Қӯти дили зи ақл ва ҷон бошад

قوت دل ز عقل و جان باشد

Қӯти тани зи об ва нон бошад

قوت تن ز آب و نان باشد

Хонаи холӣ буд , ҳузур диҳад

خانه خالی بود، حضور دهد

Тани холии фурӯғ ва нур диҳад

تن خالی فروغ و نور دهد

Илми ҷӯӣ , ба тарк сирӣ кун

علم جویی، به ترک سیری کن

Ҷон талаб мекунӣ , далерӣ кун

جان طلب می‌‎کنی، دلیری کن

Сар хорӣ бихӯр , машав хира

سر خاری بخور، مشو خیره

То нагардад дилат чу тани тира

تا نگردد دلت چو تن تیره

Сайқал нафас чист ? кам хӯрдан

صیقل نفس چیست؟ کم خوردن

Офати ақл ? нафас парвардан

آفت عقل؟ نفس پروردن

Халқро бар намоз дошта анд

خلق را بر نماز داشته‌اند

Сифати рӯза роз дошта анд

صفت روزه راز داشته‌اند

Беҳтар аз ҷўъ бар далелӣ нест

بهتر از جوع بر دلیلی نیست

Ба ҷузин оташ халилӣ нест

به جزین آتش خلیلی نیست

Оташии кови баҳор ва лола диҳад

آتشی کاو بهار و لاله دهد

Тарки ин суфра ва нўолаҳ диҳад

ترک این سفره و نواله دهد

Гар бидон малик орзӯаст руҷӯъ

گر بدان مُلک آرزوست رجوع

Нарисӣ ҷуз ба пои мардии ҷўъ

نرسی جز به پای مردی جوع

Рой равшан шавад з кам хӯрдан

رای روشن شود ز کم‌‎خوردن

Баҳр хӯрдан чарост ғам хӯрдан ?

بهر خوردن چراست غم‌‎خوردن؟

Авду чангу чғон ки пурсозанд

عود و چنگ و چغان که پُرسازند

Аз даруни тиҳӣ , хуш овозанд

از درون تهی، خوش‌‎آوازند

Пар шикам шуд , хару рубоби яке сет

پُر شکم شد، خر و رباب یکی‌‎ست

Тира гардид , хоку оби яке сет

تیره گردید، خاک و آب یکی‌‎ست

Айб « савти алҳмир » май доне

عیب «صوت‌الحمیر» می‌‎دانی

Бар сари суфраи хар чаҳ май ронӣ ?

بر سر سفره خر چه می‌‎رانی؟

Шикамат пар шавад , бухор кунад

شکمت پر شود، بخار کند

Бар димоғу дев андар ояд аз дар ту

بر دماغ و دیو اندر آید از در تو

Наҳлро чун латиф буд хӯриш

نحل را چون لطیف بود خورش

Гашти нахлӣ ки шаҳд буд буриш

گشت نخلی که شهد بود برش

Хӯн ҳайвон махӯр ки гандаи шӯй

خون حیوان مخور که گنده شوی

Об ҳайвон бихӯр , ки зиндаи шӯй

آب حیوان بخور، که زنده شوی

Оби ҳайвони мадон ба ҷузи дониш

آب حیوان مدان به جز دانش

Чун биёбӣ , бануш аз ҷонаш

چون بیابی، بنوش از جانش

Зини хӯришҳо тиҳии ‎и шиками беҳтар

زین خورش‌‎ها تهی‌‎ شکم بهتر

Вар ҳалоласт низ кам беҳтар

ور حلالست نیز کم بهتر

Ки чу бодат дар шкнбаҳ занад

که چو بادت در شکنبه زند

Оташат дар кулоҳ ва пунба занад

آتشت در کلاه و پنبه زند

Дар наботӣ чу касрати ададӣ

در نباتی چو کثرت عددی

Нест , кам шуд дарави фузули радӣ

نیست، کم شد درو فضول ردی

Бози ҳайвон ки асли таркибаш

باز حیوان که اصل ترکیبش

Бештар буд , гашт кам таййибаш

بیشتر بود، گشت کم طیبش

Ганди саргини зи ганди ғоит кам

گند سرگین ز گند غایط کم

Кин як аз растании сет ва он аз дам

کاین یک از رُستنی‌‎ست و آن از دَم

Ба ҷузин чун намонад бурҳонӣ

به جزین چون نماند برهانی

Хок хӯрдан ба аз чунин ноне

خاک‌‎خوردن به از چنین نانی

Чун ба покӣаст фарқи ин киу ма

چون به پاکیست فرق این که و مه

Маъданӣ аз наботу ҳайвон ба

معدنی از نبات و حیوان به

Озро то ту ҳам шаккии ёбӣ

آز را تا تو هم شکی یابی

Коми ёбӣ , валек кам ёбӣ

کام یابی، ولیک کم یابی

Чанд ва чанд охир аз гарони хезӣ ?

چند و چند آخر از گران خیزی؟

Ҷаҳд кун то дар он миёни хезӣ

جهد کن تا در آن میان خیزی

Ту на аз баҳр хӯрдани омада Эй

تو نه از بهر خوردن آمده‌ای

Каз паии коркрдни омада Эй

کز پی کارکردن آمده‌ای

Бандаи мурдаи дил чаҳ кор ояд ?

بندهٔ مرده دل چه‌‎کار آید؟

Зиндаи шӯ , то сагат шикор ояд

زنده شو، تا سگت شکار آید

Роҳи динои зи баҳр рафтани тест

راه دینا ز بهر رفتن تست

На зи баҳри фироқ ва хуфтани тест

نه ز بهر فراغ و خفتن تست

Ҳар чаҳ мастат кунад , шароб ту ӯст

هر چه مستت کند، شراب تو اوست

Ва ончӣ бехеш кард хоб ту ӯст

و آنچه بی‌‎خویش کرد خواب تو اوست

Нон агар прхўрӣ , кунад мастӣ

نان اگر پرخوری، کند مستی

Кам хур , эй хоҷа , каз балои рстӣ

کم خور، ای خواجه، کز بلا رستی

Дил чаро майли он таом кунад

دل چرا میل آن طعام کند

Ки ҳалоли туро ҳаром кунад ?

که حلال تو را حرام کند؟

Гандуму гӯшт хӯн шавад дар тан

گندم و گوشت خون شود در تن

Хӯн манӣ гардад ва манӣ равған

خون منی گردد و منی روغن

Оташи шаҳвати андар он уфтад

آتش شهوت اندر آن افتد

Фитнае дар миён рон уфтад

فتنه‌ای در میان ران افتد

Шӯх аз он равғанаст дар тани ту

شوخ از آن روغنست در تن تو

Хӯни собӯнён ба гардани ту

خون صابونیان به گردن تو

Нафаси пурчирку хирқаи собӯнӣ ?

نفس پرچرک و خرقه صابونی؟

Ин ҳам аз ҳилтсту мобўнӣ

این هم از حیلتست و مابونی

Рӯзаи дор ва ба дигарон бихӯрон

روزه‌دار و به دیگران بخوران

На бихӯр рӯзу шаб , шиками бадарон

نه بخور روز و شب، شکم بدران

Ту зи осеби рӯзаи моҳӣ

تو ز آسیب روزهٔ ماهی

Баркашӣ ҳар дам аз ҷигари оҳӣ

برکشی هر دم از جگر آهی

Орифони моҳи хеш сол кунанд

عارفان ماه خویش سال کنند

Рӯза гиранду шаб висол кунанд

روزه گیرند و شب وصال کنند

Нанамоянд рӯй васл ба хом

ننمایند روی وصل به خام

Пухтагонро висол нест ҳаром

پختگان را وصال نیست حرام

Он ки аз пеш кирдигор хӯрд

آن‌‎که از پیش کردگار خورد

Бо ту чун ҳар шабӣ дубор хӯрд ?

با تو چون هر شبی دوبار خورد؟

Ту ки ҳам шом ва ҳам саҳар бихӯрӣ

تو که هم شام و هم سَحَر بخوری

Раҳ ба он рӯзҳо чигуна барӣ ?

ره به آن روزها چگونه بری؟

Бо чунон хӯрдан ва чунон орўқ

با چنان خوردن و چنان آروق

Чун барии рахти рӯҳ бар Айюқ ?

چون بری رخت روح بر عیّوق؟

Бас ки шаб ноӣ лаб биҷунбоне

بس‌‎که شب نای لب بجنبانی

Рӯз монанди ноӣ анбонӣ

روز مانند نای انبانی

Орифонро зи рӯза дар шаби қадар

عارفان را ز روزه در شب قدر

Шавад аз файзи нури чеҳра чу бадар

شود از فیض نور چهره چو بدر

Ту ба рӯзии ҳилоли иди шӯй

تو به روزی هلال عید شوی

Вар ба моҳӣ расад қадед шӯй

ور به ماهی رسد قدید شوی

Ту шикам бӯдае , аз онии суст

تو شکم بوده‌ای، از آنی سست

Ҷон ва дил бош , то ки бошӣ чуст

جان و دل باش، تا که باشی چست

Ҳар ки рӯзаш ба фарбеҳӣ бошад

هر که روزش به فربهی باشد

Чун шикам шуд тиҳӣ , тиҳӣ бошад

چون شکم شد تهی، تهی باشد

Тан чу аз хӯни сақил санг ояд

تن چو از خون ثقیل سنگ آید

Дили зи бори бадан ба танг ояд

دل ز بار بدن به تنگ آید

Дар тани ин боди нохушу ганда

در تن این باد ناخوش و گنده

Чун гузорад чароғро зинда ?

چون گذارد چراغ را زنده؟

Ҳар дамати буи бар димоғ занад

هر دمت بوی بر دماغ زند

Ҳамчуи бодӣ ки бар чароғ занад

همچو بادی که بر چراغ زند

Шиками пари зи ҳиҷро чаҳ кунӣ ?

شکم پر ز هیچ را چه‌‎ کنی؟

Рӯдаи печи печро чаҳ кунӣ ?

رودهٔ پیچ‌‎پیچ را چه‌‎ کنی؟

Ҷигару дил дуруст кун ба яқин

جگر و دل درست کن به‌‎ یقین

Ҷигари шери мардӣу дили дайн

جگر شیر مردی و دل دین

Ту з кам хӯрдану з бе хобӣ

تو ز کم خوردن و ز بی‌‎خوابی

Ёбӣ , ар зонка давлатии ёбӣ

یابی، ار زانکه دولتی یابی