Барра чарх ҳаст мардуми хор

برهٔ چرخ هست مردم خوار

Зу хури хеши ҳеҷ тамаъи мадор

زو خور خویش هیچ طمع مدار

Офати кишти тест бар гардун

آفتِ کشت تست بر گردون

Гов карданда аз сарину срўн

گاو کردنده از سرین و سرون

Аз ду пайкари мҷўии созу бсич

از دو پیکر مجوی ساز و بسیچ

Каз ду рӯй ҳеҷ каси наёбади ҳеҷ

کز دو روی هیچ کس نیابد هیچ

Роҳи харчангу рой ӯ мпазир

راه خرچنگ و رای او مپذیر

Кажи рӯу кӯрро далели мгир

کژ رو و کور را دلیل مگیر

Нахурд шери чраҳи ҳаргизи гӯр

نخورد شیر چره هرگز گور

Лек мардуми басии баради сӯии гӯр

لیک مردم بسی برد سوی گور

Чакании тамаъи хешӣ аз хӯша

چکنی طمع خویشی از خوشه

Ки азуи брнбсти каси тӯша

که ازو برنبست کس توشه

Рӯ ки ноед насиби ганҷи туро

رو که ناید نصیب گنج ترا

Аз тарозуии бодсанҷи туро

از ترازوی بادسنج ترا

Кӣ диҳад бодаи хоссаи нӯши гўор

کی دهد باده خاصه نوش گوار

Газадам нӯши хори неши гузор

گزدم نوش‌خوار نیش گزار

Ростӣ бо камон чарх мазан

راستی با کمان چرخ مزن

Зонка гашт ӯ камони тири шикан

زانکه گشت او کمان تیر شکن

Гург пай бош тот чун қӣу ғз

گرگ پی باش تات چون قی و غز

Бузи пер фалак нагирад буз

بز پیر فلک نگیرد بُز

Дӯстии зи обрези чархи бабр

دوستی ز آبریز چرخ ببر

Зонка ӯ гуҳи тиҳӣ буд гуҳи пар

زانکه او گه تهی بود گه پُر

Ҷигаратгар з тишнагӣаст кабоб

جگرت گر ز تشنگیست کباب

То наҷӯӣ зи моҳии фалаки об

تا نجویی ز ماهی فلک آب

Маии ташнаи кӯи фалаки супурд

مهی تشنه کو فلک سپرد

Худ ҳамаи об рӯй мард хӯрд

خود همه آب روی مرد خورد

Барраи гургсорро бигзор

برّهٔ گرگ‌سار را بگذار

Кӯи плнгисти зишту мардуми хор

کو پلنگیست زشت و مردم‌خوار

Ин ҳама раҳ баранд ғофил ро

این همه ره بُرند غافل را

Гарчи раҳбар буванд оқил ро

گرچه رهبر بوند عاقل را

Гул фурӯзанду дили гудози ҳама

گل فروزند و دل‌گداز همه

Заҳр сӯзанду дирсози ҳама

زهر سوزند و دیرساز همه

Хуб рӯйанд ва зишт пайванданд

خوب رویند و زشت پیوندند

Ҳамаи гирёни кунону хуши хнднд

همه گریان کنان و خوش خندند

Ҳама гандум намой ҷӯ коранд

همه گندم نمای جو کارند

Ҳама гул сӯратанд ва пар хоранд

همه گل صورتند و پُر خارند

Ҳамаи аттори шакл ва нок диҳанд

همه عطار شکل و ناک دهند

Ҳамаи бзоз рӯй ва далқ зиҳанд

همه بزاز روی و دلق زهند

Гардани гарданони шикаста чу барқ

گردن گردنان شکسته چو برق

Тирборони кунон ба ғарб ва ба шарқ

تیرباران‌کنان به غرب و به شرق

Чу гулу наргис арча бргзрнд

چو گل و نرگس ارچه برگذرند

Беаҷаб ханд ва биҳдаҳ нигаранд

بی‌عجب خند و بیهُده نگرند

Гарчи шогирд ҳукм тақдиранд

گرچه شاگرد حکم تقدیرند

Ҳамаи нақши хаёл ва тазвиранд

همه نقش خیال و تزویرند

Ту нахоҳӣ ва бар ту афшонанд

تو نخواهی و بر تو افشانند

Ту бандаӣ ва аз ту бустонанд

تو بندهی و از تو بستانند

Поят аз боди мондаи хок андӯд

پایت از باد مانده خاک اندود

Дасти ҳаряки зи ҷонат хӯн олуд

دست هریک ز جانت خون آلود

Буна аз гови бор ва аз хари харҷ

بنه از گاو بار و از خر خُرج

Ндиҳанд асбати ин дувоздаҳ бурҷ

ندهند اسبت این دوازده بُرج

Дил аз ин чарх ва гардишаш бурдор

دل از این چرخ و گردشش بردار

Пойро сар басӣ кунад бурдор

پای را سر بسی کند بردار

Ту зи тақдири гашт ӯ ғофил

تو ز تقدیر گشت او غافل

Бози тадбират ӯ кунад ботил

باز تدبیرت او کند باطل

Дояи онро ки буд модар нест

دایه آن را که بود مادر نیست

Мояи об ӯ чу озар нест

مایهٔ آب او چو آذر نیست

Гурбаи саги параст чанбар ӯст

گربهٔ سگ‌پرست چنبر اوست

Машки кофури без анбар ӯст

مشک کافور بیز عنبر اوست

Дасти онро ки кард бодаи параст

دست آن را که کرد باده‌پرست

Пой бар сари ниҳоду хиради шикаст

پای بر سر نهاد و خرد شکست

эй ки бар чархи эминии зинҳор

ای که بر چرخ ایمنی زنهار

Такя бар об кардае ҳаши дор

تکیه بر آب کرده‌ای هش دار

Зонка ин чархи тези гирди кабӯд

زانکه این چرخ تیز گرد کبود

Ҳаркиро теғ кунад худ бинмуд

هرکه را تیغ کند خود بنمود

Карда бошад чу сират аз раҳи оз

کرده باشد چو سیرت از ره آز

То ту огаҳи шӯии зи нархи пиёз

تا تو آگه شوی ز نرخ پیاز

Кори дайну осмони ин олам

کار دین و آسمان این عالم

Ҳамчуи гардуну ҷўзҳри дарҳам

همچو گردون و جوزهر درهم

Рӯзи ғавғоу шаҳри ошуфта

روز غوغا و شهر آشفته

Ту ба дили ғофил ва ба тани хуфта

تو به دل غافل و به تن خفته

Мавҷ ва гирдобҳо бад-ӣни зиштӣ

موج و گردابها بدین زشتی

Ту чунин хуш бихуфта дар киштӣ

تو چنین خوش بخفته در کِشتی

Барнаёмад дар ин ҷаҳони борӣ

برنیامد در این جهان باری

Ҳеҷ пари мағзро азуи корӣ

هیچ پر مغز را ازو کاری

Чарх агар дар ниҳод худ нағзаст

چرخ اگر در نهاد خود نغزست

Ҳамчу бо ҳФси пер ва бе мағзаст

همچو با حفص پیر و بی‌مغزست

Гунбадӣ бар сар ҷаҳон зада анд

گنبدی بر سرِ جهان زده‌اند

Мехи симинаш бар карон зада анд

میخ سیمینش بر کران زده‌اند

эй басои қомто ки чавгон кард

ای بسا قامتا که چوگان کرد

Мардро кишту тир пинҳон кард

مرد را کشت و تیر پنهان کرد

Ғмру донои дарин раҳу манзил

غُمر و دانا درین ره و منزل

Ҳеҷ нокардаи заррае ҳосил

هیچ ناکرده ذره‌ای حاصل

Ту чаҳ гўзӣ ба ҳикмати огндаҳ

تو چه گَوزی به حکمت آگنده

Поки мағзу латифу хуши ханда

پاک مغز و لطیف و خوش خنده

Бар вафои сипеҳри кӣсаи мдўз

بر وفای سپهر کیسه مدوز

Коичи гунбад нигаҳ надорад гўз

کایچ گنبد نگه ندارد گوز

Мари турои зуди чархи бигузорад

مر ترا زود چرخ بگذارد

Гӯй кӣ гўзро нигаҳ дорад

گوی کی گَوز را نگه دارد

Ин ҷаҳонӣаст дуну дун парвар

این جهانیست دون و دون پرور

Венаи спҳристи гӯйу чавгон гар

وین سپهریست گوی و چوگان گر

Ту барӣни маркази он яздон бош

تو براین مرکز آنِ یزدان باش

Хоҳи кӯи гӯйу хоҳ чавгон бош

خواه کو گوی و خواه چوگان باش

Чун ту яздони парастӣ аз шайтон

چون تو یزدان پرستی از شیطان

Эминӣ дар ҷаҳон ва бо сомон

ایمنی در جهان و با سامان

Ахтароне ки умри Фрсоинд

اخترانی که عمر فرسایند

Тизпоинд кӣ туро пойанд

تیزپایند کی ترا پایند

Ахтарони умр одамӣ шукранд

اختران عُمر آدمی شکرند

Ҳамаи ҷузи умр одамӣ нахуранд

همه جز عمر آدمی نخورند

Зери ин чарху гунбади даввор

زیر این چرخ و گنبد دوّار

Ҳаст дай бо баҳору гул бо хор

هست دی با بهار و گُل با خار

Чун баҳори замона бедай нест

چون بهار زمانه بی دی نیست

Умри мо ҷузи ҳбо ва лошӣ нест

عمر ما جز هبا و لاشی نیست

Ҳркҷои ин баҳор ва дай бошад

هرکجا این بهار و دی باشد

Буии гул безуком кӣ бошад

بوی گل بی‌زکام کی باشد

Ҳаст паймонаҳои куну фасод

هست پیمانه‌های کَون و فساد

Ояд ва ҳаст ва буд баҳри маъод

آید و هست و بود بهر معاد

Халқро кил беш ва кам шуданӣ

خلق را کیل بیش و کم شدنی

Рафтау омадаи сет ва омаданӣ

رفته و آمده‌ست و آمدنی

Зини се бади аҳди шахси Фрсўдст

زین سه بد عهد شخص فرسودست

Зини се паймона халқ паймӯдаст

زین سه پیمانه خلق پیمودست

Гарчи он гул буд хуш ватару нағз

گرچه آن گُل بود خوش و تر و نغز

Мҳтқн кард гармии андари мағз

محتقن کرد گرمی اندر مغز

Буии гули дони ҳаёти ин олам

بوی گُل دان حیات این عالم

Мӯат ҳамчун зи ком ҳар ду баҳам

موت همچون ز کام هر دو بهم