Пеш аз одами зи дасти кӯтоҳӣ
پیش از آدم ز دست کوتاهی
Дӯстӣ дошт мурғ бо моҳӣ
دوستی داشت مرغ با ماهی
Ҳарякӣ дар мақоми худ сокин
هریکی در مقام خود ساکن
Он зи Фхи фориғи ин зи шасти эмин
آن ز فخ فارغ این ز شست ایمن
Одамӣ дар замин чу бипароканад
آدمی در زمین چو بپراکند
Моҳӣ аз меҳри мурғ дил барканд
ماهی از مهر مرغ دل برکند
Гуфт бадрӯд бошу рӯи бФроз
گفت بدرود باش و رو بفراز
Зонка ман зер об рафтам боз
زانکه من زیرِ آب رفتم باز
Ки ба олами ниҳоди наслии раҳ
که به عالم نهاد نسلی ره
Каз сари ҳиялати вази шару шара
کز سرِ حیلت وز شرّ و شره
Ҳам марои зер об нагузоранд
هم مرا زیر آب نگذارند
Ҳам туро аз ҳаво ба пасти оранд
هم ترا از هوا به پست آرند
Ҳамаро ҷумла нест гардонанд
همه را جمله نیست گردانند
Бар сбоъу дадон шаҳӣ ронанд
بر سباع و ددان شهی رانند
Кодмиро ба ваҳми дурандеш
کادمی را به وهم دوراندیش
Ҷурмаш аз мо камасту ҷурмаш беш
جِرمش از ما کمست و جُرمش بیش
Ҳолашон аз барои ҳилаи мост
حالشان از برای حیلهٔ ماست
Ақлашон аз паии Ақилаи мост
عقلشان از پی عقیلهٔ ماست
Каз дноӣти зи роҳи оҳану не
کز دنائت ز راه آهن و نی
Гардад анбори ҳақи бо?дании шийъ
گردد انبار حق بادنی شیء
Одамии зода нозанин бошад
آدمیزاده نازنین باشد
Қаҳру лутфаш барои ин бошад
قهر و لطفش برای این باشد
Гуҳ ба бонгии заъиф ком шавад
گه به بانگی ضعیف کام شود
Гуҳ ба донагии худоӣ ном шавад
گه به دانگی خدای نام شود
Ба хасии сахт сар шавад ба муҷоз
به خسی سخت سر شود به مجاز
Ба ғамии суст пой гардад боз
به غمی سست پای گردد باز
Гоҳи тани бргзорд аз кайвон
گاه تن برگذارد از کیوان
Гоҳ гардад зи хоркии ҳайрон
گاه گردد ز خارکی حیران
Собиқат зу наҳуфта дар аввал
سابقت زو نهفته در اوّل
Хотамат зу ба меҳри ҳукми азал
خاتمت زو به مُهر حکم ازل
Гоҳи айвони барад ба чархи чаҳор
گاه ایوان برد به چرخ چهار
Гоҳ гардад зи ним карами аФгор
گاه گردد ز نیم کرم افگار
Гоҳи маснад наад бар фарқад
گاه مسند نهد برِ فَرقد
Вази ҳарир ва қсб кунад марқад
وز حریر و قصب کند مرقد
Гоҳ гардад ба хӯну хоки дафин
گاه گردد به خون و خاک دفین
Бистар аз хоки вази хски болин
بستر از خاک وز خسک بالین
Собиқат зу наҳуфта дар рондан
سابقت زو نهفته در راندن
Хотамат зу ба меҳр дар хондан
خاتمت زو به مهر در خواندن
Онкӣ монадаст саҳмаш аз тақдир
آنکه ماندست سهمش از تقدیر
Вонкаҳ рафтаст бимаш аз тисир
وانکه رفتست بیمش از تیسیر
Ин ҳама чист санъати тақдир
این همه چیست صنعت تقدیر
Ваон ҳама чист ҳосили тисир
وان همه چیست حاصل تیسیر