Буд маҳфӯзи онъбдӣ ки шоҳаш
بود محفوظ آنعبدی که شاهش
Бахуд дорад зи лағзишҳо нигоҳаш
بخود دارد ز لغزشها نگاهش
зи ҳифзи ҳақи мухолифҳо ниҳода
ز حفظ حق مخالفها نهاده
Ки он дар қавл ва феъласту ирода
که آن در قول و فعل است و اراده
Кунад корӣ ки ҳақи розӣ бар онаст
کند کاری که حق راضی بر آنست
Бофаъолу ирода ҳақ нишонаст
بافعال و اراده حق نشانست
Муроду қасду ҳолаши ҷуз баҳақ нест
مراد و قصد و حالش جز بحق نیست
зи қасди хеши ҳарфаш дар варақ нест
ز قصد خویش حرفش در ورق نیست
Мақом омад ки аз исёни одам
مقام آمد که از عصیان آدم
Туро гӯямгар он дории мусаллам
تو را گویم گر آن داری مسلم
Ки бо ҳифзи илоҳӣ ӯ бадаргоҳ
که با حفظ الهی او بدرگاه
Чаро исён намӯду гашти гумроҳ
چرا عصیان نمود و گشت گمراه
Зأкли гандум аз ҳукми ҳақиқат
زأکل گندم از حکم حقیقت
Буд афъоли одам бар табиат
بود افعال آدم بر طبیعت
Биҳишти ақл аз ҳақи гашти ҷояш
بهشت عقل از حق گشت جایش
Табиат шуд бгндми раҳнамояш
طبیعت شد بگندم رهنمایش
з наҳй гандум аинмънӣаст манзур
ز نهی گندم اینمعنی است منظور
Ки зи осори табиат ӯ шавад давр
که ز آثار طبیعت او شود دور
Тақозои табиат лек он буд
تقاضای طبیعت لیک آن بود
Ки бар ваии фару зӯр хеш бинмуд
که بر وی فر و زور خویش بنمود
Худ ин ҷабрӣаст косл ихтиёр аст
خود این جبریست کاصل اختیار است
Чаҳ ҳар шиӣии биҷои худ бакор аст
چه هر شیئی بجای خود بکار است
Ҷҳонро бар табиат чун мадор аст
جهانرا بر طبیعت چون مدار است
зи ҳақ шоядгараш ин иқтидор аст
ز حق شاید گرش این اقتدار است
Набошадгар табиат олимӣ нест
نباشد گر طبیعت عالمی نیست
Ба « крмно » мухотаб одамӣ нест
به «کرمنا» مخاطب آدمی نیست
Пас одам хӯрдгар гандуми зи ғифлат
پس آدم خورد گر گندم ز غفلت
Мунофӣ нест он бо ақлу исмат
منافی نیست آن با عقل و عصمت
Чаҳ ӯ дар акли гандум буд маҷбур
چه او در اکل گندم بود مجبور
Зўҷҳӣ манеҳӣ аз сад ваҷҳи маъмур
زوجهی منهی از صد وجه مأمور
зи як раҳ кард тарки амри ҳазрат
ز یک ره کرد ترک امر حضرت
Ба ботин гарчи он ҳам буд тоъат
به باطن گرچه آن هم بود طاعت
зи як раҳи акл гандум шуд ваболаш
ز یک ره اکل گندم شد وبالش
зи сад раҳи гашти боис бар камолаш
ز صد ره گشت باعث بر کمالش
Бурун аз ҷнтши андохт дар хок
برون از جنتش انداخت در خاک
Ки дар хокаш кунад султони лўлок
که در خاکش کند سلطان لولاک
Намӯд аз ҳалаҳои ҷнтши давр
نمود از حلههای جنتش دور
Ки пӯшади ҳалааш аз раҳмату нур
که پوشد حلهاش از رحمت و نور
Либоси мағфират аз ҳалаи беҳтар
لباس مغفرت از حله بهتر
Нигоҳи раҳбар аз сад чиллаи беҳтар
نگاه رهبر از صد چله بهتر
з гандум ёфт одами раҳи бъолм
ز گندم یافت آدم ره بعالم
Бмънии ҳукми ҳақ буд он бодм
بمعنی حکم حق بود آن بآدم
Набӯд ар амри ҳақ дар айни воқеъ
نبود ار امر حق در عین واقع
Куҷои одами бгндм буд томъ
کجا آدم بگندم بود طامع
Худ ӯро баҳр дунё кард халқ ӯ
خود او را بهر دنیا کرد خلق او
Аз онру дод биравӣ батну ҳалқ ӯ
از آنرو داد بروی بطن و حلق او
Набад мақсӯди зи одаму зи сиришташ
نبد مقصود ز آدم و ز سرشتش
Ки ҷо пайваста бошад дар биҳишташ
که جا پیوسته باشد در بهشتش
Бадунё мешуд ӯ бишки равона
بدنیا میشد او بیشک روانه
Азуи иғвои шайтони бади баҳона
ازو اغوای شیطان بد بهانه
Накӯтар гӯямат аз олами ақл
نکوتر گویمت از عالم عقل
Кунад бурдор носути одамии нақл
کند بردار ناسوت آدمی نقل
Ки баъд аз назми иқлӣми табиат
که بعد از نظم اقلیم طبیعت
Бсонии рахти бандад бар ҳақиқат
بثانی رخت بندد بر حقیقت
Раҳад аз тӣаи зулмат нур гардад
رهد از تیه ظلمت نور گردد
Аволими ҷумла зу маъмур гардад
عوالم جمله زو معمور گردد
Бидӯни боисӣ аз малики таҷред
بدون باعثی از ملک تجرید
Шавад кӣ нафас кӣ банд тақӣед
شود کی نفس کی بند تقیید
Буд боиси тақозои камолаш
بود باعث تقاضای کمالش
Ки бар акл шаҷар омад мисолаш
که بر اکل شجر آمد مثالش
зи мбдءи баъд ӯ зулмасту исён
ز مبدء بعد او ظلم است و عصیان
Кунад ин зулм бар худ нафаси инсон
کند این ظلم بر خود نفس انسان
Худ ин зулм ар чаҳ аз ҳукми қазо буд
خود این ظلم ار چه از حکم قضا بود
Адабро як гӯям он зи мо буд
ادب را یک گویم آن ز ما بود
Аз онру одами изҳор хато кард
از آنرو آدم اظهار خطا کرد
Баҳақ « анои злмно »ро дуо кард
بحق «انا ظلمنا» را دعا کرد
Хатои ҳам ҷуз ки дар феъл башар нест
خطا هم جز که در فعل بشر نیست
Бкўни ваҳдат аз исён хайр нест
بکون وحدت از عصیان خیر نیست
Дар ин исёни ҳам одамро камол аст
در این عصیان هم آدم را کمال است
Ки ғуфрони ҳақ аз пай ломҳол аст
که غفران حق از پی لامحال است
Баҳақ футуҳ гардад роҳи одам
بحق فتوح گردد راه آدم
з раҳмат коедаш валлоҳи аълам
ز رحمت کایدش والله اعلم