Туро нафас ар шиносӣ бас шарифаст
تو را نفس ار شناسی بس شریفست
Бухории ҷавҳарии пок ва латиф аст
بُخاری جوهری پاک و لطیف است
Ҳаёту ҳису қӯти рости ҳомил
حیات و حس و قوت راست حامل
Ба рафтори ародии бози шомил
به رفتار ارادی باز شامل
Ҳакямони ҷумла виҷдоняш донанд
حکیمان جمله وجدانیش دانند
Дар инсони рӯҳ ҳайвоняш донанд
در انسان روح حیوانیش دانند
Миёни қалбу ҷисми унсурӣ ӯ
میان قلب و جسم عنصری او
Буд худ воситагар паии барӣ ӯ
بود خود واسطه گر پی بری او
зи қалбати файласуф аз сари собиқ
ز قلبت فیلسوف از سرّ سابق
Ба нафас нотиқа гардид нотиқ
به نفس ناطقه گردید ناطق
Баёни нафаси андари ояи нур
بیان نفس اندر آیه نور
Агар дории тазаккури гашти мазкӯр
اگر داری تذکر گشت مذکور
Шуъӯнаш дар маъонӣ мухталиф шуд
شئونش در معانی مختلف شد
Ба ҳар ҷоӣӣ ба васфӣ муттасиф шуд
به هر جائی به وصفی متصف شد
Гуҳии аммораи гуҳ ливома гардид
گهی اماره گه لوامه گردید
Дигар ҳам мулҳама шуд бе зи тардид
دگر هم ملهمه شد بی ز تردید
Дигар шуд дар мақомии мутмаина
دگر شد در مقامی مطمئنه
Дигар розӣаи давр аз ҳар мзнаҳ
دگر راضیه دور از هر مظنه
Руҷӯъи ҷумла бар маънои воҳид
رجوع جمله بر معنای واحد
Шуд арча мухталиф бошад маворид
شد ارچه مختلف باشد موارد
Ба ҳар ҷое сет ӯро хоссаи исмӣ
به هر جاییست او را خاصه اسمی
Зуҳӯраш ҳар куҷо навъеу қисмӣ
ظهورش هر کجا نوعی و قسمی
Шиносоӣ ӯ бар ҷумлаи воҷиб
شناسایی او بر جمله واجب
Буд венаи маърифат асласту ғолиб
بود وین معرفت اصل است و غالب
Ҳар он нашнохт нафаси хештан ро
هر آن نشناخت نفس خویشتن را
Шиносади ҳам на раби зўолмнн ро
شناسد هم نه ربّ ذوالمنن را
Таъаллуқи нафасро ҳақ бар бадан дод
تعلق نفس را حق بر بدن داد
Ба тадбири бадан то нафас тан дод
به تدبیر بدن تا نفس تن داد
Набӯд аз он таъаллуқ кӣ муҷаррад
نبود از آن تعلق کی مجرد
Шудӣ дар зулмати ҳайкали муқайяд
شدی در ظلمت هیکل مقید
Буд томил ӯ сӯии табиат
بود تامیل او سوی طبیعت
Варо аммора гӯйанд аҳли ваҳдат
وَرا اماره گویند اهل وحدت
Ба шаҳавот ва ба лаззотаст амраш
به شهوات و به لذاتست امرش
Ҳавосу ҳису аъзои масти хамраш
حواس و حس و اعضا مست خمرش
Кашад мари қалбро аз авҷи алавӣ
کشد مر قلب را از اوج علوی
Ба дунёу ҷаҳоти дуни суфло
به دنیا و جهات دون سفلی
Пас ӯ мأўои ақсом шарӯр аст
پس او مأوای اقسام شرور است
Маҳалу манбаи занб ва қусӯр аст
محل و منبع ذنب و قصور است
Хилофи майл ӯ пас фарз айн аст
خلاف میل او پس فرض عین است
Ки бар ҷалби муродаши шӯр ва шин аст
که بر جلب مرادش شور و شین است
Ҷиҳоди нафаси амреи бас азим аст
جهاد نفس امری بس عظیم است
Ҳар он ҷӯяд набардашро ҳамем аст
هر آن جوید نَبَردش را همیم است
Дар ин майдон наёяд ҷузи шуҷоъӣ
در این میدان نیاید جز شجاعی
Ба тарки майл ӯ ҷӯяд дифоӣ
به ترک میل او جوید دفاعی
Бибояд ҳайдарӣ бо зулфиқораш
بباید حیدری با ذوالفقارش
Ки қҳро гирад аз кафи ихтиёраш
که قهراً گیرد از کف اختیارش
Ҳарифаши ғайри ҳайдари пеша Эй нест
حریفش غیر حیدر پیشهای نیست
Каш аз дарёии хасми андеша Эй нест
کش از دریای خصم اندیشهای نیست
Ҷиҳоди нафасу таркиш дар муродот
جهاد نفس و ترکش در مرادات
Буд он асли хайроту ибодот
بود آن اصل خیرات و عبادات
?герат бошад ба ҳоли нафаси сирӣ
گرت باشد به حال نفس سِیْری
Гузорад ӯ куҷои тоъоту хайрӣ
گذارد او کجا طاعات و خیری
Миёни абду раби аъзам ҳиҷоб ӯст
میان عبد و ربّ اعظم حجاب اوست
Туро асбоби ҳиҷрон ва азоб ӯст
تو را اسباب هجران و عذاب اوست