маоз гуяд пиндории умеди ман бтў бо гуноҳи ғалаба ҳаме кунад бар умеди ман бтў бо аъмоли некуӣ ки кардаам зеро ки эътимоди ман андари аъмол бар ихлосасту марои ихлос чун буд ки ман бандаам боФти маърӯф ,у умеди ман андари гуноҳ бо эътимодаст бар фазли ту ва чаро нёмрзӣ ва ту худовандӣ биҷӯад мавсуф .

یحیی بن معاذ گوید پنداری امید من بتو با گناه غلبه همی کند بر امید من بتو با اعمال نیکویی که کرده ام زیرا که اعتماد من اندر اعمال بر اخلاصست و مرا اخلاص چون بود که من بندۀ ام بآفت معروف، و امید من اندر گناه با اعتماد است بر فضل تو و چرا نیامرزی و تو خداوندی بجود موصوف.

Бо зўолнўни мисрии сухан ҳаме гуфтанд андари вақт назъ гуфт маро машғӯл макунед ки аҷаб бимонадаам аз баси лутфи худоӣ бо ман .

با ذوالنون مصری سخن همی گفتند اندر وقت نزع گفت مرا مشغول مکنید که عجب بمانده ام از بس لطف خدای با من.

Яҳёи бен маоз гуяд : ширинтарин атоҳо андари дили ман рҷоء туаст ва хуштарин суханҳо бар забони ман саноӣ туасту дўстрини замонҳо бар ман дидор туаст .

یحیی بن معاذ گوید: شیرین ترین عطاها اندر دل من رجاء تو است و خوشترین سخنها بر زبان من ثنای تو است و دوسترین زمانها بر من دیدار تو است.

Ва андари баъзе аз тафсирҳо меояд ки пайғамбари слии аллоҳи алайҳи вслм аз дар банӣ шеба даромаду наздик ёрон шуд эшон михндиднд гуфт механдид агар аз онк ман донам шуморо хабар будӣ хандаи шумо андакӣ будӣ ва гиристан бисёр , пас бирафт ва боз омад ва гуфт Ҷабраил бар ман фурӯд омад ва ин оят оварад набии ибодии ании аноолғФўри арраҳим .

و اندر بعضی از تفسیرها می آید که پیغمبر صَلَّی اللّهُ عَلَیْهِ وَسَلَّمَ از در بنی شیبه درآمد و نزدیک یاران شد ایشان میخندیدند گفت میخندید اگر از آنک من دانم شما را خبر بودی خندۀ شما اندکی بودی و گریستن بسیار، پس برفت و باز آمد و گفت جبرئیل بر من فرود آمد و این آیت آورد نَبِّیْ عِبادِی اَنّی اَنَاالْغَفورُ الرَّحِیمُ.

Ъоӣшаҳи разии аллоҳ анҳо гуяд аз пайғомбари слии аллоҳи алайҳ вслм шунидам ки гуфт ани аллоҳи лизҳки ман яъси алъбоди вқнўтҳму қурб алрҳмаҳ манеҳам Фқлти бобӣу уммӣ ё расӯли аллоҳи аўизҳки рбнои ъзўҷли қоли волзии нафасии бедаи анаи лизҳки Фқолти лоиъдмнои хирои азои зҳк .

عائشه رضی اللّه عنها گوید از پیغامبر صَلَّی اللّه علیه وسلَّم شنیدم که گفت اِنَّ اللّهَ لَیَضْحَکُ مِنْ یَْأسِ العِبَادِ وقُنوطِهِم و قرْبِ الرَّحْمَة مِنْهُمْ فَقُلْتُ بِاَبی و اُمّی یا رَسولَ اللّهِ اَوَیَضْحَکُ ربُّنا عَزّوجَلّ قالَ وَالَّذی نَفْسی بِیَدِهِ اِنّه لَیَضْحَکُ فَقالَت لایَعْدِمُنا خَیْراً اِذا ضَحِکَ.

Бдонки ханда дар сифати ҳақи субҳонаи втъолӣ аз ҷумлаи сифоти феъл ӯ буд ва он изҳори фазл ӯ буд чунонкӣ гӯйанд зҳкти аларзи болнбот яъне кӣ замин ҳаме хандад бнботи взҳки худои таъолӣ аз нои умедии бандаи изҳори таҳқиқи фазл буду маънии ин хабар болафз шавад чун банда навмед гардад аз раҳмати худои фазли хеш изҳор кунад бар эшон азъоФи он ки эшон биўснд .

بدانک خنده در صفت حق سُبْحانَهُ وتَعالی از جملۀ صفات فعل او بود و آن اظهار فضل او بود چنانکه گویند ضَحِکَتِ الارضُ بالنباتِ یعنی کی زمین همی خندد بنبات وضحک خدای تعالی از نا امیدی بنده اظهار تحقیق فضل بود و معنی این خبر بالفظ شود چون بنده نومید گردد از رحمت خدای فضل خویش اظهار کند بر ایشان اضعاف آن که ایشان بیوسند.

Гӯйанд габрӣ аз иброҳӣми алайҳи ассаломи меҳмонӣ хост гуфт агар мусулмони шӯии туро меҳмон дорам габр бирафт худои ъзўҷл ваҳй фиристод ки ё иброҳӣм то аз дайн хеш барнагардад виро таом нахоҳӣ дод , ҳафтод соласт то вирои рӯзии ҳамеи диҳем бар кофарӣ агар имшаби ту ӯро таом додӣу таъарруз ӯ накардӣ чбўдии иброҳӣм аз пас он габр бишуд ва боз оварад ва меҳмоняш кард габр гуфт сабаби ин чаҳ буд иброҳӣми алайҳи ассаломи қисса боз гуфт габр гуфт агар худои ту чунин Каримаст бо ман ислом бар ман арза кун ва мусулмон шуд .

گویند گبری از ابراهیم علیه السّلام مهمانی خواست گفت اگر مسلمان شوی ترا مهمان دارم گبر برفت خدای عزّوجلّ وحی فرستاد که یا ابراهیم تا از دین خویش برنگردد ویرا طعام نخواهی داد، هفتاد سالست تا ویرا روزی همی دهیم بر کافری اگر امشب تو او را طعام دادی و تعرّض او نکردی چبودی ابراهیم از پس آن گبر بشد و باز آورد و مهمانیش کرد گبر گفت سبب این چه بود ابراهیم علیه السّلام قصّه باز گفت گبر گفت اگر خدای تو چنین کریم است با من اسلام بر من عرضه کن و مسلمان شد.

Аз устод Абӯали шунидам ки устоди эмоми Абусаҳли сълўкии раҳмаи аллоҳи бўсҳли зҷоҷиро бихоб дид ва ин зҷоҷӣ ба ваъид абад бигуфтӣ гуфт ҳолат чунаст гуфт кори осонтар аз онаст ки ман пиндоштам .

از استاد ابوعلی شنیدم که استاد امام ابوسهل صُعْلوکی رَحِمَهُ اللّه بوسهل زُجاجی را بخواب دید و این زجاجی به وعید اَبَد بگفتی گفت حالت چونست گفت کار آسان تر از آنست که من پنداشتم.

Аз Абубакр аскоФ шунидам ки устоди бўсҳли сълўкиро бихоб дидам бар сифатии некӯ ки шарҳ натавон кард гуфтам эй устод бача ёфтӣ ин манзалат гуфт бҳсни заннами бхдои хеши бҳсни заннами бхдои хеши ду бор бигуфт .

از ابوبکر اِسْکاف شنیدم که استاد بوسهل صعلوکی را بخواب دیدم بر صفتی نیکو که شرح نتوان کرد گفتم ای استاد بچه یافتی این منزلت گفت بحسن ظنّم بخدای خویش بحسن ظنّم بخدای خویش دو بار بگفت.

Молики бен динорро бихоб диданд гуфтанд худоӣ бо ту чаҳ кард гуфт худоиро дидам бо гуноҳ бисёр ҳасани занни ман бова ҳама маҳв кард .

مالک بن دینار را بخواب دیدند گفتند خدای با تو چه کرد گفت خدای را دیدم با گناه بسیار حسن ظنّ من باو همه محو کرد.

Бўҳрираҳи разии аллоҳи анҳу ривоят кунад ки пайғомбари слии аллоҳи алайҳ вслм гуфт худоӣ ъзўҷл гуяд ман чунонам ки бандаи бмни занни барад ва ман бозўом , чун маро ёд кунад пинҳон , виро ёд кунам пинҳон ва агар маро ёд кунад андари миёни гуруҳе , виро ёд кунам андари миёни гуруҳе ба аз эшон , ва агар бмн наздикӣ кунад миқдори як бадасти ду чандон бадв наздикӣ кунам ва агар зиёдати бмн наздикӣ кунад се чандон бадв наздикӣ кунам , ва агар бмн ояд брФтн , раҳмати хеш бадв фиристам бпўиаҳ .

بوهریره رَضِیَ اللّهُ عَنْهُ روایت کند که پیغامبر صَلَّی اللّهُ عَلَیْه وَسَلَّم گفت خدای عزّوجلّ گوید من چنانم که بنده بمن ظنّ برد و من بازوام، چون مرا یاد کند پنهان، ویرا یاد کنم پنهان و اگر مرا یاد کند اندر میان گروهی، ویرا یاد کنم اندر میان گروهی به از ایشان، و اگر بمن نزدیکی کند مقدار یک بدست دو چندان بدو نزدیکی کنم و اگر زیادت بمن نزدیکی کند سه چندان بدو نزدیکی کنم، و اگر بمن آید برفتن، رحمت خویش بدو فرستم بپویه.

Гӯйанд Абдуллоҳи муборак вақте бо габрӣ корзор мекард вақти намози габр андар омад , габри замони хости азуӣ , виро замон дод чун офтобро суҷуд кард ибни алмборки хост ки виро зарбатӣ занад овозӣ шунид аз ҳаво ки воўФўои болъҳди ани алъҳди кони мсؤўло аз он бози истод чун габри намоз бикрад гуфт чаро бози истодӣ аз он андеша ки карда будӣ қисса боз гуфт габр гуфт Карим хдоӣӣаст ки аз баҳри душман бо дӯст итоб кунад ва мусулмон шуд ва аз беҳтарини мусулмонон буд .

گویند عبداللّه مبارک وقتی با گبری کارزار می کرد وقت نماز گبر اندر آمد، گبر زمان خواست ازوی، ویرا زمان داد چون آفتاب را سجود کرد ابن المبارک خواست که ویرا ضربتی زند آوازی شنید از هوا که واوَفْوا بِالْعَهْدِ اِنَّ الْعَهْدَ کانَ مسؤولاً از آن باز ایستاد چون گبر نماز بکرد گفت چرا باز ایستادی از آن اندیشه که کرده بودی قصّه باز گفت گبر گفت کریم خدائی است که از بهر دشمن با دوست عتاب کند و مسلمان شد و از بهترین مسلمانان بود.

Ва гуфтаанд бандаро андари гуноҳи афканди онкии номи хеши бъФў пайдо кард бндгонро .

و گفته اند بنده را اندر گناه افکند آنکه نام خویش بعفو پیدا کرد بندگانرا.

Ва гуфтаанд агар гуфтӣ ки ман гуноҳи нёмрзми ҳаргизи ҳеҷ мусулмон гуноҳ накардӣ валикин чунк гуфт иғФри модӯни злки лмни ишоءи ҳамаи тамаъ омурзиш карданд .

و گفته اند اگر گفتی که من گناه نیامرزم هرگز هیچ مسلمان گناه نکردی ولیکن چونک گفت یَغْفِرُ مادونَ ذلِکَ لِمَنْ یَشاءُ همه طمع آمرزش کردند.

Иброҳӣм адҳам гуяд брўзгорӣ мунтазир будам то магари тавофи гоҳ холӣ шавад шабӣ буд торику борон ҳаме борид тавофи гоҳ холӣ шуд андар тавоф шудам вале гуфтам илоҳами أъсмнӣ , илоҳами аъсмнӣ . Ҳотифӣ овоз дод ё писари адҳам аз ман ҳамаи исмати хоҳӣу ҳамаи мардумони ҳаме исмат хоҳанд чун ман шуморо маъсӯм дорам бркӣ раҳмат кунам .

ابراهیم ادهم گوید بروزگاری منتظر بودم تا مگر طواف گاه خالی شود شبی بود تاریک و باران همی بارید طواف گاه خالی شد اندر طواف شدم ولی گفتم اَلّهُمَّ أعْصِمْنی، اَلّهُمَّ اعْصِمْنی. هاتفی آواز داد یا پسر ادهم از من همه عصمت خواهی و همه مردمان همی عصمت خواهند چون من شما را معصوم دارم برکی رحمت کنم.

Абўолъбос сриҷ бихоб дид андари он беморӣ ки фармон ёфт ки гўӣӣ ки қиёмат бархесту ҳақи субҳонаи втъолӣ ҳаме гуядӣ уламо куҷоанд пас ҳозир карданд пас гуяд амал чун биҷой овардед бидон илм ки донистед мо гуфтем ёрб тақсир кардем ва бад кардем гуфт дигари бор мъоўдт кард бсؤоли пндоштмӣ ки бидон розӣ нашудасту ҷавобӣ дигар мехоҳад ман гуфтам андари саҳифаи ман ширк нест ва ту ваъда карда ки ҳарчӣ дун ширкаст биёмурзам гуфт ҳамаи бёмрзидм ва пас азин хоби басаи рӯзи фармон ҳақ расед .

ابوالعبّاسِ سُرَیْج بخواب دید اندر آن بیماری که فرمان یافت که گوئی که قیامت برخاست و حق سُبْحانَهُ وَتَعالی همی گویدی علما کجااند پس حاضر کردند پس گوید عمل چون بجای آوردید بدان علم که دانستید ما گفتیم یارب تقصیر کردیم و بد کردیم گفت دیگر بار معاودت کرد بسؤال پنداشتمی که بدان راضی نشدست و جوابی دیگر میخواهد من گفتم اندر صحیفۀ من شرک نیست و تو وعده کردۀ که هرچه دون شرکست بیامرزم گفت همه بیامرزیدم و پس ازین خواب بسه روز فرمان حق رسید.

Ва гӯйанд мардӣ буд май хораи гуруҳе аз надимони хеш ҷамъ карда буд чаҳор дирам бғлом дод ва фармуд то миваҳо бихарад аз ҳар ҷинсӣ , чунонк маҷлисро шояд , он ғуломи бмҷлси Мансур аммор бигузашт ваии дарвеширо чизеи ҳамеи хост ва мегуфт ҳар ки чаҳор дирам бидиҳад чаҳор дуои вирои бикунам , ғулом дирам бидод Мансур гуфт чаҳ дуои хоҳӣ то бикунам туро гуфт озодии дуо бикрад гуфт дигар чаҳ хоҳӣ гуфт онкии худои ъзўҷли ин дирами бъўз боздиҳад гуфт дигар гуфт онкии худои хоҷаи маро тавба диҳад ин дуо бикрад гуфт дигар гуфт онкии худоӣ маро биёмурзаду хоҷаи мароу тўро ва ин ҳамаи қавмро , Мансури ин дуои бикрад , ғуломи бози наздик хоҷа шуд , хоҷа гуфт чаро дайр омадӣ ғулом қисса бигуфт , гуфт дуо чаҳ кардӣ ? гуфт хештанро озодӣ хостам гуфт бнқди туро озод кардам дигар чаҳ гуфтӣу дигари онкии худои таъолии дирамро иваз боз диҳад гуфт чаҳор ҳазор дирами туро аз мол худ додам гуфт се дигар чбўд гуфт худои ъзўҷли туро тавба диҳад гуфт аз баҳри худои таъолиро тавба кардам чаҳорум чбўд гуфт онкии худои таъолии туроу мароу қавмроу музаккарро биёмурзад гуфт ин яке бадаст ман нест чун шаб андар омад бихоб дид ки касе гуяд ончии бадасти ту буд бкрдии пиндорӣ ки ончӣ бФрмон манаст накунам , туроу ғуломроу Мансури амморро ва эшон ки анҷо ҳозир буданд ҳамаро бёмрзидм .

و گویند مردی بود می خواره گروهی از ندیمان خویش جمع کرده بود چهار درم بغلام داد و فرمود تا میوه ها بخرد از هر جنسی، چنانک مجلس را شاید، آن غلام بمجلس منصورِ عَمّار بگذشت وی درویشی را چیزی همی خواست و میگفت هر که چهار درم بدهد چهار دعا ویرا بکنم، غلام درم بداد منصور گفت چه دعا خواهی تا بکنم ترا گفت آزادی دعا بکرد گفت دیگر چه خواهی گفت آنکه خدای عزّوجلّ این درم بعوض بازدهد گفت دیگر گفت آنکه خدای خواجۀ مرا توبه دهد این دعا بکرد گفت دیگر گفت آنکه خدای مرا بیامرزد و خواجۀ مرا و تورا و این همه قوم را، منصور این دعا بکرد، غلام باز نزدیک خواجه شد، خواجه گفت چرا دیر آمدی غلام قصّه بگفت، گفت دعا چه کردی؟ گفت خویشتن را آزادی خواستم گفت بنقد ترا آزاد کردم دیگر چه گفتی و دیگر آنکه خدای تعالی درم را عوض باز دهد گفت چهار هزار درم ترا از مال خود دادم گفت سه دیگر چبود گفت خدای عزَّوجلَّ ترا توبه دهد گفت از بهر خدای تعالی را توبه کردم چهارم چبود گفت آنکه خدای تعالی ترا و مرا و قوم را و مُذَکِّر را بیامرزد گفت این یکی بدست من نیست چون شب اندر آمد بخواب دید که کسی گوید آنچه بدست تو بود بکردی پنداری که آنچه بفرمان منست نکنم، ترا و غلام را و منصور عمّار را و ایشان که انجا حاضر بودند همه را بیامرزیدم.

Рбоҳ алқисӣ гуяд ҳаҷҳои бисёр карда будам , рӯзии андари зери новдон истода будам гуфтам ёрб аз ҳаҷҳои хеши чандинии брсўли слии аллоҳи алайҳ вслм бахшедам ва даҳ бидиҳ ёр расӯл бахшедам ва ду бпдр ва модар бахшедаму боқии баҳама мусулмонон бахшедам ва ҳеҷ хештанро боз нагирифт ҳотифӣ гуфт саховат ҳаме кунӣ бар мо , туроу модару падари туро ва ҳар ки шаҳодат ҳақ биоварад ҷумларо бёмрзидим .

رَباح القیسی گوید حجهای بسیار کرده بودم، روزی اندر زیر ناودان ایستاده بودم گفتم یارب از حجهای خویش چندینی برسول صَلَّی اللّهُ عَلَیْهِ وَسَلَّم بخشیدم و ده بده یار رسول بخشیدم و دو بپدر و مادر بخشیدم و باقی بهمۀ مسلمانان بخشیدم و هیچ خویشتن را باز نگرفت هاتفی گفت سخاوت همی کنی بر ما، ترا و مادر و پدر ترا و هر که شهادت حق بیاورد جمله را بیامرزیدیم.

Аз абдулваҳҳоби бен абдулмаҷиди алсқФӣ ривоят кунанд ки ҷиноза дид ки се марду занӣ баргирифта буданд , гуфт он сӯйро ки он зан дошт ман барграфтам то бгўрстон ва намоз кардем ва дафн кардем , ин знро гуфтам мурдаи туро кӣ буд гуфт писарам буд гуфтам шуморо ҳеҷ ҳамсоя набӯд гуфт буд валикин ӯро ҳақир доштанд гуфтам ин фарзанди ту чаҳ кор кардӣ гуфт мхнс буд гуфт маро бар вай раҳмат омад , ӯро бози хонаи хеши барадаму дарме чанду пораи гандум ба вай додаму ҷома ва он шаб бихуфтам бихоб дидам ки касе биёмадӣ рӯй ӯ чун моҳи шаби чаҳордаҳ , ҷомаҳои сипеди пӯшида ва дар ман табассум ҳаме карду шукри ман ҳаме кард гуфтам ту ке гуфт он мхнс ки марои дай дафн кардӣ худои таъолӣ бар ман раҳмат кард бидон ки мардумони маро ҳақир доштанд .

از عبدالوهّاب بن عبدالمجید الثّقفی روایت کنند که جنازۀ دید که سه مرد و زنی برگرفته بودند، گفت آن سوی را که آن زن داشت من برگرفتم تا بگورستان و نماز کردیم و دفن کردیم، این زنرا گفتم مرده ترا کی بود گفت پسرم بود گفتم شما را هیچ همسایه نبود گفت بود ولیکن او را حقیر داشتند گفتم این فرزند تو چه کار کردی گفت مخنَّث بود گفت مرا بر وی رحمت آمد، او را باز خانۀ خویش بردم و درمی چند و پارۀ گندم به وی دادم و جامۀ و آن شب بخفتم بخواب دیدم که کسی بیامدی روی او چون ماه شب چهارده، جامه های سپید پوشیده و در من تبسّم همی کرد و شکر من همی کرد گفتم تو کیی گفت آن مخنَّث که مرا دی دفن کردی خدای تعالی بر من رحمت کرد بدان که مردمان مرا حقیر داشتند.

Аз устоди Абӯалии дқоқи раҳма аллоҳ шунидам ки гуфт рӯзии бўъмрўи бикндӣ бкўӣӣ бигузашт қавмиро дид ки ҷавониро аз маҳалат берун мекарданд аз баҳри фасодӣу занӣ ҳаме гирист гуфтанд ин модар вайаст , бўъмрўро бар вай раҳмат омад , шафоат кард ва гуфт ин навбат бмн бахшед агар ман баъди бози сар одат шавад шумо донед , ба вай бахшиданд , бўъмрў бирафт , чун рӯзӣ чанд баромади бўъмрў ҳам бидон кӯй боз расед овози он перзан шунид аз пас он дар , пурсед ки чаҳ ҳоласт перзан берун омад ва гуфт он ҷавон вафот ёфт , пурсед ки ҳоли вай чун буд гуфт чун аҷали вай наздик омад гуфт хабари марги ман ҳамсоягонро магӯ ки ман эшонро брнҷонидаҳам ва эшон донам ки бҷнозаҳи ман нёинд чун марои андар гӯр наҳй ин ангуштарӣ бар ваии набиштаи бисмии аллоҳи арраҳмони арраҳим бо ман андари гӯр на ва чун аз дафни ман фориғи шӯии маро аз худоӣ ъзўҷл бихоҳ , зан гуфт ман он бкрдму васият ӯ биҷой оварадаму бозгаштам аз сари гӯр ӯ , овозӣ шунидам ки мегуфт бозгард ё модар ки наздики худои Карими омадам .

از استاد ابوعلی دقّاق رَحِمَهُ اللّه شنیدم که گفت روزی بوعمرو بیکندی بکوئی بگذشت قومی را دید که جوانی را از محلّت بیرون میکردند از بهر فسادی و زنی همی گریست گفتند این مادر وی است، بوعمرو را بر وی رحمت آمد، شفاعت کرد و گفت این نوبت بمن بخشید اگر من بعد باز سر عادت شود شما دانید، به وی بخشیدند، بوعمرو برفت، چون روزی چند برآمد بوعمرو هم بدان کوی باز رسید آواز آن پیرزن شنید از پس آن در، پرسید که چه حالست پیرزن بیرون آمد و گفت آن جوان وفات یافت، پرسید که حال وی چون بود گفت چون اجل وی نزدیک آمد گفت خبر مرگ من همسایگان را مگو که من ایشان را برنجانیده ام و ایشان دانم که بجنازۀ من نیایند چون مرا اندر گور نهی این انگشتری بر وی نبشته بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمن الرَّحیمِ با من اندر گور نه و چون از دفن من فارغ شوی مرا از خدای عَزَّوجَلَّ بخواه، زن گفت من آن بکردم و وصیّت او بجای آوردم و بازگشتم از سر گور او، آوازی شنیدم که می گفت بازگرد یا مادر که نزدیک خدای کریم آمدم.

Худои таъолӣ ваҳй кард ба Довӯди алайҳи ассалом ки ё Довӯди фарои қавм хеш бигӯ ки ман шморо бидон наёфаридаам ки бар шумо суд кунам бидон офарӣдаам ки шумо бар ман суд кунед .

خدای تعالی وحی کرد به داود علیه السّلام که یا داود فرا قوم خویش بگو که من شمارا بدان نیافریده ام که بر شما سود کنم بدان آفریده ام که شما بر من سود کنید.

Иброҳӣм атрўш гуяд ббғдоди наздики маърӯф крхӣ нишаста будам бдҷлаҳи қавмӣ ҷавонон бигузаштанд дар заврақӣу даф ҳаме заданду шароб ҳаме хӯрданду бозӣ ҳаме карданд , маърӯфро гуфтанд набинӣ кӣ ошкорои маъсият ҳаме кунанд дуо кун бар эшон , даст бардошт гуфт ёрб чунонкии эшонро дар дунё шод карда аишонро дар охирати шодии даҳ . Гуфтанд ё шайх дъоӣӣ кун бар эшон ббдӣ , гуфт чун дар охирати аишонро шодӣ диҳад , имрӯзи бнқди тавба каромат кунад .

ابراهیم اُطروش گوید ببغداد نزدیک معروف کرخی نشسته بودم بدجله قومی جوانان بگذشتند در زورقی و دف همی زدند و شراب همی خوردند و بازی همی کردند، معروف را گفتند نبینی کی آشکارا معصیت همی کنند دعا کن بر ایشان، دست برداشت گفت یارب چنانکه ایشان را در دنیا شاد کردۀ ایشانرا در آخرت شادی ده. گفتند یا شیخ دعائی کن بر ایشان ببدی، گفت چون در آخرت ایشانرا شادی دهد، امروز بنقد توبه کرامت کند.

Абуабдуллои алҳусайн бен Абдуллоҳи бен Саид гуяд яҳёи бен аксми алқозии дӯсти ман буд ва ман он вай , яҳё фармон ёфт марои орзӯ буд ки виро бихоб байнам ва аз вай бипурсам ки худоӣ бо ту чаҳ кард шабӣ виро бихоб дидам гуфтам худоӣ бо ту чаҳ кард гуфт худоӣ маро биёмурзед викн бнкўҳид гуфт ё яҳёи тхлитҳоӣ бисёр кардӣ бар мо андар дунё гуфтам бори худоёи пушти бҳдисӣ боз гузоштам ки бўмъоўиаҳи алзрир маро гуфт аз аъамаш аз абўолсолҳ аз Абуҳурираи разии аллоҳи анҳу аз пайғамбари слии аллоҳи алайҳи вслм ки ту гуфтӣ ман шарм дорам ки пиронро бисӯзам гуфт рост гуфт пайғамбари ман турои бёмрзидми влкн ё яҳёи тхлитҳоӣ бисёр бар ман кардӣ дар дунё .

ابوعبداللّه الحسین بن عبداللّه بن سعید گوید یحیی بن اَکْثَم القاضی دوست من بود و من آنِ وی، یحیی فرمان یافت مرا آرزو بود که ویرا بخواب بینم و از وی بپرسم که خدای با تو چه کرد شبی ویرا بخواب دیدم گفتم خدای با تو چه کرد گفت خدای مرا بیامرزید ویکن بنکوهید گفت یا یحیی تخلیطهای بسیار کردی بر ما اندر دنیا گفتم بار خدایا پشت بحدیثی باز گذاشتم که بومعاویة الضّریر مرا گفت از اعمش از ابوالصالح از ابوهریره رَضِیَ اللّهُ عَنْهُ از پیغمبر صَلَّی اللّهُ عَلَیْهِ وَسَلَّم که تو گفتی من شرم دارم که پیرانرا بسوزم گفت راست گفت پیغمبر من ترا بیامرزیدم ولکن یا یحیی تخلیطهای بسیار بر من کردی در دنیا.