Фалак , эй дӯст , зи бас беҳад ва бемар гардад
فلک، ای دوست، ز بس بیحد و بیمر گردد
Баду неку ғаму шодии ҳама охир гардад
بد و نیک و غم و شادی همه آخر گردد
зи қафои ман ва ту , гирди ҷаҳонро бисёр
ز قفای من و تو، گرد جهان را بسیار
Дайу Исфанди мау баҳман ва озар гардад
دی و اسفند مه و بهمن و آذر گردد
Моҳ чун шаб шавад , аз ҷой ба ҷое ҳайрон
ماه چون شب شود، از جای به جایی حیران
Паии Кайхусраву доро ва Сикандар гардад
پی کیخسرو و دارا و سکندر گردد
Ин сабки хинг беосоиш бепо тозад
این سبک خنگ بیآسایش بیپا تازد
Венаи гарони киштӣ бераҳбар ва лангар гардад
وین گران کشتی بیرهبر و لنگر گردد
Ман ва ту рӯзӣ аз пой дар уфтем , валек
من و تو روزی از پای در افتیم، ولیک
То буд рӯзу шаб , ин гунбад ахзар гардад
تا بود روز و شب، این گنبد اخضر گردد
Рӯз бигузашта хаёласт ки аз нав ояд
روز بگذشته خیال است که از نو آید
Фурсати рафта маҳоласт ки аз сар гардад
فرصت رفته محال است که از سر گردد
Киштзори дил ту кӯш ки то сабз шавад
کشتزار دل تو کوش که تا سبز شود
Пеш аз он кин рухи гулнор мъсФр гардад
پیش از آن کاین رخ گلنار معصفر گردد
Зиндагии ҷуз нафасӣ нест , ғанимати шимураш
زندگی جز نفسی نیست، غنیمت شمرش
Нест умед ки ҳамвора нафас бар гардад
نیست امید که همواره نفس برگردد
Чарх бар гирди ту доне ки чаҳ сон ме гардад
چرخ بر گرد تو دانی که چه سان میگردد
Ҳамчуи шаҳбоз ки бар гирд кабӯтар гардад
همچو شهباز که بر گرد کبوتر گردد
Андарин нимаи раҳ , ин деви туро охири кор
اندرین نیمه ره، این دیو تو را آخر کار
Сар бипечанд ва худ бар раҳ дигар гардад
سر بپیچاند و خود بر ره دیگر گردد
Хуш макун дил ки нкштсти насимат эй шамъ
خوش مکن دل که نکشتهست نسیمت ای شمع
Баси насими фараҳи ангез ки сарсар гардад
بس نسیم فرحانگیز که صرصر گردد
Тираи он чашм ки бар зулмат ва пастӣ бинад
تیره آن چشم که بر ظلمت و پستی بیند
Мурдаи он рӯҳ ки Фрмонбр пайкар гардад
مرده آن روح که فرمانبر پیکر گردد
Гар ду сад умр шавад парда нишин дар маъдан
گر دو صد عمر شود پردهنشین در معدن
Хислати санг сияҳ нест ки гавҳар гардад
خصلت سنگ سیه نیست که گوهر گردد
На ҳар онро ки лақаби бўзр ва салмон бошад
نه هر آن را که لقب بوذر و سلمان باشد
Рости кирдор чу салмон ва чу бўзр гардад
راست کردار چو سلمان و چو بوذر گردد
Ҳар нафас каз ту барояд , чу накӯ дар нигарӣ
هر نفس کز تو برآید، چو نکو درنگری
Ози ту бештару умри ту камтар гардад
آز تو بیشتر و عمر تو کمتر گردد
Илм сармоя ҳастӣаст , на ганҷи зару мол
علم سرمایهٔ هستی است، نه گنج زر و مال
Рӯҳ бояд ки аз ин роҳ тавонгар гардад
روح باید که از این راه توانگر گردد
Нахурд ҳеҷ тавонгари ғами дарвешу фақир
نخورد هیچ توانگر غم درویش و فقیر
Магари он рӯз ки худ муфлис ва музтар гардад
مگر آن روز که خود مفلس و مضطر گردد
Қимати баҳр дар он лаҳзаи бидонади моҳӣ
قیمت بحر در آن لحظه بداند ماهی
Ки ба дом ситам андохта дар бар гардад
که به دام ستم انداخته در بر گردد
Гоҳ бошад ки ду сад хона кунад хокистар
گاه باشد که دو صد خانه کند خاکستر
Хски хушк чу ҳам суҳбат ахгар гардад
خسک خشک چو همصحبت اخگر گردد
Курки сони лошаи хўроннди зи баси тираи дилӣ
کرکسان لاشهخورانند ز بس تیرهدلی
Тӯтӣонро хӯриши он ба ки з шукр гардад
طوطیان را خورش آن به که ز شکر گردد
На ҳар он кӯ қадамӣ рафт ба мақсад барисед
نه هر آن کو قدمی رفت به مقصد برسید
На ҳар онкў хабарӣ гуфт паямбар гардад
نه هر آن کو خبری گفت پیمبر گردد
Ташнаи сӯхта дар хоб бибинад ки ҳаме
تشنهٔ سوخته در خواب ببیند که همی
Ба лаби диҷлау пиромн кавсар гардад
به لب دجله و پیرامُن کوثر گردد
Ончунон кун ки ба некят мукофот диҳанд
آنچنان کن که به نیکیت مکافات دهند
Чу гуҳи доварӣу навбат кайфар гардад
چو گه داوری و نوبت کیفر گردد
Марви озод , чу дар доми ту сайдӣ бошад
مرو آزاد، چو در دام تو صیدی باشد
Машав эмин чу дилӣ аз ту мукаддар гардад
مشو ایمن چو دلی از تو مکدّر گردد
Тӯша бухл менадуз ки дӯдасту ғубор
توشهٔ بخل میندوز که دود است و غبار
Сӯзани кӣнаи мпртоб ки ханҷар гардад
سوزن کینه مپرتاب که خنجر گردد
На ҳар он ғунча ки бушковати гул сурх шавад
نه هر آن غنچه که بشکفت گل سرخ شود
На ҳар он шоха ки бррст санавбар гардад
نه هر آن شاخه که بررُست صنوبر گردد
зи дирозоу зи паҳно чаҳ ҳамеи пурсӣ аз он
ز درازا و ز پهنا چه همی پرسی از آن
Ки чу паргор ба як хат мудаввар гардад
که چو پرگار به یک خطّ مدوّر گردد
Ақли устод ва муаллим баравад пок аз сар
عقل استاد و معلم برود پاک از سر
То ки беақлу ҳшии соҳиб машъар гардад
تا که بیعقل و هُشی صاحب مشعر گردد
Ҷавр мурғон кашад он марз ки парчина буд
جور مرغان کشد آن مرز که پُرچینه بود
Санг Тифлон хӯрд он шох ки брўр гардад
سنگ طفلان خورد آن شاخ که بَروَر گردد
Рўсбӣ аз кам ва беш ончӣ кунад гирд , ҳама
روسبی از کم و بیش آنچه کند گرد، همه
Сарф , гулгунау атру зар ва зевар гардад
صرف، گلگونه و عطر و زر و زیور گردد
Гар ки кори огаҳӣ , аз баҳри дилӣ корӣ кун
گر که کار آگهی، از بهر دلی کاری کن
То ки кори дили ту низ муяссар гардад
تا که کار دل تو نیز میسر گردد
Раҳнавардӣ ки ба умед раҳе ме пуед
رهنوردی که به امّید رهی میپوید
Тира роеастгар аз нимаи раҳи баргардад
تیرهرایی است گر از نیمهٔ ره برگردد
Ҳеҷ дарзӣ напасандад ки бад-ӣни биҳдгӣ
هیچ درزی نپسندد که بدین بیهدگی
Далқро остар аз дибаҳ шаштар гардад
دلق را آستر از دیبهٔ ششتر گردد
Чархи гӯш ту бипечанд агар сари пайчи
چرخ گوش تو بپیچاند اگر سر پیچی
Хӯн чу олӯда шавад , пок ба нашутур гардад
خون چو آلوده شود، پاک به نشتر گردد
Девро бар дар дил дидам ва зон май тарсам
دیو را بر در دل دیدم و زان میترسم
Ки зи мо бе хабари ин малик мусаххар гардад
که ز ما بیخبر این مُلک مسخّر گردد
Даъвати нафаси пазируфтӣ ва рафтӣ як бор
دعوت نفس پذیرفتی و رفتی یک بار
Бим онаст ки ин ваъда мукаррар гардад
بیم آن است که این وعده مکرّر گردد
Покӣ омӯз ба чашму дили худ ,гар хоҳӣ
پاکی آموز به چشم و دل خود، گر خواهی
Ки саропои вуҷӯди ту мутаҳҳар гардад
که سراپای وجود تو مطهّر گردد
Ҳар ки шогирдии савдогар гетӣ накунад
هر که شاگردی سوداگر گیتی نکند
Ҳаргизи огоҳ на аз нафъ ва на аз зр гардад
هرگز آگاه نه از نفع و نه از ضر گردد
Доман ӯст пар аз лؤлؤу марҷон , парвин
دامن اوست پر از لؤلؤ و مرجان، پروین
Ки беандеша дар ин баҳр шиновар гардад
که بیاندیشه در این بحر شناور گردد