Тоҷирӣ дар кишвари Ҳиндӯстон

تاجری در کشور هندوستان

Тўтӣии зебои харид аз дӯстон

طوطئی زیبا خرید از دوستان

Хоҷа шуд дар доми меҳраши пои банд

خواجه شد در دام مهرش پای بند

Дили зи касбу кори худ , якбора кунад

دل ز کسب و کار خود، یکباره کند

Дар канор ӯ нишастӣ субҳу шом

در کنار او نشستی صبح و شام

На насиҳат гӯш кардӣ , на паём

نه نصیحت گوش کردی، نه پیام

То шуд он тӯтӣ , барои судгар

تا شد آن طوطی، برای سودگر

Ҳам рафиқи хона , ҳам ёри сафар

هم رفیق خانه، هم یار سفر

Ҳар замонаш , зери по шукр фишонд

هر زمانش، زیر پا شکر فشاند

Гоҳ бар дӯшу гуҳӣ бар сари нишонд

گاه بر دوش و گهی بر سر نشاند

Базм , холӣ шуд шабӣ аз ин ва он

بزم، خالی شد شبی از این و آن

Хона монаду тӯтӣу бозоргон

خانه ماند و طوطی و بازارگان

Гуфт савдогари бтўтӣ , к-эии азиз

گفت سوداگر بطوطی، کای عزیز

Хоб аз ман бардаи идроку тамиз

خواب از من برده ادراک و تمیز

Чунки имшаби хона аз мардум тиҳӣ аст

چونکه امشب خانه از مردم تهی است

Хуфтан мо ҳар ду , шарт ақл нест

خفتن ما هر دو، شرط عقل نیست

Навбат кораст , аҳл кор бош

نوبت کار است، اهل کار باش

Ман чу хуфтам , соъатӣ бедор бош

من چو خفتم، ساعتی بیدار باش

Дахма бисёраст , ин вайрона ро

دخمه بسیار است، این ویرانه را

Посбонӣ кун як имшаб , хона ро

پاسبانی کن یک امشب، خانه را

Чун нигаҳбонони баҳр сӯ кун назар

چون نگهبانان بهر سو کن نظر

Бом кӯтоҳаст ,гар бастааст дар

بام کوتاهست، گر بسته است در

Тўтик пар кард зон гуфтор , гӯш

طوطیک پر کرد زان گفتار، گوش

Шуд саропо аз барои кор , ҳуш

شد سراپا از برای کار، هوش

Судгар хуфту зи шаби посии гузашт

سودگر خفت و ز شب پاسی گذشت

Ҳам қафас , ҳам хона , қирондўди гашт

هم قفس، هم خانه، قیراندود گشت

Барфаканд аз гӯшае , дуздии каманд

برفکند از گوشه‌ای، دزدی کمند

Шуд бзири оҳиста аз боми баланд

شد بزیر آهسته از بام بلند

Мӯш дар анбор шуд , деҳқон куҷост

موش در انبار شد، دهقان کجاست

Бим тӯфонаст кштибон куҷост

بیم طوفانست کشتیبان کجاست

Ҳар чаҳ дид ва ёфт , чун арзанаши чид

هر چه دید و یافت، چون ارزنش چید

Ғайри анбони шукр , конро надид

غیر انبان شکر، کان را ندید

Кард ҳамёнҳо тиҳӣ , он ҷайб бар

کرد همیانها تهی، آن جیب بر

Зонка ҷайби хешро мехост пар

زانکه جیب خویش را میخواست پر

Дузд , бори хеши баст ва шуд равон

دزد، بار خویش بست و شد روان

Хона холӣ бимонаду посбон

خانهٔ خالی بماند و پاسبان

Субҳдам бархест бозаргони зи хоб

صبحدم برخاست بازرگان ز خواب

Ҳуҷраҳоро дид , бефаршу хароб

حجره‌ها را دید، بی فرش و خراب

Хост каз ҳамсоя гирад кӯза Эй

خواست کز همسایه گیرد کوزه‌ای

Гашти иксоът барои музей Эй

گشت یکساعت برای موزه‌ای

Кард аз анбор ва аз махзани гузар

کرد از انبار و از مخزن گذر

На асар аз хушк дид ва на з тар

نه اثر از خشک دید و نه ز تر

Чашми тӯтӣ чун ббозргон фитод

چشم طوطی چون ببازرگان فتاد

Бонг зад к-эии хоҷаи субҳати хайри бод

بانگ زد کای خواجه صبحت خیر باد

Гуфт оби ин ғарқаро аз сари гузашт

گفت آب این غرقه را از سر گذشت

Кори ман , дигари зи хайру шари гузашт

کار من، دیگر ز خیر و شر گذشت

Судами охир дӯд шуд , сармояи хок

سودم آخر دود شد، سرمایه خاک

Хона монанди каф дастаст пок

خانه مانند کف دست است پاک

Фаршҳо кӯ , кӣсаҳои зар куҷост

فرشها کو، کیسه‌های زر کجاست

Гуфт хомаши кӣса шукр баҷост

گفت خامش کیسهٔ شکر بجاست

Гуфт дишаб дар сарои мо ки буд

گفت دیشب در سرای ما که بود

Гуфт шахсе омад аммо рафт зуд

گفت شخصی آمد اما رفت زود

Гуфт дастори маро бар сар надошт

گفت دستار مرا بر سر نداشت

Гуфт ман дидам ки шукр бар надошт

گفت من دیدم که شکر بر نداشت

Гуфт меҳру бадара аз ҷайбам ки барад

گفت مهر و بدره از جیبم که برد

Гуфт каси икзраҳи зин шукр нахурд

گفت کس یکذره زین شکر نخورد

Зончаҳ гуфтӣ , нуктаҳо омухтам

زانچه گفتی، نکته‌ها آموختم

Чашми равшани байни баҳр сӯ дӯхтам

چشم روشن بین بهر سو دوختم

Ҳар куҷо кардам нигоҳ аз пеш ва пас

هر کجا کردم نگاه از پیش و پس

Кола , ин анбони шукр буду бас

کاله، این انبان شکر بود و بس

Пеши мо , эй хоҷа , шукр пар баҳост

پیش ما، ای خواجه، شکر پر بهاست

То чаҳ чизи арзанда , дар назд шумост

تا چه چیز ارزنده، در نزد شماست