Марои табъ аз ин навъ хоҳон набӯд

مرا طبع از این نوع خواهان نبود

Сари мадҳат подшоҳон набӯд

سر مدحت پادشاهان نبود

Вале назм кардам ба номи фалон

ولی نظم کردم به نام فلان

Магар боз гӯйанд соҳибдилон

مگر باز گویند صاحبدلان

Ки саъдӣ ки гӯии балоғати рабӯд

که سعدی که گوی بلاغت ربود

Дар айёми бўбкри бен саъд буд

در ایام بوبکر بن سعد بود

Сазадгар ба давраш бинозам чунон

سزد گر به دورش بنازم چنان

Ки Сайид ба даврони Нӯшервон

که سید به دوران نوشیروان

Ҷҳонбони дайнпарвар додгар

جهانبان دین‌پرور دادگر

Наомад чу бўбкри баъд аз умр

نیامد چو بوبکر بعد از عمر

Сари сарфарозону тоҷи маон

سر سرفرازان و تاج مهان

Ба даврон адлаш биноз , эй ҷаҳон

به دوران عدلش بناز، ای جهان

Гар аз фитна ояд касе дар паноҳ

گر از فتنه آید کسی در پناه

Надорад ҷузи ин кишвари оромгоҳ

ندارد جز این کشور آرامگاه

Фтўбии лбоби кбити алътиқ

فطوبی لباب کبیت العتیق

Ҳаволӣаи ман кули Фҷи амиқ

حوالیه من کل فج عمیق

Надидам чунин ганҷу малику сарир

ندیدم چنین گنج و ملک و سریر

Ки вақфаст бар Тифлу дарвешу пер

که وقف است بر طفل و درویش و پیر

Наомад буриши дардноки ғамӣ

نیامد برش دردناک غمی

Ки наниҳод бар хотираши марҳамӣ

که ننهاد بر خاطرش مرهمی

Талабкор хайраст умедвор

طلبکار خیر است امیدوار

Худоёи умедӣ ки дорад барор

خدایا امیدی که دارد برآر

Каллаи гӯша бар осмони барин

کله گوشه بر آسمان برین

Ҳануз аз тавозуъи сараш бар замин

هنوز از تواضع سرش بر زمین

Гадогар тавозуъ кунад хуй ӯст

گدا گر تواضع کند خوی اوست

зи гардани фарозон тавозуъ накӯаст

ز گردن فرازان تواضع نکوست

Агар зердастӣ биафтад чаҳ хост ?

اگر زیردستی بیفتد چه خاست؟

Зибардасти афтода мард худост

زبردست افتاده مرد خداست

На зикри ҷамилаш ниҳон ме равад

نه ذکر جمیلش نهان می‌رود

Ки сяти карам дар ҷаҳон ме равад

که صیت کرم در جهان می‌رود

Чунуеи хирадманди фаррухи нажод

چنویی خردمند فرخ نژاد

Надорад ҷаҳон то ҷаҳонаст , ёд

ندارد جهان تا جهان است، یاد

Набинӣ дар айём ӯ ранҷа Эй

نبینی در ایام او رنجه‌ای

Ки нолад зи бедоди сарпанҷа Эй

که نالد ز بیداد سرپنجه‌ای

Каси ин расму тартиб ва ойин надид

کس این رسم و ترتیب و آیین ندید

Фаридун бо он шиква , ин надид

فریدون با آن شکوه، این ندید

Аз он пеши ҳақи пойгоҳаш қавӣ аст

از آن پیش حق پایگاهش قوی است

Ки дасти заъифон ба ҷоҳаш қавӣ аст

که دست ضعیفان به جاهش قوی است

Чунон сояи густарда бар олимӣ

چنان سایه گسترده بر عالمی

Ки золӣ наяндешад аз рустамӣ

که زالی نیندیشد از رستمی

Ҳамаи вақти мардуми зи ҷаври замон

همه وقت مردم ز جور زمان

Биноланд ва аз гардиши осмон

بنالند و از گردش آسمان

Дар айёми адли ту эй шаҳриёр

در ایام عدل تو ای شهریار

Надорад шикояти кас аз рӯзгор

ندارد شکایت کس از روزگار

Ба аҳди ту май байнами ороми халқ

به عهد تو می‌بینم آرام خلق

Пас аз ту надонам саранҷоми халқ

پس از تو ندانم سرانجام خلق

Ҳам аз бахти фархунда фарҷом туаст

هم از بخت فرخنده فرجام توست

Ки таърихи саъдӣ дар айём туаст

که تاریخ سعدی در ایام توست

Ки то бар фалаки моҳ ва хуршед ҳаст

که تا بر فلک ماه و خورشید هست

Дар ин дафтарати зикр ҷовид ҳаст

در این دفترت ذکر جاوید هست

Мулӯк ар накӯ номӣ андӯхтанд

ملوک ار نکو نامی اندوختند

зи пешинагон сират омухтанд

ز پیشینگان سیرت آموختند

Ту дар сирати подшоҳии хеш

تو در سیرت پادشاهی خویش

Сабақи барадӣ аз подшоҳони пеш

سبق بردی از پادشاهان پیش

Сикандар ба девори рӯйину санг

سکندر به دیوار رویین و سنگ

Бикрад аз ҷаҳони роҳи иأҷўҷи танг

بکرد از جهان راه یأجوج تنگ

Туро сади иأҷўҷи куфр аз зар аст

تو را سد یأجوج کفر از زر است

На рӯйин чу девор Искандар аст

نه رویین چو دیوار اسکندر است

Забоноварӣ кандар ин амн ва дод

زبان آوری کاندر این امن و داد

Сипосат нагӯяд забонаш мабод

سپاست نگوید زبانش مباد

Зиҳии баҳри бахшоишу кони ҷӯад

زهی بحر بخشایش و کان جود

Ки мстзҳрнд аз вуҷӯдати вуҷӯд

که مستظهرند از وجودت وجود

Буруни байнами авсофи шоҳ аз ҳисоб

برون بینم اوصاف شاه از حساب

Нагунҷад дар ин танги майдони китоб

نگنجد در این تنگ میدان کتاب

Гар он ҷумларо саъдӣ иншо кунад

گر آن جمله را سعدی انشا کند

Магари дафтарии дигар имло кунад

مگر دفتری دیگر املا کند

Фрўмондм аз шукри чандини карам

فروماندم از شکر چندین کرم

Ҳамон ба ки дасти дуои густарам

همان به که دست دعا گسترم

Ҷаҳонат ба кому фалаки ёри бод

جهانت به کام و فلک یار باد

Ҷаҳони офаринати нигаҳдори бод

جهان آفرینت نگهدار باد

Баланди ахтарати олами афрӯхта

بلند اخترت عالم افروخته

Заволи ахтари душманати сӯхта

زوال اختر دشمنت سوخته

Ғам аз гардиш рӯзгорат мабод

غم از گردش روزگارت مباد

Вази андеша бар дил ғуборат мабод

وز اندیشه بر دل غبارت مباد

Ки бар хотири подшоҳони ғамӣ

که بر خاطر پادشاهان غمی

Парешон кунад хотири олимӣ

پریشان کند خاطر عالمی

Дилу кишварати ҷамъу маъмури бод

دل و کشورت جمع و معمور باد

зи маликати парокандагии даври бод

ز ملکت پراکندگی دور باد

Танати боди пайваста чун дайн , дуруст

تنت باد پیوسته چون دین، درست

Бидонадяшро дил чу тадбир , суст

بداندیش را دل چو تدبیر، سست

Дарунат ба таъӣди ҳақи шоди бод

درونت به تأیید حق شاد باد

Дилу дайну иқлӣмати ободи бод

دل و دین و اقلیمت آباد باد

Ҷаҳони офарин бар ту раҳмат кунод

جهان آفرین بر تو رحمت کناد

Дигар ҳарчӣ гӯям фасонаи сету бод

دگر هرچه گویم فسانه‌ست و باد

Ҳаминат бас аз кирдигори Маҷид

همینت بس از کردگار مجید

Ки тавфиқи хайрат буд бар мазид

که توفیق خیرت بود بر مزید

Нарафт аз ҷаҳони саъди зангӣ ба дард

نرفت از جهان سعد زنگی به درد

Ки чун ту халаф номбурдор кард

که چون تو خلف نامبردار کرد

Аҷаб нест ин фаръ аз он асли пок

عجب نیست این فرع از آن اصل پاک

Ки ҷонаш бар авҷасту ҷисмаш ба хок

که جانش بر اوج است و جسمش به خاک

Худоё бар он турбати номдор

خدایا بر آن تربت نامدار

Ба фазлат ки борони раҳмати бабор

به فضلت که باران رحمت ببار

Гар аз саъди зангӣ мисл монад ёд

گر از سعد زنگی مثل ماند یاد

Фалаки ёвари саъди бўбкри бод

فلک یاور سعد بوبکر باد