эй ҳал шуда аз илми ту сад гӯнаи масоил

ای حل شده از علم تو صد گونه مسائل

Вай ба шуда аз дасти ту сад иллати ҳоил

وی به شده از دست تو صد علت هایل

эй хоҷаи фарзонаи алии бен Муҳамад

ای خواجهٔ فرزانه علی بن محمد

Ваии нойиби исо ба ду сад гӯнаи далоил

وی نایب عیسی به دو صد گونه دلایل

Ақл аз ту чунон тез ки савдои зи тахайюл

عقل از تو چنان تیز که سودا ز تخیل

Ҷон аз ту чунон зинда ки аъзо ба мафосил

جان از تو چنان زنده که اعضا به مفاصل

Фарзонаи хилқат шуда аз кини ту шайдо

فرزانهٔ خلقت شده از کین تو شیدا

Девонаи аслӣ шуда аз меҳри ту оқил

دیوانهٔ اصلی شده از مهر تو عاقل

Шахсе ки бадви шмти халқ ту раседаст

شخصی که بدو شمت خلق تو رسیدست

Аз халқи ту гул гардад кули гуҳару гул

از خلق تو گل گردد کل گهر و گل

Чун шмти шоҳспрм аз боди шимолӣ

چون شمت شاهسپرم از باد شمالی

Шомил шуда аз халқи ту ҳар ҷои шамоил

شامل شده از خلق تو هر جای شمایل

Бе ғами з ту хоҳандау хуррам ба ту маҷлис

بی‌غم ز تو خواهنده و خرم به تو مجلس

Ёрон ба ту кӯшндау нозон ба ту маҳфил

یاران به تو کوشنده و نازان به تو محفل

То ақли ту дар олами ҷони рахт фурӯ кард

تا عقل تو در عالم جان رخت فرو کرد

Бардошт аз онҷои сипаҳи оризаи маҳмил

برداشت از آنجا سپه عارضه محمل

Ҷурми қамар аз фари ту дар додани дору

جرم قمر از فر تو در دادن دارو

Чун муҷтамаъи алнўрии сет дар кули манозил

چون مجتمع النوری‌ست در کل منازل

Як мсҳли ту рост чу биҷодаҳ киӣ ро

یک مسهل تو راست چو بیجاده کهی را

намеҷазб кунад хилти бад аз бист аномл

می جذب کند خلط بد از بیست انامل

Гар машъалҳо шмти доруӣ ту ёбанд

گر مشعلها شمت داروی تو یابند

Зон пас натавонад ки кашад боди мшоъл

زان پس نتواند که کشد باد مشاعل

Ин зеҳну ҳзоқт ки ту дорӣ ба табибӣ

این ذهن و حذاقت که تو داری به طبیبی

Ҳаргиз нарасад киштии умри ту ба соҳил

هرگز نرسد کشتی عمر تو به ساحل

эй хок дарат саҷдаи гуҳи ҳосиду носеҳ

ای خاک درت سجده گه حاسد و ناصح

Ваии оби рахти қиблаи гуҳи шоиру соил

وی آب رخت قبله گه شاعر و سائل

Аз бими суоли ту адуӣ ту чунонаст

از بیم سوال تو عدوی تو چنانست

Гӯйӣ ки бирав заҳмат оварад таби сил

گویی که برو زحمت آورد تب سل

Дар дайни Муҳамад чу умри сулбӣ агар чанд

در دین محمد چو عمر صلبی اگر چند

Бар тарафи забони дории аҳкоми авоил

بر طرف زبان داری احکام اوایل

Бар фоидаи халқии зи ду гӯнаи сухани ту

بر فایدهٔ خلقی ز دو گونه سخن تو

Чун маънии зҷоҷ ва чу тафсири мақотил

چون معنی زجاج و چو تفسیر مقاتل

Ҳқо ки раво бошад каз чун ту табибӣ

حقا که روا باشد کز چون تو طبیبی

Бар чарх мубоҳот кунад хусрави одил

بر چرخ مباهات کند خسرو عادل

Будам зи малулӣ чу тани мардуми кӯҳӣ

بودم ز ملولی چو تن مردم کوهی

Будам зи хдўрӣ чу дили мардуми ғофил

بودم ز خدوری چو دل مردم غافل

Худ ҳол дигар хилти чгўим ки зи савдо

خود حال دگر خلط چگویم که ز سودا

Будам чу касе кӯ хӯрд афюну ҳалоҳил

بودم چو کسی کو خورد افیون و هلاهل

Дар гӯши ман аз заъфи дилами вақти шунидан

در گوش من از ضعف دلم وقت شنودن

Чун сувар пасин омадӣ овози ҷлоҷл

چون صور پسین آمدی آواز جلاجل

Бинмуд марои шӯъбадаҳоӣ ки бннмўд

بنمود مرا شعبده‌هایی که بننمود

Аз сад як он шӯъбадаи Њорут ба Бобул

از صد یک آن شعبده هاروت به بابل

Зон фикрати беҳуда ки дар хотири ман буд

زان فکرت بیهوده که در خاطر من بود

Як соъатаи раҳ буд зи ман то ба слосл

یک ساعته ره بود ز من تا به سلاسل

Бар шохи ҳаёт аз қабл заъфи баҳри вақт

بر شاخ حیات از قبل ضعف بهر وقت

Нолид зи баси ранҷу ънои дил чу ънодл

نالید ز بس رنج و عنا دل چو عنادل

Ман дар ҳади ғазнӣну марои фикрати фосид

من در حد غزنین و مرا فکرت فاسد

Гуҳ дар ҳади чини барадӣу гуҳ дар ҳади Мӯсил

گه در حد چین بردی و گه در حد موصل

Алмнҳоллаҳ ки бар ман ҳамаи савдо

المنةالله که بر من همه سودا

Шуд саҳл ба фари ту азин хӯрдани мсҳл

شد سهل به فر تو ازین خوردن مسهل

Таркиби ман аФгонаҳ шуд аз зойиши иллат

ترکیب من افگانه شد از زایش علت

Зон пас ки бад аз иллат ва аз оризаи ҳомил

زان پس که بد از علت و از عارضه حامل

Мақсӯди ман ар умри абад буд ба олам

مقصود من ار عمر ابد بود به عالم

Шуд лоҷарам аз мсҳлу маъҷуни ту ҳосил

شد لاجرم از مسهل و معجون تو حاصل

Бар кунад ҳамаи қоидаи иллат аз онҷо

بر کند همه قاعدهٔ علت از آنجا

Ҷон абадӣ кард бидон қоидаи манзил

جان ابدی کرد بدان قاعده منزل

Шуд зеҳни ману хотири ман тезу мунаввар

شد ذهن من و خاطر من تیز و منور

Чун хотири кӯдаки зи мнқоу зи плпл

چون خاطر کودک ز منقا و ز پلپل

Поканд ба арз ва ба сиёнати ҳамаи хўишонт

پاکند به عرض و به صیانت همه خویشانت

Аз ҳурматат эй хоҷа назд нобхлоӣл

از حرمتت ای خواجه نزد نابخلائل

То ботинам аз шарбати ту нақси нпзрФт

تا باطنم از شربت تو نقص نپذرفت

Ҳқо ки нашуд зоҳирам аз фоидаи комил

حقا که نشد ظاهرم از فایده کامل

Шуд муътадили ин табъ бар онгуна ки дар табъ

شد معتدل این طبع بر آنگونه که در طبع

Ман боз надонам мутазод аз мтшокл

من باز ندانم متضاد از متشاکل

Бар ки шимурами халқи ту эй меҳтари макрам

بر که شمرم خلق تو ای مهتر مکرم

Пеш ки кунам шукри ту эй хоҷаи мФзл

پیش که کنم شکر تو ای خواجه مفضل

То оташу обу з майу боди мураккаб

تا آتش و آب و ز می و باد مرکب

Ҳар чори хдоинд ба наздики маъаттал

هر چار خدایند به نزدیک معطل

Ҳар чори гуҳари доими бадхоҳи турои бод

هر چار گهر دایم بدخواه ترا باد

Бар торак ва бар давлат ва бар дида ва бар дил

بر تارک و بر دولت و بر دیده و بر دل

Аъдои ту кам чун мисли « астўи қад норо »

اعدای تو کم چون مثل «استو قد نارا»

Умри ту фузун чун мисли сабъи снобл

عمر تو فزون چون مثل سبع سنابل