Олимӣ таъна зад ба нодонӣ

عالمی طعنه زد به نادانی

Ки баҳри мӯии ман ду сад ҳунар аст

که بهر موی من دو صد هنر است

Чун тўӣиро ба ним ҷӯи нхрнд

چون توئی را به نیم جو نخرند

Марди нодони зи чорпо бтар аст

مرد نادان ز چارپا بتر است

На тани ин , бар дили ту бор балост

نه تن این، بر دل تو بار بلاست

На сари ин , бар тани ту дард сар аст

نه سر این، بر تن تو درد سر است

Бар шохи ҳунар чигуна хурӣ

بر شاخ هنر چگونه خوری

Ту ки карт ҳамеша хоб ва хур аст

تو که کارت همیشه خواب و خور است

Нашавад ҳечгоҳ пайрави ҷаҳл

نشود هیچگاه پیرو جهل

Ҳар ки дар роҳи илм , рҳспр аст

هر که در راه علم، رهسپر است

Насазад зиндагӣ ва бе хабарӣ

نسزد زندگی و بی‌خبری

Мурдааст онкӣ чун ту бихбр аст

مرده است آنکه چون تو بیخبر است

Раҳи озодагон , дигар роҳӣ аст

ره آزادگان، دگر راهی است

Мардумиро ишоратӣ дигар аст

مردمی را اشارتی دگر است

Роҳат онро расад ки ранҷи барад

راحت آنرا رسد که رنج برد

Хирмани онро буд ки барзигар аст

خرمن آنرا بود که برزگر است

Ҳунару фазл дар сипеҳри вуҷӯд

هنر و فضل در سپهر وجود

Олами афрӯз чун хур ва қамар аст

عالم افروز چون خور و قمر است

Гар ту ҳафтод қарн умр кунӣ

گر تو هفتاد قرن عمر کنی

Ҳастят ҳеҷу фурсатат ҳадар аст

هستیت هیچ و فرصتت هدر است

Сари моро басар басӣ савдост

سر ما را بسر بسی سوداست

Раҳи моро ҳазор раҳгузар аст

ره ما را هزار رهگذر است

На шуморо зи даҳр манзурӣ аст

نه شما را ز دهر منظوری است

На касеро сӯии шумо назар аст

نه کسی را سوی شما نظر است

Ҳамаи халқ , дӯстон мананд

همهٔ خلق، دوستان منند

Мгсоннд ҳар куҷо шукр аст

مگسانند هر کجا شکر است

Ҳамчуи мурғи ҳаво сабк биппарам

همچو مرغ هوا سبک بپرم

Ки марои илм , ҳамчуи бол ва пар аст

که مرا علم، همچو بال و پر است

Вақти тадбир , донишам ёр аст

وقت تدبیر، دانشم یار است

Рӯзи майдон , фазилатам сипар аст

روز میدان، فضیلتم سپر است

Боғи ҳикмат , хазон нахоҳад дид

باغ حکمت، خزان نخواهد دید

Ҳар замони ҷилваи аиши тоза тар аст

هر زمان جلوه‌ایش تازه‌تر است

Ҳмтрозўии ганҷ ирфон нест

همترازوی گنج عرفان نیست

Ҳар чаҳ дар кони даҳр , сим ва зар аст

هر چه در کان دهر، سیم و زر است

Ақл , мурғасту фикри дона ӯ

عقل، مرغ است و فکر دانهٔ او

Ҷисми роҳӣу рӯҳ роҳбар аст

جسم راهی و روح راهبر است

Ҳам зи ҷаҳли ту сӯхти ҳосили ту

هم ز جهل تو سوخت حاصل تو

Умр чун пунба , ҷаҳл чун шарар аст

عمر چون پنبه، جهل چون شرر است

Субҳи мо шомгаҳ нахоҳад дошт

صبح ما شامگه نخواهد داشت

Офтоби шумо ба бохтар аст

آفتاب شما به باختر است

Ту зи гуфтори ман басии бтрӣ

تو ز گفتار من بسی بتری

Ончӣ гуфтам ҳануз мухтасар аст

آنچه گفتم هنوز مختصر است

Гуфт моро сар муноқиша нест

گفت ما را سر مناقشه نیست

Ин чаҳ пари гўӣӣ ва чаҳ шӯр ва шар аст

این چه پر گوئی و چه شور و شر است

Бе сабаби гирди ҷангу кӣнаи магарад

بی سبب گرد جنگ و کینه مگرد

Ки на ҳар ҷангҷӯиро зафар аст

که نه هر جنگجوی را ظفر است

Фазл , худ ҳамчуи машк , ғаммоз аст

فضل، خود همچو مشک، غماز است

Илм , худ ҳамчуи субҳ , парда дар аст

علم، خود همچو صبح، پرده در است

Чун бноӣӣаст паст , худ бинӣ

چون بنائی است پست، خود بینی

Ки нааш поя ва на бом ва дар аст

که نه‌اش پایه و نه بام و در است

Гуфта беамал чу бод ҳавост

گفتهٔ بی عمل چو باد هواست

Абраро муҳкамии з остар аст

ابره را محکمی ز آستر است

Ҳичгаҳи шамъ бефатила насӯхт

هیچگه شمع بی فتیله نسوخت

То амал нест , илм беасар аст

تا عمل نیست، علم بی اثر است

Хешро хира бе назири мадон

خویش را خیره بی نظیر مدان

Модари даҳрро басӣ писар аст

مادر دهر را بسی پسر است

Агарат дидаи ист , роҳии пўӣ

اگرت دیده‌ایست، راهی پوی

Чанд хндӣ бар онкӣ бебасар аст

چند خندی بر آنکه بی بصر است

Никномии зи неки кории зод

نیکنامی ز نیک کاری زاد

На з ҳар ном , шахс номвар аст

نه ز هر نام، شخص نامور است

Хештани хоҳро чаҳ маърифатаст

خویشتن خواه را چه معرفتست

Шохаи аҷабро чаҳ барг ва бар аст

شاخه عجب را چه برگ و بر است

Аз сухани гуфтан ту донистам

از سخن گفتن تو دانستم

Ки на хушки андарин сабад , на тар аст

که نه خشک اندرین سبد، نه تر است

Дар ту барқии зи нур дониш нест

در تو برقی ز نور دانش نیست

Ҳама бод бирават бесамар аст

همه باد بروت بی ثمر است

Агар инаст фазли аҳли ҳунар

اگر این است فضل اهل هنر

Хнкои он касе ки беҳунар аст

خنکا آن کسی که بی هنر است