Чун бимирии азин ҷавоҳири хумс

چون بمیری ازین جواهر خمس

Ақл ва нафаст напояд андари рмс

عقل و نفست نپاید اندر رمس

Дар ин на мақула баста шавад

در این نه مقوله بسته شود

Дили азин чори қайд руста шавад

دل ازین چار قید رسته شود

Барраӣ аз се баъд ва аз шаш ҳад

برهی از سه بعد و از شش حد

Авҳадӣ вааш руховарӣ ба аҳад

اوحدی‌وش رخ آوری به احد

Ин тахайюл намонаду эҳсос

این تخیل نماند و احساس

Вена такопуӣ манеҳён ҳавос

وین تکاپوی منهیان حواس

Дидаи рӯҳ бесбл гардад

دیدهٔ روح بی‌سبل گردد

Мушкили нафаси ҷумла ҳал гардад

مشکل نفس جمله حل گردد

Ҳарчӣ хоҳӣ муяссарат бошад

هرچه خواهی میسرت باشد

Вончаҳи ҷӯӣ баробарат бошад

وآنچه جویی برابرت باشد

Дар ҷаҳонии рисии саросари ҷон

در جهانی رسی سراسر جان

Вндрўи кордори ақлу равон

وندرو کاردار عقل و روان

Лабашон бе забони сухани пайванд

لبشان بی‌زبان سخن پیوند

Чеҳра бе ишваи шоҳиду дилбанд

چهره بی‌عشوه شاهد و دلبند

Ҳамаи икрнг ва ҳеҷ рангӣ на

همه یکرنگ و هیچ رنگی نه

Ҳамаи сулҳу ҳароси ҷангӣ на

همه صلح و هراس جنگی نه

Ҷомҳо пари зи шаҳду шери вшроб

جامها پر ز شهد و شیر وشراب

Боғҳо пурдарахту мивау об

باغها پردرخت و میوه و آب

Боғи минӯи кушода дар дарҳам

باغ مینو گشاده در درهم

Шох мино кашида сар дар ҳам

شاخ مینا کشیده سر در هم

Шарбати оянда назд ранҷурон

شربت آینده نزد رنجوران

Миваи ризндаҳ бар сари даврон

میوه ریزنده بر سر دوران

Ҳарчӣ ҷони куштаи пеши дили руста

هرچه جان کشته پیش دل رسته

Чашми ҷони дида ҳарчӣ дили ҷуста

چشم جان دیده هرچه دل جسته

Даври наздику сахти нарм шуда

دور نزدیک و سخت نرم شده

Зишти зебоу сарди гарм шуда

زشت زیبا و سرد گرم شده

Ҳама аз мурдану ҳалоки эмин

همه از مردن و هلاک ایمن

Дил ва ҷонҳо зи тарсу боки эмин

دل و جانها ز ترس و باک ایمن

На зи андӯҳи рухи бирезади ранг

نه ز اندوه رخ بریزد رنگ

На зи анбӯҳ хона гардад танг

نه ز انبوه خانه گردد تنگ

Фориғ аз ранҷи номлоиму зид

فارغ از رنج ناملایم و ضد

Эмин аз издиҳоми душмани ванд

ایمن از ازدحام دشمن وند

Бар сари дӯшҳо тарози бақо

بر سر دوشها تراز بقا

Дар кафи ҳушҳо ҷавози лақо

در کف هوشها جواز لقا

Бар бисоти бақо чу дилбандон

بر بساط بقا چو دلبندان

Вази нишоти лақо чу гули хандон

وز نشاط لقا چو گل خندان

Боғҳое ба дасти худ кушта

باغهایی به دست خود کشته

Бар заминии зи анбари оғишта

بر زمینی ز عنبر آغشته

Гуҳи шароби бақои чшонндш

گه شراب بقا چشانندش

Гуҳ ба боъ лақои кшонндш

گه به باع لقا کشانندش

Гуҳ кунад дар ҷамоли ҳури назар

گه کند در جمال حور نظر

Гуҳи з кавсар кунандаш обишхур

گه ز کوثر کنندش آبشخور

Маликаш дар навозиши ораду ноз

ملکش در نوازش آرد و ناز

Мекунад дар ҷаҳони ҷони парвоз

میکند در جهان جان پرواز

Ҳалам ӯ ангабин ноб шавад

حلم او انگبین ناب شود

Илми гуҳи шеру гуҳ шароб шавад

علم گه شیر و گه شراب شود

Ҳалаи пӯшад , ки стрпўшӣ кард

حله پوشد، که سترپوشی کرد

Бодаи нӯшад , ки хашм нӯшӣ кард

باده نوشد، که خشم نوشی کرد

Пешаши оранди миваҳои биҳишт

پیشش آرند میوه‌های بهشت

Аз дарахти амал ки ӣнҷои кишт

از درخت عمل که اینجا کشت

Тири инсоф дар камони оранд

تیر انصاف در کمان آرند

Ҷон ба шукрона дар миёни оранд

جان به شکرانه در میان آرند

Ранҷи байнон ба роҳатӣ барисанд

رنج‌بینان به راحتی برسند

Раҳ нишинон ба соҳатӣ барисанд

ره‌نشینان به ساحتی برسند

Чун шӯии даври азин сарои ҳавас

چون شوی دور ازین سرای هوس

Бо ту ҳамроҳ илм бошад бас

با تو همراه علم باشد بس

Амалат мебарад илм дар пеш

عملت میبرد علم در پیش

Илми худро ҷудои мадор аз хеш

علم خود را جدا مدار از خویش

Гар талаб мекунӣ биҳишти бақо

گر طلب میکنی بهشت بقا

Назанӣ ҷуз дар биҳишти лақо

نزنی جز در بهشت لقا

Дар биҳишти худо алаф набӯд

در بهشت خدا علف نبود

Ҳарчӣ хоҳад шудан талаф набӯд

هرچه خواهد شدن تلف نبود

Вончаҳ аз хӯрданӣаст ном ӯ ро

وآنچه از خوردنیست نام او را

Гарчи бошад , машав ғулом ӯ ро

گرچه باشد، مشو غلام او را

Бода ӯ рҳиқ махтумаст

بادهٔ او رحیق مختومست

Хатмаш аз машк ӯ на аз мумаст

ختمش از مشک او نه از مومست

Шер илмасту бодаи маърифаташ

شیر علمست و باده معرفتش

Шаҳди ширини таъаққули сифаташ

شهد شیرین تعقل صفتش

Дар замини шеру ангабини гӯйӣ

در زمین شیر و انگبین گویی

Чун рӯй бар фалаки ҳамин гӯйӣ

چون روی بر فلک همین گویی

Ту казин гӯна ғарра бошӣу ғарқ

تو کزین گونه غره‌باشی و غرق

зи осмон то замини бртўчаҳи фарқ ?

ز آسمان تا زمین برتوچه فرق؟

Рӯ ба дидори рӯҳи дил хуш кун

رو به دیدار روح دل خوش کن

Гандуму миваро бротш кун

گندم و میوه را برآتش کن

Дар биҳиштӣ ки суфра нонаст

در بهشتی که سفرهٔ نانست

Пай манеҳ , кони биҳишти дўнонст

پی‌منه، کان بهشت دونانست

Гртў аз баҳри боғ дар корӣ

گرتو از بهر باغ در کاری

Дар даҳ ин боғҳо басии дорӣ

در ده این باغ‌ها بسی داری

Беамал дар биҳишт рафт одам

بی عمل در بهشت رفت آدم

Одамӣ бе амали даройади ҳам

آدمی بی‌عمل درآید هم

Боғи дидори ҷӯйу оби лақо

باغ دیدار جوی و آب لقا

Боғи ангуру миваро чаҳ бақо ?

باغ انگور و میوه را چه بقا؟

Мизбонро чу бо ту майл буд

میزبان را چو با تو میل بود

Хӯрдани миваи худ туфайл буд

خوردن میوه خود طفیل بود

Ҷои худ дар биҳишт боқӣ кун

جای خود در بهشت باقی کن

Рух дар он базмгоҳ соқӣ кун

رخ در آن بزمگاه ساقی کن

Дасти ҷуз бар дар қабули макаш

دست جز بر در قبول مکش

Дос дар гандуми фузули макаш

داس در گندم فضول مکش

Одаматро ки хоби ҷаҳл буд

آدمت را که خواب جهل بود

Амр « лотқробо » ш саҳл намӯд

امر« لاتقرابا» ش سهل نمود

Гар бидон нуктаи дасти рад наздӣ

گر بدان نکته دست رد نزدی

Дар раҳ « аҳбтў » ши ҳад наздӣ

در ره «اهبطو» ش حد نزدی

Чаҳ диҳии дили бад-ӣн шмомаҳ шавам ?

چه دهی دل بدین شمامهٔ شوم؟

Дасти каши сӯии миваи маълум

دست کش سوی میوه معلوم

Кори ҳавво ба ҷуз ҳаво набӯд

کار حوا به جز هوا نبود

зи одами ин бихўдӣ раво набӯд

ز آدم این بیخودی روا نبود

Он биҳиштӣ ки андрў алафаст

آن بهشتی که اندرو علفست

Лоиқи мадхалони нохлФст

لایق مدخلان ناخلفست

Андари он олами ин ситамҳо нест

اندر آن عالم این ستمها نیست

Венаи баду нек ва беш ва камҳо нест

وین بد و نیک و بیش و کمها نیست

Фориғаст аз тазоҳуму танагӣ

فارغست از تزاحم و تنگی

Нест рангии бғири икрнгӣ

نیست رنگی بغیر یکرنگی

Олам ваҳдатаст олами нур

عالم وحدتست عالم نور

Олами касрати ин сарои ғурур

عالم کثرت این سرای غرور

Ҷои шахси муҷарради рӯҳӣ

جای شخص مجرد روحی

Набӯд ҷузи биҳишти сбўҳӣ

نبود جز بهشت سبوحی

БртФоўт буд маротиби хулд

برتفاوت بود مراتب خلد

Давр аз андоза нест ротби хулд

دور از اندازه نیست راتب خلد

Ҳашт ҷинати зи баҳр ин омад

هشت جنت ز بهر این آمد

Аз ҳакямони бмо чунин омад

از حکیمان بما چنین آمد

Ҳар якеро зи мо биҳиштӣ ҳаст

هر یکی را ز ما بهشتی هست

Қасру айвону об ва киштӣ ҳаст

قصر و ایوان و آب و کشتی هست

Ту бибин нек то чаҳ коштае ?

تو ببین نیک تا چه کاشته‌ای؟

Чаҳ ба рӯз пасин гузоштае ?

چه به روز پسین گذاشته‌ای؟

Накунӣ рух ба хонаҳои биҳишт

نکنی رخ به خانه‌های بهشت

Гарна аз зар буд банноро хишт

گرنه از زر بود بنا را خشت

Зар фиристӣ барои хишти занон

زر فرستی برای خشت زنان

Чанд азин зар ? зиҳии сиришти занон !

چند ازین زر؟ زهی سرشت زنان!

На ба ихлос мекунӣ корӣ

نه به اخلاص میکنی کاری

Зон дарахтати нмидҳди борӣ

زان درختت نمیدهد باری

Ту ки дар банди қалияу ноне

تو که در بند قلیه و نانی

Кӣ рисӣ дар биҳишти раҳмонӣ ?

کی رسی در بهشت رحمانی؟

Хӯрдани ӣнҷои равои нмидорнд

خوردن اینجا روا نمیدارند

Дар биҳишти ошу суфра чун оранд ?

در بهشت آش و سفره چون آرند؟

Дар биҳишт ар хурии ҷӯу гандум

در بهشت ار خوری جو و گندم

Ҳамчу одам кунӣ раҳи худ гум

همچو آدم کنی ره خود گم

Ристн гирадат з хӯрдани зишт

ریستن گیردت ز خوردن زشت

Ба дарат бояд омадани зи биҳишт

به درت باید آمدن ز بهشت

Оқилони мурдан аз аҷал гиранд

عاقلان مردن از اجل گیرند

Ошиқони пеши азин аҷал меринд

عاشقان پیش ازین اجل میرند

Бе гуноҳии бпўии мардона

بی‌گناهی بپوی مردانه

Ки гунаҳи кори тарсад аз хона

که گنه‌کار ترسد از خانه

Марги некони ҳаёт ҷон бошад

مرگ نیکان حیات جان باشد

Марг бар бдкнш зиён бошад

مرگ بر بدکنش زیان باشد

Гар битарсад зи марги бадкора

گر بترسد ز مرگ بدکاره

Натавон кард айби бечора

نتوان کرد عیب بیچاره

Дил ӯ медиҳад гувоҳии рост

دل او میدهد گواهی راست

Ки аҷал дод ӯ бихоҳад хост

که اجل داد او بخواهد خواست