Мушакиро ба меҳр , модар гуфт

موشکی را به مهر، مادر گفت

Ки басии гиру дор , дар раҳи мост

که بسی گیر و دار، در ره ماست

Сӯии анбор , чашми бастаи Марв

سوی انبار، چشم بسته مرو

Ки ниҳон , фитнаҳо ба пеш ва қафост

که نهان، فتنه‌ها به پیش و قفاست

Талау дому банд бисёр аст

تله و دام و بند بسیار است

Даҳр бебоку чарх , бе парвост

دهر بی‌باک و چرخ، بی‌پرواست

Тала монанди хонаи исти накӯ

تله مانند خانه‌ایست نکو

Дом , монанди гулшанӣ зебост

دام، مانند گلشنی زیباست

эй басои раҳнамо ки роҳзан аст

ای بسا رهنما که راهزن است

эй басои ранги хуш , ки ҷонФрсост

ای بسا رنگ خوش، که جانفرساست

зи оҳанӣни мила , грдкони мураббоӣ

ز آهنین میله، گردکان مربای

Ки чунин луқма , хӯни дил , на ғизост

که چنین لقمه، خون دل، نه غذاست

Ҳар куҷо масканӣаст , колоӣӣ аст

هر کجا مسکنی است، کالائی است

Ҳар куҷои суфраи ист , нон онҷост

هر کجا سفره‌ایست، نان آنجاست

Талаи муҳкамӣ ба пушт дар аст

تلهٔ محکمی به پشت در است

Гурба фарбеҳӣаст , миён сарост

گربهٔ فربهی است، میان سراست

Ончунон рӯ , ки ғофилат накашанд

آنچنان رو، که غافلت نکُشند

Ханҷари рӯзгор , хӯни полост

خنجرِ روزگار، خون پالاست

Ҳар нишеман , на ҷой ҳар шахсе аст

هر نشیمن، نه جای هر شخصی است

Ҳар гузарга , на дар хур ҳар пост

هر گذرگه، نه در خورِ هر پاست

Асари хӯн , чу дар раҳеи бинӣ

اثر خون، چو در رهی بینی

По дар он раҳ манеҳ , ки роҳ балост

پا در آن ره منه، که راه بلاست

Ҳаргиз эмин машав , ки ҳамлаи чарх

هرگز ایمن مشو، که حملهٔ چرخ

Гар з имрӯз бугзарад , фардост

گر ز امروز بگذرد، فرداست

Вақти тороҷу дастбурд , шаб аст

وقت تاراج و دستبرد، شب است

Рӯз , ҳангоми хоб ва нашав ва намост

روز، هنگام خواب و نشو و نماست

Сар мефароз назд шбрўи даҳр

سر میفراز نزد شبرو دهر

Ки басии қомат аз ҷафоаш , дўтост

که بسی قامت از جفاش، دوتاست

Мӯшаки озурдаи гашт ва гуфт хамӯш

موشک آزرده گشت و گفت خموش

Ақли ман , бештари з ақл шумост

عقل من، بیشتر ز عقل شماست

Хабарам ҳаст зи офати гардун

خبرم هست ز آفت گردون

Талау дом , дидаам ки куҷост

تله و دام، دیده‌ام که کجاست

Аз фарозу нишеб , огоҳам

از فراز و نشیب، آگاهم

Мешиносам чаҳ роҳ , роҳ хатост

میشناسم چه راه، راه خطاست

Ҳар касе ҷой хеш медонад

هر کسی جای خویش میداند

Панду андарзи дигарон бе ҷост

پند و اندرز دیگران بی‌جاست

Ин сухан гуфт ва шуд зи лонаи бурун

این سخن گفت و شد ز لانه بُرون

Назарӣ тунд кард , бар чапу рост

نظری تند کرد، بر چپ و راست

Дид дар талаи нави рангин

دید در تلهٔ نو رنگین

Грдконӣ дар оҳанӣ пайдост

گِردَکانی در آهنی پیداست

Ҳеҷ огаҳ нашуд з бе хурдӣ

هیچ آگه نشد ز بی‌ خِردی

Кандарон саҳмгини ҳисор , чҳост

کاندران سهمگین حصار، چِهاست

ё дар он равшанӣ , чаҳ торикӣ аст

یا در آن روشنی، چه تاریکی است

ё дар он икдлӣ , чаҳ рӯйу раёсат

یا در آن یکدلی، چه روی و ریاست

Бонги бардошт , кин нишемани пок

بانگ برداشت، کاین نشیمن پاک

Чаҳ мубораки макон рӯҳ афзост

چه مبارک مکان روح‌افزاست

Талаи гуфто , моиаст дар берун

تله گفتا، مَاِیست در بیرون

Бдрўни ой , кин сароча турост

بدرون آی، کاین سراچه تراست

Агарат зод ва тӯша нест , чаҳ ғам

اگرت زاد و توشه نیست، چه غم

Зонка ин хона , пари зи туаш ва навост

زانکه این خانه، پر ز توش و نواست

Ҷой , то кӣ кунӣ ба зери замин

جای، تا کی کُنی به زیر زمین

Равнақи зиндагии зи об ва ҳавост

رونقِ زندگی ز آب و هواست

Андарин хона , байн раҳзан нест

اندرین خانه، بین رهزن نیست

Ҳар чаҳ ҳаст , эминӣу сулҳ ва сафост

هر چه هست، ایمنی و صلح و صفاست

Нишнидам банно , чунин муҳкам

نشنیدم بنا، چنین محکم

Гарчи дар даҳр , сад ҳазор банност

گرچه در دهر، صد هزار بناست

Ҷойанда , дарин макон шодӣаст

جای اَنده، درین مکان شادیست

Ҷои нон , андарин саро ҳалвост

جای نان، اندرین سرا حلواست

Мӯш пурсед , ин кмонк чист

موش پرسید، این کمانک چیست

Тала хандид , кин камон қазост

تله خندید، کاین کمان قضاست

Андари ой ва бичишам хеши байн

اندر آی و بچشم خویش ببین

Кандарин пардаҳо , чаҳ шӯъбада ҳост

کاندرین پرده‌ها، چه شعبده‌هاست

Мӯшак аз шавқи ҷуст ва шуд бдрўн

موشک از شوق جَست و شد بدرون

То ки ӯ ҷуст , бонг дар бар хост

تا که او جَست، بانگ در بر خاست

Баҳр хӯрдан , чу кард гардани каҷ

بهر خوردن، چو کرد گردن کج

Оҳанӣ рафт ва бар гулӯяши рост

آهنی رفت بر گلویش راست

Рафт судӣ кунад , зиён талабед

رفت سودی کُند، زیان طلبید

Хост бар тан фазояд , аз ҷони кост

خواست بر تن فزاید، از جان کاست

Кӯдакии кови зи панд ва ваъз гурехт

کودکی کاو ز پند و وعظ گریخت

Гар ба чоҳаст , дам мазан ки чарост

گر به چاه است، دم مزن که چراست

Расми озодагон чаҳ ме донад

رسم آزادگان چه می‌داند

Тираи бахтӣ ки пои банди ҳўии сет

تیره‌ بختی که پای بند هوی‌ست

Хешро дардманд оз макун

خویش را دردمند آز مکن

Ки на ҳар дардро умед давост

که نه هر درد را امید دواست

Иззат аз нафаси дуни мҷу , парвин

عزّت از نفس دون مجو، پروین

Кин сияҳи рой , гмраҳ ва расвост

کاین سیه رای، گمره و رسواست