Дар охири ғунчаи ин рози бушковат
در آخر غنچه این راز بشکفت
Ҳадиси хоби як як бо падар гуфт
حدیث خواب یک یک با پدر گفت
Падар гуфт : « ин писар шӯрида ҳоласт
پدر گفت: «این پسر شوریده حالست
Ҳадисаш яксар аз хоб ва хаёласт
حدیثش یکسر از خواب و خیالست
Ҳамеи тарсам ки ӯ девона гардад
همی ترسم که او دیوانه گردد
Ба якбор аз хирад бегона гардад »
به یکبار از خرد بیگانه گردد»
Ба модар гуфт : « тимор писар кун
به مادر گفت: «تیمار پسر کن
Алоҷи ҷони бемор писар кун »
علاج جان بیمار پسر کن»
Ҳумоюн ҳар замон медод пандаш
همایون هر زمان میداد پندش
Набӯд он панди модари сӯдмандаш
نبود آن پند مادر سودمندش
Дилашро ҳар дами оташи тезтар буд
دلش را هر دم آتش تیزتر بود
Хаёлаш дар назари хўнризтар буд
خیالش در نظر خونریز تر بود
Дар он айёми бади бозоргонӣ
در آن ایام بُد بازارگانی
Ҷаҳон гардӣдае ва бисёр доне
جهان گردیدهای و بسیار دانی
Басони пистаи хандон рӯйу ширин
بسان پسته خندان روی و شیرین
Забони чарбу сухани пари мағзу рангин
زبان چرب و سخن پر مغز و رنگین
Басӣ ҳамчун сабои паймӯдаи олам
بسی همچون صبا پیموده عالم
Чу гули лаъл ва зар оварда фароҳам
چو گل لعل و زر آورده فراهم
Гуҳӣ аз шом рафтӣ сӯии сқсин
گهی از شام رفتی سوی سقسین
Гуҳӣ дар рӯм будӣ гоҳ дар чин
گهی در روم بودی گاه در چین
Ба ҳар шаҳрии з ҳар мулкӣ гузар дошт
به هر شهری ز هر ملکی گذر داشت
зи аҳвол ҳар иқлӣмӣ хабар дошт
ز احوال هر اقلیمی خبر داشت
Чунон дар нақши бандӣ буд устод
چنان در نقش بندی بود استاد
Ки мезад нақши чин бар об чун бод
که میزد نقش چین بر آب چون باد
Париро нақш бар оина май баст
پری را نقش بر آینه میبست
Парӣ аз оина фикраш наме раст
پری از آینه فکرش نمیرست
зи расмаши нақш Монӣ гашта бе ранг
ز رسمش نقش مانی گشته بیرنگ
зи дасташи пой дар гули нақши Аржанг
ز دستش پای در گل نقش ارژنگ
Куҷои сарвии саман ориз бидидӣ
کجا سروی سمن عارض بدیدی
зи сар то пой шаклаш баркашидӣ
ز سر تا پای شکلش برکشیدی
Ҳамаи ашколи бути рӯйони олам
همه اشکال بت رویان عالم
Ба сӯрат дошт ҳамчун нақши хотам
به صورت داشت همچون نقش خاتم
Малики ҷамшед чун аз кори дармонд
ملک جمشید چون از کار درماند
Шабӣ ӯро ба хилвати пеш худ хонд
شبی او را به خلوت پیش خود خواند
Нишондаши пеш ва аз вай ҳар замонӣ
نشاندش پیش و از وی هر زمانی
Ҳамеи ҷуст аз парии рӯйони нишоне
همی جست از پریرویان نشانی
Каз он хубон ки дидӣ ё шунидӣ
کز آن خوبان که دیدی یا شنیدی
Кадоминро ба хӯбии баргузедӣ ?
کدامین را به خوبی برگزیدی؟
Кадомин ма ба чашмати хуши баромад
کدامین مه به چشمت خوش برآمد
Кадоми оби ҳаётат хуштар омад ?
کدام آب حیاتت خوشتر آمد؟
Ба посух доданаш наққош бархест
به پاسخ دادنش نقاش برخاست
Сухан дар сӯрат рангин биёрост
سخن در صورت رنگین بیاراست
Ки : « шоҳои ҳасани хубон беканор аст
که: «شاها حسن خوبان بیکنار است
Дару девори олами пар нигор аст
در و دیوار عالم پر نگار است
Вале дар ҳар яке рангӣ ва бӯе аст
ولی در هر یکی رنگی و بویی است
Камоли ҳасан ҳар шоҳид ба рӯе аст
کمال حسن هر شاهد به رویی است
Рутабро лиззати шукр агар нест
رطب را لذت شکر اگر نیست
Дар он зўқисти кони ҳам дар шукр нест
در آن ذوقیست کان هم در شکر نیست
Азин хубон ки ман дидам ба ҳар бум
ازین خوبان که من دیدم به هر بوم
Надидам мисли духти қайсари рӯм
ندیدم مثل دخت قیصر روم
Ма аз шарми рух ӯ дар ниқоб аст
مه از شرم رخ او در نقاب است
Миёни моҳи рӯйон офтоб аст
میان ماه رویان آفتاب است
Ту гӯйии тинаташ аз об ва гул нест
تو گویی طینتش از آب و گل نیست
зи сар то по ба ғайр аз ҷон ва дил нест
ز سر تا پا به غیر از جان و دل نیست
Ба майдонаст бо ма дар мҳозот
به میدان است با مه در محاذات
Ба асбу рухи шаҳонро мекунад мот
به اسب و رخ شهان را میکند مات
Ба ҳасану хубяши ҳасан малик нест
به حسن و خوبیش حسن ملک نیست
Чунон ма дар кабӯдӣ фалак нест
چنان مه در کبودی فلک نیست
зи мӯяши рӯмёни зуннори бастанд
ز مویش رومیان زنار بستند
зи меҳри рӯйиш оташ ме парастанд
ز مهر رویش آتش میپرستند
На ӯ касро буруни пардаи дида
نه او کس را برون پرده دیده
На андари парда овозаш шунида
نه اندر پرده آوازش شنیده
Ки ёради номи шавҳари пеш ӯ гуфт ?
که یارد نام شوهر پیش او گفت؟
Ки зери тоқ гардун несташ ҷуфт
که زیر طاق گردون نیستش جفت
Азин хури талъатии ноҳиди ромиш
ازین خور طلعتی ناهید رامش
Аз ин маи пайкарӣ , хуршеди номаш
از این مه پیکری، خورشید نامش
Чу гирад ҷом май дар дасти хуршед
چو گیرد جام می در دست خورشید
Бабўсад хоки раҳ чун ҷуръаи ноҳид
ببوسد خاک ره چون جرعه ناهید
Сафар мекардам андар ҳар диёрӣ
سفر میکردم اندر هر دیاری
з чин афтод бар рӯмам гузорӣ
ز چین افتاد بر رومم گذاری
Дар он иқлӣми бозории ниҳодам
در آن اقلیم بازاری نهادم
Сари бори бадахшу чини кушодам
سر بار بدخش و چین گشادم
з ҳар сӯи муштарӣ бар ман Биҷӯшед
ز هر سو مشتری بر من بجوشید
Чунон коўозаҳам хуршед бишунид
چنان کاوازهام خورشید بشنید
Фиристоду зи ман дебои чини хост
فرستاد و ز من دیبای چین خواست
Чу лаъли худ бадахшонии нигини хост
چو لعل خود بدخشانی نگین خواست
Матоъӣ чанд бо худ барграфтам
متاعی چند با خود برگرفتم
Ба сӯии манзили он моҳ рафтам
به سوی منزل آن ماه رفتم
Дарӣ ҳамчун ҷабин хуш баргушода
دری همچون جبین خوش برگشاده
Ба ҳар ҷониби яке ҳоҷиби ситода
به هر جانب یکی حاجب ستاده
Марои бурданд дар хуши бӯстонӣ
مرا بردند در خوش بوستانی
Дар ӯ қасрӣ ба шакли гулистонӣ
در او قصری به شکل گلستانی
зи бурҷи осмони тобандаи моҳӣ
ز برج آسمان تابنده ماهی
Чу анҷуми гардиш аз хубони сипоҳӣ
چو انجم گردش از خوبان سپاهی
Чу чашм ман бидон ма манзар афтод
چو چشم من بدان مه منظر افتاد
Дили мискини зи дасти ман дарафтод
دل مسکین ز دست من درافتاد
Ҳамон дами хости афтодани дил аз пой
همان دم خواست افتادن دل از پای
Ба ҳиялати хештанро доштам бар ҷой
به حیلت خویشتن را داشتم بر جای
Калиди қуфли ёқӯтии з дар сохт
کلید قفل یاقوتی ز در ساخت
Дил тангам бидон ёқӯти бнўохт
دل تنگم بدان یاقوت بنواخت
зи манзари ногаҳон дар ман назар кард
ز منظر ناگهان در من نظر کرد
Дилу ҷони марои зер ва зибр кард
دل و جان مرا زیر و زبر کرد
Матоъи хештани пешаши ниҳодам
متاع خویشتن پیشش نهادم
Дилу дайни ҳарду дар шукрона додам
دل و دین هردو در شکرانه دادم
Нигинӣ чанд аз он лаб қарз кардам
نگینی چند از آن لب قرض کردم
Ба пешаши ин нигинҳо арз кардам
به پیشش این نگینها عرض کردم
зи зулфаши нофаҳои чини кушодам
ز زلفش نافههای چین گشادم
Ба домани барадаму пешаши ниҳодам
به دامن بردم و پیشش نهادم
Писандид он гуҳарҳоро саросар
پسندید آن گهرها را سراسر
Ба нармӣ гуфт : « эй покизаи гавҳар
به نرمی گفت: «ای پاکیزه گوهر
Надорад ин гавҳарҳои ту монанд
ندارد این گوهرهای تو مانند
Баҳояш чист ? » гуфтам : « эй худованд
بهایش چیست؟» گفتم: «ای خداوند
Қумоши ман на ҳади хизмати тест
قماش من نه حد خدمت تست
Баҳоии он қабули ҳазрати тест
بهای آن قبول حضرت تست
Ба хӯни машк чун рухсор шавем ?
به خون مشک چون رخسار شویم؟
зи ту чун хӯни баҳои лаъл ҷӯям ?
ز تو چون خون بهای لعل جویم؟
Баҳоии лаъл бояд кард арзон
بهای لعل باید کرد ارزان
Чу бошад муштарии хуршеди тобон »
چو باشد مشتری خورشید تابان»
Бидонам як сухани чандон ато дод
بدانم یک سخن چندان عطا داد
Ки лаълу машки сад хўнбҳо дод
که لعل و مشک صد خونبها داد
Кунун ман сӯраташ бо хеш дорам
کنون من صورتش با خویش دارم
Агар фармони диҳии пеши ту орм
اگر فرمان دهی پیش تو آرم
Бидон сӯрати дарунаш майл фармуд
بدان صورت درونش میل فرمود
Бишуд меҳроб ва пеш оварад ва багушӯд
بشد مهراب و پیش آورد و بگشود
Малики ҷамшеди нақши ёр худ ёфт
ملک جمشید نقش یار خود یافت
Нигорин сӯрати дилдор худ ёфт
نگارین صورت دلدار خود یافت
Назар чун бар ҷамоли сӯрати андохт
نظر چون بر جمال صورت انداخت
Ҳамон дами сӯрат нодида бишнохт
همان دم صورت نادیده بشناخت
Равон дар пои он суратгар афтод
روان در پای آن صورتگر افتاد
Басӣ бар дасту поиши бӯса ҳо дод
بسی بر دست و پایش بوسهها داد
Казин сони сӯрати зебо ки орост ?
کزین سان صورت زیبا که آراست؟
Чунон кории худ аз даст ки бархест ?
چنان کاری خود از دست که برخاست؟
Ту Хизри чашмаи ҳайвони мое
تو خضر چشمه حیوان مایی
Чароғи кулбаи аҳзони мое
چراغ کلبه احزان مایی
Фаровони гавҳар ва пероя додаш
فراوان گوهر و پیرایه دادش
з ҳар чизеи басӣ сармоя додаш
ز هر چیزی بسی سرمایه دادش
Чу афсари гавҳараш бар фарқ карданд
چو افسر گوهرش بر فرق کردند
Сарои поиш ба гавҳар ғарқ карданд
سرا پایش به گوهر غرق کردند
Ниҳоди он сӯрати дилбанд дар пеш
نهاد آن صورت دلبند در پیش
Ба зории ин ғазал мехонд бо хеш :
به زاری این غزل میخواند با خویش: