Ва ҳўи қдўаҳи алмҳққину зубдаи алъорФини алҳоҷи Муҳаммадризои бен ҳоҷи Муҳамади амин . Аз Фҳўли уламои замон ва ба фазойили сӯрӣу маънавии нодарраи даврон . Солҳоаст ки ба нашри камолот май пардозаду халқро аз суҳбати худ мустафиз месозад . Аз бадви туфулият бо ҳазрати зини алъорФину фахри алўослини ҳоҷи Муҳамади ҷаъфари ҳамадонии ҳам дарс ва ҳам равиш бӯда ва ба мроФқти он ҷаноб таҳсил намӯда . Ҳам ба иттифоқ ба зиёрати Маккаи муаззама Фоиз шуданд ва дар тариқат аҳл даромаданд . Ғараз , мавлонои сафари Ироқин ва хуросон карда бо ҷамъӣ аз акобри дайну аҳли яқини муоширату мусоҳибат ба ҷо оварда . Такмили ботин дар хизмати ҷаноби ҳоҷи Муҳамади ҳусайн исфаҳонӣ намӯда ва муддатҳо дар доруссалтанаи табризи сукӯнати фармӯда . Дар фани мунозира ба ғояти қодир ва ба анвоъи сухани моҳир . Олимии гиронмояу орифӣ баландпояаст . Дар фани фиқҳу усӯли муҷтаҳиди замони вдри маротиби ҳикмати саромади аҳл давронаст . Узамоу кброи давлат дар таъзим ва тўқирш кӯшанду урафоу уламои миллат дар такриму таҳримаши саъии намоянду толибону роғибони улӯми ақлӣ ва нақулӣ дар дарёфт ҳузураши қсби алсбқ аз якдигар рубойанд . Он ҷанобро тасонифи муфидау манзумот писандидааст . Тафсири мавсӯм ба дролнзим ӯ овезаи гӯши ҷони аҳл ҳушаст . Рисолае ҳам дар ради мстрморФини масӣҳии навишта , қариб ба даҳ ҳазор байтасту маснавӣ ба қурби ҳашт ҳазор байт дар силк назм кашидаасту ғайри инҳо низ таълӣфу таснифи фармӯда . Болҷмлаҳ аз аъозими орифину амоҷди муҳаққиқин муосиринаст . Чун маснавии он ҷаноб ҳозир нест баъзе аз ғзлётш навишта мешавад ва он инаст . Дрхорҷи шаҳри Кирмони марқадаши мазор хилоиқаст :
و هُوَ قدوة المحققین و زبدة العارفین الحاج محمدرضا بن حاج محمد امین. از فحول علمای زمان و به فضایل صوری و معنوی نادرهٔ دوران. سالها است که به نشر کمالات میپردازد و خلق را از صحبت خود مستفیض میسازد. از بدو طفولیت با حضرت زین العارفین و فخر الواصلین حاج محمد جعفر همدانی هم درس و هم روش بوده و به مرافقت آن جناب تحصیل نموده. هم به اتفاق به زیارت مکّهٔ معظمه فایز شدند و در طریقت اهل درآمدند. غرض، مولانا سفر عراقین و خراسان کرده با جمعی از اکابر دین و اهل یقین معاشرت و مصاحبت به جا آورده. تکمیل باطن در خدمت جناب حاج محمد حسین اصفهانی نموده و مدتها در دارالسلطنهٔ تبریز سکونت فرموده. در فن مناظره به غایت قادر و به انواع سخن ماهر. عالمی گرانمایه و عارفی بلندپایه است. در فن فقه و اصول مجتهد زمان ودر مراتب حکمت سرآمد اهل دوران است. عظما و کبرای دولت در تعظیم و توقیرش کوشند و عرفا و علمای ملت در تکریم و تحریمش سعی نمایند و طالبان و راغبان علوم عقلی و نقلی در دریافت حضورش قصب السبق از یکدیگر ربایند. آن جناب را تصانیف مفیده و منظومات پسندیده است. تفسیر موسوم به درّالنّظیم او آویزهٔ گوش جان اهل هوش است. رسالهای هم در ردّ مسترمارفین مسیحی نوشته، قریب به ده هزار بیت است و مثنوی به قرب هشت هزار بیت در سلک نظم کشیده است و غیر اینها نیز تألیف و تصنیف فرموده. بالجمله از اعاظم عارفین و اماجد محققین معاصرین است. چون مثنوی آن جناب حاضر نیست بعضی از غزلیاتش نوشته میشود و آن این است. درخارج شهر کرمان مرقدش مزار خلایق است:
Ман ғазалиёта
مِنْ غزلیّاته
намедонам ки аз дастат чаҳ омад бар сари дил ҳо
نمیدانم که از دستت چه آمد بر سر دلها
Ки буии хӯн ҳаме ояд азин вайронаи манзил ҳо
که بوی خون همیآید ازین ویرانه منزلها
Ба ҷузи маҷнӯн ки меёбад нишон аз маҳмили Лайлӣ
به جز مجنون که مییابد نشان از محمل لیلی
Чу ороед ба як рангии ҳазорон гӯнаи маҳмил ҳо
چو آراید به یک رنگی هزاران گونه محملها
Гуҳари пинҳони дарин дарёу ҷамъӣ бесару сомон
گهر پنهان درین دریا و جمعی بیسر و سامان
Чунин беҳуда мегирданд бар атрофи соҳил ҳо
چنین بیهوده میگردند بر اطراف ساحلها
Дарин майхонае зоҳиди бут ва бтхонаҳ шуд соҷд
درین میخانه ای زاهد بت و بتخانه شد ساجد
Ҳам ӯ мақсади ҳам ӯ қосиди Фмои фии ?илдори дёро
هم او مقصد هم او قاصد فَما فی الدار دَیّارا
Буд гардуни саргардон ба вифқи рои мо гардон
بود گردون سرگردان به وفق رای ما گردان
Ғуломи ҳиммати мардон ки доданд ин ҳамаи мо ро
غلام همت مردان که دادند این همه ما را
Дар ҷаҳони ҳечкас аз хеш хабардор нашуд
در جهان هیچکس از خویش خبردار نشد
Ғайри он масти харобӣ ки ба майхонаи гузашт
غیر آن مست خرابی که به میخانه گذشت
Ишқ чизе набӯд тоза ки нашносад кас
عشق چیزی نبود تازه که نشناسد کس
Ин матоъӣаст ки брҳр србозорӣ ҳаст
این متاعی است که برهر سربازاری هست
Айби зоҳири пӯшад аз мо шайх лек
عیب ظاهر پوشد از ما شیخ لیک
Ширки пинҳоняш бар мо зоҳир аст
شرک پنهانیش بر ما ظاهر است
Дар дукони ъшқбозӣ чун матоъ фарқ нест
در دکان عشقبازی چون متاع فرق نیست
Куфру имони ҳарду ҳам аҳданд бо паймони дӯст
کفر و ایمان هردو هم عهدند با پیمان دوست
Одам аз рӯзи азали ҷилва ҷонона намӯд
آدم از روز ازل جلوهٔ جانانه نمود
Май ба хам рафту сабу рӯй ба майхона намӯд
می به خُم رفت و سبو روی به میخانه نمود
Муддаии мункири маъшӯқ назарбоз набӯд
مدعی منکر معشوق نظرباز نبود
Ошно дар назараши сӯрат бегона намӯд
آشنا در نظرش صورت بیگانه نمود
Раҳи ақл ар ба сӯрати айн ҳақ аст
ره عقل ار به صورت عین حق است
Вале куфрасту имон май намояд
ولی کفر است و ایمان مینماید
Қуръаи ҳиҷру васл ҳар ду заданд
قرعهٔ هجر و وصل هر دو زدند
То кадомин ба ном мо уфтад
تا کدامین به نام ما افتد
То бар сар мурод ниҳодем пои хеш
تا بر سر مراد نهادیم پای خویش
Дар боргоҳ қудс бидидем ҷои хеш
در بارگاه قدس بدیدیم جای خویش
Мо ончӣ мекунем буд аз барои ёр
ما آنچه میکنیم بود از برای یار
Халқ ончӣ мекунанд буд аз барои хеш
خلق آنچه میکنند بود از برای خویش
Сад гӯнаи бало розӣам ояд ба сари дил
صد گونه بلا راضیم آید به سر دل
Як мартабаи дилдори даройади з дар дил
یک مرتبه دلدار درآید ز در دل
Кавсар ба басират бингар нури худо ро
کوثر به بصیرت بنگر نور خدا را
Доне чаҳ буд чашми басирати басари дил
دانی چه بود چشم بصیرت بصر دل
Ба чашми ҳақ назар кардам ҷаҳон яксар адам дидам
به چشم حق نظر کردم جهان یکسر عدم دیدم
Ҳаводисро саросари ғарқаи нур қадам дидам
حوادث را سراسر غرقهٔ نور قدم دیدم
Муқӣмони ҳарамро бода дар ҷом
مقیمان حرم را باده در جام
Ман бечора дар майхонаи бадном
من بیچاره در میخانه بدنام
Ман на ба худ гирифтаам малики муродро камар
من نه به خود گرفتهام ملک مراد را کمر
Аз дами дили шикастае вази сари ҷони гузашта Эй
از دم دل شکستهای وز سر جان گذشتهای
Аз заъф задам такя ба девор ва нагуфтӣ
از ضعف زدم تکیه به دیوار و نگفتی
Кин сӯрат беҷон ки ба девор кашида
کاین صورت بی جان که به دیوار کشیده
рубоӣ
رباعی
Мумкин набӯд з қайд ҳастӣ растан
ممکن نبود ز قید هستی رستن
Вази халқ баридан ва ба ҳақи пайвастан
وز خلق بریدن و به حق پیوستن
Ало ба иродати ҳақиқӣ бо дӯст
الا به ارادت حقیقی با دوست
Дил бастан ва аз банди алойиқ ҷустан
دل بستن و از بند علایق جستن