Малики зўзнро хоҷае буд Карими алнФси неки маҳзар ки ҳамгинонро дар мувоҷиҳа хизмат кардӣ ва дар ғайбат никуӣ гуфтӣ . Иттифоқан аз ӯ ҳаракатӣ дар назари султон нописанд омад , мусодира фармуд ва уқубат кард ;у сарҳангони малик ба савобиқи неъмат ӯ мӯътариф буданд ва ба шукри он мртҳн . Дар муддати тўкил ӯ рФқ ва мулотафат кардандӣу заҷру мъоқбт раво надоштандӣ .

ملِکِ زوزَن را خواجه‌ای بود کریم‌النَّفْسِ نیک‌محضر که همگنان را در مواجهه خدمت کردی و در غیبت نکویی گفتی. اتفاقاً از او حرکتی در نظر سلطان ناپسند آمد، مصادره فرمود و عقوبت کرد؛ و سرهنگانِ ملِک به سوابقِ نعمتِ او معترف بودند و به شکرِ آن مُرتَهَن. در مدّت تَوْکیل او رِفق و ملاطفت کردندی و زجر و معاقبت روا نداشتندی.

Сулҳ бо душман агар хоҳӣ , ҳар гуҳ ки ту ро

صلحِ با دشمن اگر خواهی، هر گه که تو را

Дар қафо айб кунад , дар назараш таҳсин кун

در قفا عیب کند، در نظرش تحسین کن

Сухани охир ба даҳон мегузарад мўзӣ ро

سخن آخر به دهان می‌گذرد موذی را

Суханаш талх нахоҳӣ даҳанаш ширин кун

سخنش تلخ نخواهی دهنش شیرین کن

Ончии мазмуни хитоби малик буд аз ӯҳдаи баъзе ба дар омад ва ба бақиятаӣ дар зиндон бимонад . Овардаанд ки яке аз мулӯки навоҳӣ дар хФиаҳ паёмаш фиристод ки мулӯки он тарафи қадари чунон бузургвор надонистанд ва беиззатӣ карданд . Агар рои азизи фалон , аҳсани аллоҳи хулоса , ба ҷониби мо илтифотӣ кунад , дар риояти хотираш ҳар чаҳ тамомтар саъй карда шаваду аъёни ин мамлакат ба дидор ӯ мФтқрнду ҷавоби ин ҳарфро мунтазир .

آنچه مَضمونِ خِطابِ ملِک بود از عهدهٔ بعضی به در آمد و به بقیّتی در زندان بماند. آورده‌اند که یکی از ملوکِ نواحی در خُفْیَه پیامش فرستاد که ملوکِ آن طرف قدرِ چنان بزرگوار ندانستند و بی‌عزّتی کردند. اگر رایِ عزیزِ فلان، اَحْسَنَ اللهُ خَلاصَهُ، به جانب ما التفاتی کند، در رعایت خاطرش هر چه تمام‌تر سعی کرده شود و اعیانِ این مملکت به دیدار او مُفْتَقِرند و جواب این حرف را منتظر.

Хоҷа бар ин вуқуф ёфт ва аз хатар андешед ва дар ҳоли ҷавобии мухтасар , чунон ки маслиҳат дид , бар қафои варақи набшат ва равон кард . Яке аз мутаъаллиқон воқиф шуду маликро эълом кард ки фалонро ки ҳабс фармудӣ бо мулӯки навоҳӣ мрослаҳ дорад . Малик ба ҳам баромаду кашфи ин хабар фармуд . Қосидро бигирифтанду рисолати бхўонднд . набишта буд ки :

خواجه بر این وقوف یافت و از خطر اندیشید و در حال جوابی مختصر، چنان که مصلحت دید، بر قَفای ورق نبشت و روان کرد. یکی از متعلّقان واقف شد و ملِک را اعلام کرد که فلان را که حبس فرمودی با ملوکِ نواحی مراسله دارد. ملک به‌ هم برآمد و کشفِ این خبر فرمود. قاصد را بگرفتند و رِسالت بخواندند. نبشته بود که:

Ҳасани занни бузургон беш аз фазилати мосту ташрифи қабӯлӣ ки фармуданд бандаро имкон иҷобат нест , ба ҳукми он ки парвардаи неъмати ин хонадонаст ва ба андаки мояи тағайюр бо вале неъмат бевафое натавон кард , чунон ки гуфтаанд :

حسنِ ظنِّ بزرگان بیش از فضیلتِ ماست و تشریفِ قبولی که فرمودند بنده را امکانِ اجابت نیست، به حکمِ آن که پروردهٔ نعمت این خاندان است و به اندک‌ مایه تغیّر با ولی‌نعمت بی‌وفایی نتوان کرد، چنان که گفته‌اند:

Онро ки ба ҷой туаст ҳар дами Карамӣ

آن را که به جایِ توست هر دَم کَرَمی

Узраши буна , ар кунад ба умрии ситамӣ

عذرش بنه، ار کند به عمری ستمی

Маликро сирати ҳақи шиносӣ аз ӯ писанд омаду халъат ва неъмат бахшеду узри хост ки : хато кардам туро беҷурму хато озурдан . Гуфт : эй худованд ! банда дар ин ҳолати мари худовандро хато намебинад . Тақдири худованд , тъолиٰ буд ки мари ин бандаро макрӯҳӣ бирасад , пас ба дасти ту аввалии ٰтр , ки савобиқи неъмат бар ин бандаи дорӣу Аёдии миннат . Ва ҳукамо гуфтаанд :

ملک را سیرتِ حق‌شناسی از او پسند آمد و خلعت و نعمت بخشید و عذر خواست که: خطا کردم تو را بی جرم و خطا آزردن. گفت: ای خداوند! بنده در این حالت مر خداوند را خطا نمی‌بیند. تقدیرِ خداوند، تَعالیٰ بود که مر این بنده را مکروهی برسد، پس به دست تو اولی‌ٰتر، که سوابقِ نعمت بر این بنده داری و اَیادیِ منّت. و حکما گفته‌اند:

Гар газандат расад з халқ маранҷ

گر گزندت رسد ز خلق مرنج

Ки на роҳат расад зи халқ на ранҷ

که نه راحت رسد ز خلق نه رنج

Аз худои дони хилофи душману дӯст

از خدا دان خلافِ دشمن و دوست

Кин дил ҳар ду дар тасарруф ӯст

کاین دلِ هر دو در تصرّفِ اوست

Гарчи тир аз камон ҳаме гузарад

گرچه تیر از کمان همی‌ گذرد

Аз камон дор бинад аҳли хирад

از کمان‌دار بیند اهلِ خرد

Хониш
ҳкоӣт шморҳ 24 — ҳмӣдрзо мҳмдӣ
ҳкоӣт шморҳ 24 — дктр мрӣм смдӣ
ҳкоӣт шморҳ 24 — мҳмдрзо хсрвӣ
ҳкоӣт шморҳ 24 — ълӣ мъдлӣ
ҳкоӣт шморҳ 24 — обволфзл ҳсн зодҳ
ҳкоӣт шморҳ 24 — фотмҳ зндӣ
ҳкоӣт шморҳ 24 — мҳсн дҳқонӣон